੩. ਪਤ੍ਤਵਗ੍ਗੋ

੧. ਪਤ੍ਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

ਅਵਿਕਪ੍ਪਿਤੋਤਿ ‘‘ਇਮਂ ਪਤ੍ਤਂ ਤੁਯ੍ਹਂ ਵਿਕਪ੍ਪੇਮੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਅਵਿਕਪ੍ਪਿਤੋ. ਅਡ੍ਢਾਲ਼੍ਹਕੋਦਨਂ ਗਣ੍ਹਾਤੀਤਿ ਮਗਧਨਾਲ਼ਿਯਾ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਤਣ੍ਡੁਲਨਾਲ਼ੀਨਂ ਓਦਨਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ‘‘ਮਗਧਨਾਲ਼ਿ ਨਾਮ ਅਡ੍ਢਤੇਰਸਪਲਾ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਅਨ੍ਧਕਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਸੀਹਲ਼ਦੀਪੇ ਪਕਤਿਨਾਲ਼ਿ ਮਹਨ੍ਤਾ, ਦਮਿਲ਼ਨਾਲ਼ਿ ਖੁਦ੍ਦਕਾ, ਮਗਧਨਾਲ਼ਿ ਪਮਾਣਯੁਤ੍ਤਾ, ਤਾਯ ਮਗਧਨਾਲ਼ਿਯਾ ਦਿਯਡ੍ਢਨਾਲ਼ਿ ਏਕਾ ਸੀਹਲ਼ਨਾਲ਼ਿ ਹੋਤੀ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੦੨) ਮਹਾਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਨੁਤ੍ਤਣ੍ਡੁਲਨ੍ਤਿ ਪਾਕਤੋ ਉਕ੍ਕਨ੍ਤਂ ਤਣ੍ਡੁਲਂ ਉਤ੍ਤਣ੍ਡੁਲਂ, ਨ ਉਤ੍ਤਣ੍ਡੁਲਂ ਅਨੁਤ੍ਤਣ੍ਡੁਲਂ. ਸਬ੍ਬਸਮ੍ਭਾਰਸਙ੍ਖਤੋਤਿ ਜੀਰਕਾਦਿਸਬ੍ਬਸਮ੍ਭਾਰੇਹਿ ਸਙ੍ਖਤੋ. ਆਲੋਪਸ੍ਸ ਚਤੁਤ੍ਥਭਾਗਪ੍ਪਮਾਣਂ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ ਆਲੋਪਸ੍ਸ ਅਨੁਰੂਪਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ.

ਏਵਂ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਪਤ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਮਜ੍ਝਿਮੋਮਕਾਨਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਤੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਨਯੋ – ਸਚੇ ਨਾਲ਼ਿਕੋਦਨਾਦਿ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਹੇਟ੍ਠਿਮਰਾਜਿਸਮਂ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਅਯਂ ਮਜ੍ਝਿਮੋ ਨਾਮ ਪਤ੍ਤੋ. ਸਚੇ ਤਂ ਰਾਜਿਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਥੂਪੀਕਤਂ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਅਯਂ ਮਜ੍ਝਿਮੋਮਕੋ ਨਾਮ ਪਤ੍ਤੋ. ਸਚੇ ਤਂ ਰਾਜਿਂ ਨ ਸਮ੍ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਅਨ੍ਤੋਗਧਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਅਯਂ ਮਜ੍ਝਿਮੁਕ੍ਕਟ੍ਠੋ ਨਾਮ ਪਤ੍ਤੋ. ਸਚੇ ਪਤ੍ਤੋਦਨਾਦਿ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਹੇਟ੍ਠਿਮਰਾਜਿਸਮਂ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਅਯਂ ਓਮਕੋ ਨਾਮ ਪਤ੍ਤੋ. ਸਚੇ ਤਂ ਰਾਜਿਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਥੂਪੀਕਤਂ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਅਯਂ ਓਮਕੋਮਕੋ ਨਾਮ ਪਤ੍ਤੋ. ਸਚੇ ਤਂ ਰਾਜਿਂ ਨ ਸਮ੍ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਅਨ੍ਤੋਗਧਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਅਯਂ ਓਮਕੁਕ੍ਕਟ੍ਠੋ ਨਾਮ ਪਤ੍ਤੋਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤੇਸਮ੍ਪਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਭੇਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ.

ਇਦਾਨਿ ਤੇਸੁ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਵਿਕਪ੍ਪਨਾਨਧਿਟ੍ਠਾਨਾਵਿਕਪ੍ਪਨੁਪਗੇ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਇਚ੍ਚੇਤੇਸੂ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠੁਕ੍ਕਟ੍ਠੋਤਿ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਤੋ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠੋ. ਤਤੋ ਹਿ ਸੋ ‘‘ਅਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਓਮਕੋਮਕੋਤਿ ਓਮਕਤੋ ਓਮਕੋ. ਤਤੋ ਹਿ ਸੋ ‘‘ਅਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਏਤੇ ਪਨ ਭਾਜਨਪਰਿਭੋਗੇਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੁਪਗਾ ਨ ਵਿਕਪ੍ਪਨੁਪਗਾ, ਇਤਰੇ ਪਨ ਸਤ੍ਤ ਅਧਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਵਾ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸੇਸਾ ਸਤ੍ਤ ਪਤ੍ਤਾ ਪਮਾਣਯੁਤ੍ਤਾ ਨਾਮਾ’’ਤਿ.

ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਸਤ੍ਤ ਪਤ੍ਤਾ ਪਮਾਣਯੁਤ੍ਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ. ਸਮਣਸਾਰੁਪ੍ਪੇਨ ਪਕ੍ਕਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਯੋਪਤ੍ਤੋ ਪਞ੍ਚਹਿ ਪਾਕੇਹਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੦੮) ਪਕ੍ਕੋ ਸਮਣਸਾਰੁਪ੍ਪੇਨ ਪਕ੍ਕੋ ਹੋਤਿ, ਮਤ੍ਤਿਕਾਪਤ੍ਤੋ ਦ੍ਵੀਹਿ ਪਾਕੇਹਿ. ਸਚੇ ਏਕੋ ਪਾਕੋ ਊਨੋ ਹੋਤਿ, ਨ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੁਪਗੋ. ਯਥਾ ਚ ਸਮਣਸਾਰੁਪ੍ਪੇਨ ਪਕ੍ਕੋਯੇਵ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੁਪਗੋ, ਤਥਾ ਉਭੋਪਿ ਯਂ ਮੂਲਂ ਦਾਤਬ੍ਬਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਦਿਨ੍ਨੇਯੇਵ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੁਪਗਾ. ਯਦਿ ਪਨ ਅਪ੍ਪਕਮ੍ਪਿ ਅਦਿਨ੍ਨਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੁਪਗਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਚੇ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ‘‘ਕਾਕਣਿਕਮਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਦਿਯਡ੍ਢਵੀਹੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਸਚੇਪਿ ਪਤ੍ਤਸਾਮਿਕੋ ਵਦਤਿ ‘‘ਯਦਾ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਮੂਲਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਦਾ ਦਸ੍ਸਥ, ਅਧਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਥਾ’’ਤਿ, ਨੇਵ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੁਪਗੋ ਹੋਤਿ. ਪਾਕਸ੍ਸ ਹਿ ਊਨਤ੍ਤਾ ਪਤ੍ਤਸਙ੍ਖਂ ਨ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਮੂਲਸ੍ਸ ਸਕਲਸ੍ਸ ਵਾ ਏਕਦੇਸਸ੍ਸ ਵਾ ਅਦਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਸਕਭਾਵਂ ਨ ਉਪੇਤਿ, ਅਞ੍ਞਸ੍ਸੇਵ ਸਨ੍ਤਕੋ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਪਾਕੇ ਚ ਮੂਲੇ ਚ ਨਿਟ੍ਠਿਤੇਯੇਵ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੁਪਗੋ ਹੋਤਿ. ਯੋ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੁਪਗੋ, ਸ੍ਵੇਵ ਵਿਕਪ੍ਪਨੁਪਗੋ ਚ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਰਨ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਅਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਰਨ੍ਤੇਨ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤਬ੍ਬੋਤਿ ਪੁਰਾਣਪਤ੍ਤਂ ਅਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਰਨ੍ਤੇਨ ਨਵੋ ਪਤ੍ਤੋ ਵਿਕਪ੍ਪੇਤਬ੍ਬੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਠਪੇਤਬ੍ਬੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਕਙ੍ਗੁਸਿਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਤਨ੍ਨਂ ਧਞ੍ਞਾਨਂ ਲਾਮਕਧਞ੍ਞਸਿਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਙ੍ਗੁਸਿਤ੍ਥਨਿਕ੍ਖਮਨਮਤ੍ਤੇਨ ਛਿਦ੍ਦੇਨਾ’’ਤਿ.

ਪਤ੍ਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨. ਊਨਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ. ਤੇਨ ਊਨਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨੇਨਾਤਿ ਤੇਨ ਊਨਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨੇਨ ਪਤ੍ਤੇਨ ਉਪਲਕ੍ਖਿਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਊਨਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨੋ ਹਿ ਪਤ੍ਤੋ ਏਤ੍ਥ ਲਕ੍ਖਣਭਾਵੇਨ ਗਹਿਤੋ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਸ੍ਸ ਲਕ੍ਖਣੇ ਕਰਣਵਚਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਸ੍ਸਾਤਿ ਕਞ੍ਚਿ ਪਕਾਰਂ ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ. ਲਕ੍ਖੀਯਤੇ ਅਨੇਨਾਤਿ ਲਕ੍ਖਣਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਰਣਵਚਨਂ, ਤਤਿਯਾਵਿਭਤ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਪਕਾਰੋ’’ਤਿ ਚ ਸਾਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਭੇਦਕੋ ਵਿਸੇਸੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤਥਾ ਹਿ ਊਨਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨੇਨ ਪਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਸਾਮਞ੍ਞਸ੍ਸ ਊਨਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨਪਤ੍ਤਭਾਵੋ ਪਕਾਰੋ, ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਆਪਨ੍ਨੋ, ਤਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤੋ ਲਕ੍ਖਣਂ. ਯਦਿ ਅਪਰਿਪੁਣ੍ਣਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨੋ ਪਤ੍ਤੋ ਊਨਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਕਸ੍ਮਾ ਇਮਸ੍ਸ ਪਦਭਾਜਨਿਯਂ ਅਬਨ੍ਧਨੋਪਿ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਤ੍ਥਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਵਾਕ੍ਯੋਪਞ੍ਞਾਸੇ. ਬਨ੍ਧਨੋਕਾਸੇ ਸਤਿ ਵਾ ਅਸਤਿ ਵਾ ਬਨ੍ਧਨਵਿਰਹਿਤੋ ਪਤ੍ਤੋ ਅਬਨ੍ਧਨੋ, ਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨਾਨਂ ਓਕਾਸੋ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨੋਕਾਸੋ. ਅਪਤ੍ਤੋਤਿ ਪਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਪਾਕਤਿਕਂ ਕਾਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਇਦਞ੍ਚ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਵਿਞ੍ਞਾਪਨੇ ਕਾਰਣਵਚਨਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਸ੍ਮਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ.

ਬਨ੍ਧਨਞ੍ਚ ਨਾਮੇਤਂ ਯਸ੍ਮਾ ਬਨ੍ਧਨੋਕਾਸੇ ਸਤਿ ਹੋਤਿ, ਅਸਤਿ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਸ੍ਸ ਲਕ੍ਖਣਂ, ਬਨ੍ਧਨਵਿਧਿਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਮੁਖਵਟ੍ਟਿਸਮੀਪੇ ਪਨ ਪਤ੍ਤਵੇਧਕੇਨ ਵਿਜ੍ਝਿਯਮਾਨੇ ਕਪਾਲਸ੍ਸ ਬਹਲਤ੍ਤਾ ਭਿਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵਿਜ੍ਝਿਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਹੇਟ੍ਠਿਮਪਰਿਯਨ੍ਤੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਸੁਖੁਮਂ ਵਾ ਛਿਦ੍ਦਂ ਕਤ੍ਵਾ ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਸੁਖੁਮੇ ਛਿਦ੍ਦੇ ਤਿਪੁਪਟ੍ਟਾਦੀਹਿ ਪਯੋਜਨਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਸੁਤ੍ਤਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾਵ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਨ ਕੇਵਲਂ ਤਿਪੁਸੁਤ੍ਤਕਾਦਿਨਾਵ ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਫਾਣਿਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਫਾਣਿਤਂ ਝਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਾਸਾਣਚੁਣ੍ਣੇਨਾਤਿ ਪਾਸਾਣਚੁਣ੍ਣੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਫਾਣਿਤਂ ਪਚਿਤ੍ਵਾ ਤਥਾਪਕ੍ਕੇਨ ਪਾਸਾਣਚੁਣ੍ਣੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ‘‘ਅਯਂ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਤ੍ਤੋ ਊਨਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨੇਨ ਪਤ੍ਤੇਨ ਚੇਤਾਪਿਤੋ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯੋ, ਇਮਾਹਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਾਮੀ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੧੩) ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਸਮ੍ਮਤੇਨਾਤਿ –

‘‘ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ, ਯਦਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਕਲ੍ਲਂ, ਸਙ੍ਘੋ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਪਤ੍ਤਗ੍ਗਾਹਾਪਕਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨੇਯ੍ਯ, ਏਸਾ ਞਤ੍ਤਿ. ਸੁਣਾਤੁ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਙ੍ਘੋ, ਸਙ੍ਘੋ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਪਤ੍ਤਗ੍ਗਾਹਾਪਕਂ ਸਮ੍ਮਨ੍ਨਤਿ, ਯਸ੍ਸਾਯਸ੍ਮਤੋ ਖਮਤਿ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਤ੍ਤਗ੍ਗਾਹਾਪਕਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮੁਤਿ, ਸੋ ਤੁਣ੍ਹਸ੍ਸ. ਯਸ੍ਸ ਨਕ੍ਖਮਤਿ, ਸੋ ਭਾਸੇਯ੍ਯ. ਸਮ੍ਮਤੋ ਸਙ੍ਘੇਨ ਇਤ੍ਥਨ੍ਨਾਮੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਤ੍ਤਗ੍ਗਾਹਾਪਕੋ, ਖਮਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਣ੍ਹੀ, ਏਵਮੇਤਂ ਧਾਰਯਾਮੀ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੧੪) –

ਏਵਂ ਪਦਭਾਜਨੇ ਵੁਤ੍ਤਾਯ ਞਤ੍ਤਿਦੁਤਿਯਕਮ੍ਮਵਾਚਾਯ ਸਮ੍ਮਤੇਨ. ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਗੁਣਂ ਵਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਅਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਤ੍ਤੋ ਪਮਾਣਯੁਤ੍ਤੋ ਸੁਨ੍ਦਰੋ ਥੇਰਾਨੁਰੂਪੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੧੫) ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾਨਿਸਂਸਂ ਵਤ੍ਵਾ. ਪਤ੍ਤਪਰਿਯਨ੍ਤੋਤਿ ਪਰਿਯਨ੍ਤੇ ਠਿਤਪਤ੍ਤੋ. ਅਦੇਸੇਤਿ ਮਞ੍ਚਪੀਠਚ੍ਛਤ੍ਤਨਾਗਦਨ੍ਤਕਾਦਿਕੇ ਅਦੇਸੇ. ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਨਿਕ੍ਖਿਪਨਦੇਸੋ ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਧਾਰਕ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਖਨ੍ਧਕੇ ਵੁਤ੍ਤੋਯੇਵ. ਅਪਰਿਭੋਗੇਨਾਤਿ ਯਾਗੁਰਨ੍ਧਨਰਜਨਪਚਨਾਦਿਨਾ ਅਯੁਤ੍ਤਪਰਿਭੋਗੇਨ. ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਪਨ ਬ੍ਯਾਧਿਮ੍ਹਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਿਂ ਭਾਜਨੇ ਅਸਤਿ ਮਤ੍ਤਿਕਾਯ ਲਿਮ੍ਪਿਤ੍ਵਾ ਯਾਗੁਂ ਪਚਿਤੁਂ, ਉਦਕਂ ਵਾ ਤਾਪੇਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤੀਤਿ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਦੇਤਿ. ਸਚੇ ਪਨ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕੋ ਵਾ ਅਨ੍ਤੇਵਾਸਿਕੋ ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਵਰਪਤ੍ਤਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਮਯ੍ਹਂ ਸਾਰੁਪ੍ਪੋ, ਅਯਂ ਥੇਰਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਵਟ੍ਟਤਿ. ਅਞ੍ਞੋ ਵਾ ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਤ੍ਤਂ ਦੇਤਿ, ਵਟ੍ਟਤਿ. ‘‘ਮਯ੍ਹਮੇਵ ਪਤ੍ਤਂ ਆਹਰਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਂ ਨਤ੍ਥਿ.

ਞਾਤਕਪ੍ਪਵਾਰਿਤੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਙ੍ਘਵਸੇਨ ਪਵਾਰਿਤਟ੍ਠਾਨੇ ਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨੇਨੇਵ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਪੁਗ੍ਗਲਵਸੇਨ ਪਨ ਪਵਾਰਿਤਟ੍ਠਾਨੇ ਊਨਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨੇਨਾਪਿ. ਅਕਤਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ‘‘ਵਦ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਚ੍ਚਯੇਨਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਅਕਤਟ੍ਠਾਨੇ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿ.

ਊਨਪਞ੍ਚਬਨ੍ਧਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੩. ਭੇਸਜ੍ਜਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

ਉਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਉਗ੍ਗਹਿਤਕਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਅਪ੍ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਸਯਮੇਵ ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਤ੍ਤਾਹਾਤਿਕ੍ਕਮੇਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਕਤਾ ਚੇਤ੍ਥ ਅਨਜ੍ਝੋਹਰਣੀਯਤਂ ਆਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਕਸ੍ਮਾ ਏਤੇਨ ਇਦਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਾਨਿ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਭਿਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਇਮਾਨਿ ਤੇਨ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾਤਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ, ਯੇਸਂ ਕੇਸਞ੍ਚਿ ਸਪ੍ਪਾਯਾਨਮੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਭੇਸਜ੍ਜਕਿਚ੍ਚਂ ਕਰੋਨ੍ਤੁ ਵਾ, ਮਾ ਵਾ, ਏਵਂ ਲਦ੍ਧਵੋਹਾਰਾਨੀ’’ਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਸਤ੍ਤਾਹਕਾਲਿਕਂ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਵਤ੍ਥੁਭੂਤਂ ਸਪ੍ਪਿਨਵਨੀਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸਪ੍ਪਿ ਨਾਮ ਗਵਾਦੀਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਅਜਿਕਾਦੀਨਂ ਗਹਣਂ. ‘‘ਯੇਸਂ ਮਂਸਂ ਕਪ੍ਪਤੀ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਾਕਟੇਹਿ ਗੋਅਜਿਕਾਦੀਹਿ ਅਞ੍ਞਾਨਿਪਿ ਮਿਗਰੋਹਿਤਾਦੀਨਿ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਯੇਸਞ੍ਹਿ ਖੀਰਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਸਪ੍ਪਿਪਿ ਤੇਸਂ ਅਤ੍ਥਿਯੇਵ. ਤਂ ਪਨ ਸੁਲਭਂ ਵਾ ਹੋਤੁ, ਦੁਲ੍ਲਭਂ ਵਾ, ਅਸਂਮੋਹਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਮਕ੍ਖਿਕਾਮਧੁਮੇਵਾਤਿ ਖੁਦ੍ਦਕਭਮਰਮਧੁਕਰੀਹਿ ਤੀਹਿ ਮਕ੍ਖਿਕਾਹਿ ਕਤਂ ਮਧੁਮੇਵ. ਉਚ੍ਛੁਰਸਨ੍ਤਿ ਸੁਦ੍ਧੋਦਕਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਾਨਂ ਵਸੇਨ ਦੁਵਿਧਮ੍ਪਿ ਉਚ੍ਛੁਰਸਂ. ‘‘ਅਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਗੁਲ਼ੋਦਕ’’ਨ੍ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੨੮੪) ਪਨ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾ ਉਦਕਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨੋ ਅਗਿਲਾਨਸ੍ਸ ਵਟ੍ਟਤਿ. ‘‘ਅਵਤ੍ਥੁਕਪਕ੍ਕਾ ਵਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਵਤ੍ਥੁਕਪਕ੍ਕਾ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਮਹਾਪਚ੍ਚਰਿਯਂ ਪਨ ‘‘ਏਤਂ ਸਵਤ੍ਥੁਕਪਕ੍ਕਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਨੋ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਪੁਚ੍ਛਂ ਕਤ੍ਵਾ ਉਚ੍ਛੁਫਾਣਿਤਂ ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਂ ਨੋਵਟ੍ਟਨਕਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਾਯਂ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੨੩) ਵੁਤ੍ਤਂ. ਉਚ੍ਛੁਵਿਕਤੀਤਿ ਉਚ੍ਛੁਮ੍ਹਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਰਸਲਸਿਕਾਦਿਕਾ. ਪਕਤਤ੍ਤਾਨਂ ਪਟਿਨਿਦ੍ਦੇਸਤ੍ਤਾ ਤਂ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਤੇਨ ਪਕਤਾਨਂ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਂ ਏਵ ਗਹਣਂ, ਨ ਤੇਸਂ ਵਤ੍ਥੂਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਤਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਨ ਤੇਸਂ ਵਤ੍ਥੂਨੀਤਿ ਤੇਸਂ ਸਪ੍ਪਿਆਦੀਨਂ ਕਾਰਣਾਨਿ ਖੀਰਾਦੀਨਿ ਅਪ੍ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਵਸਾਤੇਲਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੨੩) ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਸਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ ਅਚ੍ਛਵਸਂ ਮਚ੍ਛਵਸਂ ਸੁਸੁਕਾਵਸਂ ਸੂਕਰਵਸਂ ਗਦ੍ਰਭਵਸ’’ਨ੍ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੨੬੨) ਏਵਂ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਵਸਾਨਂ ਤੇਲਂ. ਯਾਨੀਤਿ ਯਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ. ‘‘ਅਨੁਜਾਨਾਮਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਸਾਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ ਅਚ੍ਛਵਸਂ ਮਚ੍ਛਵਸਂ ਸੁਸੁਕਾਵਸਂ ਸੂਕਰਵਸਂ ਗਦ੍ਰਭਵਸਂ ਕਾਲੇ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਕਾਲੇ ਨਿਪ੍ਪਕ੍ਕਂ ਕਾਲੇ ਸਂਸਟ੍ਠਂ ਤੇਲਪਰਿਭੋਗੇਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਤੇਲਤ੍ਥਂ ਵਸਾਪਟਿਗ੍ਗਹਣਸ੍ਸ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਵਸਾਤੇਲਂ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਾਲੇਤਿ ਪੁਰੇਭਤ੍ਤਂ. ਸਂਸਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਪਰਿਸ੍ਸਾਵਿਤਂ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ. ‘‘ਅਚ੍ਛਵਸ’’ਨ੍ਤਿ ਵਚਨੇਨ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਵਸਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਅਕਪ੍ਪਿਯਮਂਸਾਨਂ ਵਸਾਯ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਵਸ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਸਾਮਂ ਪਚਿਤ੍ਵਾਤਿ ਕਾਲੇਯੇਵ ਸਾਮਂ ਪਚਿਤ੍ਵਾ. ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤਤੇਲਮ੍ਪੀਤਿ ਕਾਲੇਯੇਵ ਅਤ੍ਤਨਾ ਵਿਵੇਚਿਤਤੇਲਮ੍ਪਿ. ਤਿਵਿਧਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ ਕਾਲੇਯੇਵ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ ‘‘ਕਾਲੇ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਕਾਲੇ ਨਿਪ੍ਪਕ੍ਕਂ ਕਾਲੇ ਸਂਸਟ੍ਠਂ, ਤਂ ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਅਨਾਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਂ ਪਨ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤੁਂ ਵਾ ਕਾਤੁਂ ਵਾ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿਯੇਵ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ ‘‘ਵਿਕਾਲੇ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਵਿਕਾਲੇ ਨਿਪ੍ਪਕ੍ਕਂ ਵਿਕਾਲੇ ਸਂਸਟ੍ਠਂ, ਤਂ ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਤਿਣ੍ਣਂ ਦੁਕ੍ਕਟਾਨਂ. ਕਾਲੇ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਵਿਕਾਲੇ ਨਿਪ੍ਪਕ੍ਕਂ ਵਿਕਾਲੇ ਸਂਸਟ੍ਠਂ, ਤਂ ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਦੁਕ੍ਕਟਾਨਂ. ਕਾਲੇ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਕਾਲੇ ਨਿਪ੍ਪਕ੍ਕਂ ਵਿਕਾਲੇ ਸਂਸਟ੍ਠਂ, ਤਂ ਚੇ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਆਪਤ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੨੬੨). ‘‘ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਨਿਰਾਮਿਸਪਰਿਭੋਗੇਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਨ ‘‘ਕਾਲੇ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਕਾਲੇ ਨਿਪ੍ਪਕ੍ਕਂ ਕਾਲੇ ਸਂਸਟ੍ਠਂ ਤੇਲਪਰਿਭੋਗੇਨ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਨਿਰਾਮਿਸਪਰਿਭੋਗਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

ਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੨੩) ਸੁਖੁਮਰਜਸਦਿਸਂ ਮਂਸਂ ਵਾ ਨ੍ਹਾਰੁ ਵਾ ਅਟ੍ਠਿ ਵਾ ਲੋਹਿਤਂ ਵਾ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਅਬ੍ਬੋਹਾਰਿਕਂ. ਸਚੇ ਪਨ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਤਾਯ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਵਸਾਯ ਤੇਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦੇਤਿ, ਤਂ ਕਥਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਦਹੂਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਅਹਨਿ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਂ, ਤਦਹੁ. ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਨ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਨਿਰਾਮਿਸਮੇਵ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਅਬ੍ਬੋਹਾਰਿਕਂ ਅਬ੍ਬੋਹਾਰਿਕਮੇਵ. ਯਾਵਕਾਲਿਕਵਤ੍ਥੂਨਂ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਵਤ੍ਥੁਂ ਪਚਿਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਤਤ੍ਥ ਯਾਵਕਾਲਿਕਵਤ੍ਥੂਨਨ੍ਤਿ ਯਾਵਕਾਲਿਕਂ ਵਤ੍ਥੁ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਯਾਵਕਾਲਿਕਵਤ੍ਥੂਨਿ, ਤੇਸਂ, ਯਾਵਕਾਲਿਕਵਤ੍ਥੁਮਨ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਞ੍ਞੇਸਨ੍ਤਿ ਵਸਾਤੇਲਤੋ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਸਪ੍ਪਿਆਦੀਨਂ. ਵਤ੍ਥੁਨ੍ਤਿ ਖੀਰਾਦਿਕਂ ਯਾਵਕਾਲਿਕਭੂਤਂ ਵਤ੍ਥੁਂ, ਪਚਿਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿਯੇਵ, ਸਾਮਂਪਾਕਤ੍ਤਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤਸਪ੍ਪਿਂ ਵਾਤਿ ਯਾਵਕਾਲਿਕਵਤ੍ਥੁਤੋ ਵਿਵੇਚਿਤਸਪ੍ਪਿਂ ਵਾ. ਯਥਾ ਤਤ੍ਥ ਦਧਿਗਤਂ ਵਾ ਤਕ੍ਕਗਤਂ ਵਾ ਖਯਂ ਗਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਏਵਂ ਝਾਪਿਤਂ ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨਵਨੀਤਂ ਵਾਤਿ ਤਕ੍ਕਬਿਨ੍ਦੂਨਿਪਿ ਦਧਿਗੁਲ਼ਿਕਾਯੋਪਿ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਸੁਧੋਤਨਵਨੀਤਂ ਪਚਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ ਸਾਮਂਪਕ੍ਕਾਭਾਵਤੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਯਦਿ ਸਯਂਪਚਿਤਸਤ੍ਤਾਹਕਾਲਿਕੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਆਮਿਸਂ ਭੁਞ੍ਜਤਿ, ਤਂ ਆਮਿਸਂ ਸਯਂਪਚਿਤਸਤ੍ਤਾਹਕਾਲਿਕੇਨ ਮਿਸ੍ਸਿਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਯਾਵਕਾਲਿਕਭਾਵਂ ਸਤ੍ਤਾਹਕਾਲਿਕੇਨ ਗਣ੍ਹਾਪੇਤਿ. ਤਥਾ ਚ ਯਾਵਕਾਲਿਕਂ ਅਪਕ੍ਕਮ੍ਪਿ ਸਯਂਪਕ੍ਕਭਾਵਂ ਉਪਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ‘‘ਤਂ ਪਨ ਤਦਹੁਪੁਰੇਭਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਸਾਮਿਸਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਾ ਸਯਂਪਕ੍ਕਸਤ੍ਤਾਹਕਾਲਿਕਂ ਵਸਾਤੇਲਂ, ਸਯਂਭਜ੍ਜਿਤਸਾਸਪਾਦਿਯਾਵਜੀਵਿਕਵਤ੍ਥੂਨਂ ਤੇਲਞ੍ਚ ਸਾਮਿਸਂ ਤਦਹੁਪੁਰੇਭਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਤਥਾ ਨਵਨੀਤਸਪ੍ਪੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਚ –

‘‘ਯਾਵਕਾਲਿਕਆਦੀਨਿ, ਸਂਸਟ੍ਠਾਨਿ ਸਹਤ੍ਤਨਾ;

ਗਾਹਾਪਯਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਭਾਵ’’ਨ੍ਤਿ ਚ;

‘‘ਤੇਹੇਵ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਪਤ੍ਤਂ, ਕਪ੍ਪਤੇ ਯਾਵਜੀਵਿਕਂ;

ਨਿਰਾਮਿਸਂਵ ਸਤ੍ਤਾਹਂ, ਸਾਮਿਸੇ ਸਾਮਪਾਕਤਾ’’ਤਿ ਚ.

ਖੀਰਾਦਿਤੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਤਿਲਾਦੀਨਂ ਗਹਣਂ. ਸਾਮਿਸਾਨਿਪੀਤਿ ਨ ਕੇਵਲਂ ਨਿਰਾਮਿਸਾਨੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਤੋ ਪਨ ਪਟ੍ਠਾਯ ਨ ਵਟ੍ਟਨ੍ਤਿਯੇਵ. ਸਤ੍ਤਾਹਾਤਿਕ੍ਕਮੇਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਸਵਤ੍ਥੁਕਾਨਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ. ‘‘ਤਾਨਿ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੨੨) ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤਕੇਹਿ ਕਤਂ ਪਨ ਅਬ੍ਭਞ੍ਜਨਾਦੀਸੁ ਉਪਨੇਤਬ੍ਬਂ, ਪੁਰੇਭਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚ ਉਗ੍ਗਹਿਤਕੇਹਿ ਕਤਂ. ਉਭਯੇਸਮ੍ਪਿ ਸਤ੍ਤਾਹਾਤਿਕ੍ਕਮੇਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਅਨ੍ਤੋਸਤ੍ਤਾਹੇਤਿ ਸਤ੍ਤਾਹਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ. ਅਬ੍ਭਞ੍ਜਨਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਮੁਦ੍ਧਨਿਤੇਲਅਰੁਮਕ੍ਖਨਘਰਧੂਪਨਾਦੀਨਂ ਗਹਣਂ. ਅਧਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਇਦਾਨਿ ਨ ਮਯ੍ਹਂ ਅਜ੍ਝੋਹਰਣਤ੍ਥਾਯ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਇਦਂ ਸਪ੍ਪਿ ਚ ਤੇਲਞ੍ਚ ਵਸਾ ਚ ਮੁਦ੍ਧਨਿਤੇਲਤ੍ਥਂ ਵਾ ਅਬ੍ਭਞ੍ਜਨਤ੍ਥਂ ਵਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਮਧੁ ਅਰੁਮਕ੍ਖਨਤ੍ਥਂ ਵਾ ਫਾਣਿਤਂ ਘਰਧੂਪਨਤ੍ਥਂ ਵਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ.

ਕੋ ਪਨੇਤ੍ਥ ਯਾਵਕਾਲਿਕਯਾਵਜੀਵਿਕਵਤ੍ਥੂਸੁ ਵਿਸੇਸੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਾਵਜੀਵਿਕਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਯਾਵ ਅਰੁਣਸ੍ਸ ਉਗ੍ਗਮਨਾ ਤਿਟ੍ਠਤੀਤਿ ਸਤ੍ਤਮਦਿਵਸੇ ਕਤਤੇਲਂ ਸਚੇ ਯਾਵ ਅਰੁਣੁਗ੍ਗਮਨਾ ਤਿਟ੍ਠਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਨਾਗਤਸਪ੍ਪਿਆਦੀਨਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਤਾਵ ਮਿਗਰੋਹਿਤਾਦੀਨਂ ਸਪ੍ਪਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਨਾਗਤਸਪ੍ਪਿ, ਤਥਾ ਨਵਨੀਤਂ, ਨਾਲ਼ਿਕੇਰਨਿਮ੍ਬਕੋਸਮ੍ਬਕਰਮਨ੍ਦਸਾਸਪਆਦੀਨਂ ਤੇਲਂ ਪਨ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਨਾਗਤਤੇਲਂ, ਤਥਾ ਮਧੁਕਪੁਪ੍ਫਫਾਣਿਤਂ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਨਾਗਤਫਾਣਿਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਸਬ੍ਬਂ ਮਧੁਕਪੁਪ੍ਫਫਾਣਿਤਂ ਫਾਣਿਤਗਤਿਕਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੀਤੁਦਕੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਸੀਤੁਦਕੇਨ ਕਤਨ੍ਤਿ ਮਧੁਕਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਸੀਤੁਦਕੇ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਅਮਦ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਪੁਪ੍ਫਰਸੇ ਉਦਕਗਤੇ ਸਤਿ ਤਂ ਉਦਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਚਿਤ੍ਵਾ ਕਤਂ. ‘‘ਫਾਣਿਤਗਤਿਕਮੇਵਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਤ੍ਤਾਹਕਾਲਿਕਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਨ ਪਨ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਵਤ੍ਥੁਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮਯਤੋ ਦੁਕ੍ਕਟਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਾਯਂ ਸੀਤੁਦਕੇਨ ਕਤਂ ਮਧੁਕਪੁਪ੍ਫਫਾਣਿਤਂ ਪੁਰੇਭਤ੍ਤਂ ਸਾਮਿਸਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਨਿਰਾਮਿਸਮੇਵ, ਸਤ੍ਤਾਹਾਤਿਕ੍ਕਮੇ ਵਤ੍ਥੁਗਣਨਾਯ ਦੁਕ੍ਕਟ’’ਨ੍ਤਿ. ਸਚੇ ਪਨ ਖੀਰਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਕਤਂ, ਯਾਵਕਾਲਿਕਂ. ਖਣ੍ਡਸਕ੍ਖਰਂ ਪਨ ਖੀਰਜਲ੍ਲਿਕਂ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਸੋਧੇਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਅਮ੍ਬਜਮ੍ਬੁਪਨਸਕਦਲਿਖਜ੍ਜੁਰਿਚਿਞ੍ਚਾਦੀਨਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਯਾਵਕਾਲਿਕਫਲਾਨਂ ਫਾਣਿਤਂ ਯਾਵਕਾਲਿਕਮੇਵਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਮ੍ਬਫਾਣਿਤਾਦੀਨਿ ਯਾਵਕਾਲਿਕਾਨੀ’’ਤਿ.

ਕਾਯਿਕਪਰਿਭੋਗਂ ਵਟ੍ਟਤੀਤਿ ਕਾਯਸ੍ਸ ਵਾ ਕਾਯੇ ਅਰੁਨੋ ਵਾ ਮਕ੍ਖਨਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਅਜ੍ਝੋਹਰਿਤੁਂ ਪਨ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਯਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਤਾਹਾਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ ਭੇਸਜ੍ਜਂ. ਨਿਰਪੇਕ੍ਖੋ ਪਰਿਚ੍ਚਜਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਨਪੇਕ੍ਖੋ ਸਾਮਣੇਰਸ੍ਸ ਦਤ੍ਵਾ. ਤਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਪਰਿਚ੍ਚਜਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਲਦ੍ਧਭੇਸਜ੍ਜਂ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਦਿਨ੍ਨਂ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਸਚੇ ਸੋ ਸਾਮਣੇਰੋ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰਿਤ੍ਵਾ ਵਾ ਅਨਭਿਸਙ੍ਖਰਿਤ੍ਵਾ ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਦਦੇਯ੍ਯ, ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਤ੍ਥੁਕਮ੍ਮਂ ਵਾ ਕਾਤਬ੍ਬਂ, ਅਞ੍ਞਂ ਵਾ ਕਞ੍ਚਿ ਪਰਿਭੋਗਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਜ੍ਝੋਹਰਿਤੁਮ੍ਪਿ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ. ਸਚੇ ਸੋ ਬਾਲੋ ਹੋਤਿ, ਦਾਤੁਂ ਨ ਜਾਨਾਤਿ, ਅਞ੍ਞੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਤੇ, ਸਾਮਣੇਰ, ਭੇਸਜ੍ਜ’’ਨ੍ਤਿ, ‘‘ਆਮ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ‘‘ਆਹਰ, ਥੇਰਸ੍ਸ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ, ਏਵਮ੍ਪਿ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਵਤ੍ਥੁਗਣਨਾਯਾਤਿ ਸਪ੍ਪਿਆਦਿਵਤ੍ਥੁਗਣਨਾਯ ਚੇਵ ਸਪ੍ਪਿਪਿਣ੍ਡਾਦਿਵਤ੍ਥੁਗਣਨਾਯ ਚ. ਮਿਸ੍ਸਿਤੇਸੁ ਪਨ ਏਕਂ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਇਦਂ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਸਤ੍ਤਾਹਾਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਂ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ, ਇਮਾਹਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਾਮੀ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੨੩) ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਵਿਧਾਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਸਾਧਾਰਣਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ. ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਅਨਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੇਪਿ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਸਞ੍ਞਿਨੋ ਚੇਵ ਵੇਮਤਿਕਸ੍ਸ ਚ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੇ ਅਨਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਸਞ੍ਞਿਨੋਪਿ ਵੇਮਤਿਕਸ੍ਸਪਿ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਮੇਵ, ਤਥਾ ਅਨਧਿਟ੍ਠਿਤਾਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਾਨਟ੍ਠਾਵਿਨਟ੍ਠਾਦਡ੍ਢਾਵਿਲੁਤ੍ਤੇਸੁ ਅਧਿਟ੍ਠਿਤਾਦਿਸਞ੍ਞਿਨੋ. ਅਨ੍ਤੋਸਤ੍ਤਾਹਂ ਅਧਿਟ੍ਠਿਤੇ, ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇ, ਨਟ੍ਠੇ, ਵਿਨਟ੍ਠੇ, ਦਡ੍ਢੇ, ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨੇ, ਵਿਸ੍ਸਾਸੇਨ ਗਹਿਤੇ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕਾਦੀਨਞ੍ਚ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਆਚਾਰਵਿਪਤ੍ਤਿ. ਸਪ੍ਪਿਆਦੀਨਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਕਤਾ, ਗਣਨੁਪਗਤਾ, ਸਤ੍ਤਾਹਾਤਿਕ੍ਕਮੋਤਿ ਇਮਾਨੇਤ੍ਥ ਤੀਣਿ ਅਙ੍ਗਾਨਿ. ਕਥਿਨਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਕਿਰਿਯਂ, ਨੋਸਞ੍ਞਾਵਿਮੋਕ੍ਖਂ, ਅਚਿਤ੍ਤਕਂ, ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਜ੍ਜਂ, ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ, ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ, ਤਿਚਿਤ੍ਤਂ, ਤਿਵੇਦਨਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸੇਸਂ ਚੀਵਰਵਗ੍ਗਸ੍ਸ ਪਠਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ (ਕਙ੍ਖਾ. ਅਟ੍ਠ. ਕਥਿਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ).

ਭੇਸਜ੍ਜਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੪. ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

ਪਚ੍ਛਿਮਮਾਸਸ੍ਸ ਪਠਮਦਿਵਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਜੇਟ੍ਠਮੂਲਪੁਣ੍ਣਮਾਸਿਯਾ ਪਚ੍ਛਿਮਪਾਟਿਪਦਦਿਵਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ. ਤਾਵਾਤਿ ਤਾਵ ਪਰਿਮਾਣੇ ਕਾਲੇ. ਜੇਟ੍ਠਮੂਲਪੁਣ੍ਣਮਾਸਿਯਾ ਪਚ੍ਛਿਮਪਾਟਿਪਦਦਿਵਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਕਤ੍ਤਿਕਪੁਣ੍ਣਮਾ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਞ੍ਚਮਾਸੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਾਲੋ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਾਯਾਤਿਆਦਿਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ‘‘ਸਮਯੋ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਾਯ, ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਚੀਵਰਂ ਦੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੨੮) ਇਮੇਸਂ ਗਹਣਂ. ਦੇਥ ਮੇ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਚੀਵਰਨ੍ਤਿਆਦਿਕਾਯਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਪਨ ‘‘ਆਹਰਥ ਮੇ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਚੀਵਰਂ, ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਥ ਮੇ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਚੀਵਰਂ, ਚੇਤਾਪੇਥ ਮੇ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਚੀਵਰ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮੇਸਂ ਗਹਣਂ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਞ੍ਞਾਤਕਅਪ੍ਪਵਾਰਿਤੇਸੁ ਤਦੁਭਯਂ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਕਿਂ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਞ੍ਞਾਤਕਅਪ੍ਪਵਾਰਿਤਟ੍ਠਾਨੇ’’ਤਿਆਦਿ. ‘‘ਵਤ੍ਤਭੇਦੇ ਦੁਕ੍ਕਟ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਦੇਨ੍ਤੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯੇ ਪਨ ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਤੇਸੁ ਵਤ੍ਤਭੇਦੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਾਯਂ ‘‘ਯੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਚੀਵਰਂ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਇਮੇ ਪਨ ਸਚੇਪਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਞ੍ਞਾਤਕਅਪ੍ਪਵਾਰਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਵਤ੍ਤਭੇਦੋ ਨਤ੍ਥਿ ਤੇਸੁ ਸਤੁਪ੍ਪਾਦਕਰਣਸ੍ਸ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਤ੍ਤਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੨੮). ਅਞ੍ਞਾਤਕਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਨ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਨ੍ਤਿ ‘‘ਯੋ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਾਤਕਂ ਗਹਪਤਿਂ ਵਾ ਗਹਪਤਾਨਿਂ ਵਾ ਚੀਵਰਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਯ੍ਯ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਮਯਾ, ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੫੧੮) ਇਮਿਨਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਨ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਇਦਂ ਪਨ ਪਕਤਿਯਾ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਦਾਯਕੇਸੁਪਿ ਹੋਤਿਯੇਵ.

ਗਿਮ੍ਹਾਨਂ ਪਚ੍ਛਿਮਦ੍ਧਮਾਸਸ੍ਸ ਪਠਮਦਿਵਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਜੇਟ੍ਠਮੂਲਕਾਲ਼ਪਕ੍ਖੂਪੋਸਥਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛਿਮਪਾਟਿਪਦਦਿਵਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਆਸਾਲ਼੍ਹਿਪੁਣ੍ਣਮਾ, ਅਯਮਦ੍ਧਮਾਸੋ ਗਿਮ੍ਹਾਨਂ ਪਚ੍ਛਿਮਦ੍ਧਮਾਸੋ ਨਾਮ, ਤਸ੍ਸ ਪਠਮਦਿਵਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਅਦ੍ਧਮਾਸਸ੍ਸ ਪਠਮਪਾਟਿਪਦਦਿਵਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਕਤ੍ਤਿਕਮਾਸਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛਿਮਦਿਵਸੋ ਨਾਮ ਪਚ੍ਛਿਮਕਤ੍ਤਿਕਮਾਸਸ੍ਸ ਪੁਣ੍ਣਮਾ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾਤਿ ‘‘ਮਾਸੋ ਸੇਸੋ ਗਿਮ੍ਹਾਨਨ੍ਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਚੀਵਰਂ ਪਰਿਯੇਸਿਤਬ੍ਬਂ, ਅਦ੍ਧਮਾਸੋ ਸੇਸੋ ਗਿਮ੍ਹਾਨਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਵਾਸੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਤਕੇਨ ਗਣਨੇਨ. ਪਰਿਯੇਸਨਕ੍ਖੇਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਪਰਿਯੇਸਨਸ੍ਸ ਖੇਤ੍ਤਂ. ਏਤਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਮਾਸੇ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਂ ਅਲਦ੍ਧਂ ਪਰਿਯੇਸਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਕਰਣਨਿਵਾਸਨਕ੍ਖੇਤ੍ਤਮ੍ਪੀਤਿ ਕਰਣਕ੍ਖੇਤ੍ਤਞ੍ਚੇਵ ਨਿਵਾਸਨਕ੍ਖੇਤ੍ਤਞ੍ਚ. ਪਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਪਰਿਯੇਸਨਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡੇਤਿ. ਏਤਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਅਦ੍ਧਮਾਸੇ ਪਰਿਯੇਸਿਤੁਂ, ਕਾਤੁਂ, ਨਿਵਾਸੇਤੁਞ੍ਚ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਅਧਿਟ੍ਠਾਤੁਂਯੇਵ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਯਂ ਪਨ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਾਯਂ ਕਤ੍ਥਚਿ ਪੋਤ੍ਥਕੇ ‘‘ਜੇਟ੍ਠਮੂਲਪੁਣ੍ਣਮਾਸਿਯਾ ਪਚ੍ਛਿਮਪਾਟਿਪਦਦਿਵਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਕਾਲਪਕ੍ਖੁਪੋਸਥੋ, ਅਯਮੇਕੋ ਅਦ੍ਧਮਾਸੋ ਪਰਿਯੇਸਨਕ੍ਖੇਤ੍ਤਞ੍ਚੇਵ ਕਰਣਕ੍ਖੇਤ੍ਤਞ੍ਚ. ਏਤਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਅਨ੍ਤਰੇ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਂ ਅਲਦ੍ਧਂ ਪਰਿਯੇਸਿਤੁਂ, ਲਦ੍ਧਂ ਕਾਤੁਞ੍ਚ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਨਿਵਾਸੇਤੁਂ, ਅਧਿਟ੍ਠਾਤੁਞ੍ਚ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੨੮) ਵਚਨਂ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਂ ਪਮਾਦਲਿਖਿਤਂ ਮਾਤਿਕਾਯ ਵਿਰੋਧਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ‘‘ਅਦ੍ਧਮਾਸੋ ਸੇਸੋ ਗਿਮ੍ਹਾਨਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਵਾਸੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੨੭) ਹਿ ਪਾਲ਼ਿ. ਸਬ੍ਬਮ੍ਪੀਤਿ ਪਰਿਯੇਸਨਂ, ਕਰਣਂ, ਨਿਵਾਸਨਂ, ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚਾਤਿ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ. ਇਮਿਨਾ ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਾਸਾ ਪਰਿਯੇਸਨਕਰਣਨਿਵਾਸਨਾਧਿਟ੍ਠਾਨਾਨਂ ਚਤੁਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਖੇਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਤੇਸੁ ਹਿ ਚਤੂਸੁ ਮਾਸੇਸੁ ਅਲਦ੍ਧਂ ਪਰਿਯੇਸਿਤੁਂ, ਲਦ੍ਧਂ ਕਾਤੁਂ, ਨਿਵਾਸੇਤੁਂ, ਅਧਿਟ੍ਠਾਤੁਞ੍ਚ ਵਟ੍ਟਤਿ.

ਵਸ੍ਸਂ ਉਕ੍ਕਡ੍ਢੀਯਤੀਤਿ ਸਂਵਚ੍ਛਰਂ ਉਦ੍ਧਂ ਕਡ੍ਢੀਯਤਿ ਵਡ੍ਢੀਯਤਿ, ਆਰੁਯ੍ਹਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਵਸ੍ਸਾਨਸ੍ਸ ਪਠਮਮਾਸਂ ਉਕ੍ਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਗਿਮ੍ਹਾਨਂ ਪਚ੍ਛਿਮਮਾਸਮੇਵ ਕਰੋਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਵਸ੍ਸੂਪਨਾਯਿਕਦਿਵਸੇ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬਾਤਿ ਵਸ੍ਸਾਨਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇਯੇਵ ਦਸਾਹਸ੍ਸ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਤ੍ਤਾ ਵਸ੍ਸੂਪਨਾਯਿਕਦਿਵਸੇਯੇਵ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬਾ. ਤਞ੍ਹਿ ਦਿਵਸਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮੇਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ. ਅਨ੍ਤੋਵਸ੍ਸੇ ਪਨ ਲਦ੍ਧਾ ਚੇਵ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ ਚ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਅਨ੍ਤੋਵਸ੍ਸੇ ਲਦ੍ਧਦਿਵਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਦਸਾਹਂ ਨਾਤਿਕ੍ਕਾਮੇਤਬ੍ਬਾ, ਦਸਾਹਾਤਿਕ੍ਕਮੇ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ ਪਨ ਤਦਹੇਵ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬਾ. ਦਸਾਹੇ ਅਪ੍ਪਹੋਨ੍ਤੇ ਚੀਵਰਕਾਲਂ ਨਾਤਿਕ੍ਕਾਮੇਤਬ੍ਬਾ. ਅਯਂ ਤਾਵ ਕਤਾਯ ਪਰਿਹਾਰੋ. ਅਕਤਾਯ ਪਨ ਕੋ ਪਰਿਹਾਰੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਚੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਏਕਾਹਮ੍ਪਿ ਨ ਲਭਤਿ ਇਤੋ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਪਰਿਹਾਰਸ੍ਸਾਭਾਵਤੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਸੋ ਕੁਤੋ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਾਵ ਹੇਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਪਠਮਦਿਵਸੋ’’ਤਿ, ਜੇਟ੍ਠਮੂਲਪੁਣ੍ਣਮਾਸਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਕਤ੍ਤਿਕਪੁਣ੍ਣਮਾਸਿਯਾ ਪਚ੍ਛਿਮਪਾਟਿਪਦਦਿਵਸੋ, ਤਾਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤੇਸੁ ਸਤ੍ਤਸੁ ਪਿਟ੍ਠਿਸਮਯਮਾਸੇਸੂਤਿ ਪਟਿਲੋਮਕ੍ਕਮੇਨ ਵੁਤ੍ਤੇਸੁ ਕਤ੍ਤਿਕਪੁਣ੍ਣਮਾਸਿਯਾ ਪਚ੍ਛਿਮਪਾਟਿਪਦਾਦੀਸੁ ਜੇਟ੍ਠਮੂਲਪੁਣ੍ਣਮਾਸਾਵਸਾਨੇਸੁ ਏਤੇਸੁ ਸਤ੍ਤਸੁ ਪਿਟ੍ਠਿਸਮਯਨਾਮਕੇਸੁ ਮਾਸੇਸੁ. ਸਤੁਪ੍ਪਾਦਕਰਣੇਨਾਤਿ ‘‘ਕਾਲੋ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸਤੁਪ੍ਪਾਦਕਰਣੇਨ. ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ‘‘ਦੇਥ ਮੇ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਚੀਵਰ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ (ਪਾਰਾ. ੬੨੮) ਨਯੇਨ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਤੇਨ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਨ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਅਞ੍ਞਾਤਕਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਨ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਇਮਿਨਾ ਪਨ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਨ ਆਪਤ੍ਤਿਯੇਵ ਅਸਮਯਤ੍ਤਾ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ਭਦਨ੍ਤਬੁਦ੍ਧਦਤ੍ਤਾਚਰਿਯੇਨ –

‘‘ਕਤ੍ਵਾ ਪਨ ਸਤੁਪ੍ਪਾਦਂ, ਵਸ੍ਸਸਾਟਿਕਚੀਵਰਂ;

ਨਿਪ੍ਫਾਦੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ, ਸਮਯੇ ਪਿਟ੍ਠਿਸਮ੍ਮਤੇ.

‘‘ਹੋਤਿ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਾਪਤ੍ਤਿ, ਞਾਤਕਾਞ੍ਞਾਤਕਾਦਿਨੋ;

ਤੇਸੁਯੇਵ ਚ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਂ, ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਪ੍ਫਾਦਨੇ ਤਥਾ’’ਤਿ.

ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਇਦਂ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਚੀਵਰਂ ਅਤਿਰੇਕਮਾਸੇ ਸੇਸੇ ਗਿਮ੍ਹਾਨੇ ਪਰਿਯਿਟ੍ਠਂ ਅਤਿਰੇਕਦ੍ਧਮਾਸੇ ਸੇਸੇ ਗਿਮ੍ਹਾਨੇ ਕਤ੍ਵਾ ਪਰਿਦਹਿਤਂ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ (ਪਾਰਾ. ੬੨੮) ਨਯੇਨ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਵਿਧਾਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਪਰਿਯੇਸਨਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਪਟਿਕਚ੍ਚੇਵ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਪਰਿਯੇਸਨਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ. ਤਿਕਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਨ੍ਤਿ ਅਤਿਰੇਕਮਾਸਦ੍ਧਮਾਸੇਸੁ ਅਤਿਰੇਕਸਞ੍ਞਿਵੇਮਤਿਕਊਨਕਸਞ੍ਞੀਨਂ ਪਰਿਯੇਸਨਨਿਵਾਸਨਵਸੇਨ ਤੀਣਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਾਨਿ, ਏਕਸੇਸਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਚਾਯਂ, ਸਾਮਞ੍ਞਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਵਾ. ਊਨਕਮਾਸਦ੍ਧਮਾਸੇਸੂਤਿ ਊਨਕਮਾਸੇ ਚੇਵ ਊਨਕਦ੍ਧਮਾਸੇ ਚ. ਅਤਿਰੇਕਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਵੇਮਤਿਕਸ੍ਸ ਵਾ ਦੁਕ੍ਕਟਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਪਰਿਯੇਸਨਨਿਵਾਸਨਂ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਪਾਠਸੇਸੋ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ‘‘ਊਨਕਮਾਸੇ ਸੇਸੇ ਗਿਮ੍ਹਾਨੇ ਅਤਿਰੇਕਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਵੇਮਤਿਕਸ੍ਸ ਵਾ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਕਟਂ, ਊਨਕਦ੍ਧਮਾਸੇ ਸੇਸੇ ਗਿਮ੍ਹਾਨੇ ਚ ਅਤਿਰੇਕਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਵੇਮਤਿਕਸ੍ਸ ਵਾ ਨਿਵਾਸੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਕਟ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਤਥਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਦੁਕ੍ਕਟਂ ਅਤਿਦਿਸਤਿ, ਤਞ੍ਚ ਦੁਕ੍ਕਟਂ ਉਦਕਫੁਸਿਤਗਣਨਾਯ ਅਕਤ੍ਵਾ ਨ੍ਹਾਨਪਰਿਯੋਸਾਨਵਸੇਨ ਪਯੋਗੇ ਪਯੋਗੇ ਕਾਰੇਤਬ੍ਬਂ, ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਵਿਵਟਙ੍ਗਣੇ ਆਕਾਸਤੋ ਪਤਿਤਉਦਕੇਨੇਵ ਨ੍ਹਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਨ ਨ੍ਹਾਨਕੋਟ੍ਠਕਵਾਪਿਆਦੀਸੁ ਘਟੇਹਿ ਆਸਿਤ੍ਤੂਦਕੇਨ ਨ੍ਹਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਸਤਿਯਾ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਾਯਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਯਾਦੀਸੁ ਪਨ ਨਗ੍ਗਸ੍ਸ ਨ੍ਹਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ, ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਯਾਦੀਸੁ ਪਨ ਸਤਿਯਾਪਿ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਾਯ ਨਗ੍ਗਸ੍ਸ ਨ੍ਹਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਨਤ੍ਥਿ ਦੁਕ੍ਕਟਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਏਵਂ ਅਨ੍ਤਰਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯੇਨ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨਚੀਵਰਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨਚੀਵਰਸ੍ਸਾਤਿ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨਸੇਸਚੀਵਰਸ੍ਸ. ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਅਸਮਯੇ ਨਿਵਾਸਤੋ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਏਸ ਨਯੋ ਨਟ੍ਠਚੀਵਰਸ੍ਸ ਵਾਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ. ਯਥਾ ਚੇਤ੍ਥ ਨਿਵਾਸੇਨ੍ਤਾਨਂ ਤੇਸਂ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਤਤ੍ਥ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤਾਨਮ੍ਪੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਮਹਗ੍ਘਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਨ੍ਹਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਚੋਰੂਪਦ੍ਦਵੋ ਆਪਦਾ ਨਾਮਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਨਿਵਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਆਪਦਾਸੁ ਵਾ ਨਿਵਾਸਯਤੋਤਿ ਆਪਦਾਸੁ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾਸੁ ਅਸਮਯੇ ਨਿਵਾਸੇਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਯਂ ਪਨ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਾਯਂ ‘‘ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨਚੀਵਰਸ੍ਸਾਤਿ ਏਤਂ ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਂਯੇਵ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਸਞ੍ਹਿ ਨਗ੍ਗਾਨਂ ਕਾਯੋਵਸ੍ਸਾਪਨੇ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਮਹਗ੍ਘਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਨ੍ਹਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸ ਚੋਰੂਪਦ੍ਦਵੋ ਆਪਦਾ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨਚੀਵਰਾਦਿਨੋ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯੇਨ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਂ ਅਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਨਗ੍ਗਸ੍ਸ ਨ੍ਹਾਯਤੋ ਦੁਕ੍ਕਟੇਨੇਵ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਂ, ਤਂ ਯੁਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਨ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਸਬ੍ਬਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਸੁ ਹਿ ਮੂਲਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਏਵ ਆਪਤ੍ਤਿਪ੍ਪਸਙ੍ਗੇ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਵਾਰੋ ਆਰਭੀਯਤਿ, ਨ ਅਨ੍ਤਰਾਪਤ੍ਤਿਯਾਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਂ. ਸਚੀਵਰਤਾਤਿ ਅਨ੍ਤਰਵਾਸਕਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗੇਹਿ ਸਚੀਵਰਤਾ.

ਵਸ੍ਸਿਕਸਾਟਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੫. ਚੀਵਰਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

‘‘ਦਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪਚ੍ਚਾਸੀਸਮਾਨਸ੍ਸੇਵ ਦਾਨਮਿਹ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ, ਨ ਨਿਸ੍ਸਟ੍ਠਦਾਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਵੇਯ੍ਯਾਵਚ੍ਚਾਦੀਨੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਸਕਸਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ‘‘ਸਕ’’ਨ੍ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ. ਇਮਿਨਾ ਪਾਰਾਜਿਕਾਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਚਜਿਤ੍ਵਾ ਦਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਹਿ ਸਕਸਞ੍ਞਾਯ ਗਣ੍ਹਤੋ ਨਤ੍ਥਿ ਪਾਰਾਜਿਕਂ. ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਏਕਤੋ ਅਬਦ੍ਧਾਨਿ, ਵਿਸੁਂ ਠਪਿਤਾਨਿ ਚ ਬਹੂਨਿ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਤੋ, ‘‘ਸਙ੍ਘਾਟਿਂ ਆਹਰ, ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਆਹਰਾ’’ਤਿ ਏਵਂ ਆਹਰਾਪਯਤੋ ਚ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਵਤ੍ਥੁਗਣਨਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ’’ਤਿ. ‘‘ਮਯਾ ਦਿਨ੍ਨਾਨਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਆਹਰਾ’’ਤਿ ਵਦਤੋਪਿ ਏਕਵਚਨੇਨੇਵ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ. ਏਕਂ ਚੀਵਰਂ ਪਨ ਏਕਾਬਦ੍ਧਾਨਿ ਚ ਬਹੂਨਿ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਤੋ ਏਕਾ ਆਪਤ੍ਤਿ. ‘‘ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਾ’’ਤਿ ਆਣਤ੍ਤਿਯਾ ਦੁਕ੍ਕਟਨ੍ਤਿ ‘‘ਮਯਾ ਦਿਨ੍ਨਾਨਿ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਗਣ੍ਹਾ’’ਤਿ ਆਣਤ੍ਤਿਯਾ ਏਕਂ ਦੁਕ੍ਕਟਂ, ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨੇਸੁ ਪਨ ਏਕਵਚਨੇਨੇਵ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨੇਸੁ ਵਤ੍ਥੁਗਣਨਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ’’ਤਿ. ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨੇਸੂਤਿ ਤੇਨਾਣਤ੍ਤੇਨ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨੇਸੁ ਚੀਵਰੇਸੁ. ਯਤ੍ਥ ਪਨ ਪੋਤ੍ਥਕੇਸੁ ‘‘ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨੇਸੁ ਯਤ੍ਤਕਾਨਿ ਆਣਤ੍ਤਾਨਿ, ਤੇਸਂ ਗਣਨਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ’’ਤਿ ਪਾਠੋ, ਤਤ੍ਥ ਯਤ੍ਤਕਾਨਿ ਆਣਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਯਤ੍ਤਕਾਨਿ ਚੀਵਰਾਨਿ ਗਣ੍ਹਿਤੁਂ ਆਣਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਂ ਪਨ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਾਯਂ ‘‘ਚੀਵਰਂ ‘ਗਣ੍ਹਾ’ਤਿ ਆਣਾਪੇਤਿ, ਏਕਂ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਆਣਤ੍ਤੋ ਬਹੂਨਿ ਗਣ੍ਹਾਤਿ, ਏਕਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੩੩) ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਏਕਾਬਦ੍ਧਂ ਸਨ੍ਧਾਯ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਇਮਾਯ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਨ ਕੋਚਿ ਵਿਰੋਧੋ. ਸਚੇ ਪਨ ‘‘ਸਙ੍ਘਾਟਿਂ ਗਣ੍ਹ, ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਗਣ੍ਹਾ’’ਤਿ ਆਣਾਪੇਤਿ, ਵਾਚਾਯ ਵਾਚਾਯ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨੇਸੁ ਵਤ੍ਥੁਗਣਨਾਯ ਆਪਤ੍ਤਿਯੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਇਦਂ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਚੀਵਰਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਸਾਮਂ ਦਤ੍ਵਾ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਨਂ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੩੩) ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਵਿਧਾਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਤਿਕਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਨ੍ਤਿ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨੇ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞਿਵੇਮਤਿਕਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸਞ੍ਞੀਨਂ ਵਸੇਨ ਤੀਣਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਾਨਿ. ਅਞ੍ਞਂ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਨ੍ਤਿ ਪਤ੍ਤਾਦਿਂ ਅਞ੍ਞਂ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ, ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਸੂਚਿਮ੍ਪੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨ ਕੇਵਲਂ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਚੀਵਰਂਯੇਵ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਤੋ ਦੁਕ੍ਕਟਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚੀਤਿ ਚੀਵਰਂ ਵਾ ਹੋਤੁ, ਪਤ੍ਤਾਦਿ, ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ ਵਾ. ਤਸ੍ਸ ਵਿਸ੍ਸਾਸਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਯਸ੍ਸ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਤਸ੍ਸ ਵਿਸ੍ਸਾਸੇਨ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਤਤਿਯਤ੍ਥੇ ਚੇਤਂ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ. ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਤਾਤਿ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨਸਮਯੇ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵੋ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵੋ ਪਾਲ਼ਿਯਂ, ਮਾਤਿਕਟ੍ਠਕਥਾਯਞ੍ਚ ਦਾਨਗ੍ਗਹਣੇਸੁ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਥਾਪਿ ਅਨੁਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਕਾਲੇ ਚੀਵਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਕਾਲੇ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿਤੋ ਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨਕਾਲੇਯੇਵ ਉਪਸਮ੍ਪਨ੍ਨਤਾ ਅਙ੍ਗਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਚੀਵਰਅਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੬. ਸੁਤ੍ਤਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

ਛਬ੍ਬਿਧਂ ਖੋਮਸੁਤ੍ਤਾਦਿਨ੍ਤਿ ‘‘ਸੁਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਛ ਸੁਤ੍ਤਾਨਿ ਖੋਮਂ ਕਪ੍ਪਾਸਿਕਂ ਕੋਸੇਯ੍ਯਂ ਕਮ੍ਬਲਂ ਸਾਣਂ ਭਙ੍ਗ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੩੮) ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਛਬ੍ਬਿਧਂ ਖੋਮਸੁਤ੍ਤਾਦਿਂ. ਤਤ੍ਥ ਖੋਮਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੩੬-੩੮) ਖੋਮਵਾਕੇਹਿ ਕਤਸੁਤ੍ਤਂ. ਕਪ੍ਪਾਸਿਕਨ੍ਤਿ ਕਪ੍ਪਾਸਤੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ. ਕੋਸੇਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਕੋਸਿਯਂਸੂਹਿ ਕਨ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਕਤਸੁਤ੍ਤਂ. ਕਮ੍ਬਲਨ੍ਤਿ ਏਲ਼ਕਲੋਮਸੁਤ੍ਤਂ. ਸਾਣਨ੍ਤਿ ਸਾਣਵਾਕੇਨ ਕਤਸੁਤ੍ਤਂ. ਭਙ੍ਗਨ੍ਤਿ ਪਾਟੇਕ੍ਕਂ ਵਾਕਸੁਤ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਏਕੇ. ਪਞ੍ਚਹਿਪਿ ਮਿਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਕਤਸੁਤ੍ਤਂ ਪਨ ‘‘ਭਙ੍ਗ’’ਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਸਂ ਅਨੁਲੋਮਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਖੋਮਾਦੀਨਂ ਅਨੁਲੋਮਂ ਦੁਕੂਲਂ ਪਤ੍ਤੁਣ੍ਣਂ ਸੋਮਾਰਪਟ੍ਟਂ ਚੀਨਪਟ੍ਟਂ ਇਦ੍ਧਿਜਂ ਦੇਵਦਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਛਬ੍ਬਿਧਂ ਸੁਤ੍ਤਂ.

ਤੁਰੀਤਿ ਵਾਯਨੂਪਕਰਣੋ ਏਕੋ ਦਣ੍ਡੋ, ਵੀਤਵੀਤਟ੍ਠਾਨਂ ਯਤ੍ਥ ਸਂਹਰਿਤ੍ਵਾ ਠਪੇਨ੍ਤਿ. ਵੇਮਨ੍ਤਿ ਵਾਯਨੂਪਕਰਣੋ ਏਕੋ ਦਣ੍ਡੋ, ਸੁਤ੍ਤਂ ਪਵੇਸੇਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਆਕੋਟੇਨ੍ਤੋ ਘਨਭਾਵਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਪ੍ਪਯੋਗੇਸੁ ਦੁਕ੍ਕਟਨ੍ਤਿ ਤਨ੍ਤਵਾਯਸ੍ਸ ਯੇ ਤੇ ਤੁਰਿਵੇਮਸਜ੍ਜਨਾਦਿਕਾ ਪਯੋਗਾ, ਤੇਸੁ ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਪਯੋਗੇਸੁ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਕਟਂ, ਤਸ੍ਸ ਤਨ੍ਤਵਾਯਸ੍ਸ ਪਯੋਗੇ ਪਯੋਗੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਕਟਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਤੁਰਿਆਦੀਨਂ ਅਭਾਵੇ ਤੇਸਂ ਕਰਣਤ੍ਥਂ ਵਾਸਿਫਰਸੁਆਦੀਨਂ ਮਗ੍ਗਨਨਿਸਾਨਰੁਕ੍ਖਚ੍ਛੇਦਨਾਦਿਸਬ੍ਬਪ੍ਪਯੋਗੇਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਤਨ੍ਤੂਨਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਕਤ੍ਤਾ ਵੀਤਵੀਤਟ੍ਠਾਨਂ ਪਟਿਲਦ੍ਧਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਟਿਲਾਭੇਨ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ, ਵਿਕਪ੍ਪਨੁਪਗਪਚ੍ਛਿਮਚੀਵਰਪ੍ਪਮਾਣੇ ਵੀਤੇ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਤੇਨੇਵ ਵਕ੍ਖਤਿ ‘‘ਦੀਘਤੋ ਵਿਦਤ੍ਥਿਮਤ੍ਤੇ, ਤਿਰਿਯਞ੍ਚ ਹਤ੍ਥਮਤ੍ਤੇ ਵੀਤੇ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਇਦਂ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਚੀਵਰਂ ਸਾਮਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਨ੍ਤਵਾਯੇਹਿ ਵਾਯਾਪਿਤਂ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਵਿਧਾਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਤੇਨੇਵਾਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪਿਤਤਨ੍ਤਵਾਯੇਨੇਵ. ਏਵਂ ਇਧ ਦੁਕ੍ਕਟਨ੍ਤਿ ਇਧਾਪਿ ਤਨ੍ਤਵਾਯੇਨੇਵ ਦੀਘਤੋ ਵਿਦਤ੍ਥਿਮਤ੍ਤੇ, ਤਿਰਿਯਂ ਹਤ੍ਥਮਤ੍ਤੇ ਵੀਤੇ ਦੁਕ੍ਕਟਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਕਪ੍ਪਿਯਸੁਤ੍ਤਮਯੇਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਪਿਤਸੁਤ੍ਤਮਯੇ. ਇਤਰਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਅਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਸੁਤ੍ਤਮਯੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ. ਤਤੋ ਚੇ ਊਨਤਰਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਮਾਣਤੋ ਚੇ ਊਨਤਰਾ, ਅਨ੍ਤਮਸੋ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੩੬-੬੩੮) ਅਚ੍ਛਿਮਣ੍ਡਲਪ੍ਪਮਾਣਾਪੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਕਪ੍ਪਿਯਤਨ੍ਤਵਾਯੇਨਪਿ ਅਕਪ੍ਪਿਯਸੁਤ੍ਤਂ ਵਾਯਾਪੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਯਥਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਂ, ਏਵਮਿਧ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਤੇਨੇਵ ਕਪ੍ਪਿਯਞ੍ਚ ਅਕਪ੍ਪਿਯਞ੍ਚ ਸੁਤ੍ਤਂ ਵਾਯਾਪੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਸਚੇ ਪਚ੍ਛਿਮਚੀਵਰਪ੍ਪਮਾਣਾ ਵਾ ਊਨਕਾ ਵਾ ਅਕਪ੍ਪਿਯਸੁਤ੍ਤਪਰਿਚ੍ਛੇਦਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇਸੁ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਗਣਨਾਯ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਕਪ੍ਪਿਯਸੁਤ੍ਤਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇਸੁ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਅਥ ਏਕਨ੍ਤਰਿਕੇਨ ਵਾ ਸੁਤ੍ਤੇਨ, ਦੀਘਤੋ ਵਾ ਕਪ੍ਪਿਯਂ ਤਿਰਿਯਂ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੀਤਂ ਹੋਤਿ, ਪਮਾਣਯੁਤ੍ਤੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਦੁਕ੍ਕਟਂ.

ਯਦਿ ਪਨ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੩੬-੬੩੮) ਦ੍ਵੇ ਤਨ੍ਤਵਾਯਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਏਕੋ ਕਪ੍ਪਿਯੋ ਏਕੋ ਅਕਪ੍ਪਿਯੋ, ਸੁਤ੍ਤਞ੍ਚ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ, ਤੇ ਚੇ ਵਾਰੇਨ ਵਿਨਨ੍ਤਿ, ਅਕਪ੍ਪਿਯਤਨ੍ਤਵਾਯੇਨ ਵੀਤੇ ਪਮਾਣਯੁਤ੍ਤੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ, ਊਨਤਰੇ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਇਤਰੇਨ ਵੀਤੇ ਉਭਯਤ੍ਥ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਸਚੇ ਦ੍ਵੇਪਿ ਵੇਮਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਕਤੋ ਵਿਨਨ੍ਤਿ, ਪਮਾਣਯੁਤ੍ਤੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ. ਅਥ ਸੁਤ੍ਤਂ ਕਪ੍ਪਿਯਂ, ਚੀਵਰਞ੍ਚ ਕੇਦਾਰਬਦ੍ਧਾਦੀਹਿ ਸਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ, ਅਕਪ੍ਪਿਯਤਨ੍ਤਵਾਯੇਨ ਵੀਤੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਦੁਕ੍ਕਟਂ, ਇਤਰੇਨ ਵੀਤੇ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਸਚੇ ਦ੍ਵੇਪਿ ਏਕਤੋ ਵਿਨਨ੍ਤਿ, ਪਮਾਣਯੁਤ੍ਤੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਅਥ ਸੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਕਪ੍ਪਿਯਞ੍ਚ ਅਕਪ੍ਪਿਯਞ੍ਚ, ਤੇ ਚੇ ਵਾਰੇਨ ਵਿਨਨ੍ਤਿ, ਅਕਪ੍ਪਿਯਤਨ੍ਤਵਾਯੇਨ ਅਕਪ੍ਪਿਯਸੁਤ੍ਤਮਯੇਸੁ ਪਚ੍ਛਿਮਚੀਵਰਪ੍ਪਮਾਣੇਸੁ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇਸੁ ਵੀਤੇਸੁ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਗਣਨਾਯ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਂ, ਊਨਤਰੇਸੁ ਕਪ੍ਪਿਯਸੁਤ੍ਤਮਯੇਸੁ ਚ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਕਪ੍ਪਿਯਤਨ੍ਤਵਾਯੇਨ ਅਕਪ੍ਪਿਯਸੁਤ੍ਤਮਯੇਸੁ ਪਮਾਣਯੁਤ੍ਤੇਸੁ ਵਾ ਊਨਕੇਸੁ ਵਾ ਦੁਕ੍ਕਟਮੇਵ, ਕਪ੍ਪਿਯਸੁਤ੍ਤਮਯੇਸੁ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ.

ਅਥ ਏਕਨ੍ਤਰਿਕੇਨ ਵਾ ਸੁਤ੍ਤੇਨ, ਦੀਘਤੋ ਵਾ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ ਤਿਰਿਯਂ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਨਨ੍ਤਿ, ਉਭੋਪਿ ਵਾ ਤੇ ਵੇਮਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਕਤੋ ਵਿਨਨ੍ਤਿ, ਅਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਚੀਵਰੇ ਪਮਾਣਯੁਤ੍ਤੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਦੁਕ੍ਕਟਂ, ਸਪਰਿਚ੍ਛੇਦੇ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਵਸੇਨ ਦੁਕ੍ਕਟਾਨਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਏਤੇਨੇਵ ਉਪਾਯੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ.

ਏਤ੍ਥ ਚ ਤਨ੍ਤਵਾਯੋ ਤਾਵ ਅਞ੍ਞਾਤਕਅਪ੍ਪਵਾਰਿਤਤੋ ਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਲਦ੍ਧੋ ਅਕਪ੍ਪਿਯੋ, ਸੇਸੋ ਕਪ੍ਪਿਯੋ. ਸੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਸਾਮਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪਿਤਂ ਅਕਪ੍ਪਿਯਂ, ਸੇਸਂ, ਞਾਤਕਾਦਿਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਞ੍ਚ ਕਪ੍ਪਿਯਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਿਕਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਨ੍ਤਿ ਵਾਯਾਪਿਤੇ ਵਾਯਾਪਿਤਸਞ੍ਞਿਵੇਮਤਿਕਅਵਾਯਾਪਿਤਸਞ੍ਞੀਨਂ ਵਸੇਨ ਤੀਣਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਾਨਿ. ਚੀਵਰਤ੍ਥਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਪਿਤਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਾਮਂ ਵਾ ਅਞ੍ਞੇਨ ਵਾ ਚੀਵਰਤ੍ਥਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਪਿਤਸੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਸਾਮਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਥਾਪਿ ਇਧ ‘‘ਚੀਵਰਤ੍ਥਾਯ ਸਾਮਂ ਵਿਞ੍ਞਾਪਿਤਸੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ਕੇਵਲਂ ‘‘ਚੀਵਰਤ੍ਥਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਪਿਤਸੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਅਙ੍ਗੇਸੁ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਅਞ੍ਞੇਨ ਚੀਵਰਤ੍ਥਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਪਿਤਸੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਹਂ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਕਪ੍ਪਿਯਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾਤਿ ‘‘ਚੀਵਰਂ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਵਾਯਥਾ’’ਤਿ ਏਵਂਭੂਤਾਯ ਅਕਪ੍ਪਿਯਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ.

ਸੁਤ੍ਤਵਿਞ੍ਞਤ੍ਤਿਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੭. ਮਹਾਪੇਸਕਾਰਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

ਚੀਵਰਸਾਮਿਕੇਹਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਪ੍ਪਵਾਰਿਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਕੀਦਿਸੇਨ ਤੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਚੀਵਰੇਨ ਅਤ੍ਥੋ, ਕੀਦਿਸਂ ਤੇ ਚੀਵਰਂ ਵਾਯਾਪੇਮਿ, ਵਦ, ਭਨ੍ਤੇ, ਯਦਿਚ੍ਛਸੀ’’ਤਿ ਚੀਵਰਸਾਮਿਕੇਹਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਵੁਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਆਯਤਾਦੀਹਿ ਤੀਹਿ ਸੁਤ੍ਤਵਡ੍ਢਨਾਕਾਰੇਨ ਸਹ ਵਾਯਨਾਕਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਸੁਵੀਤਾਦੀਹਿ ਚਤੂਹਿ ਵਾਯਨਾਕਾਰਮੇਵ. ‘‘ਕਿਞ੍ਚਿਮਤ੍ਤਂ ਅਨੁਪਦਜ੍ਜੇਯ੍ਯਾਮਾ’’ਤਿਆਦਿ ਤਸ੍ਸ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਾਕਾਰਮਤ੍ਤਦਸ੍ਸਨਂ, ਨ ਪਨ ਅਙ੍ਗਦਸ੍ਸਨਂ ਸੁਤ੍ਤਵਡ੍ਢਨਵਸੇਨੇਵ ਆਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਦਾਨਮਤ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਇਦਂ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਚੀਵਰਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਪ੍ਪਵਾਰਿਤੇਨ ਅਞ੍ਞਾਤਕਸ੍ਸ ਗਹਪਤਿਕਸ੍ਸ ਤਨ੍ਤਵਾਯੇ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਚੀਵਰੇ ਵਿਕਪ੍ਪਂ ਆਪਨ੍ਨਂ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੪੩) ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਵਿਧਾਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਿਕਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਾਤਕੇ ਅਞ੍ਞਾਤਕਸਞ੍ਞਿਵੇਮਤਿਕਞਾਤਕਸਞ੍ਞੀਨਂ ਵਸੇਨ ਤੀਣਿ ਪਾਚਿਤ੍ਤਿਯਾਨਿ.

ਮਹਾਪੇਸਕਾਰਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੮. ਅਚ੍ਚੇਕਚੀਵਰਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

ਪਠਮਪਦਸ੍ਸਾਤਿ ‘‘ਦਸਾਹਾਨਾਗਤ’’ਨ੍ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ. ਪੁਰਿਮਨਯੇਨੇਵਾਤਿ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸਂਯੋਗਵਸੇਨੇਵ. ਤਾਨਿ ਦਿਵਸਾਨੀਤਿ ਤੇਸੁ ਦਿਵਸੇਸੁ. ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਨਿਰਨ੍ਤਰਮੇਵ, ਤੇਸੁ ਦਸਾਹੇਸੁ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਦਿਵਸੇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਪਵਾਰਣਾਮਾਸਸ੍ਸਾਤਿ ਪੁਬ੍ਬਕਤ੍ਤਿਕਮਾਸਸ੍ਸ. ਸੋ ਹਿ ਇਧ ਪਠਮਪਵਾਰਣਾਯੋਗਤੋ ‘‘ਪਵਾਰਣਾਮਾਸੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਜੁਣ੍ਹਪਕ੍ਖਪਞ੍ਚਮਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਸੁਕ੍ਕਪਕ੍ਖਪਞ੍ਚਮਿਂ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਪਵਾਰਣਾਮਾਸਸ੍ਸ ਜੁਣ੍ਹਪਕ੍ਖਪਞ੍ਚਮਿਤੋਤਿ ਵਾ ਪਵਾਰਣਾਮਾਸਸ੍ਸ ਪਕਾਸਨਤੋ ਪੁਰਿਮਸ੍ਸ ਜੁਣ੍ਹਪਕ੍ਖਸ੍ਸ ਪਞ੍ਚਮਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯੋ ਪਨੇਤ੍ਥ ‘‘ਕਾਮਞ੍ਚੇਸ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ੨.੬੫੦) ‘ਦਸਾਹਪਰਮਂ ਅਤਿਰੇਕਚੀਵਰਂ ਧਾਰੇਤਬ੍ਬ’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੪੬੩) ਇਮਿਨਾਵ ਸਿਦ੍ਧੋ, ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਪਨ ਅਪੁਬ੍ਬਂ ਵਿਯ ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਠਪਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਪਾਠੋ ਦਿਸ੍ਸਤਿ, ਸੋ ਪਮਾਦਪਾਠੋ ‘‘ਦਸਾਹਾਨਾਗਤ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਵਿਰੋਧਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਕਿਞ੍ਚ ‘‘ਜੁਣ੍ਹਪਕ੍ਖਪਞ੍ਚਮਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯੇਵ ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਵਿਰੋਧੋਪਿ ਸਿਯਾ.

ਅਚ੍ਚੇਕਚੀਵਰਨ੍ਤਿ ਅਚ੍ਚਾਯਿਕਚੀਵਰਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਸੋ ਚ ਅਚ੍ਚਾਯਿਕਭਾਵੋ ਦਾਯਕਸ੍ਸ ਗਮਿਕਾਦਿਭਾਵੇਨਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਗਮਿਕਗਿਲਾਨਗਬ੍ਭਿਨਿਅਭਿਨਵੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸਦ੍ਧਾਨਂ ਪੁਗ੍ਗਲਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਗਮਿਕੋ ਨਾਮ ‘‘ਸੇਨਾਯ ਵਾ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮੋ ਹੋਤਿ, ਪਵਾਸਂ ਵਾ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੪੯) ਵੁਤ੍ਤੋ. ਅਞ੍ਞਤਰੇਨ ‘‘ਵਸ੍ਸਾਵਾਸਿਕਂ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਆਰੋਚੇਤ੍ਵਾ ਦਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਗਮਿਕਾਦੀਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰੇਨ ਗਮਨਾਦੀਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਦਾਤੁਕਾਮੇਨ ਦੂਤਂ ਵਾ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ, ਸਯਂ ਵਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਵਸ੍ਸਾਵਾਸਿਕਂ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਆਰੋਚੇਤ੍ਵਾ ਦਿਨ੍ਨਂ ਚੀਵਰਂ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਇਦਂ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਚ੍ਚੇਕਚੀਵਰਂ ਚੀਵਰਕਾਲਸਮਯਂ ਅਤਿਕ੍ਕਾਮਿਤਂ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੪੯) ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਵਿਧਾਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਸੇਸਨ੍ਤਿ ‘‘ਸਾਧਾਰਣਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦਿਕਂ. ਅਯਂ ਪਨ ਵਿਸੇਸੋ – ਤਤ੍ਥ ਅਤਿਰੇਕਚੀਵਰੇ ਅਤਿਰੇਕਚੀਵਰਸਞ੍ਞਿਆਦਿਨੋ ਦਸਾਹਾਤਿਕ੍ਕਮੋ, ਇਧ ਅਚ੍ਚੇਕਚੀਵਰੇ ਅਚ੍ਚੇਕਚੀਵਰਸਞ੍ਞਿਆਦਿਨੋ ਚੀਵਰਕਾਲਾਤਿਕ੍ਕਮੋ. ਤਥਾ ਅਨਚ੍ਚੇਕਚੀਵਰੇ ਅਚ੍ਚੇਕਚੀਵਰਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਵੇਮਤਿਕਸ੍ਸ ਚ ਦੁਕ੍ਕਟਂ. ਜਾਤਿਪ੍ਪਮਾਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਅਚ੍ਚੇਕਚੀਵਰਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਕਤਾ, ਦਸਾਹਾਨਾਗਤਾਯ ਕਤ੍ਤਿਕਤੇਮਾਸਿਕਪੁਣ੍ਣਮਾਯ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵੋ, ਅਨਧਿਟ੍ਠਿਤਅਵਿਕਪ੍ਪਿਤਤਾ, ਚੀਵਰਕਾਲਾਤਿਕ੍ਕਮੋਤਿ ਚਤੁਰਙ੍ਗਭਾਵੋਵ ਏਤ੍ਥ ਵਿਸੇਸੋ.

ਅਚ੍ਚੇਕਚੀਵਰਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੯. ਸਾਸਙ੍ਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯਾਤਿ ‘‘ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿ (ਵਿਭ. ੫੦੮) ਇਮਸ੍ਸ ਵਿਭਙ੍ਗੇ ‘‘ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜਾ’’ਤਿ ਉਦ੍ਧਰਿਤਬ੍ਬੇ ‘‘ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ’’ਨ੍ਤਿ ਉਦ੍ਧਟਂ. ਤਦਿਹ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ ਕਤਂ. ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਪਨ ‘‘ਅਨਾਪੁਚ੍ਛਂ ਵਾ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿਆਦੀਨਂ (ਪਾਚਿ. ੧੧੧, ੧੧੫) ਸਙ੍ਗਹੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾਤਿ ਉਪਸਦ੍ਦਸ੍ਸਤ੍ਥਮਾਹ. ਵਸਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਕ੍ਖਣ੍ਡਂ ਵਸਿਤ੍ਵਾ. ‘‘ਯੇਨ ਯਸ੍ਸ ਹਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ, ਦੂਰਟ੍ਠਮ੍ਪਿ ਚ ਤਸ੍ਸ ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਚਨਤੋ ‘‘ਇਮਸ੍ਸ…ਪੇ… ਇਮਿਨਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਇਮਸ੍ਸਾਤਿ ‘‘ਉਪਵਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ. ਵਿਨਯਪਰਿਯਾਯੇਨ ਅਰਞ੍ਞਲਕ੍ਖਣਂ ਅਦਿਨ੍ਨਾਦਾਨਪਾਰਾਜਿਕੇ ਆਗਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ‘‘ਗਾਮਾ ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਾ ਵਾ’’ਤਿ ਅਨਵਸੇਸਤੋ ਅਵਹਾਰਟ੍ਠਾਨਪਰਿਗ੍ਗਹੇਨ ਤਦੁਭਯਂ ਅਸਙ੍ਕਰਤੋ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਗਾਮਞ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਗਾਮੂਪਚਾਰੋ ਹਿ ਲੋਕੇ ਗਾਮਸਙ੍ਖਮੇਵ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ. ਇਧ ਪਨ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਪਰਿਯਾਯੇਨ ‘‘ਪਞ੍ਚਧਨੁਸਤਿਕਂ ਪਚ੍ਛਿਮ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੫੪) ਆਗਤਂ ਆਰਞ੍ਞਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਸਨ੍ਧਾਯ. ਨ ਹਿ ਸੋ ਵਿਨਯਪਰਿਯਾਯਿਕੇ ਅਰਞ੍ਞੇ ਵਸਨ੍ਤੋ ‘‘ਆਰਞ੍ਞਕੋ ਪਨ੍ਥਸੇਨਾਸਨੋ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੬੧) ਸੁਤ੍ਤੇ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਤ੍ਥ ਆਗਤਮੇਵ ਲਕ੍ਖਣਂ ਗਹੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਬ੍ਬਪਚ੍ਛਿਮਾਨਿ ਆਰੋਪਿਤੇਨ ਆਚਰਿਯਧਨੁਨਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਆਚਰਿਯਧਨੁ ਨਾਮ ਪਕਤਿਹਤ੍ਥੇਨ ਨਵਵਿਦਤ੍ਥਿਪਮਾਣਂ. ਜਿਯਾਯ ਪਨ ਆਰੋਪਿਤਾਯ ਚਤੁਹਤ੍ਥਪਮਾਣ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਗਾਮਸ੍ਸਾਤਿ ਪਰਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਗਾਮਸ੍ਸ. ਇਨ੍ਦਖੀਲਤੋਤਿ ਉਮ੍ਮਾਰਤੋ. ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਾਰਹਟ੍ਠਾਨਤੋਤਿ ਪਰਿਯਨ੍ਤੇ ਠਿਤਘਰਸ੍ਸ ਉਪਚਾਰੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਮਜ੍ਝਿਮਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਪਠਮਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤਤੋ. ਕਿਤ੍ਤਕੇਨ ਮਗ੍ਗੇਨ ਮਿਨਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਚੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਮਜ੍ਝਿਮਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ‘‘ਵਿਹਾਰਸ੍ਸਾਪਿ ਗਾਮਸ੍ਸੇਵ ਉਪਚਾਰਂ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਲੇਡ੍ਡੁਪਾਤਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਾ ਮਿਨਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਚੋਰਾਨਂ ਨਿਵਿਟ੍ਠੋਕਾਸਾਦਿਦਸ੍ਸਨੇਨਾਤਿ ਆਰਾਮੇ, ਆਰਾਮੂਪਚਾਰੇ ਚ ਚੋਰਾਨਂ ਨਿਵਿਟ੍ਠੋਕਾਸਾਦਿਦਸ੍ਸਨੇਨ ਕਾਰਣੇਨ. ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਭੁਤ੍ਤੋਕਾਸਟ੍ਠਿਤੋਕਾਸਨਿਸਿਨ੍ਨੋਕਾਸਨਿਪਨ੍ਨੋਕਾਸਾਨਂ ਗਹਣਂ. ਚੋਰੇਹਿ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਹਤਵਿਲੁਤ੍ਤਾਕੋਟਿਤਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤੋਤਿ ਆਰਾਮੇ, ਆਰਾਮੂਪਚਾਰੇ ਚ ਹਤਵਿਲੁਤ੍ਤਾਕੋਟਿਤਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤੋ.

ਅਨ੍ਤਰਘਰੇ ਨਿਕ੍ਖਿਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਨ੍ਤਰੇ ਅਨ੍ਤਰੇ ਘਰਾਨਿ ਏਤ੍ਥ, ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਘਰਂ, ਗਾਮੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਠਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਆਰਞ੍ਞਕਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਞ੍ਚਾਤਿ ਨਿਕ੍ਖਿਪਨਞ੍ਚ. ‘‘ਮਹਾਪਵਾਰਣਾਯ ਪਵਾਰਿਤੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਇਦਂ ਵਸ੍ਸਚ੍ਛੇਦਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ਪਵਾਰਣਾਯ ਅਙ੍ਗਭਾਵਂ. ਤੇਨੇਵ ਹਿ ਬ੍ਯਤਿਰੇਕਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੇਨ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਾਯਂ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੫੩-੬੫੪) ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਚੇ ਪਚ੍ਛਿਮਿਕਾਯ ਵਾ ਉਪਗਤੋ ਹੋਤਿ ਛਿਨ੍ਨਵਸ੍ਸੋ ਵਾ, ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ ਨ ਲਭਤੀ’’ਤਿ. ਕਤ੍ਤਿਕਮਾਸੋ ਨਾਮ ਪੁਬ੍ਬਕਤ੍ਤਿਕਮਾਸਸ੍ਸ ਕਾਲ਼ਪਕ੍ਖਪਾਟਿਪਦਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਅਪਰਕਤ੍ਤਿਕਪੁਣ੍ਣਮਾ, ਤਾਵ ਏਕੂਨਤ੍ਤਿਂਸ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾ. ਏਵ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਕਤ੍ਤਿਕਮਾਸਤੋ ਪਰਂ ਨ ਲਭਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਊਨਪ੍ਪਮਾਣੇ ਤਾਵ ਅਰਞ੍ਞਲਕ੍ਖਣਾਯੋਗਤੋ ਨ ਲਭਤੁ, ਕਸ੍ਮਾ ਗਾਵੁਤਤੋ ਅਤਿਰੇਕਪ੍ਪਮਾਣੇ ਨ ਲਭਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਤ੍ਰ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਨਿਮਨ੍ਤਿਤੋ ਪਨ ਅਦ੍ਧਯੋਜਨਮ੍ਪਿ ਯੋਜਨਮ੍ਪਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਸਿਤੁਂ ਪਚ੍ਚੇਤਿ, ਇਦਮਪ੍ਪਮਾਣਂ. ਸਾਸਙ੍ਕਸਪ੍ਪਟਿਭਯਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਸਾਸਙ੍ਕਞ੍ਚੇਵ ਸਪ੍ਪਟਿਭਯਞ੍ਚ ਹੋਤਿ. ਏਵ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਅਨਾਸਙ੍ਕਅਪ੍ਪਟਿਭਯੇਹਿ ਅਙ੍ਗਯੁਤ੍ਤੇਪਿ ਸੇਨਾਸਨੇ ਵਸਨ੍ਤੋ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ ਨ ਲਭਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਪੁਰਿਮਿਕਾਯ ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਕ੍ਖਣ੍ਡਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਵਸ੍ਸੋ ਯਂ ਗਾਮਂ ਗੋਚਰਗਾਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਧਨੁਸਤਿਕਪਚ੍ਛਿਮੇ ਆਰਞ੍ਞਕਸੇਨਾਸਨੇ ਵਿਹਰਤਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮੇ ਚੀਵਰਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸਕਲਕਤ੍ਤਿਕਮਾਸਂ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਸੇਨਾਸਨੇ ਤੇਨ ਚੀਵਰੇਨ ਵਿਨਾ ਵਤ੍ਥੁਂ ਅਨੁਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਵਿਹਾਰਤੋ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਵਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਛਾਰਤ੍ਤਂ ਵਿਪ੍ਪਵਾਸਂ ਅਨੁਜਾਨਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਿਯਾ ਚ ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਅਸਮਾਦਾਨਚਾਰਞ੍ਹਿ ਅਤ੍ਥਤਕਥਿਨਾ ਏਵ ਲਭਨ੍ਤਿ, ਨੇਤਰੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਦਮ੍ਪਿ ਕਾਰਣਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਥ ਛਾਰਤ੍ਤਪਰਮਂ ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਤੇਨ ਚੀਵਰੇਨ ਵਿਪ੍ਪਵਸਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵਿਹਾਰੇ ਵਸਨ੍ਤੋ ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਗਮਨਕਿਚ੍ਚੇ ਸਤਿ ਅਨ੍ਤਰਘਰੇ ਚੀਵਰਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਤੇਨ ਚੀਵਰੇਨ ਛਾਰਤ੍ਤਪਰਮਂ ਵਿਪ੍ਪਵਸਿਤਬ੍ਬਂ, ਛ ਰਤ੍ਤਿਯੋ ਤਮ੍ਹਾ ਵਿਹਾਰਾ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਵਸਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ਭਦਨ੍ਤੇਨ ਬੁਦ੍ਧਦਤ੍ਤਾਚਰਿਯੇਨ –

‘‘ਯਂ ਗਾਮਂ ਗੋਚਰਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਆਰਞ੍ਞਕੇ ਵਸੇ;

ਤਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮੇ ਠਪੇਤੁਂ ਤਂ, ਮਾਸਮੇਕਂ ਤੁ ਵਟ੍ਟਤਿ.

‘‘ਅਞ੍ਞਤ੍ਥੇਵ ਵਸਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਛਾਰਤ੍ਤਪਰਮਂ ਮਤਂ;

ਅਯਮਸ੍ਸ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ, ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੋ ਪਕਾਸਿਤੋ’’ਤਿ.

ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਤਤੋ ਚੇ ਉਤ੍ਤਰਿ ਵਿਪ੍ਪਵਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਛਾਰਤ੍ਤਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸੇਨਾਸਨੇ ਸਤ੍ਤਮਂ ਅਰੁਣਂ ਉਟ੍ਠਾਪੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਥਾ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੇਨਾਤਿ ਗਤਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਦੂਰਤਾਯ ਸੇਨਾਸਨਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਮਂ ਅਰੁਣਂ ਉਟ੍ਠਾਪੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੇਨ. ਏਵਮ੍ਪਿ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੇਨ ਤਤ੍ਰੇਵ ਠਿਤੇਨ ਪਚ੍ਚੁਦ੍ਧਰਿਤਬ੍ਬਂ ‘‘ਅਤਿਰੇਕਚੀਵਰਟ੍ਠਾਨੇ ਠਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਵਸਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਰੁਣਂ ਉਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ. ਭਿਕ੍ਖੁਸਮ੍ਮੁਤਿ ਉਦੋਸਿਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਵੁਤ੍ਤਾਵ.

ਸੇਸਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਭਿਕ੍ਖੁਸਮ੍ਮੁਤਿਯਾਤਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਅਨੁਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦਿਕਂ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਅਙ੍ਗੇਸੁ ਯਂ ਰਤ੍ਤਿਵਿਪ੍ਪਵਾਸੋ ਚਤੁਤ੍ਥਮਙ੍ਗਂ, ਤਂ ਇਧ ਛਾਰਤ੍ਤਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿ ਵਿਪ੍ਪਵਾਸੋ ਹੋਤੀਤਿ ਅਯਮੇਵ ਵਿਸੇਸੋ.

ਸਾਸਙ੍ਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੦. ਪਰਿਣਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

ਨਨੁ ਚਾਯਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਰਿਣਤੋ, ਨ ਪਰਿਚ੍ਚਤ੍ਤੋ, ਅਥ ਕਥਂ ਸਙ੍ਘਸਨ੍ਤਕੋ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੋ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਸੋਤਿ ਲਾਭੋ. ਏਕੇਨ ਪਰਿਯਾਯੇਨਾਤਿ ਪਰਿਣਤਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਏਕੇਨ ਪਰਿਯਾਯੇਨ. ‘‘ਲਭਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਲਾਭਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਸਾਧਨਮਾਹ. ਚੀਵਰਾਦਿਵਤ੍ਥੁਨ੍ਤਿ ਚੀਵਰਪਿਣ੍ਡਪਾਤਸੇਨਾਸਨਗਿਲਾਨਪਚ੍ਚਯਭੇਸਜ੍ਜਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਚੁਣ੍ਣਪਿਣ੍ਡਮ੍ਪਿ ਦਨ੍ਤਕਟ੍ਠਮ੍ਪਿ ਦਸਿਕਸੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ. ਪਰਿਣਤਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਨਿਨ੍ਨਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪੋਣਂ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਬ੍ਭਾਰਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਠਿਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯੇਨ ਪਨ ਕਾਰਣੇਨ ਸੋ ਪਰਿਣਤੋ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਦਸ੍ਸਾਮ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਣਾਮੇਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ‘‘ਇਦਂ ਮਯ੍ਹਂ ਦੇਹੀ’’ਤਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਰਿਣਤਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਣਾਮੇਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਪਯੋਗੇਤਿ ਪਰਿਣਾਮਨਪ੍ਪਯੋਗੇ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਇਦਂ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਜਾਨਂ ਸਙ੍ਘਿਕਂ ਲਾਭਂ ਪਰਿਣਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਣਾਮਿਕਂ ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਨਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਵਿਧਾਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਸਙ੍ਘਚੇਤਿਯਪੁਗ੍ਗਲੇਸੂਤਿ ਏਤ੍ਥ ਚ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਸੁਨਖਂ ਉਪਾਦਾਯ ਯੋ ਕੋਚਿ ਸਤ੍ਤੋ ‘‘ਪੁਗ੍ਗਲੋ’’ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਞ੍ਞਸਙ੍ਘਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਸਙ੍ਘਚੇਤਿਯਪੁਗ੍ਗਲਾਨਂ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ‘‘ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਪਰਿਣਤਂ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਵਾ ਚੇਤਿਯਸ੍ਸ ਵਾ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਵਾ, ਚੇਤਿਯਸ੍ਸ ਪਰਿਣਤਂ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਚੇਤਿਯਸ੍ਸ ਵਾ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਵਾ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਵਾ, ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਪਰਿਣਤਂ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਵਾ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਵਾ ਚੇਤਿਯਸ੍ਸ ਵਾ ਪਰਿਣਾਮੇਨ੍ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਕਟ’’ਨ੍ਤਿ.

ਇਦਾਨਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਪਰਿਣਤਸਞ੍ਞਿਨੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਪਰਿਣਤੇ, ਅਪਰਿਣਤੇ ਚ ਅਪਰਿਣਤਸਞ੍ਞਿਨੋ ਚਾਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ, ਪਰਿਣਤੇ, ਅਪਰਿਣਤੇ ਚਾਤਿ ਉਭਯਤ੍ਥਾਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ‘‘ਪਰਿਣਤੇ ਅਪਰਿਣਤਸਞ੍ਞੀ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਣਾਮੇਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਅਪਰਿਣਤੇ ਅਪਰਿਣਤਸਞ੍ਞੀ ਅਨਾਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੬੦). ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮੋਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਚ੍ਚਯਾ. ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ‘‘ਪਟਿਸਙ੍ਖਾਰਂ ਵਾ ਲਭੇਯ੍ਯ, ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕੋ ਵਾ ਅਸ੍ਸ, ਯਤ੍ਥ ਵਾ ਪਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸੀਦਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਦੇਥਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੬੬੧) ਵਚਨਾਨਂ ਗਹਣਂ. ਸਚੇ ਪਨ ਦਾਯਕਾ ‘‘ਮਯਂ ਸਙ੍ਘਭਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਤੁਕਾਮਾ, ਚੇਤਿਯਪੂਜਂ ਕਤ੍ਤੁਕਾਮਾ, ਏਕਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ ਦਾਤੁਕਾਮਾ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਰੁਚਿਯਾ ਦਸ੍ਸਾਮ. ਭਣਥ, ਕਤ੍ਥ ਦੇਮਾ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੬੬੦) ਵਦਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ‘‘ਯਤ੍ਥ ਇਚ੍ਛਥ, ਤਤ੍ਥ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ.

ਪਰਿਣਤਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਪਤ੍ਤਵਗ੍ਗੋ ਤਤਿਯੋ.

ਇਤਿ ਕਙ੍ਖਾਵਿਤਰਣਿਯਾ ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਵਣ੍ਣਨਾਯ

ਵਿਨਯਤ੍ਥਮਞ੍ਜੂਸਾਯਂ ਲੀਨਤ੍ਥਪ੍ਪਕਾਸਨਿਯਂ

ਨਿਸ੍ਸਗ੍ਗਿਯਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.