ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ

੮੯. ਸਙ੍ਗਹਵਾਰਾਦੀਸੂਤਿ ਸਙ੍ਗਹਵਾਰਉਦ੍ਦੇਸਨਿਦ੍ਦੇਸਵਾਰੇਸੁ. ਸਰੂਪਤੋ ਨ ਦਸ੍ਸਿਤਂ, ਅਤ੍ਥਤੋ ਪਨ ਦਸ੍ਸਿਤਮੇਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਤਮੇਵ ਹਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਉਦਾਹਰਣਭਾਵੇਨ ਨਿਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਯਥਾ ਮੂਲਪਦੇਹਿ ਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨਿਦ੍ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ. ‘‘ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸਙ੍ਗਹੋ’’ਤਿ ਇਦਂ ਮੂਲਪਦਪਟ੍ਠਾਨਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਤੋ ਨਿਦ੍ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਤਾਯ ਕਾਰਣਵਚਨਂ ‘‘ਸਤਿ ਅਨੁਪ੍ਪਵੇਸੇ ਤਤੋ ਵਿਨਿਗ੍ਗਾਮੋ ਸਿਯਾ’’ਤਿ. ਪਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪ-ਇਤਿ ਉਪਸਗ੍ਗਪਦਂ, ਤਂ ਪਨ ‘‘ਵਿਭਤ੍ਤੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਯਂ ਸੇਟ੍ਠਂ, ਤਦੁਪਾਗਮੁ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ ਪਕਾਰਤ੍ਥਜੋਤਕਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਕਾਰੇਹਿ ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ ਪਕਾਰਤ੍ਥਜੋਤਕਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਕਾਰੇਹਿ ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਇਧਾਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਨੇਤ੍ਤਿਪ੍ਪਕਰਣੇ. ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਦੇਸਨਾਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਸਾਸਨਸ੍ਸ. ਤਥਾਭਾਵਦੀਪਨਨ੍ਤਿ ਵੇਨੇਯ੍ਯਜ੍ਝਾਸਯਾਨੁਰੂਪੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਤਤ੍ਤਾ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਤਾਦਿਪ੍ਪਕਾਰੇਹਿ ਠਿਤਭਾਵੇਨ ਦੀਪੇਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਦੀਪਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਦੀਪਨ’’ਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ. ਪਤਿਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ ਅਧਿਸੀਲਸਿਕ੍ਖਾਦਯੋ ਸਮੁਦਾਯਰੂਪੇਨ ਗਹਿਤਾ. ਏਤੇਹਿ ਸਂਕਿਲੇਸਧਮ੍ਮਾਦੀਹਿ, ਸਂਕਿਲੇਸਧਮ੍ਮਾਦੀਨਂ ਅਧਿਸੀਲਸਿਕ੍ਖਾਦੀਨਂ ਪਵਤ੍ਤਨੁਪਾਯਤਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਿਕਥਾਯ ਸਾਮੁਕ੍ਕਂਸਿਕਾਯ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾਯ ਦੀਪੇਤਬ੍ਬਾ. ਤੇਸਨ੍ਤਿ ਸਂਕਿਲੇਸਧਮ੍ਮਾਦੀਨਂ. ਪੁਨ ਤੇਸਨ੍ਤਿ ਸੁਤ੍ਤਾਨਿ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ.

ਗੋਟ੍ਠਾਤਿ ਵਜਾ. ਪਟ੍ਠਿਤਗਾਵੋਤਿ ਗਤਗਾਵੋ. ਆਗਤਟ੍ਠਾਨਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਸੀਹਨਾਦਸੁਤ੍ਤਂ (ਮ. ਨਿ. ੧.੧੫੬) ਵਦਤਿ. ਪਵਤ੍ਤਗਮਨਤ੍ਤਾ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਵਚਨਸੇਸੋ. ਅਥ ਵਾ ਗਚ੍ਛਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਗਮਨਂ, ਦੇਸਨਾਞਾਣਸ੍ਸ ਨਿਸ੍ਸਙ੍ਗਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਗਮਨਦੇਸਭਾਵਤੋ ਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨਾਮਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵੋਮਿਸ੍ਸਾਤਿ ‘‘ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਦੁਕਤਿਕਚਤੁਕ੍ਕਭਾਵੇਨ ਮਿਸ੍ਸਿਤਾ.

ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਵੇ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬੇ ਪਵਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਵਿਸਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦੇਸਿਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਅਤ੍ਥਮਤ੍ਤਵਚਨਞ੍ਚੇਤਂ, ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗੇ ਭਵਨ੍ਤਿ ਸਦ੍ਦਨਯੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ‘‘ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਕ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ, ਤਸ੍ਸ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗੋ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗੇ ਵਾ ਨਿਯੁਤ੍ਤਂ, ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਸ੍ਸ ਵਾ ਪਬੋਧਨਸੀਲਂ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਕਂ, ਤਦੇਵ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਪਦਾਲਨਂ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨਂ, ਪਦਾਲਨਸਨ੍ਨਿਸ੍ਸਯਤਾ ਚੇਤ੍ਥ ਪਦਾਲਨਗ੍ਗਹਣੇਨ ਗਹਿਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਅਸੇਕ੍ਖੇਤਿ ਅਸੇਕ੍ਖਧਮ੍ਮੇ. ਤੇਸਂ ਵੋਮਿਸ੍ਸਕਨਯਵਸੇਨਾਤਿ ਤੇਸਂ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦੀਨਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪਾਪਟਿਕ੍ਖੇਪਵੋਮਿਸ੍ਸਕਨਯਵਸੇਨ.

‘‘ਤਾਨਿ ਪਨ ਛ ਦੁਕਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਦਾਨਂ ਗਹਣਪਰਿਚ੍ਛੇਦਤੋ ਵਵਤ੍ਥਾਪਨਤਂ ਵਤ੍ਵਾ ਪਰਤੋ ‘‘ਸਾਧਾਰਣਾਨਿ ਕਤਾਨੀ’’ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸਂਵਣ੍ਣਨਾਯ ਸਯਮੇਵ ਸਰੂਪਤੋ ਦਸ੍ਸੇਸ੍ਸਤਿ. ‘‘ਅਨੁਦ੍ਧਰਣੇ ਕਾਰਣਂ ਨਤ੍ਥੀ’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਧਰਣੇ ਪਨ ਕਾਰਣਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਥਾ ਹਿ ਵਕ੍ਖਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਾਲ਼ਿਮਾਹਰਿ. ਵੋਦਾਨਂ ਨਾਮ ਸਂਕਿਲੇਸਤੋ ਹੋਤਿ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਸ੍ਸੇਵ ਵੋਦਾਨਸ੍ਸ ਇਚ੍ਛਿਤਤ੍ਤਾ. ਯਸ੍ਮਾ ਵੋਦਾਨਂ ਤਦਙ੍ਗਾਦਿਵਸੇਨ ਸਂਕਿਲੇਸਤੋ ਵਿਸੁਜ੍ਝਨਂ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਤਂ ਪਨ ਅਤ੍ਥਤੋ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਾਦਿ ਏਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਤਦਙ੍ਗਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨੇਹਿ ਵੋਦਾਨਂ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਾਦਿਵਸੇਨ ਹੋਤਿ, ਸਮੁਚ੍ਛੇਦਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧੀਹਿ ਵੋਦਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਵਸੇਨ, ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਵਸੇਨ ਵੋਦਾਨਂ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਯਾ ਏਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਯਾਯਂ ਦੇਸਨਾ ਰਾਗਾਦਿਭਾਗਿਨੀ ਸਿਯਾ, ਸਾ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾ. ਯਾਯਂ ਦੇਸਨਾ ਚਾਗਾਦਿਭਾਗਿਨੀ ਸਿਯਾ, ਸਾ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਾ. ਯਾ ਪਨ ਆਪਤ੍ਤਿਵਿਚ੍ਛੇਦਨੀ ਸਾਵਸੇਸਂ, ਅਨਵਸੇਸਞ੍ਚ, ਸਾ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਾ, ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਾ ਚ.

‘‘ਤਣ੍ਹਾਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਠਮਮੇਵ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਿਤਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਂਕਿਲੇਸੋ ਤਿਵਿਧੋ…ਪੇ… ਵਿਸਯਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਆਰਦ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿ. ਭਵਰਾਗੋ ਭਵਪਤ੍ਥਨਾ. ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਨ ਵਿਗਚ੍ਛਤਿ. ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਭਵੇਤਿ ਯਦਿ ਵਾ ਕਾਮਭਵੇ, ਯਦਿ ਵਾ ਰੂਪਭਵੇ, ਯਦਿ ਵਾ ਅਰੂਪਭਵੇ. ਪਦਨ੍ਤਰਸਂਯੋਜਨਵਸੇਨਾਤਿ ਦੁਕਨਯੇਨੇਵ ਪਦਨ੍ਤਰੇਨ ਯੋਜਨਵਸੇਨ. ਮਿਸ੍ਸਿਤਾਨਿ ਕਤਾਨੀਤਿ ਸਂਸਟ੍ਠਾਨਿ ਕਤਾਨਿ.

ਏਕਕਚਤੁਕ੍ਕਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਬ੍ਬਾਨਿ ਪਦਾਨਿ ਏਵ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਵੁਤ੍ਤਿਨਯਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਮਿਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਅਵਸਿਟ੍ਠਦੁਕਵਸੇਨ, ਤਿਕਚਤੁਕ੍ਕਵਸੇਨ ਚ ਇਤਰੇ ਅਟ੍ਠ ਪਟ੍ਠਾਨਭਾਗਾ ਦਸ੍ਸਿਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਾਨਿਯੇਵ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਅਟ੍ਠ ਸੁਤ੍ਤਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਏਕਕਾਯੇਵ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਆਦਿਤੋ ਦਸ੍ਸਿਤਾ. ਛਦੁਕਾ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਆਗਤਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ, ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਦ੍ਵੇਤਿ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਤਿਕਾ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਆਗਤਾ ਦ੍ਵੇ, ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਦ੍ਵੇਤਿ. ਦ੍ਵੇ ਚਤੁਕ੍ਕਾ ਪਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਮੇਵ ਆਗਤਾ. ‘‘ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਨਾਗਤਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਸਰੂਪਤੋ ਅਨਾਗਮਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨਯਤੋ ਪਨ ਆਗਤਭਾਵੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ ਏਵ. ਯੇ ਪਨੇਤ੍ਥ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਨਾਗਤਾ, ਤੇਸਂ ਉਦਾਹਰਣਾਨਿ ਪਰਤੋ ਦਸ੍ਸਯਿਸ੍ਸਾਮ.

ਸੋਲ਼ਸਹੀਤਿ ਸੋਲ਼ਸਵਿਧੇਹਿ. ਨ ਹਿ ਤਾਨਿ ਸੁਤ੍ਤਾਨਿ ਸੋਲ਼ਸੇਵ, ਅਥ ਖੋ ਸੋਲ਼ਸਪ੍ਪਕਾਰਾਨੀਤਿ ਮੂਲਗਣਨਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਕਾਰਣਸੁਤ੍ਤਲਦ੍ਧੇਨ ਸਙ੍ਖਾਰਗਬ੍ਭੇਨ ਤਦਨੁਰੂਪੋ ਯੋ ਗਣਨਵਿਤ੍ਥਾਰੋ, ਤਸ੍ਸ ਪਤ੍ਥਰਣਵਿਧਿ ਪਟ੍ਠਾਨਨਯੋ. ਇਮਿਨਾ…ਪੇ… ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪਟ੍ਠਾਨਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤੋ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਸਾਸਨਪ੍ਪਦੇਸੋ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ ਯਥਾਰਹਂ ਤਂਤਂਪਟ੍ਠਾਨਭਾਵੇਨ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਯਦਿ ਸੁਤ੍ਤਗੇਯ੍ਯਾਦਿ ਨਵਵਿਧਂ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਸਾਸਨਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨੇਵ ਪਵਤ੍ਤਂ, ਤਤ੍ਥ ਕਥਮਿਧ ਅਨਿਦਸ੍ਸਿਤਾਨਂ ਗਾਥਾਦੀਨਂ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦਿਭਾਵੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋਤਿ ਪਞ੍ਹਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਗਾਥਾਯ ਗਾਥਾ ਅਨੁਮਿਨਿਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿਆਦਿਪਾਲ਼ਿ ਪਵਤ੍ਤਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਕਥਂ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਤਤ੍ਥ ਅਯਂ ਗਾਥਾ ਵਿਯਾਤਿ ‘‘ਕਾਮਨ੍ਧਾ ਜਾਲਸਞ੍ਛਨ੍ਨਾ, ਮਨੋਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਉਦ੍ਧਂ ਅਧੋ ਸਬ੍ਬਧਿ ਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤੋ, ਯਸ੍ਸ ਸੇਲੂਪਮਂ ਚਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਇਧ ਉਦਾਹਟਗਾਥਾ ਵਿਯ. ਗਾਥਾਤਿ ਅਞ੍ਞਾਪਿ ਤੇਪਿਟਕੇ ਬੁਦ੍ਧਵਚਨੇ ਆਗਤਾ ਇਧ ਅਨੁਦਾਹਟਾ. ਸਂਵਣ੍ਣਨਾਕਾਲੇ ਸਮ੍ਮੁਖੀਭਾਵੇਨ ‘‘ਅਯਂ ਗਾਥਾ ਵਿਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਯਾ ਕਾਚਿ ਗਾਥਾ ‘‘ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾ’’ਤਿ ਵਾ ‘‘ਸਂਕਿਲੇਸਵਾਸਨਾਨਿਬ੍ਬੇਧਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਾ’’ਤਿ ਵਾ ਅਨੁਮਿਨਿਤਬ੍ਬਾ ਨਯਗ੍ਗਾਹੇਨ ਞਾਪੇਤਬ੍ਬਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਂਕਿਲੇਸ…ਪੇ… ਜਾਨਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ. ਵਾ-ਸਦ੍ਦੋ ਹਿ ਇਧ ਅਵੁਤ੍ਤਵਿਕਪ੍ਪਨਤ੍ਥੋ. ਸੇਸਪਦੇਸੂਤਿ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਸੁਤ੍ਤਪਦੇਸੁ.

੯੦. ਅਰਿਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਚਾਰਿਤ੍ਤਵਾਰਿਤ੍ਤਭੇਦਂ ਸੀਲਾਚਾਰਂ. ਏਕਨ੍ਤਕਰਣੀਯਸ੍ਸ ਅਕਰਣਮ੍ਪਿ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮੋ ਏਵ.

ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਿਕੇ ਸਂਕਿਲੇਸਧਮ੍ਮੇ ਤਦਙ੍ਗਾਦਿਵਸੇਨ ਧੁਨਾਤੀਤਿ ਧੋਨਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪਞ੍ਞਾ. ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨਪਞ੍ਞਾਤਿ ਪਨ ਪਕਰਣੇਨ ਅਵਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਚਰਨ੍ਤੋਤਿ ਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਅਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚਯਪਰਿਭੋਗੇ ਆਦੀਨਵਂ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਇਣਪਰਿਭੋਗਵਸੇਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ ਨ ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤਿ ਨਿਰਯਾਦਿਦੁਕ੍ਖਤੋ, ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਤੋ ਚ.

ਕੁਕ੍ਕੁਜਨਕਂ ਨਾਮ ਕਦਲਿਯਾ ਪੁਪ੍ਫਨਾਲ਼ਿ. ਪਰਾਭਵਾਯਾਤਿ ਵਿਨਾਸਾਯ. ਤਥਾਤਿ ਯਥਾ ਫਲਪਾਕਨ੍ਤਾ ਕਦਲੀ, ਏਵਂ ਵੇਲ਼ੁਨਲ਼ਾਪਿ ਓਸਧਿਜਾਤਿਕਤ੍ਤਾਤਿ ਉਪਸਂਹਾਰਤ੍ਥੋ ਤਥਾ-ਸਦ੍ਦੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਫਲਂ ਵੇਲ਼ੁਂ ਫਲਂ ਨਲ਼’’ਨ੍ਤਿ.

ਸੁਖੇਤ੍ਤੇਪੀਤਿ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਕੋ ਪਨ ਵਾਦੋ ਊਸਰਾਦਿਦੋਸਦੁਟ੍ਠੇਸੁ ਖੇਤ੍ਤੇਸੂਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ‘‘ਛਕਣ…ਪੇ… ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਏਤੇਨ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਅਭਿਸਙ੍ਖਰਣਾਭਾਵੇਨ ਬੀਜਦੋਸਦੁਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

੯੧. ਸਜ੍ਜਿਤਨ੍ਤਿ ਸਞ੍ਜਿਤਂ. ਅਪਰਿਕ੍ਖਤੇਤਿ ਪਟਿਪਕ੍ਖੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਅਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਿਤੇ ਅਰੋਗੇ.

ਯਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ‘‘ਕਿਂ ਸੁਤਂ ਮਯਾ, ਕਿਂ ਵਾ ਸੁਣਾਮੀ’’ਤਿ ਕੁਸਲਂ ਗਵੇਸੀ ਚਰਤਿ, ਸਾ ਧਮ੍ਮੋਜਪਞ੍ਞਾ ਕਿਸ੍ਸਵਾ ਨਾਮ. ਦੁਬ੍ਭਾਸਿਤਾਤਿ ਦੁਟ੍ਠੁ ਭਾਸਿਤਾ, ਇਸ੍ਸਾਮਚ੍ਛਰਿਯਦੋਸਾਦੀਹਿ ਦੁਟ੍ਠਾ ਵਾ ਭਾਸਿਤਾ.

੯੨. ਵਿਚਿਨਾਤੀਤਿ ਵਿਸੇਸਤੋ ਚਿਨਾਤਿ ਪਸਵਤਿ.

ਵਿਗਤਭੂਤਾਤਿ ਵਿਗਤਸਚ੍ਚ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਲੀਕਵਾਦੀ’’ਤਿ.

ਅਵਜਾਤਪੁਤ੍ਤਾਤਿ ਲਾਮਕਪੁਤ੍ਤ. ਭਗਵਤੋ ਸਾਸਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਨਿਹੀਨਵੁਤ੍ਤਿਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ. ਨੇਰਯਿਕੋਤਿ ਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਕੋ. ਪਾਪਕਮ੍ਮਿਨੋ ਪਪਤਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਪਪਤਂ, ਨਰਕਂ.

ਤਣ੍ਹਾਦੀਨਂ ਸਭਾਵਭੇਦਤੋਤਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਨਂ ਤਣ੍ਹਾਯਨਵਿਪਰੀਤਦਸ੍ਸਨਦੁਟ੍ਠਚਰਿਤਤਾਸਙ੍ਖਾਤਸਭਾਵਵਿਭਾਗਤੋ. ਅਵਤ੍ਥਾਭੇਦਤੋਤਿ ਤਣ੍ਹਾਯ ਛਨ੍ਦਪੇਮਲੋਭਰਾਗਨਨ੍ਦੀਪਿਪਾਸਾਮੁਚ੍ਛਾਦਯੋ, ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਗਾਹਪਰਾਮਾਸਮਿਚ੍ਛਾਭਿਨਿਵੇਸਵਿਸੁਕਵਿਪ੍ਫਨ੍ਦਿਤਵਿਪਰੀਤਦਸ੍ਸਨਾਦਯੋ, ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਸ੍ਸ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯਅਸੁਰਯੋਨਿਗਾਮਿਤਾਦਯੋ ਅਵਤ੍ਥਾਵਿਸੇਸਾ. ਚ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਤੇਸਂ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾਦਿਰੂਪਤਣ੍ਹਾਦਿਅਤ੍ਤਾਨੁਦਿਟ੍ਠਾਦਿਸਸ੍ਸਤਗਾਹਾਦਿਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦਿ- ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦਿਪ੍ਪਕਾਰਭੇਦੋ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਤਿ.

੯੩. ਵਿਪੁਲਨ੍ਤਿ ਉਲ਼ਾਰਂ, ਤੇਲਾਦੀਹਿ ਚੇਵ ਧਨਧਞ੍ਞਾਦੀਹਿ ਚ ਪਹੂਤਸਨ੍ਨਿਚਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਮ੍ਬਾਧਾਤਿ ਜਨਸਂਮਦ੍ਦਸਙ੍ਘਟਾ.

ਦਣ੍ਡੇਨ ਨ ਹਿਂਸਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਂ ਯਂ ਦਣ੍ਡਨਿਧਾਨਂ, ਤਂ ਵਟ੍ਟਵਿਵਟ੍ਟਨਿਸ੍ਸਿਤਂ. ਤਦੁਭਯਸ੍ਸਾਪਿ ਫਲਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

੯੪. ਕਿਞ੍ਚਤਿ ਤਂਸਮਙ੍ਗਿਨਂ ਵਿਮਦ੍ਦਤੀਤਿ ਕਿਞ੍ਚਨਂ, ਰਾਗਾਦਿ, ਪਲਿਬੁਨ੍ਧਤਿ ਕੁਸਲਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਨਿਵਾਰੇਤੀਤਿ ਪਲਿਬੋਧੋ, ਰਾਗਾਦਿਯੇਵ, ਕਿਞ੍ਚਨਮੇਵ ਪਲਿਬੋਧੋ ਕਿਞ੍ਚਨਪਲਿਬੋਧੋ. ਅਥ ਵਾ ਕਿਞ੍ਚਨਞ੍ਚ ਪਲਿਬੋਧੋ ਚ ਕਿਞ੍ਚਨਪਲਿਬੋਧੋ, ਆਮਿਸਕਿਞ੍ਚਿਕ੍ਖਞ੍ਚ ਰਾਗਾਦਿਸਂਕਿਲੇਸੋ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਵਿਸੇਸਿਤਨ੍ਤਿ ਵਿਲੋਮਂ, ਵਿਸਮਂ ਕਿਰਿਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਰਾਜਭਣ੍ਡਨ੍ਤਿ ਓਰੋਧੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਨ੍ਤਿ.

ਯਾਚਯੋਗੋਤਿ ਯਾਚਨਯੋਗੋ, ਯਾਚਕਾਨਂ ਮਨੋਰਥਪਰਿਪੂਰਣਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਾਚਿਤਬ੍ਬਯੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਦਾਨਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਸਤਤਂ ਦਾਨਕਿਰਿਯਾਸਮਙ੍ਗੀ. ਦਾਨਸਂਵਿਭਾਗਰਤੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦਾਨਂ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿਕਾਨਂ ਯਥਾਧਿਪ੍ਪਾਯਪਟਿਯਤ੍ਤਪਰਿਚ੍ਚਾਗੋ, ਸਂਵਿਭਾਗੋ ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤੋ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਤੋਪਿ ਸਂਵਿਭਜਨਂ. ਇਮੇਹਿ ਖੋ…ਪੇ… ਹੋਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਹੋਤਿਸਦ੍ਦੇਨ ‘‘ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ’’ਤਿ ਪਦਂ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ‘‘ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋ…ਪੇ… ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਮੋ ਹਿ ਇਧ ਵਿਧੀਯਤਿ, ਨ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਭਾਵੋ, ਤੇਨ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਲਕ੍ਖਣਮੇਤੇ ਧਮ੍ਮਾ, ਨ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਭਾਵਲਕ੍ਖਣਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੇਨ…ਪੇ… ਲਬ੍ਭਮਾਨਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੯੫. ਲਪਤਿ ਕਥੇਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਲਪਨਂ, ਓਟ੍ਠਂ.

੯੭. ਮੁਦਿਤੋਤਿ ਦਿਬ੍ਬਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਮੁਦਿਤੋ.

੯੯. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਉਦਤਾਰੀਤਿ ਤਰਣਕਿਰਿਯਾ ਅਤੀਤਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਰਣਮੇਵ ਪਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਆਹ ‘‘ਓਘਤਰਣਸ੍ਸ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਕਿਚ੍ਚਤ੍ਤਾ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤੋ, ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਚ ਏਤ੍ਥ ਮੁਚ੍ਚਨਕਿਰਿਯਾਯਪਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ.

੧੦੦. ਪਾਤੁ-ਸਦ੍ਦਪੁਬ੍ਬਕੋ ਭਵਨ੍ਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਸਿਯਾ ਉਪ੍ਪਾਦਪਰਿਯਾਯੋ ਸਿਯਾ ਆਵਿਭਾਵਪਰਿਯਾਯੋਤਿ ‘‘ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ‘‘ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਪਕਾਸੇਨ੍ਤਿ ਚਾ’’ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਪਾਤੁਭੂਤਧਮ੍ਮਸ੍ਸਾਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਧਮ੍ਮਸ੍ਸ, ਵਿਭੂਤਚਤੁਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਾ. ਨੋ ਕਲ੍ਲੋਤਿ ਨ ਯੁਤ੍ਤੋ. ਸਹੇਤੁਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਧਮ੍ਮਾਵ ਗਹਿਤਾ, ਨ ਪਚ੍ਚਯਧਮ੍ਮਾਤਿ? ਨਯਿਦਮੇਵਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ ਪਚ੍ਚਯਧਮ੍ਮਾਨਮ੍ਪਿ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵਾਨਤਿਵਤ੍ਤਨਤੋ. ਅਥ ਵਾ ਸਹੇਤੁਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਧਮ੍ਮੋ ਪਧਾਨਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਪਚ੍ਚਯਧਮ੍ਮੋ ਪਨ ਗੁਣਭਾਵੇਨਾਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਉਭਯੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਭਾਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਆਰਞ੍ਞਕਨ੍ਤਿ ਆਰਞ੍ਞਕਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ. ਅਞ੍ਞਾਤੋਤਿ ਪਰਿਚਯਵਸੇਨ ਨ ਞਾਤੋ, ਅਸਂਸਟ੍ਠੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨਿਚ੍ਚਨਵੋ’’ਤਿ.

ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕਵਿਰਹੇ ਵੇਰਿਪਰਿਸਙ੍ਕਾਯ ਅਭਾਵੇ ਅਕਿਤ੍ਤਿਪਰਿਮੁਤ੍ਤੀਤਿ ਏਵਮਾਦੀਹਿਪਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਕੋਧਪ੍ਪਹਾਨੇਨ ਸੁਖਂ ਸੁਪਤਿ. ਕੋਧਪਰਿਲ਼ਾਹਾਭਾਵੋ ਪਨ ਪਾਕਟਤਰੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਕੋਧ…ਪੇ… ਸਯਤੀ’’ਤਿ. ਵਿਸਮੂਲਸ੍ਸਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਿਸਸਰਿਕ੍ਖਤਾਯ ‘‘ਵਿਸ’’ਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਦੁਕ੍ਖਵਿਪਾਕਸ੍ਸਾ’’ਤਿ. ਸੁਖਨ੍ਤਿ ਚੇਤਸਿਕਸੁਖਂ. ਅਕ੍ਕੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਕ੍ਕੋਸਿਤ੍ਵਾ ਚ ਪਚ੍ਚਕ੍ਕੋਸਨਹੇਤੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ.

੧੦੧. ਸਲ੍ਲੁਬ੍ਬਾਹਨਂ ਸਲ੍ਲੁਦ੍ਧਰਣਂ.

ਵਿਸਯਭੇਦੇਨ, ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਭੇਦੇਨ ਚ ਅਨੇਕਭੇਦਤ੍ਤਾ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਯਾਯ ਕਾਯਚੀ’’ਤਿ.

ਦਾਨਮੁਖੇਨਾਤਿ ਦਾਨੇਨ ਮੁਖਭੂਤੇਨ, ਦਾਨਂ ਪਮੁਖਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

‘‘ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਸਮ੍ਪਾਪਨਵਸੇਨਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਨੁਕਮ੍ਪਾਨੁਦ੍ਦਯਾਨਂ ਏਕਨ੍ਤਾਨਵਜ੍ਜਤਮੇਵ ਵਿਭਾਵੇਤਿ. ‘‘ਅਨੁਕਮ੍ਪਾ’’ਤਿ ਪਦਸ੍ਸਤ੍ਥਵਿਵਰਣਂ ‘‘ਕਰੁਣਾਯਨਾ’’ਤਿ, ਇਤਰਸ੍ਸ ‘‘ਮੇਤ੍ਤਾਯਨਾ’’ਤਿ.

੧੦੨. ਪਕਤਿਆਦੀਤਿ ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਅਣੁਇਸ੍ਸਰਪਜਾਪਤਿਪੁਰਿਸਕਾਲਾਧਿਟ੍ਠਾਯਕਾਰਿਆਦਿਕੇ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ.

ਕਾਮੇਸੂਤਿ ਕਾਮਗੁਣੇਸੁ ਰੂਪਾਦਿਵਿਸਯੇਸੁ.

ਬਹਲਕਿਲੇਸਤਾਯਾਤਿ ਬਹੁਲਕਿਲੇਸਭਾਵੇਨ. ਪੁਬ੍ਬਹੇਤੁਮਨ੍ਦਤਾਯਾਤਿ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਸ੍ਸ ਕੁਸਲਸ੍ਸ ਅਕਤਤ੍ਤਾ.

ਚਿਤ੍ਤਵੂਪਸਮਭਾਵਨਾਯਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਵੂਪਸਮਕਰਭਾਵਨਾਯ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ.

ਪਰਿਸ੍ਸਯਾ ਸੀਲਾਦਿਪਰਿਪੂਰਣਸ੍ਸ ਪਰਿਬਨ੍ਧਭੂਤਾ ਕਿਲੇਸਾ ਏਵ. ਅਨਰਿਯਾ ਪਞ੍ਞਾਸੀਸਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਠਾਤੁਮੇਵ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਞਾਣਸਿਰੇਨ ਅਧੋਸਿਰਾ ਹੁਤ੍ਵਾ’’ਤਿ.

੧੦੩. ਭਗਵਤੋ, ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਚ ਵਸਨਯੋਗ੍ਯਭਾਵੋ, ਤੇਹਿ ਨਿਵੁਤ੍ਥਭਾਵੋ ਚ ਤਸ੍ਸ ਸਾਤਿਸਯੋ ਵਣ੍ਣੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਠਮਗਾਥਾਯ ਜੇਤਵਨਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਂ ਕਥੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ –

‘‘ਗਾਮੇ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾਰਞ੍ਞੇ, ਨਿਨ੍ਨੇ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਥਲੇ;

ਯਤ੍ਥ ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਭੂਮਿਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕ’’ਨ੍ਤਿ. (ਧ. ਪ. ੯੮; ਥੇਰਗਾ. ੯੯੧);

ਇਧ ਧਮ੍ਮਸਦ੍ਦੋ ਸਮਾਧਿਪਰਿਯਾਯੋ ‘‘ਏਵਂਧਮ੍ਮਾ ਤੇ ਭਗਵਨ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੧੩; ਮ. ਨਿ. ੩.੧੯੮; ਸਂ. ਨਿ. ੫.੩੭੮) ਵਿਯਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਸਮਾਧੀ’’ਤਿ ਸਮਾਧਿਪਕ੍ਖਿਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਤਿਵਾਯਾਮਾ.

ਨਾਨੁਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਤਿ ਨਾਨੁਤਸੇਯ੍ਯ. ਅਨੁਤਸਨਮੇਵ ਹਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠੀਹਿ ਅਨੁਗਮਨਂ. ਪਟਿਵਿਪਸ੍ਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਸਮ੍ਮਸਨਮਾਹ. ਯਮਕਤੋ, ਹਿ ਖਣਿਕਤੋ, ਪਟਿਪਾਟਿਤੋ ਚ ਸਮ੍ਮਸਨਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯਪਿ ਸਮ੍ਮਸਨਤੋ ਪਟਿਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਨਾਮ. ਸਾ ਹਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਦਿਟ੍ਠਿਉਗ੍ਘਾਟਨਮਾਨਸਮੁਗ੍ਘਾਟਨਨਿਕਨ੍ਤਿਪਰਿਯਾਦਾਨਹੇਤੁਤਾਯ ਵਿਸੇਸਤੋ ਪਟਿਪਕ੍ਖੇਨ ਅਸਂਹੀਰਅਸਂਕੁਪ੍ਪਨਹੇਤੁਭੂਤਾ ਪਰਿਬ੍ਰੂਹਨਾ ਹੋਤਿ. ‘‘ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ…ਪੇ… ਅਪ੍ਪੇਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਏਤੇਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਰਮ੍ਮਣਧਮ੍ਮਾਨੁਬ੍ਰੂਹਨਂ ਯਥਾ ‘‘ਬ੍ਰੂਹੇਤਾ ਸੁਞ੍ਞਾਗਾਰਾਨ’’ਨ੍ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੬੪) ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਪਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਞ੍ਞਾਦਾਨਂ ਸਙ੍ਗਰੋ. ਸੋ ਪਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਿਚ੍ਚਵਿਸੇਸਂ ਅਪਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਮਿਤ੍ਤਸਨ੍ਥਵਵਸੇਨ ਵਾ ਕਾਲਾਗਮਨਂ ਅਪਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਕਿਞ੍ਚਿਕ੍ਖਾਨੁਪ੍ਪਦਾਨੇਨ ਵਾ ਪਟਿਬਾਹਕਰਣਂ ਅਪਦਿਸਿਤ੍ਵਾ ਬਲਗ੍ਗਬੋਧਵਸੇਨ ਵਾ ਸਿਯਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਮਿਤ੍ਤਕਰਣਾਦਿਪਰਿਯਾਯਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ ‘‘ਸਙ੍ਗਰੋਤਿ…ਪੇ… ਨਾਮ’’ਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾਤਿ ਏਵਂ ਅਨਿਚ੍ਚਸਞ੍ਞਾਮੁਖੇਨ ਤਿਯਦ੍ਧਕੇਸੁ ਸਙ੍ਖਾਰੇਸੁ ਅਪ੍ਪਮਾਦਪ੍ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਟਿਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ.

ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁ ਸੁਵਿਸੁਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਸਾਵਸੇਸਾ ਦੇਸਨਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਂ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤੀ’’ਤਿ. ਰੂਪਾਯਤਨਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ.

੧੦੪. ਅਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਪਾਰਿਮਨ੍ਤਭੂਤਂ. ਵੇਦਾਨਨ੍ਤਿ ਮਗ੍ਗਞਾਣਵੇਦਾਨਮੇਵ. ਅਰਹਤ੍ਤਾਧਿਗਮੇਨ ਅਨ੍ਤਂ ਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਗਤਤ੍ਤਾ. ਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕਵਟ੍ਟਾਨਂ, ਕਿਲੇਸਵਟ੍ਟਸ੍ਸਾਪਿ ਚ ਉਸ੍ਸਦੇਨ ਉਪਚਯੇਨ ਉਸ੍ਸਦਾ, ਰਾਗਾਦਯੋ.

ਸੁਕ੍ਕੋਭਾਸਤਾਯ ਸੁਕ੍ਕਾ, ਅਭਿਵਿਸਿਟ੍ਠਗ੍ਗਹਾ. ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਵਾ ਤਾਰਕਰੂਪਾਨਿ ਸੁਕ੍ਕਾ. ਵਿਨ੍ਦਤੀਤਿ ਉਪਲਭਤਿ, ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

‘‘ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਭਿਨਿਵੇਸੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਇਦਂ ‘‘ਸਕੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੂ’’ਤਿ ਪਾਰਗੁਭਾਵਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਿਤਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਅਭਿਨਿਵੇਸੇਨੇਵ ਦੇਸਿਤਂ. ‘‘ਸਬ੍ਬਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਭਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੪.੪੬; ਪਟਿ. ਮ. ੧.੩) ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਾਰਗੁਤਾ ਚ ਤੇਸਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞਾਭਿਸਮਯਵਸੇਨ ਹੋਤਿ. ਤਤੋ ਚ ਨੇਸਂ ਹੇਤੁਭੂਤਸਮੁਦਯੇ, ਤਦਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਲਕ੍ਖਣੇ ਨਿਰੋਧੇ, ਨਿਰੋਧਗਾਮਿਨਿਯਾ ਪਟਿਪਦਾਯ ਚ ਪਹਾਨਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਭਾਵਨਾਭਿਸਮਯਪਾਰਿਪੂਰਿਵਸੇਨ ਇਤਰਸਚ੍ਚੇਸੁਪਿ ਪਾਰਗੁਭਾਵੋ ਵੁਤ੍ਤੋ ਏਵ ਹੋਤਿ. ਸਬ੍ਬਸੋ ਹਿ ਸਕਅਤ੍ਤਭਾਵਬੋਧੇਨਪਿ ਚਤੁਸਚ੍ਚਾਭਿਸਮਯੋ ਹੋਤਿਯੇਵ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਬ੍ਯਾਮਮਤ੍ਤੇ ਕਲ਼ੇਵਰੇ ਸਸਞ੍ਞਿਮ੍ਹਿ ਸਮਨਕੇ ਲੋਕਞ੍ਚ ਪਞ੍ਞਪੇਮਿ, ਲੋਕਸਮੁਦਯਞ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੧੦੭; ਅ. ਨਿ. ੪.੪੫). ਅਥ ਵਾ ਸਕੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੂਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਧਮ੍ਮੇਸੁ. ਅਤ੍ਤਧਮ੍ਮਾ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਕਾਮਸ੍ਸ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸੀਲਾਦਿਧਮ੍ਮਾ. ਸੀਲਸਮਾਧਿਪਞ੍ਞਾਦਯੋ ਹਿ ਵੋਦਾਨਧਮ੍ਮਾ ਏਕਨ੍ਤਹਿਤਸੁਖਸਮ੍ਪਾਦਨਤੋ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਸਕਧਮ੍ਮਾ ਨਾਮ, ਨ ਅਨਤ੍ਥਾਵਹਾ ਸਂਕਿਲੇਸਧਮ੍ਮਾ ਵਿਯ ਪਰਧਮ੍ਮਾ. ਤੇਸਂ ਸੀਲਾਦੀਨਂ ਪਾਰਿਪੂਰਿਯਾ ਪਾਰਂ ਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਗਤੋਤਿ ਪਾਰਗੂ. ‘‘ਅਕ੍ਕੁਲ ਪਕ੍ਕੁਲ’’ਇਤਿ ਏਵਂ ਵਿਹਿਂਸਨਕਪਯੋਗਂ. ਅਜਕਲਾਪੇਨ (ਉਦਾ. ੭) ਹਿ ਤਦਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਭੀਸਾਪੇਤੁਕਾਮੇਨ ਕਤਂ ਯਕ੍ਖਗਜ੍ਜਿਤਂ ‘‘ਅਕ੍ਕੁਲ ਪਕ੍ਕੁਲ’’ ਇਤਿ ਇਮਿਨਾ ਆਕਾਰੇਨ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਸੋਤਪਥਂ ਅਗਮਾਸਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ‘‘ਅਕ੍ਕੁਲਂ ਪਕ੍ਕੁਲਕਰਣ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਨਾਭਿਨਨ੍ਦਤੀਤਿ ‘‘ਅਯਂ ਮਂ ਦਟ੍ਠੁਂ ਆਗਤਾ’’ਤਿ ਨ ਤੁਸ੍ਸਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ‘‘ਭਗਵਤੋ ਭਾਸਿਤਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਮ. ਨਿ. ੧.੮੮) ਵਿਯ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨਤ੍ਥੋਪਿ ਅਭਿਨਨ੍ਦਸਦ੍ਦੋ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਨ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ. ਨ ਸੋਚਤੀਤਿ ‘‘ਮਯਾ ਅਸਮ੍ਮੋਦਿਤਾ ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ ਨ ਚਿਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਪਂ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ‘‘ਸਙ੍ਗਾ ਸਙ੍ਗਾਮਜਿਂ ਮੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਸੋਚਨਾਨਂ ਅਭਾਵਸ੍ਸ ਕਾਰਣਵਚਨਂ.

ਤੇਨਾਤਿ ਉਦਕੇ ਨ੍ਹਾਨੇਨ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਨ ਉਦਕੇਨ ਸੁਚੀ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਉਦਕੁਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਾਦਿਨਾ ਨੇਵ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਸੁਚਿ ਪਾਪਤੋ ਸੁਦ੍ਧਿ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ. ਉਦਕੁਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਾਦੀਨਿ ਹਿ ਇਧ ਉਤ੍ਤਰਪਦਲੋਪੇਨ ‘‘ਉਦਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਉਦਕੇਨਾਤਿ ਵਾ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਾਦਿਕਿਰਿਯਾਸਾਧਨਭੂਤੇਨ ਉਦਕੇਨ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਸੁਚਿ ਪਾਪਸੁਦ੍ਧਿ ਨ ਹੋਤੀਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਸੁਚਿਤੇਨ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਨ ਉਦਕੇਨ ਪਾਪਮਲਤੋ ਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ ਸਤ੍ਤੋ ਨ ਹੋਤੀਤਿ. ਯਦਿ ਸਿਯਾ, ਸਬ੍ਬੇਸਮੇਵ ਮਚ੍ਛਬਨ੍ਧਾਨਂ ਪਾਪਸੁਦ੍ਧਿ ਸਿਯਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਬਹ੍ਵੇਤ੍ਥ ਨ੍ਹਾਯਤੀ ਜਨੋ’’ਤਿ. ਮਾਤੁਘਾਤਾਦਿਪਾਪਕਮ੍ਮਕਾਰੀਨਂ, ਅਞ੍ਞੇਸਞ੍ਚ ਗੋਮਹਿਂਸਾਦੀਨਂ ਉਦਕਂ ਓਰੋਹਨ੍ਤਾਨਂ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਮਚ੍ਛਕਚ੍ਛਪੇ ਉਪਾਦਾਯ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਪਾਪਸੁਦ੍ਧਿ ਸਿਯਾ, ਨ ਪਨੇਵਂ ਹੋਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਨ੍ਹਾਨੀਯਪਾਪਹੇਤੂਨਂ ਅਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖਭਾਵਤੋ. ਯਞ੍ਹਿ ਯਂ ਵਿਨਾਸੇਤਿ, ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਪਕ੍ਖੋ. ਯਥਾ ਆਲੋਕੋ ਅਨ੍ਧਕਾਰਸ੍ਸ, ਵਿਜ੍ਜਾ ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ, ਨ ਏਵਂ ਨ੍ਹਾਨਂ ਪਾਪਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਨਿਟ੍ਠਮੇਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ ‘‘ਨ ਉਦਕੇਨ ਸੁਚੀ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਯੇਨ ਪਨ ਸੁਚਿ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯਮ੍ਹਿ ਸਚ੍ਚਞ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਵਚੀਸਚ੍ਚਞ੍ਚ ਵਿਰਤਿਸਚ੍ਚਞ੍ਚ. ਅਥ ਵਾ ਸਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਞਾਣਸਚ੍ਚਞ੍ਚੇਵ ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚਞ੍ਚ. ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਸੇਸੋ ਅਰਿਯਧਮ੍ਮੋ. ਸਚ੍ਚਸ੍ਸ ਪਨੇਤ੍ਥ ਵਿਸੁਂ ਗਹਣਂ ਤਸ੍ਸ ਬਹੁਕਾਰਤਾਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ. ਸੇਸਂ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਮੇਵ.

ਜਾਤਿਬਲਨਿਸੇਧਕਨ੍ਤਿ ਜਾਤਿਮਤ੍ਤਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਭੋਵਾਦਿਕਾਨਂ ਪਟਿਸੇਧਕਂ. ਜਾਤਿਵਾਦਸ੍ਸ ਵਾ ਨਿਸੇਧਕਂ, ‘‘ਨ ਜਚ੍ਚਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ (ਸੁ. ਨਿ. ੬੫੫) ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਥੇਰੋ ਹਿ ਤਥਾਵਾਦੇਨ ਤੇ ਅਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋਪਿ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੧੦੫. ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਯਨ੍ਤਿ ਅਨੁਪਾਦਿਸੇਸਨਿਬ੍ਬਾਨਧਾਤੁਯਂ.

ਸਵਾਸਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸਾਪਿ ਅਖੀਣਾਸਵਸਦਿਸਕਾਯਵਚੀਪਯੋਗਹੇਤੁਭੂਤਾ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਕਿਲੇਸਭਾਵਨਾ ਵਾਸਨਾ ਨਾਮ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਸ੍ਸ (ਅ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੧.੨੧੫; ਧ. ਪ. ਅਟ੍ਠ. ੨.ਪਿਲਿਨ੍ਦਵਚ੍ਛਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ) ਵਸਲਵੋਹਾਰੋ ਵਿਯ, ਸਹ ਵਾਸਨਾਯਾਤਿ ਸਵਾਸਨਂ, ਭਾਵਨਪੁਂਸਕਞ੍ਚੇਤਂ ‘‘ਵਿਸਮਂ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯਾ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਅ. ਨਿ. ੪.੭੦) ਵਿਯ. ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਵਾਸਨਮ੍ਪਿ ਅਸੇਸੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕੁਮ੍ਮਗ੍ਗਪਰਿਹਰਣਵਸੇਨ ਮਗ੍ਗਸਮ੍ਪਟਿਪਤ੍ਤੀਤਿ ਮਗ੍ਗੇ ਕੁਸਲੋ ਅਮਗ੍ਗੇਪਿ ਕੁਸਲੋ ਏਵ ਹੋਤਿ. ਭਗਵਾ ਪਨ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਾਯ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥੇਵ ਕੁਸਲੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਮਗ੍ਗੇ ਚ ਅਮਗ੍ਗੇ ਚ ਕੋਵਿਦੋ’’ਤਿ.

੧੦੬. ਤਮੇਨ ਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਤਮੋ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਤਮੋ, ਪੁਗ੍ਗਲੋ. ਅਪ੍ਪਕਾਸਭਾਵੇਨ ਠਿਤਾ ਖਨ੍ਧਾਵ ਤਮੋ. ਆਲੋਕਭੂਤੋਤਿ ਜਾਤਿਗੁਣਾਲੋਕੋ, ਪਾਕਟਗੁਣੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਕਿਲੇਸਮਯਂ ਬਨ੍ਧਨਂ ‘‘ਦਲ਼੍ਹ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਯਤੋ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤਾ ਬੁਦ੍ਧਾਵ ਨਂ ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤਿ, ਨ ਅਞ੍ਞੇ.

ਦੁਚ੍ਛੇਦਨਤ੍ਥੇਨ ਸਤਿਪਿ ਦਲ਼੍ਹਭਾਵੇ ਸਿਥਿਲਵੁਤ੍ਤਿਤਂ ਤਸ੍ਸ ਦੀਪੇਤੁਂ ‘‘ਬਨ੍ਧਨਭਾਵਮ੍ਪੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤੇਨ ‘‘ਅਹੋ ਸੁਖੁਮਤਰਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਰਬਨ੍ਧਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੧੦੭. ਯਦਿਪਿ ਚੇਤਨਾ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਸਾਧਾਰਣਾ, ਅਪੁਞ੍ਞਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰੋ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤੋਤਿ ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਕੁਸਲਚੇਤਨਾਵਸੇਨ ਚੇਤੇਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਚੇਤਨਂ ਅਭਿਸਨ੍ਦਹਨਂ, ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਬ੍ਯਾਪਾਰਾਪਤ੍ਤਿਭਾਵੇਨ ਪਵਤ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਚੇਤਨਾ ਯਦਾ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਤਿ, ਤਦਾ ਦਿਗੁਣੁਸ੍ਸਾਹਾਦਿਗੁਣਵਾਯਾਮਾ ਵਿਯ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਾਕਟਂ ਪਯੋਗਂ ਨਿਪ੍ਫਾਦੇਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਪਕਪ੍ਪੇਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਪਾਕਟਪ੍ਪਯੋਗਕਪ੍ਪਨਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਪਕਪ੍ਪਨਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਮੇਵ ਪਕਪ੍ਪੇਤੀ’’ਤਿ. ਪਚ੍ਚਯਟ੍ਠੋ ਇਧ ਆਰਮ੍ਮਣਤ੍ਥੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ.

੧੦੮. ਯਥਾ ਜਲਸਮੁਦ੍ਦਸ੍ਸ ਵੀਚਿਸਮੁਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਲਬ੍ਭਮਾਨੋ ਵੇਗੋ ‘‘ਵੀਚਿਮਯੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਏਵਂ ਚਕ੍ਖੁਸਮੁਦ੍ਦਸ੍ਸਾਪਿ ਰੂਪਾਵਭਾਸਨਵਸੇਨ ਲਬ੍ਭਮਾਨੋ ਵੇਗੋ ‘‘ਰੂਪਮਯੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਏਸੇਵ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਆਵਿਞ੍ਛਨਤੋਤਿ ਆਕਡ੍ਢਨਤੋ, ਆਕਡ੍ਢਨਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਸਨ੍ਤਾਨਸ੍ਸ ਤਨ੍ਨਿਨ੍ਨਭਾਵਹੇਤੁਤਾਯ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.

ਸਮੁਦਨਂ ਕਿਲੇਸਤੇਮਨਂ, ਅਵਸ੍ਸਵਹੇਤੁਤਾ, ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਊਮਿਆਦਿਸਦਿਸਤਾ ਸਮਾਵਟ੍ਟਨੇਨ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਅਨਤ੍ਥਾਵਹਤਾਯ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਉਪਰੂਪਰਿਵੇਗੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਉਪਗਤਸ੍ਸ ਉਟ੍ਠਾਤੁਂ ਅਪ੍ਪਦਾਨੇਨ, ਗੁਣਸਾਰਵਿਨਾਸਨੇਨ ਚ ਕੋਧੁਪਨਾਹਾਦੀਨਂ ਊਮਿਆਦਿਸਦਿਸਤਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ.

ਅਭਿਮੁਖੋ ਨਨ੍ਦਤੀਤਿ ਤਦਾਰਮ੍ਮਣਂ ਸੁਖਂ ਸੋਮਨਸ੍ਸਂ ਸਾਦਿਯਨ੍ਤੋ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਤਿ. ਅਭਿਵਦਤੀਤਿ ਤਣ੍ਹਾਭਿਨਿਵੇਸਵਸੇਨ ਅਭਿਨਿਵਿਸ੍ਸ ਵਦਤਿ. ਤਞ੍ਹਿਸ੍ਸ ਅਭਿਨਿਵੇਸਂ ਦੀਪੇਤੁਂ ‘‘ਅਹੋ ਸੁਖ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਜ੍ਝੋਸਾਨਂ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਨਭੂਤਾਯ ਤਣ੍ਹਾਯ ਤਣ੍ਹਾਵਤ੍ਥੁਕਸ੍ਸ ਅਨੁਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਆਵੇਣਿਕਤਾਕਰਣਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਜ੍ਝੋਸਾਯ ਤਿਟ੍ਠਤੀਤਿ ਗਿਲਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ.

੧੦੯. ‘‘ਕਸ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਸਨ੍ਤਾਪਦੁਕ੍ਖਾਨਂ ਅਸੁਪ੍ਪਤਿਕਾਰਤਂ ਆਹ ‘‘ਯੇਨ ਵਾ ਪਕਾਰੇਨਾ’’ਤਿ. ਯੇਨਾਤਿ ਯੇਨ ਵਾ ਕਾਮਜ੍ਝੋਸਾਨਦਿਟ੍ਠਿਜ੍ਝੋਸਾਨਭੂਤੇਨ ਮਿਚ੍ਛਾਭਿਨਿਵੇਸਪ੍ਪਕਾਰੇਨ. ਗਹਟ੍ਠਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਤਥਾਰੂਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਡ੍ਢਿਞ੍ਚ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ. ਅਵਡ੍ਢਿ ਏਵ ਪਨ ਹੋਤਿ ਤਸ੍ਸ ਪਕਾਰਸ੍ਸ ਵਡ੍ਢਿਯਂ ਅਨੁਪਾਯਭਾਵਤੋ ਚ ਉਪਾਯਭਾਵਤੋ ਚ ਅਵਡ੍ਢਿਯਂ. ਤਥਾਪੀਤਿ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਇਚ੍ਛਾਵਿਘਾਤਂ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤੋਪਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਇਤੋ ਬਾਹਿਰਕਾ ਸਬ੍ਬੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਭਵਨਿਸ੍ਸਰਣਂ ਅਪ੍ਪਜਾਨਨ੍ਤੋ ਮਨ੍ਦਕਿਲੇਸਂ ਦੀਘਾਯੁਕਂ ਸੁਖਬਹੁਲਂ ਏਕਚ੍ਚਂ ਭਵਂ ਤੇਨੇਵ ਮਨ੍ਦਕਿਲੇਸਾਦਿਭਾਵੇਨ ‘‘ਨਿਬ੍ਬਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਭਵੇਨ ਭਵਵਿਪ੍ਪਮੋਕ੍ਖਂ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿ.

ਭਵਦਿਟ੍ਠਿਸਹਗਤਾ ਤਣ੍ਹਾ ਪੁਰਿਮਪਦੇ ਉਤ੍ਤਰਪਦਲੋਪੇਨ ਭਵਤਣ੍ਹਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਭਵਤਣ੍ਹਾਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯਾ’’ਤਿ.

ਯਤ੍ਥਾਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਭਵੇ.

ਤਤੋ ਏਵਾਤਿ ਭੂਤਰਤਿਯਾ ਏਵ. ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਞ੍ਹਿ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਛਨ੍ਦਰਾਗੋ ਬਲਵਾ ਹੋਤਿ. ਅਨਵਸੇਸਤੋਤਿ ਅਨਵਸੇਸੇਨ, ਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਸੇਸੇਤ੍ਵਾ.

ਸਂਸਾਰਸੋਤਸ੍ਸ ਅਨੁਕੂਲਭਾਵੇਨ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਅਨੁਸੋਤਗਾਮੀ. ਤਸ੍ਸੇਵ ਪਟਿਕ੍ਕੂਲਵਸੇਨ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਦੀਹਿ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਪਟਿਸੋਤਗਾਮੀ, ਅਚਲਪ੍ਪਸਾਦਾਦਿਸਮਨ੍ਨਾਗਮੇਨ ਠਿਤਸਭਾਵੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੧੧੦. ‘‘ਪਲਬ੍ਭਤਿ, ਨਿਖਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ ਉਪਸਗ੍ਗੋ ਪਦਵਡ੍ਢਨਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਭਿਜਾਤਿਕੋਤਿ ਜਾਤਿਯੋ’’ਤਿ. ਕਣ੍ਹਧਮ੍ਮਸਮਨ੍ਨਾਗਤਤ੍ਤਾ ਵਾ ਕਣ੍ਹੋ. ਪਠਮਵਯੇਪਿ ਮਜ੍ਝਿਮਵਯੇਪਿ ਪਾਪਸਮਙ੍ਗੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋ ਕਣ੍ਹਧਮ੍ਮੇ ਅਭਿਜਾਯਤਿ, ਪਚ੍ਛਾਪਿ ਪਾਪਂ ਪਸਵਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੁਕ੍ਕੋਤਿ ਵਾ ਏਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਵਿਪਰਿਯਾਯੇਨੇਵ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

੧੧੧. ਪੁਰਿਮਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਪੁਰਿਮਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇ. ਵਿਸਯੇ ਭੁਮ੍ਮਂ ਤਤ੍ਥ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪਨਤੋ. ਦੁਤਿਯੇ ਅਧਿਕਰਣੇ, ਤਦਧਿਕਰਣਞ੍ਹਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ. ਗਹਟ੍ਠਪਬ੍ਬਜਿਤਕਿਚ੍ਚੇਸੁ ਵਾ ਵਿਸਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਪਚ੍ਚਯਦਾਨਾਰਹਤ੍ਤਾਨਂ ਸਮਧੁਰਤਾਨਿਦ੍ਦੇਸੋ. ਅਥ ਵਾ ਯੇਨ ਯੇਨ ਪਨ ਵਤ੍ਥੁਨਾਤਿ ਰੂਪਾਰੂਪਨਿਰੋਧਾਦਿਨਾ ਤਣ੍ਹਾਵਤ੍ਥੁਨਾ. ਅਮਰਾਵਿਕ੍ਖੇਪਵਤ੍ਥੁਆਦਿਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਸੁਭਸੁਖਾਦਿਮਿਚ੍ਛਾਭਿਨਿਵੇਸਵਤ੍ਥੁਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਯਥਾ ਵਾ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਨਂ ਵਸੇਨ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਸ੍ਸ ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਭਾਗੋ, ਏਵਂ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਸੁਚਰਿਤਵਸੇਨ ਤਣ੍ਹਾਵੋਦਾਨਭਾਗਿਯਾਦਿਸੁਤ੍ਤਵਿਭਾਗੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਤਣ੍ਹਾ…ਪੇ… ਨਿਦ੍ਦਿਸਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਇਦਂ ਏਵਂ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਦੁਚਿਨ੍ਤਿਤਾਦਿਵਸੇਨ ਬਾਲੋ ਹੋਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲੋ, ਏਵਂ ਤਸ੍ਸ ਦੁਚਿਨ੍ਤਿਤਚਿਨ੍ਤਿਤਾਦਿਭਾਵਨਾਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਂ ਇਦਂ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਂ ਨਾਮ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਸਂਕਿਲੇਸਧਮ੍ਮਵਿਭਾਗੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਇਦਾਨਿ ਸਾਮਞ੍ਞਤੋ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਦਤਿ. ਇਦਂ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਕਿਲੇਸਟ੍ਠਾਨੇਹੀਤਿ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਪਵਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨੇਹਿ. ਕਿਲੇਸਾਵਤ੍ਥਾਹੀਤਿ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਪਵਤ੍ਤਿਆਕਾਰਵਿਸੇਸੇਹਿ. ਕਾਮਰਾਗਾਦੀਹਿ ਸਂਯੁਜ੍ਜਤਿ ਕਾਮਰਾਗਾਦਿਹੇਤੁ ਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕਾਦਿਨਾ. ਸਤਿਪਿ ਤੇਸਂ ਕਾਲਨ੍ਤਰਵੁਤ੍ਤਿਯਂ ਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਯਤੋ ਕਾਮਰਾਗਾਦਯੋ ‘‘ਸਂਯੋਜਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਉਪਾਦਿਯਤੀਤਿ ਦਲ਼੍ਹਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ ਪਵਤ੍ਤੇਤਿ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਤ੍ਤਾ, ਉਤ੍ਤਾਨਤ੍ਤਾ ਚ ਸਂਵਣ੍ਣਿਤਂ.

੧੧੨. ਉਦਾਹਰਣਵਸੇਨਾਤਿ ਨਿਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ, ਏਕਦੇਸਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਕਲਸ੍ਸ ਹਿ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਸਾਸਨਸ੍ਸ ਸੋਲ਼ਸਹਿ ਪਟ੍ਠਾਨਭਾਗੇਹਿ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ. ਯਥਾ ਤਦੇਕਦੇਸਾਨਂ ਸੋਲ਼ਸਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਪਟ੍ਠਾਨਭਾਗਾਨਂ ਗਹਣਂ ਉਦਾਹਰਣਮਤ੍ਤਂ, ਤੇਸਂ ਪਨ ਸੋਲ਼ਸਨ੍ਨਂ ਏਕਦੇਸਗ੍ਗਹਣਂ ਉਦਾਹਰਣਨ੍ਤਿ ਕਿਮੇਤ੍ਥ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਏਕਦੇਸਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਪਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਏਕਦੇਸੋਵ ਉਦਾਹਟੋ, ਨ ਅਵਸੇਸੋਤਿ? ਨਯਨਿਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਅਵਸੇਸੋਪਿ ਪਟ੍ਠਾਨਭਾਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ‘‘ਅਪ੍ਪਮ੍ਪਿ ਚੇ ਸਂਹਿਤ ਭਾਸਮਾਨੋ…ਪੇ… ਸ ਭਾਗਵਾ ਸਾਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਹੋਤੀ’’ਤਿ (ਧ. ਪ. ੨੦) ਇਦਂ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਞ੍ਚ. ਏਤ੍ਥ ਹਿ ‘‘ਅਪ੍ਪਮ੍ਪਿ ਚੇ ਸਂਹਿਤ ਭਾਸਮਾਨੋ’’ਤਿ ਇਦਂ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਂ, ‘‘ਸ ਭਾਗਵਾ ਸਾਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਇਦਂ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਂ.

ਤਥਾ ਮਘਦੇਵਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ‘‘ਭੂਤਪੁਬ੍ਬਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਇਮਿਸ੍ਸਾਯੇਵ ਮਿਥਿਲਾਯਂ ਮਘਦੇਵੋ ਨਾਮ ਰਾਜਾ ਅਹੋਸਿ ਧਮ੍ਮਿਕੋ ਧਮ੍ਮਰਾਜਾ ਧਮ੍ਮੇ ਠਿਤੋ ਮਹਾਧਮ੍ਮਰਾਜਾ, ਧਮ੍ਮਂ ਚਰਤਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਗਹਪਤਿਕੇਸੁ ਨੇਗਮੇਸੁ ਚੇਵ ਜਨਪਦੇਸੁ ਚ, ਉਪੋਸਥਞ੍ਚ ਉਪਵਸਤਿ ਚਾਤੁਦ੍ਦਸਿਂ, ਪਞ੍ਚਦਸਿਂ, ਅਟ੍ਠਮਿਞ੍ਚ ਪਕ੍ਖਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿ (ਮ. ਨਿ. ੨.੩੦੮), ਇਦਂ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਂ. ‘‘ਇਦਂ ਖੋ ਪਨਾਨਨ੍ਦ, ਏਤਰਹਿ ਮਯਾ ਕਲ੍ਯਾਣਂ ਵਤ੍ਤਂ ਨੀਹਰਿਤਂ ਏਕਨ੍ਤਨਿਬ੍ਬਿਦਾਯ ਵਿਰਾਗਾਯ ਨਿਰੋਧਾਯ ਉਪਸਮਾਯ ਅਭਿਞ੍ਞਾਯ ਸਮ੍ਬੋਧਾਯ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੩.੧੮੯) ਇਦਂ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਂ. ‘‘ਪਮਾਦਂ ਅਪ੍ਪਮਾਦੇਨ, ਯਦਾ ਨੁਦਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤੋ’’ਤਿ (ਧ. ਪ. ੨੮) ਇਦਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਂ. ‘‘ਪਞ੍ਞਾਪਾਸਾਦ…ਪੇ… ਅਵੇਕ੍ਖਤੀ’’ਤਿ (ਧ. ਪ. ੨੮) ਇਦਂ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਞ੍ਚ.

ਤਥਾ ‘‘ਤੀਣਿਮਾਨਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨੀ’’ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੫.੪੯੩) ਸੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਤੀਣਿਮਾਨਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ. ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣੀਤਿ? ਅਨਞ੍ਞਾਤਞ੍ਞਸ੍ਸਾਮੀਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਅਞ੍ਞਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਂ, ‘‘ਅਞ੍ਞਾਤਾਵਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੫.੪੯੩) ਇਦਂ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਂ.

ਰਟ੍ਠਪਾਲਸੁਤ੍ਤਂ (ਮ. ਨਿ. ੨.੨੯੩ ਆਦਯੋ) ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਞ੍ਚ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ‘‘ਊਨੋ ਲੋਕੋ ਅਤਿਤ੍ਤੋ ਤਣ੍ਹਾਦਾਸੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਮ. ਨਿ. ੨.੩੦੬) ਸਂਕਿਲੇਸੋ ਵਿਭਤ੍ਤੋ, ‘‘ਏਕੋ ਵੂਪਕਟ੍ਠੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਮ. ਨਿ. ੨.੨੯੯) ਅਸੇਕ੍ਖਧਮ੍ਮਾ, ਇਤਰੇਨ ਵਾਸਨਾਧਮ੍ਮਾਤਿ.

‘‘ਧਮ੍ਮੇ ਚ ਯੇ ਅਰਿਯਪਵੇਦਿਤੇ ਰਤਾ, ਅਨੁਤ੍ਤਰੋ ਤੇ ਵਚਸਾ ਮਨਸਾ ਕਮ੍ਮੁਨਾ ਚ;

ਤੇ ਸਨ੍ਤਿਸੋਰਚ੍ਚਸਮਾਧਿਸਣ੍ਠਿਤਾ, ਸੁਤਸ੍ਸ ਪਞ੍ਞਾਯ ਚ ਸਾਰਮਜ੍ਝਗੂ’’ਤਿ. (ਸੁ. ਨਿ. ੩੩੨);

ਇਦਂ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਞ੍ਚ. ਏਤ੍ਥ ਹਿ ‘‘ਧਮ੍ਮੇ ਚ ਯੇ ਅਰਿਯਪਵੇਦਿਤੇ ਰਤਾ’’ਤਿ ਅਯਂ ਵਾਸਨਾ, ‘‘ਅਨੁਤ੍ਤਰਾ…ਪੇ… ਸਣ੍ਠਿਤਾ’’ਤਿ ਅਯਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧੋ, ‘‘ਸੁਤਸ੍ਸ ਪਞ੍ਞਾਯ ਚ ਸਾਰਮਜ੍ਝਗੂ’’ਤਿ ਅਸੇਕ੍ਖਧਮ੍ਮਾ.

ਤਥਾ ‘‘ਸਦ੍ਧੋ ਸੁਤਵਾ ਨਿਯਾਮਦਸ੍ਸੀ’’ਤਿ ਗਾਥਾ (ਸੁ. ਨਿ. ੩੭੩). ਤਤ੍ਥ ਹਿ ‘‘ਸਦ੍ਧੋ ਸੁਤਵਾ’’ਤਿ ਵਾਸਨਾ, ‘‘ਨਿਯਾਮਦਸ੍ਸੀ ਵਗ੍ਗਗਤੇਸੁ ਨ ਵਗ੍ਗਸਾਰਿ ਧੀਰੋ, ਲੋਭਂ ਦੋਸਂ ਵਿਨੇਯ੍ਯ ਪਟਿਘ’’ਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬੇਧੋ, ‘‘ਸਮ੍ਮਾ ਸੋ ਲੋਕੇ ਪਰਿਬ੍ਬਜੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਅਸੇਕ੍ਖਧਮ੍ਮਾ.

ਸਬ੍ਬਾਸਵਸਂਵਰੋ ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਦੀਨਂ ਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਭਾਗਿਯਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਸਂਕਿਲੇਸਧਮ੍ਮਾ, ਲੋਕਿਯਸੁਚਰਿਤਧਮ੍ਮਾ, ਸੇਕ੍ਖਧਮ੍ਮਾ, ਅਸੇਕ੍ਖਧਮ੍ਮਾ ਚ ਵਿਭਤ੍ਤਾ. ਅਸਬ੍ਬਭਾਗਿਯਂ ਪਨ ‘‘ਪਸ੍ਸਂ ਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿਆਦਿਕਂ (ਮ. ਨਿ. ੧.੨੦੩) ਉਦਕਾਦਿਅਨੁਵਾਦਨਵਚਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਮੇਤਸ੍ਮਿਂ ਸੋਲ਼ਸਵਿਧੇ ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨੇ ਏਤੇ ਤਣ੍ਹਾਦਿਵਸੇਨ ਤਯੋ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਾ, ਵੋਦਾਨਾਦਿਵਸੇਨ ਤਯੋ ਵਾਸਨਾਭਾਗਾ, ਸੇਕ੍ਖਾਨਂ ਸੀਲਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਂ ਵਸੇਨ ਤਯੋ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਾ, ਅਸੇਕ੍ਖਾਨਂ ਸੀਲਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਂ ਏਵ ਵਸੇਨ ਤਯੋ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਾ, ਤੇਸਂ ਵਸੇਨ ਮੂਲਪਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਏਵ ਦ੍ਵਾਦਸ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਾਨਿ ਪਨ ਵਿਤ੍ਥਾਰਨਯੇਨ ਵਿਭਜਿਯਮਾਨਾਨਿ ਛਨ੍ਨਵੁਤਾਧਿਕਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਯਥਾਦਸ੍ਸਨਂ ਪਨੇਤਾਨਿ ਉਦ੍ਧਰਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਤਾਨਿ ਪਨ ਯਸ੍ਮਾ ਸਙ੍ਗਹਤੋ ਕਾਮਤਣ੍ਹਾਦਿਵਸੇਨ ਤਯੋ ਤਣ੍ਹਾਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਾ, ਸਸ੍ਸਤੁਚ੍ਛੇਦਵਸੇਨ ਦ੍ਵੇ ਦਿਟ੍ਠਿਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਾ, ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦਿਵਸੇਨ ਤਯੋ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਾਤਿ ਅਟ੍ਠ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਾ. ਧਮ੍ਮਾਮਿਸਾਭਯਦਾਨਵਸੇਨ ਤਿਵਿਧਂ ਦਾਨਮਯਂ ਪੁਞ੍ਞਕਿਰਿਯਵਤ੍ਥੁ, ਕਾਯਸੁਚਰਿਤਾਦਿਵਸੇਨ ਤਿਵਿਧਂ ਸੀਲਮਯਂ ਪੁਞ੍ਞਕਿਰਿਯਵਤ੍ਥੁ, ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਵਸੇਨ ਦੁਵਿਧਂ ਭਾਵਨਾਮਯਂ ਪੁਞ੍ਞਕਿਰਿਯਵਤ੍ਥੂਤਿ ਅਟ੍ਠੇਵ ਵਾਸਨਾਭਾਗਾ.

ਸਦ੍ਧਾਨੁਸਾਰੀ ਸਦ੍ਧਾਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਧਮ੍ਮਾਨੁਸਾਰੀ ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਕਾਯਸਕ੍ਖੀਤਿ (ਪੁ. ਪ. ਮਾਤਿਕਾ ੭.੩੨-੩੬; ਪੁ. ਪ. ੨੬-੩੦) ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਸੇਕ੍ਖਾਨਂ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਤਯੋ ਸੀਲਾਦਿਕ੍ਖਨ੍ਧਾਤਿ ਪਨ੍ਨਰਸ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਾ, ਸੁਞ੍ਞਤਾਨਿਮਿਤ੍ਤਾਪਣਿਹਿਤਭੇਦਾ ਪਞ੍ਞਾਵਿਮੁਤ੍ਤਾਨਂ ਤਯੋ ਅਗ੍ਗਫਲਧਮ੍ਮਾ, ਤੇਸੁ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਤਯੋ ਤਯੋ ਸੀਲਾਦਿਕ੍ਖਨ੍ਧਾ, ਤਥਾ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਅਟ੍ਠਾਰਸ, ਸਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਾਭਾਵਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਅਸਙ੍ਖਤਧਾਤੁਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਏਕੂਨਵੀਸਤਿ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਾ, ਇਤਿ ਪੁਰਿਮਾਨਿ ਏਕਤਿਂਸ, ਇਮਾਨਿ ਏਕੂਨਵੀਸਤੀਤਿ ਸਮਪਞ੍ਞਾਸ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦਿਧਮ੍ਮਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਇਮੇਸਂ ਸਮਪਞ੍ਞਾਸਾਯ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦਿਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਸੇਨ ਸਮਪਞ੍ਞਾਸ ਸੁਤ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ.

ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਤੇ ਪਞ੍ਞਾਵਿਮੁਤ੍ਤਾ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਵਿਭਾਗਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਅਸਙ੍ਖਤਾਯ ਧਾਤੁਯਾ ਅਗ੍ਗਹਣੇਨ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਾਭਾਵਤੋ ਨਵੇਵ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਾਤਿ ਸਮਚਤ੍ਤਾਲੀਸ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਪੇਟਕੇ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੀਸਾਯ ਆਕਾਰੇਹਿ ਪਰਿਯੇਸਿਤਬ੍ਬਂ, ਪਞ੍ਞਾਸਾਯ ਆਕਾਰੇਹਿ ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠ’’ਨ੍ਤਿ (ਪੇਟਕੋ. ੨੧) ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਙ੍ਗਹਤੋ ਏਵ ਪਨ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਵਿਤ੍ਥਾਰਨਯੇਨ ਸੋਲ਼ਸ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਪੁਨ ਤਿਵਿਧਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦਿਵਸੇਨ ਦ੍ਵਾਦਸ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਪੁਨ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਦੁਚ੍ਚਰਿਤਸਂਕਿਲੇਸਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਦੁਚ੍ਚਰਿਤਵੋਦਾਨਭਾਵੇਨ ਛ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਪੁਨ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਂ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਂ ਦਸ੍ਸਨਭਾਗਿਯਂ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਂ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਪੁਨ ਮੂਲਪਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਭਾਗਿਯਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਭਾਵੇਨ ਤੀਣਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਪੁਨ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਵੋਦਾਨਭਾਗਿਯਭਾਵੇਨ ਦ੍ਵੇ ਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਪਟ੍ਠਾਨਭਾਵੇਨ ਪਨ ਏਕਵਿਧਮੇਵ, ਇਤਿ ਪਟ੍ਠਾਨਭਾਵੇਨ ਏਕਵਿਧਮ੍ਪਿ ਸਂਕਿਲੇਸਵੋਦਾਨਭਾਗਿਯਭਾਵੇਨ ਦੁਵਿਧਨ੍ਤਿ ਵਿਭਾਗਤੋ ਯਾਵ ਛਨ੍ਨਵੁਤਾਧਿਕਂ ਚਤੁਸਹਸ੍ਸਪ੍ਪਭੇਦਂ ਹੋਤਿ, ਤਾਵ ਨੇਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਮੇਤਂ ਪਟ੍ਠਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹਤੋ, ਵਿਭਾਗਤੋ ਚ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਇਮਸ੍ਸਾਪਿ ਪਟ੍ਠਾਨਵਿਭਾਗਸ੍ਸ, ਨ ਪੁਰਿਮਸ੍ਸੇਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਲੋਕਿਕਂ ਅਸ੍ਸਤ੍ਥੀਤਿ, ਲੋਕਿਕਸਹਚਰਣਤੋ ਵਾ ਲੋਕਿਯਂ, ਸੁਤ੍ਤਂ ਪਦੇਸੇਨਾਤਿ ਏਕਦੇਸੇਨ. ਸਬ੍ਬਪਦੇਸੂਤਿ ਤਂਤਂਤਿਕਾਨਂ ਤਤਿਯਪਦੇਸੁ. ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਬੁਦ੍ਧਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਬੁਦ੍ਧਸਾਵਕਾਨਂ. ਧਮ੍ਮੋ ਪਨੇਤ੍ਥ ਬੁਦ੍ਧਾਦਿਗ੍ਗਹਣੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਵਾ.

ਪਰਿਣਮਤੀਤਿ ਪਰਿਪਚ੍ਚਤਿ. ਧਰਨ੍ਤੀਤਿ ਪਬਨ੍ਧਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਨ੍ਤਿ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ. ਤੇਤਿ ਕੁਸਲਾਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕ੍ਖਨ੍ਧਾ. ਰਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਵਿਪਾਕਦਾਨਤੋ ਵਿਪਚ੍ਚਿਤੁਂ ਓਕਾਸਂ ਨ ਦੇਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਯਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥੋ ਉਪਪਜ੍ਜਵੇਦਨੀਯੇਸੁ ਯੁਜ੍ਜਤਿ, ਇਤਰਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਯਥਾਰਹਂ ਲਬ੍ਭਤੇਵ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਦੁਤਿਯੇ ਵਾ ਤਤਿਯੇ ਵਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ’’ਤਿ.

੧੧੩. ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨਵਜ੍ਜਸੁਖਾਵਹਂ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਅਤ੍ਤਕਾਮੋ ਨਾਮਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਸੁਖਕਾਮੋ’’ਤਿ. ਸੁਖਾਨੁਬਨ੍ਧਞ੍ਹਿ ਸੁਖਂ ਕਾਮੇਨ੍ਤੋ ਸੁਖਮੇਵ ਕਾਮੇਤੀਤਿ ਚ ਸੁਖਕਾਮੋਤਿ.

ਵਿਤ੍ਥਤਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਸੁਵਿਪ੍ਫਾਰਦਿਟ੍ਠੀਨਂ ਪਵਤ੍ਤਨਟ੍ਠਾਨਤਾਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਵਿਤ੍ਥਾਰਟ੍ਠੇਨ.

੧੧੪. ਦਿਟ੍ਠੇ ਦੁਕ੍ਖਾਦਿਧਮ੍ਮੇਤਿ ਭਾਵੇਨਭਾਵਲਕ੍ਖਣੇ ਭੁਮ੍ਮਂ, ਦੁਕ੍ਖਾਦਿਧਮ੍ਮੇ ਦਿਟ੍ਠੇ ਞਾਤੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

‘‘ਉਦ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਕਾਲਦੇਸਾਨਂ ਅਨਵਸੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਉਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਅਨਾਗਤਂ, ਉਪਰਿ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਗਮਨੇਨਾਤਿ ਚੁਤੂਪਪਾਤਗਮਨੇਨ.

੧੧੫. ਨਗਰਦ੍ਵਾਰਥਿਰਕਰਣਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਨਗਰਸ੍ਸ ਦ੍ਵਾਰਬਾਹਥਿਰਕਰਣਤ੍ਥਂ. ਗਮ੍ਭੀਰਨੇਮਤਾਯਾਤਿ ‘‘ਨੇਮਂ’’ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਨਿਖਾਤਥਮ੍ਭਾਦੀਨਂ ਪਥਵਿਂ ਅਨੁਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਪ੍ਪਦੇਸੋ, ਗਮ੍ਭੀਰਂ ਨੇਮਂ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਗਮ੍ਭੀਰਨੇਮੋ, ਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਗਮ੍ਭੀਰਨੇਮਤਾ, ਤਾਯ. ਕਮ੍ਪਨਂ ਯਥਾਠਿਤਸ੍ਸ ਇਤੋ ਚਿਤੋ ਚ ਸਞ੍ਚੋਪਨਂ, ਚਾਲਨਂ ਠਿਤਟ੍ਠਾਨਤੋ ਚਾਵਨਂ. ਅਜ੍ਝੋਗਾਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਵਿਪਰੀਤਸਭਾਵਾਭਿਸਮਯਵਸੇਨ ਅਨੁਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ, ਅਨੁਪਵਿਟ੍ਠੋ ਵਿਯ ਹੁਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਸਂਯੋਜਨਾਨਂ ਪਜਹਨਵਸੇਨਾਤਿ ਗਾਥਾਯ ਵਚਨਸੇਸਂ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਪਹਾਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਪਹਾਨੇਨ ਵਿਨਾ ਨ ਭਾਵਨਾਸਿਦ੍ਧੀਤਿ ਅਤ੍ਥਸਿਦ੍ਧਂ ਪਹਾਤਬ੍ਬਪਹਾਨਂ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ, ਬਹਿਦ੍ਧਾਤਿ ਪਦਦ੍ਵਯੇਨ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਬਹਿਦ੍ਧਾਤਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯਉਦ੍ਧਮ੍ਭਾਗਿਯਸਂਯੋਜਨਾਨਂ ਵਿਸਂਯੋਗਗਹਿਤੋਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਸਮਤ੍ਥੇਤੁਂ ‘‘ਤੇਨਾਹ ਸਬ੍ਬਲੋਕੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਅਲੋਭਸੀਸੇਨਾਤਿ ਅਲੋਭੇਨ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮੇਨ, ਯਤੋ ਯੋਗਾਵਚਰੋ ‘‘ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਚ੍ਛਨ੍ਦੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਸੁਭਸਞ੍ਞਾ ਰਾਗਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖਤਾਯ ‘‘ਵਿਸੇਸਤੋ ਅਲੋਭਪ੍ਪਧਾਨਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਦਸਾਸੁਭਵਸੇਨ ਵਾ. ਅਧਿਗਤਜ੍ਝਾਨਾਦੀਨੀਤਿ ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਦੀਨਿ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਵਿਹਿਂਸਾਰਤਿਰਾਗਾਨਂ ਬ੍ਯਾਪਾਦਹੇਤੁਕਤੋ ਚਤ੍ਤਾਰੋਪਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰਾ ਅਬ੍ਯਾਪਾਦਪਧਾਨਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਚਤੁ…ਪੇ… ਅਬ੍ਯਾਪਾਦੋ ਧਮ੍ਮਪਦ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਧਿਗਤਾਨਿ ਝਾਨਾਦੀਨੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਦਸਾਨੁਸ੍ਸਤਿ…ਪੇ… ਅਧਿਗਤਾਨਿ ਸਮ੍ਮਾਸਤਿ ਧਮ੍ਮਪਦਂ ਸਤਿਸੀਸੇਨ ਤੇਸਂ ਅਧਿਗਨ੍ਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਆਨਾਪਾਨਭਾਵਨਾਯਂ ਸਮਾਧਿਪਿ ਪਧਾਨੋ, ਨ ਸਤਿ ਏਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਦਸਕਸਿਣ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਸਮਾਧਿ ਧਮ੍ਮਪਦ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਚਤੁਧਾਤੁਵਵਤ੍ਥਾਨਵਸੇਨ ਅਧਿਗਤਾਨਮ੍ਪਿ ਏਤ੍ਥੇਵ ਸਙ੍ਗਹੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

੧੧੬. ਉਪਲਕ੍ਖਣਕਾਰਣਾਨੀਤਿ ਸਞ੍ਜਾਨਨਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨਿ.

ਪਾਪਮੇਵ ਪਾਪਿਯੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਾਪਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ, ‘‘ਪਾਪਿਯੋ’’ਤਿ ਚ ਲਿਙ੍ਗਵਿਪਲ੍ਲਾਸਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਕਵਚਨੇ ਬਹੁਵਚਨਨ੍ਤਿ ਏਕਵਚਨੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਬਹੁਵਚਨਂ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੧੧੭. ਓਲੀਯਨਤਣ੍ਹਾਭਿਨਿਵੇਸਵਸੇਨਾਤਿ ਭਵਤਣ੍ਹਾਭਵਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ. ਤਾ ਹਿ ਭਵੇਸੁ ਸਤ੍ਤੇ ਅਲ੍ਲੀਯਾਪੇਨ੍ਤਿ. ਅਤਿਧਾਵਨਾਭਿਨਿਵੇਸਵਸੇਨਾਤਿ ਉਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ. ਸਾ ਹਿ ਅਵਟ੍ਟੁਪਚ੍ਛੇਦਮੇਵ ਵਟ੍ਟੁਪਚ੍ਛੇਦਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਭਿਨਿਵਿਸਨਤੋ ਅਤਿਧਾਵਨਾਭਿਨਿਵੇਸੋ ਨਾਮ. ਓਲੀਯਨ੍ਤੀਤਿ ਸਮ੍ਮਾਪਟਿਪਤ੍ਤਿਤੋ ਸਙ੍ਕੋਚਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਅਭਿਧਾਵਨ੍ਤੀਤਿ ਸਮ੍ਮਾਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ.

ਤੇਸਞ੍ਚਾਤਿ ਤੇਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਅਭਿਨਿਵੇਸਾਨਂ, ਤਦਞ੍ਞੇਸਞ੍ਚ ਸਬ੍ਬਮਞ੍ਞਿਤਾਨਂ.

੧੧੮. ਇਦਂ ਇਟ੍ਠਵਿਪਾਕਂ ਅਨਿਟ੍ਠਵਿਪਾਕਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਇਟ੍ਠਵਿਪਾਕਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਨਿਟ੍ਠਵਿਪਾਕਸਙ੍ਖਾਤਂ ਫਲਂ.

‘‘ਅਕਙ੍ਖਤੋ ਨ ਜਾਨੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨ ‘‘ਆਕਙ੍ਖਤੋ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਦੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਦਸ੍ਸਨਮੁਖੇਨ ‘‘ਨ ਜਞ੍ਞਾ’’ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

ਨ ਉਪਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੧੨੦. ਤਾਨੀਤਿ ਕਮ੍ਮਕਮ੍ਮਨਿਮਿਤ੍ਤਗਤਿਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨਿ. ਪਤ੍ਥਰਣਾਕਾਰੋਯੇਵ ਹੇਸ, ਯਦਿਦਂ ਛਾਯਾਨਂ ਵੋਲਮ੍ਬਨਂ. ਏਵਂ ਹੋਤੀਤਿ ‘‘ਅਕਤਂ ਵਤ ਮੇ ਕਲ੍ਯਾਣ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਪ੍ਪਕਾਰੇਨ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੋ ਹੋਤਿ.

੧੨੨. ਏਸਕੇਹੀਤਿ ਗਵੇਸਕੇਹਿ ਸਪਰਸਨ੍ਤਾਨੇ ਸਮ੍ਪਾਦਕੇਹਿ. ਦੁਕ੍ਖੁਦ੍ਰਯਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਫਲਂ. ਤੀਹਿ ਕਾਰਣੇਹੀਤਿ ਕਾਯਵਾਚਾਚਿਤ੍ਤੇਹਿ. ਤਾਨਿ ਹਿ ਤਂਤਂਸਂਵਰਾਨਂ ਦ੍ਵਾਰਭਾਵੇਨ ਕਾਰਣਾਨੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਤੀਹਿ ਠਾਨੇਹੀਤਿ ਵਾ ਤੀਹਿ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨੇਹਿ. ਪਿਹਿਤਨ੍ਤਿ ਪਿਧਾਯਕਂ.

‘‘ਉਟ੍ਠਾਨਟ੍ਠਾਨਸਙ੍ਖਾਤ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਪਾਸਾਣਭਾਵਸਾਮਞ੍ਞਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੧੨੩. ਰਜਮਿਸ੍ਸਕਨ੍ਤਿ ਪੁਪ੍ਫਰਜਮਿਸ੍ਸਕਂ. ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਸੇਕ੍ਖਾਸੇਕ੍ਖਮੁਨਿਨੋ. ਮਹਿਚ੍ਛਾਦੀਨਂ ਵਿਯ ਗਾਮੇ ਚਰਣਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਗਾਮਵਾਸੀਨਂ ਸਦ੍ਧਾਹਾਨਿ ਵਾ ਭੋਗਹਾਨਿ ਵਾ ਨ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਉਪਰੂਪਰਿ ਵੁਦ੍ਧਿਯੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਾਕਤਿਕਮੇਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਿਕਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਚਤੁਸਚ੍ਚਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ.

ਤੇਨਾਤਿ ਕੁਸਲੇਨ ਕਾਯਵਚੀਕਮ੍ਮੇਨ. ਥਿਰਭਾਵੋ ਥਾਮਂ ਨਾਮਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਥਾਮਵਾਤਿ ਠਿਤਿਮਾ’’ਤਿ ਆਹ.

ਅਤ੍ਤਸਂਨਿਸ੍ਸਯਂ ਪੇਮਂ ਅਤ੍ਤਾਤਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਤ੍ਤਸਮ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਤ੍ਤਪੇਮੇਨ ਸਮਂ ਪੇਮਂ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ਭਗਵਤੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਞਾਣੋਭਾਸਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ ‘‘ਪਞ੍ਞਾ ਪਨ…ਪੇ… ਸਕ੍ਕੋਤੀ’’ਤਿ. ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਂ, ਪਨ ਅਭਿਞ੍ਞਾਞਾਣਾਨਿ ਚ ਅਨਨ੍ਤਾਪਰਿਮਾਣਂ ਲੋਕਧਾਤੁਂ ਓਭਾਸੇਨ੍ਤਿ.

੧੨੪. ਕਿਸ੍ਸ ਭੀਤਾਤਿ ਕੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਭੀਤਾ.

ਠਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਪਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ. ਵਚਨੀਯੋ ਯਾਚਕਾਨਨ੍ਤਿ ਯੋਜਨਾ, ਯਾਚਿਤਬ੍ਬਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਞ੍ਞਉਪਕ੍ਖਰੋਤਿ ਯਞ੍ਞੋਪਕਰਣਂ. ‘‘ਏਤੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਠਿਤੋ ਚਤੂਸੂ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਚਤੁਕ੍ਕਂ ਵਵਤ੍ਥਪੇਤੁਂ ‘‘ਸਦ੍ਧੋਤਿ ਏਕਂ ਅਙ੍ਗ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਗਾਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮੇ ਦ੍ਵੇ ਦ੍ਵੇ ਏਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਙ੍ਗਕਰਣਂ ਦੁਕਨਯੋ.

ਜਾਤਿਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਪਵਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ.

੧੨੫. ਸਚ੍ਚੇਕਦੇਸਤੋ ਸਚ੍ਚਸਮੁਦਾਯੋ ਅਨਵਸੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨਤੋ ਵਿਸਿਟ੍ਠੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚਂ ਵਾ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਆਹ. ਚਤੁਰੋ ਪਦਾਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਪਦਾਨਿ, ਲਿਙ੍ਗਵਿਪਲ੍ਲਾਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਧਮ੍ਮਕੋਟ੍ਠਾਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕੇਵਲਂ ਸਤ੍ਤਵਿਭਾਗਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਮੇਵ ਚਤੁਪਦਗ੍ਗਹਣਂ, ਨ ਅਧਿਗਤਧਮ੍ਮਾਨੁਰੂਪਤਾਯ.

ਨਿਮ੍ਮਦਾਤਿ ਨ ਮਦਾ.

‘‘ਸਚ੍ਚਵਾਦੀ ਜਿਨੋ ਰੋਮੋ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ. ਤਤ੍ਥ ਰੋਮੋਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਰਾਗਰਤ੍ਤਾਨਂ ਤਿਤ੍ਥਿਯਾਨਂ, ਤਿਤ੍ਥਕਰਾਨਞ੍ਚ ਅਧਮ੍ਮਵਾਦੀਨਂ ਰਾਗਵਿਪਰੀਤਧਮ੍ਮਦੇਸਨਤੋ ਭਯਜਨਕੋ, ਅਧਮ੍ਮਵਾਦੀਨਂ ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਆਦੀਨਵਦਸ੍ਸਨੇਨ ਭਾਯਿਤਬ੍ਬੋ, ਅਪ੍ਪਹੀਨਾਸਂਵਰਾਨਂ ਵਾ ਦੁਰੁਪਸਙ੍ਕਮਨਤੋ ਦੁਰਾਸਦੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਸਚ੍ਚੋ ਚ ਸੋ ਧਮ੍ਮੋ ਚਾਤਿ ਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਏਕਨ੍ਤਨਿਸ੍ਸਰਣਭਾਵੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ.

ਏਕਾਯਨਭਾਵਨ੍ਤਿ ਏਕਮਗ੍ਗਭਾਵਂ, ਅਞ੍ਞਮਗ੍ਗਭਾਵਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਦਸ੍ਸਨਭਾਗਿਯਂ ਭਾਵਨਾਭਾਗਿਯਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਮੇਵ ਦ੍ਵਿਧਾ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦੀਹਿ ਚਤੂਹਿ ਪਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਸੇਸਤ੍ਤਿਕਾਨਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਤਾਧਿਟ੍ਠਾਨਤ੍ਤਿਕਾਦੀਨਂ ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂ ਤਿਕਾਨਂ. ਸੇਸਪਦਾਨਞ੍ਚਾਤਿ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚਾਤਿਆਦਿਮਿਸ੍ਸਕਪਦਾਨਞ੍ਚ. ਚ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦਿਪਦਾਨਿ ਚ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਲੋਕਿਯਤ੍ਤਿਕਸ੍ਸੇਵ ਹਿ ‘‘ਸੇਸਪਦਾਨੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇਹਿ ਮਿਸ੍ਸਕਪਦੇਹਿ ਏਵਂ ਸਂਸਨ੍ਦਨੇ ਨਯਦਸ੍ਸਨਂ, ਇਤਰੇਸਂ ਪਨ ਤਿਕਾਨਂ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦਿਪਦੇਹਿ ਚੇਵ ਸੇਸਪਦੇਹਿ ਚ ਸਂਸਨ੍ਦਨੇ ਇਦਂ ਨਯਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ‘‘ਵੁਤ੍ਤਨਯਾਨੁਸਾਰੇਨ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਮਤਿਕ੍ਕਮਨਨ੍ਤਿ ਪਹਾਨਂ. ਸਤਿਪਿ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਧਮ੍ਮਾਨਂ ਲੋਕਿਯਭਾਵੇ ਪੁਰਿਮੇਹਿ ਪਨ ਪਚ੍ਛਿਮਾ ਪਹਾਤਬ੍ਬਾ ਤਦਙ੍ਗਵਸੇਨ, ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਵਸੇਨ ਚ. ਏਵਂ ਪਜਹਨਸਮਤ੍ਥਤਾਯ ਪਹਾਨਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਸ੍ਸ ਸਮਤਿਕ੍ਕਮਾਯ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਸਂਕਿਲੇਸਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਮਤਿਕ੍ਕਮੇਨ ਅਧਿਗਨ੍ਤਬ੍ਬਾ ਵੋਦਾਨਧਮ੍ਮਾ ਵਿਯਾਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਭਾਵਨਾ ਨਾਮ ਤਿਵਿਧਾ ਝਾਨਭਾਵਨਾ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਭਾਵਨਾ, ਮਗ੍ਗਭਾਵਨਾਤਿ. ਤਾਸੁ ਮਗ੍ਗਭਾਵਨਾਯ ਗਹਿਤਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਭਾਵਨਾ ਗਹਿਤਾ ਏਵ ਹੋਤੀਤਿ ਤਂ ਅਨਾਮਸਿਤ੍ਵਾ ਇਤਰਾ ਦ੍ਵੇ ਏਵ ਗਹਿਤਾ. ਤਥਾਪਿ ‘‘ਭਾਵਨਾਭਾਗਿਯਸ੍ਸ ਸੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਾਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਕਿਂ ਸਬ੍ਬੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਅਸੇਕ੍ਖਸ੍ਸ ਝਾਨਭਾਵਨਾਪਿ ਪਟਿਨਿਸ੍ਸਟ੍ਠਾਤਿ ਚੋਦਨਂ ਮਨਸਿ ਕਤ੍ਵਾ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਸੇਕ੍ਖਧਮ੍ਮੇਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇਸੁ ਮਗ੍ਗਭਾਵਨਾਕਿਚ੍ਚਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਝਾਨਭਾਵਨਾਪਿ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਤ੍ਥਾ ਏਵਾ’’ਤਿ ਆਹ.

ਏਕਂ ਏਵ ਭਵਬੀਜਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਏਕਬੀਜਂ, ਤਂ ਅਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਏਕਬੀਜੀ. ਸਨ੍ਧਾਵਿਤ੍ਵਾ ਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਵਸੇਨ ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਂਸਰਿਤ੍ਵਾਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਕੁਲਂ ਕੁਲਂ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਕੋਲਂਕੋਲੋ. ਪੁਰਿਮਪਦੇ ਅਨੁਨਾਸਿਕਲੋਪਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋ.

ਤੇਸਂ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਾਨਂ. ਏਤਂ ਪਭੇਦਨ੍ਤਿ ਏਕਬੀਜਿਆਦਿਵਿਭਾਗਂ. ਪੁਰਿਮਭਵਸਿਦ੍ਧਂ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮਂ ਇਧ ਪੁਬ੍ਬਹੇਤੁ ਨਾਮ. ਯੋ ‘‘ਕਤਪੁਞ੍ਞਤਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਸੋ ਪਠਮਮਗ੍ਗੇ ਸਾਧਿਤੇ ਚਰਿਤਤ੍ਥਤਾਯ ਵਿਪਕ੍ਕਵਿਪਾਕਂ ਵਿਯ ਕਮ੍ਮਂ ਉਪਰਿਮਮਗ੍ਗਾਨਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯੋ ਨ ਸਿਯਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨਾਹ ‘‘ਉਪਰਿ…ਪੇ… ਆਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਤਿਣ੍ਣਂ ਮਗ੍ਗਾਨਂ ਨਿਰਤ੍ਥਕਤਾ ਆਪਜ੍ਜਤਿ ਪਠਮਮਗ੍ਗੇਨੇਵ ਤੇਹਿ ਕਾਤਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਸ੍ਸ ਸਾਧਿਤਤ੍ਤਾ. ਪਠਮਮਗ੍ਗੇ…ਪੇ… ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਕਿਰਿਯਾਸਮ੍ਭਵਤੋ. ਏਵਂ ਤਿਣ੍ਣਂ ਵਾਦਾਨਂ ਯੁਤ੍ਤਿਅਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥਵਾਦੋ ਏਵੇਤ੍ਥ ਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ…ਪੇ… ਯੁਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਸਚੇ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਤਂ ਯੁਤ੍ਤਿਂ ਵਿਭਾਵੇਤਿ. ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਪਰਿਪਾਚਨੀਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਰਿਪਕ੍ਕਤਾਯ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਂ ਤਿਕ੍ਖਤਾਯ ਞਾਣਸ੍ਸ ਵਿਸਦਤਾਯ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਬਲਵਭਾਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਸੋ ਹਿ ਵੋਮਿਸ੍ਸਕਨਯੇਨ ਸਂਸਰਣਕੋ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ‘‘ਦੇਵੇ ਚੇਵ ਮਾਨੁਸੇ ਚ ਸਨ੍ਧਾਵਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਇਧ ਕਾਮਭਵੇ ਠਿਤੋ ਇਧਟ੍ਠਕੋ. ਮਨੁਸ੍ਸਦੇਵਲੋਕੂਪਪਜ੍ਜਨਤੋ ਓਕਾਰੇਨ ਵੋਕਿਣ੍ਣੋ. ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਤਂਤਂਸਤ੍ਤਨਿਕਾਯੁਪਪਤ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਸੋਧਨਸਦਿਸਂ ਕਿਲੇਸਮਲਾਦਿਅਨਤ੍ਥਾਪਨਯਨਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਛ ਦੇਵਲੋਕੇ ਸੋਧੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਕਨਿਟ੍ਠੇ ਠਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਏਤੇਨ ਹੇਟ੍ਠਾਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਸੋਧਨਂ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਸਦ੍ਧਂ ਧੁਰਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਸਦ੍ਧਂ ਧੁਰਂ ਜੇਟ੍ਠਕਂ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਸਦ੍ਧਾਯ ਅਨੁਸ੍ਸਤਿ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿ, ਸਦ੍ਧਂ ਵਾ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਿਯਂ ਅਨੁਸ੍ਸਤਿ, ਸਦ੍ਧਾਯ ਵਾ ਅਨੁਸਰਣਸੀਲੋਤਿ ਸਦ੍ਧਾਨੁਸਾਰੀ. ਧਮ੍ਮਾਨੁਸਾਰੀਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਪਞ੍ਞਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਸਦ੍ਦਹਨ੍ਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਸਦ੍ਧਾਵਿਮੁਤ੍ਤੋ. ਯਦਿਪਿ ਸਬ੍ਬਥਾ ਅਵਿਮੁਤ੍ਤੋ, ਸਦ੍ਧਾਮਤ੍ਤੇਨ ਪਨ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਦ੍ਧਾਯ ਵਾ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਸਦ੍ਧਾਵਿਮੁਤ੍ਤੋ. ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨਾਤਿ ਉਪਰਿਮਗ੍ਗਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਬਲਵਮਨ੍ਦਮਨ੍ਦਤਰਭਾਵੇਨ. ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਚਤੁਸਚ੍ਚਦਸ੍ਸਨਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਨਿਰੋਧਪ੍ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦਿਟ੍ਠਨ੍ਤਂ ਵਾ ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਦਸ੍ਸਨਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਞਾਣਸ੍ਸ ਅਨਨ੍ਤਰਪ੍ਪਵਤ੍ਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਪਠਮਫਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਹਿ ਯਾਵ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਾ ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤਾਤਿ. ਇਦਨ੍ਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸੋਤਾਪਨ੍ਨਾਨਂ ਸਦ੍ਧਾਵਿਮੁਤ੍ਤਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤਤਾਵਚਨਂ. ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾਨਨ੍ਤਿ ਚਤਸ੍ਸੋ ਰੂਪਾਵਚਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ, ਚਤਸ੍ਸੋ ਅਰੂਪਾਵਚਰਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋਤਿ ਅਟ੍ਠ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ, ਤੇਸਂ.

ਫੁਟ੍ਠਨ੍ਤਂ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤੀਤਿ ਕਾਯਸਕ੍ਖੀ, ਫੁਟ੍ਠਾਨਂ ਅਨ੍ਤੋ ਫੁਟ੍ਠਨ੍ਤੋ, ਫੁਟ੍ਠਾਨਂ ਅਰੂਪਜ੍ਝਾਨਾਨਂ ਅਨਨ੍ਤਰੋ ਕਾਲੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸਂਯੋਗੇ ਚੇਤਂ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ, ਫੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਰਕਾਲਮੇਵ ਸਚ੍ਛਿਕਾਤਬ੍ਬਂ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ‘‘ਵਿਸਮਂ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯਾ ਪਰਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਅ. ਨਿ. ੪.੭੦) ਵਿਯ ਵਾ ਭਾਵਨਪੁਂਸਕਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਯੋ ਹਿ ਅਰੂਪਜ੍ਝਾਨੇਨ ਰੂਪਕਾਯਤੋ, ਨਾਮਕਾਯੇਕਦੇਸਤੋ ਚ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਵਿਮੋਕ੍ਖੇਨ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ, ਤੇਨ ਨਿਰੋਧਸਙ੍ਖਾਤੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ ਆਲੋਚਿਤੋ ਪਕਾਸਿਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤਿ, ਨ ਕਾਯੇਨ ਸਚ੍ਛਿਕਤੋ, ਨਿਰੋਧਂ ਪਨ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਏਕਚ੍ਚੇਸੁ ਆਸਵੇਸੁ ਖੇਪਿਤੇਸੁ ਤੇਨ ਸੋ ਸਚ੍ਛਿਕਤੋ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਸਚ੍ਛਿਕਾਤਬ੍ਬਂ ਨਿਰੋਧਂ ਯਥਾਆਲੋਚਿਤਂ ਨਾਮਕਾਯੇਨ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤੀਤਿ ‘‘ਕਾਯਸਕ੍ਖੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਨ ਤੁ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਏਕਚ੍ਚਾਨਂ ਏਵ ਆਸਵਾਨਂ ਅਪਰਿਕ੍ਖੀਣਤ੍ਤਾ.

ਅਭੇਦੇਨਾਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿਆਦਿਭੇਦੇਨ ਵਿਨਾ. ‘‘ਅਭੇਦੇਨਾ’’ਤਿ ਚ ਇਦਂ ‘‘ਸਦ੍ਧਾਵਿਮੁਤ੍ਤਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤਕਾਯਸਕ੍ਖਿਨੋ’’ਤਿ ਇਧਾਪਿ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਯਥੇਵ ਹਿ ਅਨ੍ਤਰਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿਆਦਿਭੇਦਾਨਾਮਸਨੇਨੇਵ ਏਕੋ ਅਨਾਗਾਮੀ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਭੇਦਆਮਸਨੇਨੇਵ ਸਦ੍ਧਾਵਿਮੁਤ੍ਤੋ, ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਕਾਯਸਕ੍ਖੀਤਿ ਤਯੋ ਅਨਾਗਾਮਿਨੋ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਯਞ੍ਚ ਅਨਾਗਾਮਿਨੋ ਤਾਦਿਸਮਵਤ੍ਥਾਭੇਦਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਗਣਨਾ ਕਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਅਵਿਹਾਦੀਸੂ’’ਤਿਆਦਿ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਮੇਵ.

ਪਞ੍ਞਾਯ ਏਵ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ, ਨ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿਭੂਤੇਨ ਸਾਤਿਸਯੇਨ ਸਮਾਧਿਨਾਪੀਤਿ ਪਞ੍ਞਾਵਿਮੁਤ੍ਤੋ. ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਉਭੋਹਿ ਭਾਗੇਹਿ ਉਭਤੋਭਾਗਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ. ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਨੇਹਿ ਰੂਪਕਾਯਨਾਮਕਾਯਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨ…ਪੇ… ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਰੂਪਕਾਯਤੋ, ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗੇਨ ਅਰੂਪਕਾਯਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਾਹ –

‘‘ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਕਚ੍ਚੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਯੇ ਤੇ ਸਨ੍ਤਾ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਰੂਪੇ ਆਰੁਪ੍ਪਾ, ਤੇ ਕਾਯੇਨ ਫੁਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਸ੍ਸ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਸਵਾ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੨.੧੮੨).

ਯਂ ਪਨ ਮਹਾਨਿਦਾਨਸੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਰੂਪੀ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿਆਦਿਕੇ (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੧੨੯) ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿਅਨ੍ਤੇ ਅਟ੍ਠ ਵਿਮੋਕ੍ਖੇ ਵਤ੍ਵਾ –

‘‘ਯਤੋ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਇਮੇ ਅਟ੍ਠ ਵਿਮੋਕ੍ਖੇ ਅਨੁਲੋਮਮ੍ਪਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ…ਪੇ… ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਾਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋ, ਇਮਾਯ ਚ, ਆਨਨ੍ਦ, ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਿਯਾ ਅਞ੍ਞਾ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਿ ਉਤ੍ਤਰਿਤਰਾ ਵਾ ਪਣੀਤਤਰਾ ਵਾ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੨.੧੩੦) –

ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਸੇਟ੍ਠਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਾ ਆਰੁਪ੍ਪਸਮਾਪਤ੍ਤੀਸੁ ਏਕਾਯਪਿ ਰੂਪਕਾਯੋ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਿਤੋ ਏਵ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਆਰੁਪ੍ਪਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ, ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚ ਲਾਭੀਨਂ ਵਸੇਨ ਪਞ੍ਚ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਏਸ ਨਯੋ ਕਾਯਸਕ੍ਖਿਮ੍ਹਿਪਿ. ਅਟ੍ਠਵਿਮੋਕ੍ਖੇਕਦੇਸੇਪਿ ਹਿ ਅਟ੍ਠਵਿਮੋਕ੍ਖਸਮਞ੍ਞਾ ਯਥਾ ‘‘ਲੋਕੇ ਸਤ੍ਤਾ’’ਤਿ.

ਤੇਰਸਸੁ ਸੀਸੇਸੁ ਪਲਿਬੋਧਸੀਸਾਦੀਨਿ, ਪਵਤ੍ਤਸੀਸਞ੍ਚ ਪਰਿਯਾਦਿਯਿਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਅਧਿਮੋਕ੍ਖਸੀਸਾਦੀਨਿ ਪਰਿਯਾਦਕਾਨਿ, ਗੋਚਰਸੀਸਂ ਪਰਿਯਾਦਕਫਲਂ. ਤਞ੍ਹਿ ਵਿਸਯਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਫਲਂ, ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ ਪਰਿਯਾਦਕਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ, ਫਲਸ੍ਸ ਚ ਆਰਮ੍ਮਣਂ. ਸਙ੍ਖਾਰਸੀਸਂ ਸਙ੍ਖਾਰਵਿਵੇਕਭੂਤੋ ਨਿਰੋਧੋਤਿ ਪਰਿਯਾਦਿਯਿਤਬ੍ਬਾਨਂ, ਪਰਿਯਾਦਕਫਲਾਨਞ੍ਚ ਸਹ ਵਿਸਯਸਂਸਿਦ੍ਧਿਦਸ੍ਸਨੇਨ ਸਮਸੀਸਿਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਯਂ (ਪਟਿ. ਮ. ੧.੮੭) ਤੇਰਸ ਸੀਸਾਨਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਇਧ ਪਨ ‘‘ਯਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਅਪੁਬ੍ਬਂ ਅਚਰਿਮਂ ਆਸਵਪਰਿਯਾਦਾਨਞ੍ਚ ਹੋਤਿ ਜੀਵਿਤਪਰਿਯਾਦਾਨਞ੍ਚਾ’’ਤਿ (ਪੁ. ਪ. ੧੬) ਪੁਗ੍ਗਲਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਂ ਆਗਤਤ੍ਤਾ ਤੇਸੁ ਕਿਲੇਸਪਵਤ੍ਤਸੀਸਾਨਂ ਏਵ ਵਸੇਨ ਯੋਜਨਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ‘‘ਕਿਲੇਸਸੀਸ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪਵਤ੍ਤਸੀਸਮ੍ਪਿ ਮਗ੍ਗੋ ਪਵਤ੍ਤਿਤੋ ਵੁਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ ਚੁਤਿਤੋ ਉਦ੍ਧਂ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਕਰਣੇਨ ਯਦਿਪਿ ਪਰਿਯਾਦਿਯਤਿ, ਯਾਵ ਪਨ ਚੁਤਿ, ਤਾਵ ਪਵਤ੍ਤਿਸਮ੍ਭਵਤੋ ‘‘ਪਵਤ੍ਤਸੀਸਂ ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਚੁਤਿਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਯਾਦਿਯਤੀ’’ਤਿ ਆਹ.

ਕਿਲੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨਨ੍ਤਰਂ ਵਿਯ ਨਿਪ੍ਫਾਦੇਤਬ੍ਬਾ, ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਵਾਰਾ ਚ ਕਿਲੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨਸ੍ਸੇਵ ਵਾਰਾਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਅਰਹਨ੍ਤਿ. ‘‘ਵਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਮੁਤ੍ਤਮਿਤਿ ਞਾਣਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੭੮; ਸਂ. ਨਿ. ੩.੧੨, ੧੪) ਹਿ ਵਚਨਤੋ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਪਰਿਸਮਾਪਨੇਨ ਕਿਲੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨਂ ਸਮਾਪਿਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਪਨ ਪਰਿਸਮਾਪਨਂ ਯਦਿ ਚੁਤਿਚਿਤ੍ਤੇਨ ਹੋਤਿ, ਤੇਨੇਵ ਜੀਵਿਤਪਰਿਸਮਾਪਨਞ੍ਚ ਹੋਤੀਤਿ ਇਮਾਯ ਵਾਰਚੁਤਿਸਮਤਾਯ ਕਿਲੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨਜੀਵਿਤਪਰਿਯਾਦਾਨਾਨਂ ਅਪੁਬ੍ਬਾਚਰਿਮਤਾ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਾਰਸਮਤਾਯਾ’’ਤਿ. ਭਵਙ੍ਗਂ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਚਿਤ੍ਤਮੇਵ ਭਙ੍ਗੋਤ੍ਤਰਣਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.

ਚਰਿਤਨ੍ਤਿ ਚਰਿਤਾ ਕਾਯਵਚੀਮਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਯੇਨ ਰਾਗਾਧਿਕਭਾਵੇਨ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ‘‘ਰਾਗਚਰਿਤੋ’’ਤਿ ਲਕ੍ਖੀਯਤਿ, ਤਯਿਦਂ ਲਕ੍ਖਣਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਰਾਗਜ੍ਝਾਸਯੋ ਰਾਗਾਧਿਕੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ, ਤੇਨ ਅਪ੍ਪਹੀਨਭਾਵੇਨ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਥਾਮਗਤਸ੍ਸ ਰਾਗਸ੍ਸ ਬਲਭਾਵੋ ਲਕ੍ਖੀਯਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਏਸੇਵ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪਿ.

ਸੀਲਵਨ੍ਤੇਹੀਤਿ ਆਦਿਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਲੋਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਕਤੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਸੀਲਵਨ੍ਤਾਦੀਹੀ’’ਤਿ. ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਦਾਯਕਾਦੀਨਂ ਸਙ੍ਗਹੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

ਆਰਮ੍ਮਣਭੂਤਾ ਞੇਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣਭੂਤਾਵ ਞੇਯ੍ਯਂ.

ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਭੂਮਿਆਦੀਸੂਤਿ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸੇਕ੍ਖਾਸੇਕ੍ਖਭੂਮੀਸੁ. ਤਤ੍ਥ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਭੂਮਿਵਸੇਨ ਸਂਵਰੋ, ਸੇਕ੍ਖਭੂਮਿਵਸੇਨ ਪਹਾਨਭਾਵਨਾ, ਅਸੇਕ੍ਖਭੂਮਿਵਸੇਨ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾ, ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਭੂਮਿਸੇਕ੍ਖਭੂਮਿਵਸੇਨ ਵਾ ਯਥਾਰਹਂ ਸਂਵਰਪਹਾਨਭਾਵਨਾ. ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਿਯਾ ਹਿ ਸਂਵਰਪਹਾਨਭਾਵਨਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਿ, ਇਤਰਾ ਸੇਕ੍ਖਸ੍ਸ, ਅਸੇਕ੍ਖਭੂਮਿਵਸੇਨ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾ. ਨਯਤੋ ਦਸ੍ਸਿਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਯਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਯਾ ‘ਇਦਂ ਨ ਕਪ੍ਪਤੀ’ਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਚੇ ਕਪ੍ਪਿਯਂ ਅਨੁਲੋਮੇਤਿ, ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ ਪਟਿਬਾਹਤਿ, ਤਂ ਵੋ ਕਪ੍ਪਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਮਹਾਵ. ੩੦੫) ਨਯਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਪਕਾਸਿਤਂ. ਸਰਾਗਾਦਿਸਂਵਤ੍ਤਨਨ੍ਤਿ ਸਰਾਗਾਦਿਭਾਵਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਨਂ.

ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਂਸਗ੍ਗਤੋਤਿ ‘‘ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦੀਨਂ ਪਦਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸਂਸਗ੍ਗਤੋ. ਅਨੇਕਵਿਧੋਤਿ ਦ੍ਵਾਦਸਵਿਧੋ ਯਾਵ ਦ੍ਵਾਨਵੁਤਾਧਿਕਚਤੁਸਹਸ੍ਸਵਿਧੋਪਿ ਅਨੇਕਪ੍ਪਕਾਰੋ. ਲੋਕਿਯਸਤ੍ਤਾਧਿਟ੍ਠਾਨਾਦਿਸਂਸਗ੍ਗਤੋਤਿ ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਲੋਕਿਯਂ ਞਾਣਂ, ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਞਾਣਂ, ਲੋਕਿਯਞ੍ਚ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਞ੍ਚ ਞਾਣਂ, ਲੋਕਿਯਂ ਞੇਯ੍ਯਂ, ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਞੇਯ੍ਯਂ, ਲੋਕਿਯਞ੍ਚ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਞ੍ਚ ਞੇਯ੍ਯਂ, ਲੋਕਿਯਂ ਞਾਣਞ੍ਚ ਞੇਯ੍ਯਞ੍ਚ, ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਞਾਣਞ੍ਚ ਞੇਯ੍ਯਞ੍ਚ, ਲੋਕਿਯਞ੍ਚ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਞ੍ਚ ਞਾਣਞ੍ਚ ਞੇਯ੍ਯਞ੍ਚਾਤਿਆਦਿਕੋ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤੋ ਪਟ੍ਠਾਨਭੇਦੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ. ਉਭਯਤ੍ਥਾਤਿ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦਿਕੇ, ਲੋਕਿਯਾਦਿਕੇ ਚ. ਯਥਾਰਹਨ੍ਤਿ ਯੋ ਯੋ ਸਂਸਗ੍ਗਵਸੇਨ ਯੋਜਨਂ ਅਰਹਤਿ, ਸੋ ਸੋ ਧਮ੍ਮੋ. ਸਮ੍ਭਵਾਵਿਰੋਧੇਨੇਵ ਹਿ ਯੋਜਨਾ. ਨ ਹਿ ‘‘ਲੋਕਿਯਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਯੋਜਨਾ ਸਮ੍ਭਵਤਿ.

ਤੀਸੁ ਪਿਟਕੇਸੁ ਲਬ੍ਭਮਾਨਸ੍ਸਾਤਿ ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਙ੍ਗੀਤਿਯੋ ਆਰੁਲ਼੍ਹੇ ਤੇਪਿਟਕੇ ਬੁਦ੍ਧਵਚਨੇ ਉਪਲਬ੍ਭਮਾਨਸ੍ਸ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸ, ਏਤੇਨ ਨ ਕੇਵਲਂ ਸਙ੍ਗਹੋ ਏਵ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਭੇਦਾਨਂ ਪਟ੍ਠਾਨਭਾਗਾਨਂ ਨਿਦ੍ਧਾਰਣਾਯ ਕਾਰਣਂ, ਅਥ ਖੋ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚਾਤਿ ਵਿਭਾਵੇਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਂ ਦਿਸ੍ਸਤਿ ਤਾਸੁ ਤਾਸੁ ਭੂਮੀਸੂ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨੇਵ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ ਪਾਠਾਨੁਗਮਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਨਿਗਮਨਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਾਵਤਰਟ੍ਠਾਨੇਤਿ ਦੇਸਨ੍ਤਰਤੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਵਤਰਣੋਕਾਸਭੂਤੇ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਧਾਰਣਪਰਿਚਯਪਰਿਪੁਚ੍ਛਾਮਨਸਿਕਾਰਬਹੁਲਾਨਂ ਨਿਵਾਸਟ੍ਠਾਨਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਾ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਨੁਪ੍ਪਵੇਸਨਟ੍ਠਾਨਤਾਯ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੇਸਂ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਮੇਵਾਤਿ.

ਨੇਤ੍ਤਿਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਲੀਨਤ੍ਥਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਨੇਤ੍ਤਿਪ੍ਪਕਰਣ-ਟੀਕਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.