੬. ਮਹਾਕਮ੍ਮਵਿਭਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ
੨੯੮. ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਮੋਘਭਾਵੋ ਨਾਮ ਫਲੇਨ ਤੁਚ੍ਛਤਾ ਫਲਾਭਾਵੋਤਿ ਆਹ – ‘‘ਮੋਘਨ੍ਤਿ ਤੁਚ੍ਛਂ ਅਫਲ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਥਂ ਭੂਤਨ੍ਤਿ ਸਚ੍ਚਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਮਾਹ. ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ਪਨ ‘‘ਸਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਤਮੇਵ ਸਫਲਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ. ਸਫਲਞ੍ਹਿ ਕਮ੍ਮਂ ਸਤ੍ਥੁ ਅਭਿਮਤਮਨੋਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਇਦਞ੍ਚ ‘‘ਮੋਘਂ ਕਾਯਕਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਵਚਨਂ. ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਪਰਮ੍ਪਰਾਯ ਗਹੇਤ੍ਵਾ. ਏਸਾਤਿ ਪੋਤਲਿਪੁਤ੍ਤੋ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ. ਅਭਿਸਞ੍ਞਾਨਿਰੋਧਕਥਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ. ਸਾਪਿ ਹਿ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਪਾਕਟਾ ਜਾਤਾਤਿ. ਥੇਰੋਤਿ ਸਮਿਦ੍ਧਿਤ੍ਥੇਰੋ. ਯਥਾ ਭਗਵਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਤੋ ਚ ਅਞ੍ਞਥਾਵ ਦੋਸਾਰੋਪਨਭਯੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਥੇਰੋ ਰਕ੍ਖਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ, ‘‘ਪਰਿਰਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਂ ਮਞ੍ਞਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਅਵੋਚਾਤਿ ਆਹ – ‘‘ਪਰਿਰਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਗਰਹਤੋ ਮੋਚਨੇਨ ਰਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ. ਸਞ੍ਚੇਤਨਾ ਅਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਸਞ੍ਚੇਤਨਿਕਂ. ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਸਞ੍ਚੇਤਨਿਕਸ੍ਸਪਿ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮਯੇ ਇਚ੍ਛਿਤਤ੍ਤਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਸਙ੍ਖਤਸਙ੍ਖਾਰਤਾਯ ਰੂਪਮੇਵ ‘‘ਤਿਲਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਖਾਰ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਮਂਸਚਕ੍ਖੁਨਾਵ ਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਸਮਾਗਮਦਸ੍ਸਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਤਿ ਕਤ੍ਥਚਿਪਿ ਤਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ, ਨ ਪਰਿਞ੍ਞਾਦਸ੍ਸਨਂ. ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ – ‘‘ਕੁਤੋ ਪਨੇਵਰੂਪਂ ਕਥਾਸਲ੍ਲਾਪ’’ਨ੍ਤਿ.
੨੯੯. ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਸਂਸਾਰਦੁਕ੍ਖਂ. ਕਿਲੇਸਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਕਿਲੇਸਸਮ੍ਭਵਰਾਗਪਰਿਲ਼ਾਹਦੁਕ੍ਖਂ. ਸਙ੍ਖਾਰਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਯਦਨਿਚ੍ਚਂ, ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਦੁਕ੍ਖਂ. ਸਚੇ ਭਾਸਿਤਂ ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਇਮਂ ਈਦਿਸਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਸਮਿਦ੍ਧਿਨਾ ਭਾਸਿਤਂ ਸਿਯਾ ਨੁ ਭਗਵਾ, ਅਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਬ੍ਯਾਕਰਣਂ ਯੁਤ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
੩੦੦. ਉਮ੍ਮਙ੍ਗਨ੍ਤਿ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਂ, ਕਥਾਮੁਲ਼੍ਹੇਨ ਅਨ੍ਤਰਾ ਅਞ੍ਞਾਣਵਿਸਯਪਞ੍ਹਾ ਉਮ੍ਮਙ੍ਗਂ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਪਞ੍ਹਾਉਮ੍ਮਙ੍ਗ’’ਨ੍ਤਿ ਨੇਵ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਨਾਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨ ਹਿ ਤਂ ਅਯੋਨਿਸੋ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਂ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਵਿਸਯਨ੍ਤਿ? ਕਾਮਞ੍ਚੇਤਂ ਨ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਵਿਸਯਂ, ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਪਰਿਭਣ੍ਡਞਾਵਿਸਯਂ ਪਨ ਸਿਯਾਤਿ ਤਥਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨੇਵਾਤਿ ਉਦਾਯਿਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨੇਵ ਗਯ੍ਹਮਾਨੇਨ ਤਂ ਅਯੋਨਿਯੋ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਂ ਅਞ੍ਞਾਸਿ. ਸਨ੍ਨਿਸੀਦਿਤੁਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾਕਾਰੇਨ ਸਨ੍ਨਿਸੀਦਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਸਮਿਦ੍ਧਿਤ੍ਥੇਰੇਨ ਅਨਭਿਸਙ੍ਖਤਸ੍ਸੇਵ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਕਥਿਤਤ੍ਤਾ, ‘‘ਯਂ ਅਭੂਤਂ, ਤਦੇਵ ਕਥੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਯੋਨਿਸੋ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਤਿਸ੍ਸੋ ਵੇਦਨਾ ਪੁਚ੍ਛਿਤਾ, ‘‘ਕਿਂ ਸੋ ਵੇਦਿਯਤੀ’’ਤਿ ਅਵਿਭਾਗੇਨ ਵੇਦਿਯਮਾਨਸ੍ਸ ਜਾਤਿਤਤ੍ਤਾ. ਸੁਖਾਯ ਵੇਦਨਾਯ ਹਿਤਨ੍ਤਿ ਸੁਖਵੇਦਨਿਯਂ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਸੁਖਵੇਦਨਾਯ ਪਚ੍ਚਯਭੂਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੇਸੇਸੂਤਿ, ‘‘ਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨਿਯ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ.
ਹੇਟ੍ਠਾ ਤਿਕਜ੍ਝਾਨਚੇਤਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ, ‘‘ਕੁਸਲਤੋ’’ਤਿ ਅਧਿਕਾਰਤੋ ਰੂਪਾਵਚਰਕੁਸਲਤੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਤਿਕਜ੍ਝਾਨਚੇਤਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਏਤੇਸੁ ਕਾਮਾਵਚਰਰੂਪਾਵਚਰਸੁਖਵੇਦਨਿਯਕਮ੍ਮੇਸੁ. ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਮ੍ਪੀਤਿ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਇਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣੇ ਸੁਖਮ੍ਪੀਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡੇਤਿ.
ਯਦਿ ਕਾਯਦ੍ਵਾਰੇ ਪਵਤ੍ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਂ ਜਨੇਤਿ, ਅਥ ਕਸ੍ਮਾ, ‘‘ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸੇਵ ਜਨਨਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ – ‘‘ਸਾ ਪਨ ਵੇਦਨਾ’’ਤਿਆਦਿ.
ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਚੇਤਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਰੂਪਾਵਚਰਕੁਸਲਚੇਤਨਾਤਿਪਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਯਥਾ ਹਿ ‘‘ਕਾਯੇਨ ਵਾਚਾਯ ਮਨਸਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਥਾਲਾਭਗ੍ਗਹਣਵਸੇਨ ਮਨਸਾ ਸੁਖਵੇਦਨਿਯਂ ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਵੇਦਨਿਯਨ੍ਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਅਰੂਪਾਵਚਰਕੁਸਲੇਪਿ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਸੁਖਮ੍ਪਿ ਜਨੇਤਿ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਸ੍ਸ ਞਾਣਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਕੁਸਲਸ੍ਸ ਸੋਲ਼ਸਵਿਪਾਕਚਿਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਤੋ, ਅਯਞ੍ਚ ਨਯੋ ਹੇਟ੍ਠਾ, ‘‘ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਮ੍ਪੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਰਿਯਾਯਤੋ ਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਸਂਵਣ੍ਣਨਾ ਹੇਸਾਤਿ ਇਦਾਨਿ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯਤੋ ਪੁਨ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ, ‘‘ਅਪਿਚਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨ ਏਤ੍ਥ ਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨਿਯਂ ਪਵਤ੍ਤਿਵਸੇਨੇਵ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ. ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨਿਯਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਵਸੇਨੇਵ ਯੁਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤਾ ਏਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਸੁਖਵੇਦਨਿਯਂ ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਵੇਦਨਿਯਞ੍ਚ ਪਵਤ੍ਤਿਵਸੇਨੇਵ ਵਤ੍ਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ.
ਆਲਯੋਤਿ ਅਭਿਰੁਚਿ. ਮਹਾਕਮ੍ਮਵਿਭਙ੍ਗਞਾਣਨ੍ਤਿ ਮਹਤਿ ਕਮ੍ਮਵਿਭਜਨੇ ਞਾਣਂ, ਮਹਨ੍ਤਂ ਵਾ ਕਮ੍ਮਵਿਭਜਨਞਾਣਂ. ਭਾਜਨਂ ਨਾਮ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋ, ਅਯਂ ਪਨ ਉਦ੍ਦੇਸੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਕਤਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ…ਪੇ… ਮਾਤਿਕਾਟ੍ਠਪਨ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੦੧. ਪਾਟਿਯੇਕ੍ਕੋ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿ ਯਥਾਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਸ੍ਸ ਮਹਾਕਮ੍ਮਵਿਭਙ੍ਗਞਾਣਸ੍ਸ ਅਭਾਜਨਭਾਵਤੋ, ਪੁਚ੍ਛਾਨੁਸਨ੍ਧਿਅਜ੍ਝਾਸਯਾਨੁਸਨ੍ਧੀਸੁ ਚ ਅਨਨ੍ਤੋਗਧਤ੍ਤਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਇਦਂ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਇਦਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਇਧ, ‘‘ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਿਂ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਯਿ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਪੁਗ੍ਗਲਾਧਿਟ੍ਠਾਨੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਕਮ੍ਮਵਿਭਙ੍ਗਂ ਆਰਬ੍ਭ. ਇਮਂ ਪਚ੍ਚਯਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਇਦਂ ਦਸ੍ਸਨਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਇਦਂ, ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਕਿਰ, ਭੋ, ਪਾਪਕਾਨਿ ਕਮ੍ਮਾਨਿ, ਨਤ੍ਥਿ ਕਿਰ, ਭੋ, ਪਾਪਕਾਨਿ ਕਮ੍ਮਾਨੀ’’ਤਿ ਚ ਆਦੀਨਿ ਹਤ੍ਥਿਦਸ੍ਸਕਅਨ੍ਧਾਵਿਯ ਦਿਟ੍ਠਮਤ੍ਤੇ ਏਵ ਠਤ੍ਵਾ ਅਚਿਤ੍ਤਕਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ. ਵੀਰਿਯਂ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਆਤਾਪਨਵਸੇਨ ਆਤਪ੍ਪਂ, ਤਦੇਵ ਪਦਹਵਸੇਨ ਪਧਾਨਂ, ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਯੁਞ੍ਜਨਵਸੇਨ ਅਨੁਯੋਗੋ, ਤਥਾ ਭਾਵਨਾਯ ਨਪ੍ਪਮਜ੍ਜਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਅਪ੍ਪਮਾਦੋ, ਸਮ੍ਮਾ ਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਸਮ੍ਮਾਮਨਸਿਕਾਰੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ, ‘‘ਪਞ੍ਚਪਿ ਵੀਰਿਯਸ੍ਸੇਵ ਨਾਮਾਨੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਪ੍ਪਮਾਦੋ ਵਾ ਸਤਿਯਾ ਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸੋ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਮਨਸਿਕਾਰੇ ਸਤਿ ਤਸ੍ਸ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਞਾਣਂ ਇਜ੍ਝਤਿ, ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮਾਮਨਸਿਕਾਰੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਚੇਤੋਸਮਾਧਿਨ੍ਤਿ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਞਾਣਸਹਗਤਂ ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਿਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਸਮਾਧਿ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਞ੍ਞਥਾਤਿ ਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮਕਰਣਤੋ ਅਞ੍ਞਥਾ, ਤਂ ਪਨ ਕੁਸਲਕਮ੍ਮਕਰਣਂ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ – ‘‘ਯੇ ਦਸ੍ਸਨ੍ਨਂ ਕੁਸਲਾਨਂ ਕਮ੍ਮਪਥਾਨਂ ਪੂਰਿਤਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਥਾਮੇਨਾਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਦਿਟ੍ਠਿਬਲੇਨ. ਦਿਟ੍ਠਿਪਰਾਮਾਸੇਨਾਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਧਮ੍ਮਸਭਾਵਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਰਾਮਾਸੇਨ. ਅਧਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾਤਿ, ‘‘ਇਦਮੇਵ ਸਚ੍ਚਂ, ਮੋਘਮਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਯ ਅਭਿਨਿਵਿਸਿਤ੍ਵਾ. ਆਦਿਯਿਤ੍ਵਾਤਿ ਦਲ਼੍ਹਗ੍ਗਾਹਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ. ਵੋਹਰਤੀਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗਹਿਤਗ੍ਗਹਣਂ ਪਰੇਸਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤੋ ਵੋਹਰਤਿ.
੩੦੨. ਤਤ੍ਰਾਨਨ੍ਦਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਆਦਿਅਤ੍ਥੋ. ਇਦਮ੍ਪੀਤਿ ਇਦਂ ਵਚਨਂ. ‘‘ਤਤ੍ਰਾਨਨ੍ਦਾ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿਵਚਨਮ੍ਪੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨ ਮਹਾਕਮ੍ਮਵਿਭਙ੍ਗਞਾਣਸ੍ਸ ਭਾਜਨਂ ਤਸ੍ਸ ਅਨਿਦ੍ਦੇਸਭਾਵਤੋ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਮਹਾਕਮ੍ਮਵਿਭਙ੍ਗਞਾਣਸ੍ਸ ਮਾਤਿਕਾਟ੍ਠਪਨਮੇਵ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਕਾਨਂ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਵਸੇਨ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਚ ਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਉਦ੍ਦੇਸਭਾਵਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਏਤ੍ਥ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਏਤ੍ਥ ਪਨਾਤਿ ‘‘ਤਤ੍ਰਾਨਨ੍ਦਾ’’ਤਿਆਦਿਪਾਠੇ. ਏਤੇਸਂ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਕਾਨਨ੍ਤਿ ਏਤੇਸਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਚਤੂਸੁਪਿ ਵਾਰੇਸੁ ਆਗਤਾਨਂ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਕਾਨਂ. ਏਤ੍ਤਕਾਤਿ ਏਕਚ੍ਚਿਯਾ ਸਚ੍ਚਗਿਰਾ. ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਾਤਿ ਅਨੁਜਾਨਿਤਾ. ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤਾਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪਿਤਾ. ਇਧ ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤਮੁਖੇਨ ਦੀਪਿਤਂ ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤਭਾਵਮਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਰਾਨਨ੍ਦਾਤਿਆਦਿਕੇ ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਨਿਦ੍ਧਾਰਣੇ ਭੁਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ, ‘‘ਤੇਸੁ ਚਤੂਸੁ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਸੂ’’ਤਿ ਆਹ. ਇਦਂ ਵਚਨਂ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਕਿਰ, ਭੋ…ਪੇ… ਵਿਪਾਕੋ’’ਤਿ ਇਦਂ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਤਥਾਵਾਦਿਨੋ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ. ਅਞ੍ਞੇਨਾਕਾਰੇਨਾਤਿ ‘‘ਯੋ ਕਿਰ, ਭੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਕਾਰਣਤੋ ਅਞ੍ਞੇਨ ਕਾਰਣੇਨ. ਦ੍ਵੀਸੁ ਠਾਨੇਸੂਤਿ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਕਿਰ, ਭੋ…ਪੇ… ਵਿਪਾਕੋ’’ਤਿ ਚ, ‘‘ਅਪਾਯਂ…ਪੇ… ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਇਮੇਸੁ ਦ੍ਵੀਸੁ ਪਾਠਪਦੇਸੇਸੁ. ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਾ ਤਦਤ੍ਥਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਿਭਾਵਤੋ. ਤੀਸੁ ਠਾਨੇਸੂਤਿ ‘‘ਯੋ ਕਿਰ, ਭੋ…ਪੇ… ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ’’, ‘‘ਯਮ੍ਪਿ ਸੋ…ਪੇ… ਤੇ ਸਞ੍ਜਾਨਨ੍ਤਿ’’, ‘‘ਯਮ੍ਪਿ ਸੋ ਯਦੇਵ…ਪੇ… ਮੋਘਮਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮੇਸੁ ਤੀਸੁ ਪਾਠਪਦੇਸੇਸੁ. ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤਾ ਤਦਤ੍ਥਸ੍ਸਾਨੇਕਨ੍ਤਿਕਤ੍ਤਾ ਮਿਚ੍ਛਾਭਿਨਿਵੇਸਤੋ ਚ. ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ – ‘‘ਅਞ੍ਞਥਾ ਹਿ, ਆਨਨ੍ਦ, ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਮਹਾਕਮ੍ਮਵਿਭਙ੍ਗਞਾਣ’’ਨ੍ਤਿ. ਯਥਾ ਤੇ ਅਪ੍ਪਹੀਨਵਿਪਲ੍ਲਾਸਾ ਪਦੇਸਞਾਣਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਕਮ੍ਮਵਿਭਙ੍ਗਂ ਸਞ੍ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਥਾਵ ਸਬ੍ਬਸੋ ਪਹੀਨਵਿਪਲ੍ਲਾਸਸ੍ਸ ਤਥਾ ਆਗਮਨਾਦਿਅਤ੍ਥੇਨ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਮਹਾਕਮ੍ਮਵਿਭਙ੍ਗਞਾਣਂ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੩੦੩. ਇਮਿਨਾ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਕੇਨ ਯਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਦਿਟ੍ਠੋ, ਤਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਤਤੋਤਿ ਤਤੋ ਕਰਿਯਮਾਨਕਮ੍ਮਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ. ਖਨ੍ਦੋਤਿ ਕੁਮਾਰੋ. ਸਿਵੋਤਿ ਇਸ੍ਸਰੋ. ਪਿਤਾਮਹੋਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ. ਇਸ੍ਸਰਾਦੀਹੀਤਿ ਇਸ੍ਸਰਬ੍ਰਹ੍ਮਪਜਾਪਤਿਆਦੀਹਿ. ਵਿਸਟ੍ਠੋਤਿ ਨਿਮ੍ਮਿਤੋ. ਮਿਚ੍ਛਾਦਸ੍ਸਨੇਨਾਤਿ ਮਿਚ੍ਛਾਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ. ਯਨ੍ਤਿ ਯਂ ਕਮ੍ਮਂ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤੇਸੁ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦਿਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਕਮ੍ਮੇਸੁ. ਦਿਟ੍ਠੇਵ ਧਮ੍ਮੇਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਵਿਪਾਕਂ ਪਟਿਸਂਵੇਦੇਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਉਪਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾਤਿ ਦੁਤਿਯਭਵੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ. ਅਪਰਸ੍ਮਿਂ ਪਰਿਯਾਯੇਤਿ ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਿਂ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਭਵੇ.
ਏਕਂ ਕਮ੍ਮਰਾਸਿਨ੍ਤਿ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦਿਭੇਦੇਨ ਏਕਂ ਕਮ੍ਮਸਮੁਦਾਯਂ. ਏਕਂ ਵਿਪਾਕਰਾਸਿਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਅਙ੍ਗੇਨ ਏਕਂ ਵਿਪਾਕਸਮੁਦਾਯਂ. ਇਮਿਨਾਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਨ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਕੇਨ ਸਮਣੇਨ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਨ ਵਾ ਅਦਿਟ੍ਠਾ. ਤਯੋਤਿ ‘‘ਪੁਬ੍ਬੇ ਵਾਸ੍ਸ ਤਂ ਕਤਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਾ ਤਯੋ. ਦ੍ਵੇ ਵਿਪਾਕਰਾਸੀਤਿ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਵੇਦਨਿਯੋ ਅਪਰਾਪਰਿਯਾਯਵੇਦਨਿਯੋਤਿ ਦ੍ਵੇ ਵਿਪਾਕਰਾਸੀ. ਉਪਪਜ੍ਜਵੇਦਨਿਯਂ ਪਨ ਤੇਨ ਦਿਟ੍ਠਂ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਦ੍ਵੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਦਿਟ੍ਠੋ ਏਕੋ, ਅਦਿਟ੍ਠਾ ਤਯੋਤਿ ਦਿਟ੍ਠੇ ਚ ਅਦਿਟ੍ਠੇ ਚ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਕਮ੍ਮਰਾਸੀ, ਤਥਾ ਦਿਟ੍ਠੋ ਏਕੋ, ਅਦਿਟ੍ਠਾ ਦ੍ਵੇਤਿ ਤਯੋ ਵਿਪਾਕਰਾਸੀ. ਇਮਾਨਿ ਸਤ੍ਤ ਠਾਨਾਨੀਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਸਤ੍ਤ ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਨਟ੍ਠਾਨਾਨਿ. ‘‘ਇਮਸ੍ਸ ਨਾਮ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਇਦਂ ਫਲਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ, ਫਲਸ੍ਸ ਵਾ ਅਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ, ‘‘ਦੁਤਿਯਵਾਰੇ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਕੇਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨ ਦਿਟ੍ਠ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਠਮਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਤਯੋ ਕਮ੍ਮਰਾਸੀ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਇਧ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਕੇਨ ਦਿਟ੍ਠਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ, ‘‘ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨਾਨੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਭਵਤਿ ਵਡ੍ਢਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਭਬ੍ਬਂ, ਵਡ੍ਢਿਨਿਮਿਤ੍ਤਂ. ਨ ਭਬ੍ਬਂ ਅਭਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਭੂਤਵਿਰਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਫਲੇ ਭਾਸਨਂ ਦਿਬ੍ਬਨਂ ਆਭਾਸਨਨ੍ਤਿ ਆਹ – ‘‘ਆਭਾਸਤਿ ਅਭਿਭਵਤਿ ਪਟਿਬਾਹਤੀ’’ਤਿ. ਬਲਵਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਂ ਕਮ੍ਮਂ ਗਰੁਸਮਾਸੇਵਿਤਾਦਿਭੇਦਂ. ਆਸਨ੍ਨੇਤਿ ਮਰਣੇ, ਅਭਿਣ੍ਹਂ ਉਪਟ੍ਠਾਨੇਨ ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਮਰਣਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਸਨ੍ਨੇ. ਬਲਵਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਗਰੁਸਮਾਸੇਵਿਤਤਾਦਿਵਸੇਨ ਬਲਵਂ ਕੁਸਲਕਮ੍ਮਂ. ਦੁਬ੍ਬਲਕਮ੍ਮਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦੁਬ੍ਬਲਸ੍ਸ. ਆਸਨ੍ਨੇ ਕੁਸਲਂ ਕਤਨ੍ਤਿ ਇਧਾਪਿ ਆਸਨ੍ਨਤਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਉਪਟ੍ਠਾਨਾਕਾਰੇਨਾਤਿ ਮਰਣਸ੍ਸ ਆਸਨ੍ਨਕਾਲੇ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਉਪਟ੍ਠਾਨਾਕਾਰੇਨ. ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ. ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਕਾਰਣਭੂਤਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਪਟ੍ਠਾਤਿ ਅਕੁਸਲਨ੍ਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਰਵਿਪਾਕਨ੍ਤਰੇਸੁ ਅਕੁਸਲਤਾਯ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਮ੍ਮਂ ਯਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਵਿਪਾਕਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਿ ਹਤ੍ਥਿਦਸ੍ਸਕਅਨ੍ਧਾਦਯੋ ਵਿਯ ਦਿਟ੍ਠਮਤ੍ਤਾਭਿਨਿਵੇਸਿਨੋਤਿ, ‘‘ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾ…ਪੇ… ਉਪਟ੍ਠਾਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਤਰਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਭਬ੍ਬਞ੍ਚੇਵ ਭਬ੍ਬਾਭਾਸਞ੍ਚ, ਭਬ੍ਬਂ ਅਭਬ੍ਬਾਭਾਸਨ੍ਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਦ੍ਵਯੇ. ਏਸੇਵ ਨਯੋ ਪਠਮਦੁਤਿਯਪੁਗ੍ਗਲਵਸੇਨ ਪੁਰਿਮਾਨਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਯੋਜਨਾਨਯੋ ਵੁਤ੍ਤੋ ਉਪਟ੍ਠਾਨਾਕਾਰਵਸੇਨ. ਅਯਮੇਵ ਤਤਿਯਚਤੁਤ੍ਥਪੁਗ੍ਗਲਵਸੇਨ ਪਚ੍ਛਿਮਾਨਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਯੋਜਨਾਨਯੋ. ਤਤਿਯਸ੍ਸ ਹਿ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕੁਸਲਤ੍ਤਾ ਤਸ੍ਸ ਚ ਸਗ੍ਗੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਭੂਤਂ ਕੁਸਲਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਪਟ੍ਠਾਤਿ; ਤਥਾ ਚਤੁਤ੍ਥਸ੍ਸਪਿ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕੁਸਲਤ੍ਤਾ, ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਤਤ੍ਥ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਕਾਰਣਭੂਤਂ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾਨਂ ਅਕੁਸਲਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਪਟ੍ਠਾਤੀਤਿ. ਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਤੋ ਅਵਿਭਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਮੇਵ.
ਮਹਾਕਮ੍ਮਵਿਭਙ੍ਗਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.