੧. ਸੁਕ੍ਕਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਿਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ
ਸਂ-ਸਦ੍ਦੋ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਥੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਂਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਚੇਤਨਾਤਿ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਵਸਪ੍ਪਵਤ੍ਤਾ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਚੇਤਨਾ, ਮੋਚਨਸ੍ਸਾਦਚੇਤਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਸੁਕ੍ਕਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਿਯਾ. ਅਞ੍ਞਪਦਤ੍ਥਸਮਾਸੇਨੇਵ ਸੁਕ੍ਕਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਿਯਾ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਇਕ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਵਿਸੁਂ ਅਤ੍ਥੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਞ੍ਚੇਤਨਾਵ ਸਞ੍ਚੇਤਨਿਕਾ’’ਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਇਕ-ਸਦ੍ਦੋਵ ਅਤ੍ਥਿਅਤ੍ਥਂ ਪਕਾਸੇਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਞ੍ਚੇਤਨਾ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾ ਚੇਤਨਾ ਸਞ੍ਚੇਤਨਾ. ਸੁਕ੍ਕਸ੍ਸਾਤਿ ਸਮ੍ਭਵਸ੍ਸ. ਵਿਸਟ੍ਠੀਤਿ ਵਿਸ੍ਸਗ੍ਗੋ.
ਇਦਾਨਿ ਤਂ ਯਸ੍ਮਿਂ ਕਾਲੇ ਮੋਚੇਤਿ, ਯੇਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਮੋਚੇਤਿ, ਯੇਨ ਚੋਪਾਯੇਨ ਮੋਚੇਤਿ, ਯਞ੍ਚ ਤਸ੍ਸ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁ, ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਵਿਭਾਵੇਤ੍ਵਾ ਸਰੂਪਤੋ ਤਂ ਵਿਸਟ੍ਠਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਰਾਗੂਪਤ੍ਥਮ੍ਭਾਦੀਸੂ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਰਾਗਸ੍ਸ ਬਲਵਭਾਵੋ, ਰਾਗੇਨ ਵਾ ਅਙ੍ਗਜਾਤਸ੍ਸੂਪਤ੍ਥਮ੍ਭੋ ਥਦ੍ਧਭਾਵੋ ਰਾਗੂਪਤ੍ਥਮ੍ਭੋ, ਸੋ ਆਦਿ ਯੇਸਂ ਤੇ ਰਾਗੂਪਤ੍ਥਮ੍ਭਾਦਯੋ, ਤੇਸੁ ਰਾਗੂਪਤ੍ਥਮ੍ਭਾਦੀਸੁ. ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ (ਪਾਰਾ. ੨੩੮) ਵਚ੍ਚੂਪਤ੍ਥਮ੍ਭਪਸ੍ਸਾਵੂਪਤ੍ਥਮ੍ਭਵਾਤੂਪਤ੍ਥਮ੍ਭਉਚ੍ਚਾਲਿਙ੍ਗਪਾਣਕਦਟ੍ਠੂਪਤ੍ਥਮ੍ਭਾਨਂ ਗਹਣਂ. ਕਮ੍ਮਞ੍ਞਤਂ ਪਤ੍ਤੇਤਿ ਮੋਚਨਕਮ੍ਮਕ੍ਖਮਤਾਯ ਕਮ੍ਮਨਿਯਤਂ ਪਤ੍ਤੇ, ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਰੂਪਾਦੀਸੁ ਉਪਕ੍ਕਮਾਰਹਭਾਵਂ ਪਤ੍ਤੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਰੋਗਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਆਰੋਗ੍ਯਂ, ਤਂ ਆਦਿ ਯੇਸਂ ਤੇ ਆਰੋਗ੍ਯਾਦਯੋ, ਤੇਸੁ ਆਰੋਗ੍ਯਾਦੀਸੁ. ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਸੁਖਭੇਸਜ੍ਜਦਾਨਪੁਞ੍ਞਯਞ੍ਞਸਗ੍ਗਬੀਜਵੀਮਂਸਦਵਾਨਂ ਗਹਣਂ. ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਰੂਪਂ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਰੂਪਂ, ਤਂ ਆਦਿ ਯੇਸਂ ਤੇ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਰੂਪਾਦਯੋ, ਤੇਸੁ. ਆਦਿਸਦ੍ਦੇਨ ਬਹਿਦ੍ਧਾਰੂਪਅਜ੍ਝਤ੍ਤਬਹਿਦ੍ਧਾਰੂਪਆਕਾਸੇਕਟਿਕਮ੍ਪਨਾਨਂ ਗਹਣਂ. ਮੋਚਨੇ ਅਸ੍ਸਾਦੋ ਸੁਖਵੇਦਨਾ ਮੋਚਨਸ੍ਸਾਦੋ, ਮੋਚਨਤ੍ਥਂ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇ ਪਵਤ੍ਤਰਾਗੋ, ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਅਸ੍ਸਾਦਸੀਸੇਨ ਚੇਤ੍ਥ ਰਾਗੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਚੇਤਨਾ ਮੋਚਨਸ੍ਸਾਦਚੇਤਨਾ, ਤਾਯ. ਇਮਿਨਾ ਮੁਚ੍ਚਨਸ੍ਸਾਦੋ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੨੪੦) ਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸਾਦੋ ਮੇਥੁਨਸ੍ਸਾਦੋ ਫਸ੍ਸਸ੍ਸਾਦੋ ਕਣ੍ਡੁਵਨਸ੍ਸਾਦੋ ਦਸ੍ਸਨਸ੍ਸਾਦੋ ਨਿਸਜ੍ਜਸ੍ਸਾਦੋ ਵਾਚਸ੍ਸਾਦੋ ਗੇਹਸਿਤਪੇਮਂ ਵਨਭਙ੍ਗਿਯਨ੍ਤਿ ਇਮੇਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਚੇਤਨਾਯੋ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਤਾਹਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਉਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸ ਮੁਤ੍ਤੇਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ‘‘ਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਉਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਨ ਊਰੁਮਦ੍ਦਾਪਨਾਦੀਨਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਤਿ. ਤੇਨ ਹਿ ਸਤਿਪਿ ਮੋਚਨਸ੍ਸਾਦੇ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਉਪਕ੍ਕਮਾਭਾਵਤੋ ਮੁਤ੍ਤੇਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ਸਮਨ੍ਤਪਾਸਾਦਿਕਾਯਂ ‘‘ਸਾ ਚ ਖੋ ਨਿਮਿਤ੍ਤੇ ਉਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ, ਹਤ੍ਥਪਰਿਕਮ੍ਮਪਾਦਪਰਿਕਮ੍ਮਗਤ੍ਤਪਰਿਕਮ੍ਮਕਰਣੇਨ ਸਚੇਪਿ ਅਸੁਚਿ ਮੁਚ੍ਚਤਿ, ਅਨਾਪਤ੍ਤੀ’’ਤਿ.
ਆਸਯਧਾਤੁਨਾਨਾਤ੍ਤਤੋਤਿ ਪਿਤ੍ਤਸੇਮ੍ਹਪੁਬ੍ਬਲੋਹਿਤਾਸਯਾਨਞ੍ਚੇਵ ਪਥਵੀਧਾਤੁਆਦੀਨਞ੍ਚ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਧਾਤੂਨਂ, ਰਸਸੋਣਿਤਾਦੀਨਂ ਵਾ ਸਤ੍ਤਨ੍ਨਂ ਧਾਤੂਨਂ ਨਾਨਾਤ੍ਤਤੋ. ਠਾਨਾ ਚਾਵਨਾਤਿ ਸੁਕ੍ਕਸ੍ਸ ਯਂ ਠਾਨਂ, ਤਤੋ ਚੁਤਿ. ਸੁਕ੍ਕਸ੍ਸ ਹਿ ਵਤ੍ਥਿਸੀਸਂ ਕਟਿ ਕਾਯੋਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੨੩੭) ਤਿਧਾ ਠਾਨਂ ਪਕਪ੍ਪੇਨ੍ਤਿ. ਏਕੋ ਕਿਰਾਚਰਿਯੋ ‘‘ਵਤ੍ਥਿਸੀਸਂ ਸੁਕ੍ਕਸ੍ਸ ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ, ਏਕੋ ‘‘ਕਟੀ’’ਤਿ, ਏਕੋ ‘‘ਸਕਲੋ ਕਾਯੋ’’ਤਿ. ਤੇਸੁ ਤਤਿਯਸ੍ਸ ਭਾਸਿਤਂ ਸੁਭਾਸਿਤਂ. ਕੇਸਲੋਮਨਖਦਨ੍ਤਾਨਞ੍ਹਿ ਮਂਸਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨਂ, ਉਚ੍ਚਾਰਪਸ੍ਸਾਵਖੇਲ਼ਸਿਙ੍ਘਾਣਿਕਾ, ਥਦ੍ਧਸੁਕ੍ਖਚਮ੍ਮਾਨਿ ਚ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸੋ ਛਵਿਮਂਸਲੋਹਿਤਾਨੁਗਤੋ ਸਬ੍ਬੋਪਿ ਕਾਯੋ ਕਾਯਪ੍ਪਸਾਦਭਾਵਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਬਦ੍ਧਪਿਤ੍ਤਾਨਂ, ਸਮ੍ਭਵਸ੍ਸ ਚ ਠਾਨਮੇਵ. ਤਥਾ ਹਿ ਰਾਗਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨੇਨਾਭਿਭੂਤਾਨਂ ਹਤ੍ਥੀਨਂ ਉਭੋਹਿ ਕਣ੍ਣਚੂਲ਼ਿਕਾਹਿ ਸਮ੍ਭਵੋ ਨਿਕ੍ਖਮਤਿ.
ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਰਾਗੂਪਤ੍ਥਮ੍ਭਾਦੀਸੂ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੨੩੭) ਕਾਲੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ. ਰਾਗੂਪਤ੍ਥਮ੍ਭਾਦਿਕਾਲੇਸੁ ਹਿ ਅਙ੍ਗਜਾਤਂ ਕਮ੍ਮਨਿਯਂ ਹੋਤਿ. ਯਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਨਿਯਤ੍ਤੇ ਸਤਿ ਮੋਚੇਤਿ, ਇਤੋ ਪਰਂ ਅਞ੍ਞੋ ਕਾਲੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਨ ਹਿ ਵਿਨਾ ਰਾਗੂਪਤ੍ਥਮ੍ਭਾਦੀਹਿ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਾਦਯੋ ਕਾਲਭੇਦਾ ਮੋਚਨੇ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਹੋਨ੍ਤਿ. ‘‘ਆਰੋਗ੍ਯਾਦੀਸੂ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਨ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ. ਏਵਰੂਪੇਨ ਹਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਭੇਦੇਨ ਮੋਚੇਤਿ, ਨ ਅਞ੍ਞਥਾ. ‘‘ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਰੂਪਾਦੀਸੂ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਉਪਾਯੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ. ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਰੂਪੇ ਵਾ ਹਿ ਮੋਚੇਯ੍ਯ, ਬਹਿਦ੍ਧਾਰੂਪੇ ਵਾ, ਉਭਯਤ੍ਥ ਵਾ, ਆਕਾਸੇ ਵਾ ਕਟਿਂ ਕਮ੍ਪੇਨ੍ਤੋ, ਇਤੋ ਪਰਂ ਅਞ੍ਞੋ ਉਪਾਯੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਨੀਲਾਦਿਵਸੇਨਾ’’ਤਿਆਦੀਹਿ ਪਨ ਦਸਹਿ ਨਵਮਸ੍ਸ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁ ਦਸ੍ਸਿਤਂ. ਵੀਮਂਸਨ੍ਤੋ ਹਿ ਨੀਲਾਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਵਸੇਨ ਵੀਮਂਸਤਿ, ਨ ਤੇਹਿ ਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ‘‘ਠਾਨਾ ਚਾਵਨਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਨ ਅਤ੍ਥਤੋ ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾ. ਯਥਾਹ ‘‘ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠੀਤਿ ਠਾਨਤੋ ਚਾਵਨਾ ਵੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ (ਪਾਰਾ. ੨੩੭). ਸਾ ਚਾਯਂ ਤਸ੍ਸ ਸੁਕ੍ਕਸ੍ਸ ਠਾਨਾ ਚਾਵਨਾ ਰਾਗਵਸੇਨ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ਕਥਾਵਤ੍ਥੁਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਸੁਕ੍ਕਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਿ ਨਾਮ ਰਾਗਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾ ਹੋਤੀ’’ਤਿ (ਕਥਾ. ਅਟ੍ਠ. ੩੦੭). ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸੁਪਿਨਨ੍ਤਾਤਿ ਸੁਪਿਨੋ ਏਵ ਸੁਪਿਨਨ੍ਤੋ, ਤਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਾ ਸੁਪਿਨੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸੋਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਆਪਤ੍ਤਿਨਿਕਾਯਸ੍ਸ ਨਾਮਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਾ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸੁਪਿਨਨ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਆਪਤ੍ਤਿਨਿਕਾਯੋਤਿ ਆਪਤ੍ਤਿਸਮੂਹੋ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਅਯਂ ਏਕਾਵ ਆਪਤ੍ਤਿ, ਰੁਲ਼੍ਹਿਸਦ੍ਦੇਨ, ਪਨ ਅਵਯਵੇ ਸਮੂਹਵੋਹਾਰੇਨ ਵਾ ‘‘ਨਿਕਾਯੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ ‘‘ਏਕੋ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੋ, ਏਕੋ ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ.
ਅਸ੍ਸਾਤਿ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ੨.੧੬ ਸਂਘਾਦਿਸੇਸਕਣ੍ਡ) ਆਪਤ੍ਤਿਨਿਕਾਯਸ੍ਸ. ਨਨੁ ਚ ਅਯੁਤ੍ਤੋਯਂ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ‘‘ਸਙ੍ਘੋ ਆਦਿਮ੍ਹਿ ਚੇਵ ਸੇਸੇ ਚ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬੋ ਅਸ੍ਸਾ’’ਤਿ. ਨ ਹਿ ਆਪਤ੍ਤਿਨਿਕਾਯਸ੍ਸ ਆਦਿਮ੍ਹਿ ਚੇਵ ਸੇਸੇ ਚ ਸਙ੍ਘੋ ਇਚ੍ਛਿਤੋ, ਕਿਞ੍ਚਰਹਿ ਵੁਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸਾਤਿ ਇਮਂ ਚੋਦਨਂ ਮਨਸਿ ਨਿਧਾਯ ਯਥਾ ਨ ਵਿਰੁਜ੍ਝਤਿ, ਤਥਾ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਂ ਵਿਵਰਿਤੁਂ ‘‘ਕਿਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਆਪਤ੍ਤਿਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਆਦਿਮ੍ਹਿ ਚੇਵ ਸੇਸੇ ਚ ਇਚ੍ਛਿਤੋ ਸਙ੍ਘੋ ਆਪਤ੍ਤਿਯਾਵ ਇਚ੍ਛਿਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਆਪਤ੍ਤਿਵੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਆਪਤ੍ਤਿਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਨਾਪਤ੍ਤਿਕਭਾਵੂਪਗਮਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਦਕਸੋਤਨ੍ਤਿ ਪਸ੍ਸਾਵਮਗ੍ਗਂ, ਅਙ੍ਗਜਾਤਪ੍ਪਦੇਸਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਅਥ ਕਸ੍ਮਾ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਦਕਸੋਤਂ ਓਤਿਣ੍ਣਮਤ੍ਤੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਠਾਨਤੋ ਪਨ ਚੁਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਅਵਸ੍ਸਮੇਵ ਦਕਸੋਤਂ ਓਤਰਤਿ ਅਧਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਾ ਨਿਵਾਰੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਤ੍ਤਾ. ਦਕਸੋਤੋਰੋਹਨਤੋ (ਸਾਰਤ੍ਥ. ਟੀ. ੨.੨੩੬-੨੩੭) ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਨ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਤੋ ਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਭਵਰੂਪਂ ਉਤੁਸਮੁਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਅਵਸਿਸ੍ਸਤਿ, ਸੇਸਂ ਤਿਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਠਾਨਤੋ ਚੁਤਂ ਦਕਸੋਤਂ ਓਤਰਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ.
ਅਮੋਚਨਾਧਿਪ੍ਪਾਯਸ੍ਸਾਤਿ ਭੇਸਜ੍ਜੇਨ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਆਲਿਮ੍ਪਨ੍ਤਸ੍ਸ ਉਚ੍ਚਾਰਾਦੀਨਿ ਵਾ ਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਸੁਪਿਨਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੨੩੭) ਧਾਤੁਕ੍ਖੋਭਤੋ ਵਾ ਅਨੁਭੂਤਪੁਬ੍ਬਤੋ ਵਾ ਦੇਵਤੋਪਸਂਹਾਰਤੋ ਵਾ ਪੁਬ੍ਬਨਿਮਿਤ੍ਤਤੋ ਵਾਤਿ ਇਮੇਹਿ ਚਤੂਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਸੁਪਿਨਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਕਿਂ ਪਨੇਤਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਸੁਤ੍ਤੋ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਪਟਿਬੁਦ੍ਧੋ, ਉਦਾਹੁ ਨੇਵ ਸੁਤ੍ਤੋ, ਨ ਪਟਿਬੁਦ੍ਧੋਤਿ? ਕਿਞ੍ਚੇਤ੍ਥ – ਯਦਿ ਤਾਵ ਸੁਤ੍ਤੋ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਅਭਿਧਮ੍ਮਵਿਰੋਧੋ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਭਵਙ੍ਗਚਿਤ੍ਤੇਨ ਹਿ ਸੁਪਤਿ, ਤਂ ਰੂਪਨਿਮਿਤ੍ਤਾਦਿਆਰਮ੍ਮਣਂ ਵਾ ਰਾਗਾਦਿਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਵਾ ਨ ਹੋਤਿ. ਸੁਪਿਨਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਚ ਈਦਿਸਾਨਿ ਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਪਟਿਬੁਦ੍ਧੋ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਵਿਨਯਵਿਰੋਧੋ ਆਪਜ੍ਜਤਿ. ਯਞ੍ਹਿ ਪਟਿਬੁਦ੍ਧੋ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਤਂ ਸਬ੍ਬੋਹਾਰਿਕਚਿਤ੍ਤੇਨ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਸਬ੍ਬੋਹਾਰਿਕਚਿਤ੍ਤੇਨ ਚ ਕਤੇ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮੇ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਸੁਪਿਨਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੇਨ ਪਨ ਕਤੇਪਿ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮੇ ਏਕਨ੍ਤਂ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ ਏਵ. ਅਥ ਨੇਵ ਸੁਤ੍ਤੋ ਨ ਪਟਿਬੁਦ੍ਧੋ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਕੋ ਨਾਮ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਏਵਞ੍ਚ ਸਤਿ ਸੁਪਿਨਸ੍ਸ ਅਭਾਵੋਵ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ? ਨ ਅਭਾਵੋ, ਕਸ੍ਮਾ? ਯਸ੍ਮਾ ਕਪਿਮਿਦ੍ਧਪਰੇਤੋ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ‘‘ਕਪਿਮਿਦ੍ਧਪਰੇਤੋ ਖੋ ਮਹਾਰਾਜ ਸੁਪਿਨਂ ਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ (ਮਿ. ਪ. ੫.੩.੫). ਕਪਿਮਿਦ੍ਧਪਰੇਤੋਤਿ ਮਕ੍ਕਟਨਿਦ੍ਦਾਯ ਯੁਤ੍ਤੋ. ਯਥਾ ਹਿ ਮਕ੍ਕਟਸ੍ਸ ਨਿਦ੍ਦਾ ਲਹੁਪਰਿਵਤ੍ਤਾ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਯਾ ਨਿਦ੍ਦਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਕੁਸਲਾਦਿਚਿਤ੍ਤਵੋਕਿਣ੍ਣਤ੍ਤਾ ਲਹੁਪਰਿਵਤ੍ਤਾ, ਯਸ੍ਸਾ ਪਵਤ੍ਤਿਯਂ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਭਵਙ੍ਗਤੋ ਉਤ੍ਤਰਣਂ ਹੋਤਿ, ਤਾਯ ਯੁਤ੍ਤੋ ਸੁਪਿਨਂ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਯਸ੍ਸ ਚ ਏਵਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਸੁਪਿਨੇ ਮੇਥੁਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਸੇਵਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਯ, ਕਾਯਸਂਸਗ੍ਗਾਦੀਨਿ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਯ ਚ ਸੁਪਿਨਨ੍ਤੇਨੇਵ ਕਾਰਣੇਨ ਅਸੁਚਿ ਮੁਚ੍ਚਤਿ, ਤਸ੍ਸਪਿ ਅਨਾਪਤ੍ਤਿ. ਸੁਪਿਨੇ (ਪਾਰਾ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੨੬੨) ਪਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਅਸ੍ਸਾਦਚੇਤਨਾਯ ਸਚਸ੍ਸ ਵਿਸਯੋ ਹੋਤਿ, ਨਿਚ੍ਚਲੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਨ ਹਤ੍ਥੇਨ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਕੀਲ਼ਾਪੇਤਬ੍ਬਂ. ਕਾਸਾਵਪਚ੍ਚਤ੍ਥਰਣਰਕ੍ਖਣਤ੍ਥਂ ਪਨ ਹਤ੍ਥਪੁਟੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਜਗ੍ਗਨਤ੍ਥਾਯ ਉਦਕਟ੍ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ.
ਸੁਕ੍ਕਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਿਸਿਕ੍ਖਾਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.