(੧) ਵਿਭਙ੍ਗਵਾਰੋ
੫੩. ਯਾ ਕੁਸਲਤ੍ਤਿਕੇ ਲਭਨ੍ਤਿ, ਨ ਤਾਯੇਵ ਵੇਦਨਾਤ੍ਤਿਕਾਦੀਸੂਤਿ ਤਿਕਪਦਨਾਨਤ੍ਤਮਤ੍ਤੇਨ ਵਿਨਾ ਮੂਲਾਵਸਾਨਵਸੇਨ ਸਦਿਸਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਨ ਤਾਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਚ ਕੇਵਲਂ ਤਿਕਨ੍ਤਰੇਯੇਵ, ਕੁਸਲਤ੍ਤਿਕੇਪਿ ਪਨ ਯਾ ਪਟਿਚ੍ਚਵਾਰੇ ਲਭਨ੍ਤਿ, ਨ ਤਾਯੇਵ ਪਚ੍ਚਯਵਾਰਾਦੀਸੂਤਿ ਸਬ੍ਬਪੁਚ੍ਛਾਸਮਾਹਰਣਂ ਇਧ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ. ਧਮ੍ਮਾਨੁਲੋਮਪਚ੍ਚਨੀਯੇ ਚ ਤਿਕਪਟ੍ਠਾਨੇ ਵਿਤਕ੍ਕਤ੍ਤਿਕਪੀਤਿਤ੍ਤਿਕਾਨਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇ ਸਬ੍ਬਾਪੇਤਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਲਭਨ੍ਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪੀਤਿਤ੍ਤਿਕਗ੍ਗਹਣਂ ਨ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਨ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਏਕੂਨਪਞ੍ਞਾਸ ਪੁਚ੍ਛਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਲਭਨ੍ਤੀਤਿ.
ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਨ੍ਤਿ ਤੇਨ ਸਹਜਾਤਪਚ੍ਚਯਭੂਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ‘‘ਯਾਵ ਨਿਰੋਧਗਮਨਾ ਉਦ੍ਧਂ ਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਚ ‘‘ਉਪ੍ਪਾਦਾਦਯੋ ਵਾ ਪਾਪੁਣਾਤੀ’’ਤਿ ਚ ਵਚਨੇਹਿ ਖਣਤ੍ਤਯਸਮਙ੍ਗੀ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਂ ਵਿਯ ਹੋਤਿ, ਉਪ੍ਪਾਦਕ੍ਖਣਸਮਙ੍ਗੀਯੇਵ ਪਨ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.
ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਏਕੋ ਖਨ੍ਧੋ ਏਕਸ੍ਸਾਤਿਆਦਿ ਇਧ ਕੁਸਲਵਚਨੇਨ ਗਹਿਤੇ ਖਨ੍ਧੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਵੇਦਨਾਤ੍ਤਿਕਾਦੀਸੁ ਪਨ ਏਕਂ ਖਨ੍ਧਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ, ਦ੍ਵੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਏਕਸ੍ਸਪਿ, ਹੇਤੁਦੁਕਾਦੀਸੁ ਚ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੇਕਦੇਸਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੇਕਦੇਸਸ੍ਸਪਿ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਸਹ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾਨਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਨ੍ਤੋ ਏਕੇਕਸ੍ਸਪਿ ਦੁਕਤਿਕਾਦਿਭੇਦਾਨਞ੍ਚ ਪਚ੍ਚਯੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿਯੇਵ, ਤਥਾ ਦੁਕਾਦਿਭੇਦਾਨਞ੍ਚਾਤਿ.
‘‘ਰੂਪੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ ਆਰੁਪ੍ਪਵਿਪਾਕਞ੍ਚ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਪਨ ਨ ਸਬ੍ਬਸ੍ਮਿਂ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਵਚਨੇ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਅਥ ਖੋ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥੇਵ. ਨ ਕੇਵਲਞ੍ਚ ਆਰੁਪ੍ਪਵਿਪਾਕੋਵ, ਅਥ ਖੋ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਵਿਪਾਕਕਿਰਿਯਾਬ੍ਯਾਕਤਮ੍ਪਿ ਆਰੁਪ੍ਪੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਂ ਏਤ੍ਥ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਵਿਪਾਕਾਬ੍ਯਾਕਤਂ ਕਿਰਿਯਾਬ੍ਯਾਕਤਂ ਏਕਂ ਖਨ੍ਧਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਤਯੋ ਖਨ੍ਧਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਰੂਪੇਨ ਵਿਨਾ ਸਹ ਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਂ ਸਹੇਤੁਕਂ ਵਿਪਾਕਕਿਰਿਯਾਬ੍ਯਾਕਤਂ ਅਗ੍ਗਹਿਤਂ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ. ਤਤ੍ਥ ਪਨ ਯਂ ਰੂਪੇਨ ਸਹ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਵਿਸੇਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
‘‘ਵਤ੍ਥੁਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਖਨ੍ਧਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਪਚ੍ਚਯਭੂਤਸ੍ਸ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਸ ‘‘ਕਟਤ੍ਤਾ ਚ ਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਸਾਮਞ੍ਞਵਚਨੇ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵੇਨ ਅਗ੍ਗਹਿਤਤਾਪਤ੍ਤਿਂ ਨਿਵਾਰੇਤੁਂ ‘‘ਖਨ੍ਧੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵਤ੍ਥੂ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਖਨ੍ਧੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵਤ੍ਥੁ, ਵਤ੍ਥੁਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਖਨ੍ਧਾਤਿ ਵਾ ਵਤ੍ਥੁਖਨ੍ਧਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯਭੂਤਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵਵਿਸੇਸਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਾਪੇਕ੍ਖਂ ਵਚਨਦ੍ਵਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਗਹਿਤਮ੍ਪਿ ਵਿਸੁਂ ਉਦ੍ਧਟਂ.
ਮਹਾਭੂਤੇਪਿ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਰੂਪਂ ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਞ੍ਚ ਉਪਾਦਾਰੂਪਂ ਉਪਾਦਾਰੂਪਗ੍ਗਹਣੇਨ ਵਿਨਾ ‘‘ਖਨ੍ਧੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਸ ਮਹਾਭੂਤੇਪਿ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਦਸ੍ਸਨੇ ਖਨ੍ਧਪਚ੍ਚਯਸਹਿਤਾਸਹਿਤਞ੍ਚ ਸਬ੍ਬਂ ਉਪਾਦਾਰੂਪਂ ਇਤੋ ਪਰੇਸੁ ਸਹਜਾਤਪਚ੍ਚਯਾਦੀਸੁ ਸਙ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਯਮ੍ਪੀ’’ਤਿ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.
ਮਹਾਭੂਤੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪਾਦਾਰੂਪਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨਾਤਿ ‘‘ਮਹਾਭੂਤੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਰੂਪਂ ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਂ ਉਪਾਦਾਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਤੋ ਅਯਂ ਨਯੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ.
੫੪. ਰੂਪਮਿਸ੍ਸਕਾ ਪਹਾਯਾਤਿ ਯਾਸੁ ਪੁਚ੍ਛਾਸੁ ਰੂਪੇਨ ਵਿਨਾ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਨ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਰੂਪਮਿਸ੍ਸਕਮੇਵ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਤਾ ਪਹਾਯਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
੫੭. ‘‘ਤਿਣ੍ਣਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾ ਗਬ੍ਭਸ੍ਸ ਅਵਕ੍ਕਨ੍ਤਿ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋਤਿ ਗਬ੍ਭਸੇਯ੍ਯਕਪਟਿਸਨ੍ਧਿਯਾ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਸਬ੍ਭਾਵੇਨ ਤਾਯ ਸਮਾਨਲਕ੍ਖਣਾ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਪਞ੍ਚਵੋਕਾਰਪਟਿਸਨ੍ਧਿ ਓਕ੍ਕਨ੍ਤਿਨਾਮਕਾਤਿ ਸਾਧੇਤਿ. ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਏਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਾ.
ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਏਕਂ ਮਹਾਭੂਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਤਯੋ…ਪੇ… ਮਹਾਭੂਤੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਰੂਪਂ ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਂ ਉਪਾਦਾਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਟ੍ਠਾ. ੧.੧.੫੩) ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਪਞ੍ਚਵੋਕਾਰੇ ਸਬ੍ਬਂ ਚਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨਰੂਪਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ. ਅਵਸੇਸਂ ਪਨ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਬਾਹਿਰ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਬਾਹਿਰਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨ ਅਨਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਬਦ੍ਧਰੂਪਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਪੁਨ ਆਹਾਰਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਉਤੁਸਮੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਏਤੇਹਿ ਸਬ੍ਬਂ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਬਦ੍ਧਂ ਆਹਾਰਉਤੁਸਮੁਟ੍ਠਾਨਰੂਪਂ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਉਤੁਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਏਕ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਸਞ੍ਞਸਤ੍ਤਾਨਮ੍ਪਿ ਉਤੁਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਨ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਤਸ੍ਸ ਵਜ੍ਜਨੇ ਕਾਰਣਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿ. ਆਦਿਮ੍ਹਿ ਪਨ ‘‘ਏਕਂ ਮਹਾਭੂਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ ਅਵਿਸੇਸਵਚਨਂ ਸਹਜਾਤਂ ਅਰੂਪਮ੍ਪਿ ਪਚ੍ਚਯਂ ਹੇਤਾਦਿਕੇ ਚ ਪਚ੍ਚਯੇ ਬਹੁਤਰੇ ਲਭਨ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਦ੍ਵਯਂ ਸਹ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ‘‘ਮਹਾਭੂਤੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਰੂਪਂ ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਂ ਉਪਾਦਾਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਤ੍ਥ ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਂ ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਸਮ੍ਬਨ੍ਧਂ ਤਂਸਮਾਨਗਤਿਕਂ ਪਞ੍ਚਵੋਕਾਰੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨਮੇਵ ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਅਗ੍ਗਹਿਤਂ ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਸਞ੍ਞਸਤ੍ਤਾਨਂ ਏਕਂ ਮਹਾਭੂਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਉਪਾਦਾਰੂਪਂ ਇਧਪਿ ਕਮ੍ਮਪਚ੍ਚਯਵਿਭਙ੍ਗੇ ਵਿਯ ‘‘ਮਹਾਭੂਤੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਂ ਉਪਾਦਾਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਟ੍ਠਾ. ੧.੧.੬੩) ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਭਾਵਵਿਸਿਟ੍ਠਂ ਉਪਾਦਾਰੂਪਂ ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਨ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਤੁਸਮੁਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਪੁਨਵਚਨੇ ਪਯੋਜਨਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿ.
ਕਸ੍ਮਾ ਪਨ ਯਥਾ ਬਾਹਿਰਾਦੀਸੁ ‘‘ਮਹਾਭੂਤੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪਾਦਾਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ ਅਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਉਪਾਦਾਰੂਪਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਂ ਅਵਤ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮਜਉਪਾਦਾਰੂਪਾਨਿ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਰੂਪਂ ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਂ ਉਪਾਦਾਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ ਹੇਤੁਪਚ੍ਚਯਾਦੀਸੁ ਸਹ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਰੂਪਂ ਉਪਾਦਾਰੂਪਂ ਅਸਞ੍ਞਸਤ੍ਤਾਨਂ…ਪੇ… ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਂ ਉਪਾਦਾਰੂਪ’’ਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪਤਿਪਚ੍ਚਯਾਦੀਸੁ ਵਿਸੁਂ ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਰੂਪਭਾਵਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਭਾਵੇਹਿ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾਵ ਵੁਤ੍ਤਾਨੀਤਿ? ਤਤ੍ਥ ਬਾਹਿਰਗ੍ਗਹਣਾਦੀਹਿ ਵਿਯ ਏਤ੍ਥ ਮਹਾਭੂਤਾਨਂ ਕੇਨਚਿ ਅਵਿਸੇਸਿਤਤ੍ਤਾ. ਅਪਿਚ ਇਦ੍ਧਿਚਿਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾਨਂ ਕਮ੍ਮਪਚ੍ਚਯਾਨਞ੍ਚ ਇਟ੍ਠਾਨਿਟ੍ਠਾਨਂ ਬਾਹਿਰਰੂਪਾਯਤਨਾਦੀਨਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕਮ੍ਮਞ੍ਚ ਹੇਤਾਦੀਸੁ ਨ ਕੋਚਿ ਪਚ੍ਚਯੋ, ਆਹਾਰਉਤੁਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਨਂ ਪਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਚ੍ਛਾਜਾਤਭਾਵੇਨ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਕਮੇਵ, ਨ ਜਨਕਂ, ਮਹਾਭੂਤਾਨੇਵ ਪਨ ਤੇਸਂ ਸਹਜਾਤਾਦਿਭਾਵੇਨ ਜਨਕਾਨਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਤਿਪਿ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਕਮ੍ਮੇਨ ਚ ਵਿਨਾ ਅਭਾਵੇ ਹੇਤਾਦਿਪਚ੍ਚਯਭੂਤੇਹਿ ਅਰੂਪੇਹਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾਨਿ ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਰੂਪਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਭੂਤਾਨੇਵ ਉਪਾਦਾਰੂਪਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਅਞ੍ਞਾਨੀਤਿ ਇਮਂ ਵਿਸੇਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਚਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮਜੇਸ੍ਵੇਵ ਉਪਾਦਾਰੂਪੇਸੁ ਵਿਸੇਸਨਂ ਕਤਂ. ਅਞ੍ਞਾਨਿ ਵਾ ਸਮਾਨਜਾਤਿਕੇਨ ਰੂਪੇਨ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਪਾਕਟਵਿਸੇਸਨਾਨੇਵਾਤਿ ਨ ਵਿਸੇਸਨਂ ਅਰਹਨ੍ਤਿ, ਏਤਾਨਿ ਪਨ ਅਸਮਾਨਜਾਤਿਕੇਹਿ ਅਰੂਪੇਹਿ ਸਮੁਟ੍ਠਿਤਾਨਿ ਵਿਸੇਸਨਂ ਅਰਹਨ੍ਤੀਤਿ ਵਿਸੇਸਿਤਾਨੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਯਥਾ ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮਾਨਿ ਚਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਨਂ ਸਵਿਸੇਸੇਨ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੇਨ ਪਚ੍ਚਯਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਸਹਜਾਤਾਦਿਪਚ੍ਚਯਭਾਵਤੋ ਮੂਲਕਰਣਭਾਵਤੋ ਚ, ਨ ਏਵਂ ਉਤੁਆਹਾਰਾ ਤਂਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾਨਨ੍ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮਜਾਨੇਵ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੇਸਨਂ ਅਰਹਨ੍ਤਿ. ਇਤਰਾਨਿ ਪਨ ਮਹਾਭੂਤਵਿਸੇਸੇਨੇਵ ਵਿਸੇਸਿਤਾਨਿ, ਇਧ ਉਪਾਦਾਰੂਪਵਿਸੇਸਨੇਨ ਮਹਾਭੂਤਾਨਿ ਵਿਯ. ਨ ਹਿ ਅਞ੍ਞਤਰਵਿਸੇਸਨਂ ਉਭਯਵਿਸੇਸਨਂ ਨ ਹੋਤੀਤਿ.
੫੮. ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯੇ ਖਨ੍ਧੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵਤ੍ਥੁ, ਵਤ੍ਥੁਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਖਨ੍ਧਾਤਿ ਖਨ੍ਧਵਤ੍ਥੂਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯਤਾਦਸ੍ਸਨੇਨ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵਿਸੁਂ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਏਕਤੋ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ ਹੋਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨਾਹ ‘‘ਚਤੁਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਏਕਤੋ ਵਤ੍ਥੁਨਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਖਨ੍ਧੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵਤ੍ਥੂ’’ਤਿ ਇਦਂ ਪਨ ਚਤੁਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਏਕਤੋ ਪਟਿਚ੍ਚਤ੍ਥਫਰਣਤਾਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ, ‘‘ਵਤ੍ਥੁਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਖਨ੍ਧਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਸ. ਨ ਕੇਵਲਞ੍ਚ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਇਧੇਵ, ਹੇਤੁਪਚ੍ਚਯਾਦੀਸੁਪਿ ਅਯਮੇਵ ਨਯੋ. ਤਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਵਿਸੁਂ ਪਟਿਚ੍ਚਤ੍ਥਫਰਣਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ‘‘ਵਤ੍ਥੁਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਖਨ੍ਧਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਸਪਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾਯ ‘‘ਏਕਂ ਖਨ੍ਧਞ੍ਚ ਵਤ੍ਥੁਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ ਤਯੋ ਖਨ੍ਧਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਖਨ੍ਧਵਤ੍ਥੂਨਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸਿਤਾਯੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ.
ਕਸ੍ਮਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ‘‘ਕੁਸਲਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਅਬ੍ਯਾਕਤੋ ਧਮ੍ਮੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯਾ, ਕੁਸਲੇ ਖਨ੍ਧੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਾ ਮਹਾਭੂਤਾ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨਨੁ ਯਦੇਵ ਪਟਿਚ੍ਚਤ੍ਥਂ ਫਰਤਿ, ਨ ਤੇਨੇਵ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ ਹੇਤੁਪਚ੍ਚਯਾਦੀਹਿ ਵਿਯ. ਨ ਹਿ ਯਂ ‘‘ਏਕਂ ਤਯੋ ਦ੍ਵੇ ਚ ਖਨ੍ਧੇ ਪਟਿਚ੍ਚਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤੇ ਹੇਤੁਪਚ੍ਚਯਭੂਤਾ ਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਏਸ ਨਯੋ ਆਰਮ੍ਮਣਪਚ੍ਚਯਾਦੀਸੁਪਿ. ਪਚ੍ਚਯਵਾਰੇ ਚ ‘‘ਅਬ੍ਯਾਕਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਪਚ੍ਚਯਾ ਕੁਸਲੋ ਧਮ੍ਮੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ (ਪਟ੍ਠਾ. ੧.੧.੨੫੬) ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਵਤ੍ਥੁ ਕੁਸਲਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਚ ਪਨ ਤਂਪਚ੍ਚਯਾ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਏਵ. ਯਦਿਪਿ ਕੁਸਲਾ ਖਨ੍ਧਾ ਮਹਾਭੂਤਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯਾ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਥਾਪਿ ਤੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਤੇਸਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਸਿਯਾਤਿ? ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ ਖਨ੍ਧਸਹਜਾਤਾਨਂ ਮਹਾਭੂਤਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਪਚ੍ਚਯਭਾਵਾਭਾਵਤੋ. ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸਦ੍ਦੋ ਹਿ ਨ ਹੇਤਾਦਿਸਦ੍ਦੋ ਵਿਯ ਨਿਰਪੇਕ੍ਖੋ, ਸਹਜਾਤਾਦਿਸਦ੍ਦੋ ਵਿਯ ਵਾ ਅਞ੍ਞਤਰਾਪੇਕ੍ਖੋ, ਅਥ ਖੋ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਤਰੇਤਰਾਪੇਕ੍ਖੋ. ਪਚ੍ਚਯਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਚ ਖਨ੍ਧਾ ਮਹਾਭੂਤਾ ਇਧ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਾ ਭਵੇਯ੍ਯੁਂ, ਤੇਸੁ ਚ ਮਹਾਭੂਤਾ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਨ ਕੋਚਿ ਪਚ੍ਚਯੋ. ਯਸ੍ਸ ਚ ਸਯਂ ਪਚ੍ਚਯੋ, ਤਤੋ ਤੇਨ ਤਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤੇਨ ਵਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯੇਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਅਰਹਤਿ, ਯਥਾ ਖਨ੍ਧੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਖਨ੍ਧਾ, ਵਤ੍ਥੁਂ ਪਚ੍ਚਯਾ ਖਨ੍ਧਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਚ੍ਚਯਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋ ਤਦਪੇਕ੍ਖਤ੍ਤਾ ਚ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਖਨ੍ਧੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਪਚ੍ਚਯਾ ਚ ਮਹਾਭੂਤਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਨ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯਾ ਚ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਖਨ੍ਧਾ ਪਨ ਵਤ੍ਥੁਂ ਪਚ੍ਚਯਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛਾਜਾਤਪਚ੍ਚਯਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤੇਨ ਚ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯੇਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਵਤ੍ਥੁਂ ਪਚ੍ਚਯਾ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਕੁਸਲਾਦੀਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਚ੍ਚਯਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ.
੫੯. ਨ ਸਾ ਗਹਿਤਾਤਿ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦੀਨਿ ਨਿਸ੍ਸਯਭੂਤਾਨਿ ਪਟਿਚ੍ਚਾਤਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਨਿਸ੍ਸਯਪਚ੍ਚਯਭਾਵੇਨ ਪਨ ਨ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦੀਨਿ ਆਰਮ੍ਮਣਪਚ੍ਚਯਭਾਵੇਨ ਰੂਪਾਯਤਨਾਦੀਨਿ ਵਿਯ ਨ ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ.
੬੦. ਦ੍ਵੀਸੁ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯੇਸੁ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ ਨਤ੍ਥਿ, ਆਰਮ੍ਮਣੂਪਨਿਸ੍ਸਯਮ੍ਪਿ ਪਨ ਯੇ ਲਭਨ੍ਤਿ, ਤੇਸਂ ਵਸੇਨ ਆਰਮ੍ਮਣਪਚ੍ਚਯਸਦਿਸਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਿਞ੍ਚਾਪੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਨ ਸਬ੍ਬੇ ਅਕੁਸਲਾ ਅਬ੍ਯਾਕਤਾ ਆਰਮ੍ਮਣੂਪਨਿਸ੍ਸਯਂ ਲਭਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਪੁਰਿਮਪਾਠੋ. ਕੁਸਲਾਪਿ ਪਨ ਮਹਗ੍ਗਤਾ ਏਕਨ੍ਤੇਨ, ਕਾਮਾਵਚਰਾ ਚ ਕਦਾਚਿ ਨ ਲਭਨ੍ਤੀਤਿ ‘‘ਨ ਸਬ੍ਬੇ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਾਬ੍ਯਾਕਤਾ’’ਤਿ ਪਠਨ੍ਤਿ.
੬੧. ਪੁਰੇਜਾਤਪਚ੍ਚਯੇ ਯਥਾ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਪਚ੍ਚਯਂ ਅਨਿਦ੍ਦਿਸਿਤ੍ਵਾਵ ਦੇਸਨਾ ਕਤਾ, ਏਵਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਕਸ੍ਮਾ ‘‘ਵਤ੍ਥੁਂ ਪੁਰੇਜਾਤਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ? ਨਿਯਮਸਬ੍ਭਾਵਾ. ਹੇਤੁਆਦੀਸੁ ਹਿ ਨਿਯਮੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਨ ਹਿ ਤੇਹਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾਨਂ ਅਲੋਭਾਦੀਸੁ ਕੁਸਲਾਦੀਸੁ ਰੂਪਾਦੀਸੁ ਚ ਅਯਮੇਵ ਪਚ੍ਚਯੋਤਿ ਨਿਯਮੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਇਧ ਪਨ ਵਤ੍ਥੁ ਨ ਵਤ੍ਥੁਧਮ੍ਮੇਸੁ ਪੁਰੇਜਾਤਪਚ੍ਚਯਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਨਿਯਮਤੋ ਛਬ੍ਬਿਧਂ ਵਤ੍ਥੁ ਪੁਰੇਜਾਤਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਤੀਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਆਰਮ੍ਮਣਪੁਰੇਜਾਤਮ੍ਪਿ ਹਿ ਵਤ੍ਥੁਪੁਰੇਜਾਤੇ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇ ਨ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਿਪਾਕਸ੍ਸ ਨਪੁਰੇਜਾਤਪਚ੍ਚਯਾ ਏਵ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸਪਿ ਤਸ੍ਸ ਪੁਰੇਜਾਤਪਚ੍ਚਯੋ ਨ ਉਦ੍ਧਟੋ. ‘‘ਨੇਵਵਿਪਾਕਨਵਿਪਾਕਧਮ੍ਮਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵਿਪਾਕੋ ਧਮ੍ਮੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਪੁਰੇਜਾਤਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ ਏਤਸ੍ਸਪਿ ਅਲਾਭਤੋ ਤਤ੍ਥ ‘‘ਪੁਰੇਜਾਤੇ ਤੀਣੀ’’ਤਿ (ਪਟ੍ਠਾ. ੧.੩.੧੨੪) ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ.
੬੩. ਤਥਾ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕ੍ਖਣੇ ਮਹਾਭੂਤਾਨਨ੍ਤਿ ਮਹਾਭੂਤਾਨਂ ਏਕਕ੍ਖਣਿਕਨਾਨਾਕ੍ਖਣਿਕਕਮ੍ਮਪਚ੍ਚਯਵਸੇਨੇਵ ਤਦੁਪਾਦਾਰੂਪਾਨਮ੍ਪਿ ਵਦਤੀਤਿ ਚ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਾਨਨ੍ਤਿ ਪਵਤ੍ਤਿਯਂ ਕਟਤ੍ਤਾਰੂਪਾਨਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
੬੪. ਯਥਾਲਾਭਵਸੇਨਾਤਿ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਰੂਪੇਸੁ ਯਂ ਯਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਯਂ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ.
੬੯. ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾਨਮ੍ਪਿ ਕੇਸਞ੍ਚਿ ਨਿਯਮਤੋ ਵਤ੍ਥੁ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯੋ, ਕੇਸਞ੍ਚਿ ਖਨ੍ਧਾ, ਨ ਚ ਸਮਾਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਾ ਏਵ ਕੁਸਲਾਦਿਕੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਅਥ ਖੋ ਨਾਨਾਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਾਪਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਵਿਸੇਸਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਵਤ੍ਥੁਂ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਾ, ਖਨ੍ਧੇ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਤਦਾਯਤ੍ਤਵੁਤ੍ਤਿਤਾਯ ਪਚ੍ਚਯੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਪਚ੍ਚਯਂ ਪਚ੍ਚਯਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਇਮਸ੍ਸਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਵਤ੍ਥੁਂ ਖਨ੍ਧੇ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਕਰਣਤੋਤਿ ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ‘‘ਵਤ੍ਥੁਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਾ, ਵਤ੍ਥੁਨਾ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਤਂ ਸਾਧੇਨ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਤ੍ਥ ਕੁਸਲਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਵਤ੍ਥੁਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ‘‘ਵਤ੍ਥੁਂ ਪਟਿਚ੍ਚਾ’’ਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਨ੍ਤਿ, ਇਦਂ ਪਨ ਪਟਿਚ੍ਚਸਦ੍ਦੇਨ ਅਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਪਟਿਚ੍ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਥੁਂ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ ‘‘ਵਤ੍ਥੁਨਾ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਤਂ ਸਾਧੇਨ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਕਿਂ ਪਨ ਪਟਿਚ੍ਚਾਤਿ? ਯਂ ‘‘ਏਕਂ ਖਨ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਕਂ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਪਟਿਚ੍ਚਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਮੇਵ ਅਤ੍ਥਂ ਪਾਕਟਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਵਤ੍ਥੁਂ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਾਤਿ ਖਨ੍ਧੇ ਪਟਿਚ੍ਚ ਖਨ੍ਧਾ, ਵਤ੍ਥੁਨਾ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯਤਂ ਸਾਧੇਨ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿ ਪਠਨ੍ਤਿ. ਅਨਨ੍ਤਰਤ੍ਤਾ ਪਾਕਟਸ੍ਸ ਅਬ੍ਯਾਕਤਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸੇਵ ਗਹਣਂ ਮਾ ਹੋਤੂਤਿ ‘‘ਅਬ੍ਯਾਕਤਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਮ੍ਪਿ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਸਮੁਟ੍ਠਾਨਮ੍ਪੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਆਸਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਦੂਰਮ੍ਪਿ ਸਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀਤਿ.
੭੧-੭੨. ‘‘ਇਮੇ ਵੀਸਤਿ ਪਚ੍ਚਯਾਤਿ ਸਂਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਿਤਾਨਂ ਵਸੇਨੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਯਦਿ ਏਕੇਨਪਿ ਦੇਸਨਂ ਸਂਖਿਤ੍ਤਂ ਸਂਖਿਤ੍ਤਮੇਵ, ਆਦਿਮ੍ਹਿ ਪਨ ਤਯੋ ਪਚ੍ਚਯਾ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯੋ ਏਕਮ੍ਪਿ ਪਦਂ ਅਪਰਿਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਾਤਿ ਤੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਚ੍ਛਾਜਾਤਞ੍ਚ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮੇ ਏਕੂਨਵੀਸਤਿ ਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ. ਏਤ੍ਤਕਾ ਹਿ ਸਂਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਿਤਾਤਿ. ਯੇ ਪਨ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਂ ਅਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਞ੍ਚ ਸਬ੍ਬਂ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤੇਸਂ ‘‘ਇਮੇ ਤੇਵੀਸਤਿ ਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ ਪਾਠੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਆਦਿਮ੍ਹਿ ਪਨ ਤਯੋ ਪਚ੍ਚਯੇ ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤੇ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਯਤੋ ਪਭੁਤਿ ਸਙ੍ਖੇਪੋ ਆਰਦ੍ਧੋ, ਤਤੋ ਚਤੁਤ੍ਥਤੋ ਪਭੁਤਿ ਸਂਖਿਤ੍ਤਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਞ੍ਚ ਸਹ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮੇ ਤੇਵੀਸਤਿ ਪਚ੍ਚਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
ਵਿਭਙ੍ਗਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.