ਨਮੋ ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਅਰਹਤੋ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ

ਅਭਿਧਮ੍ਮਪਿਟਕੇ

ਪਞ੍ਚਪਕਰਣ-ਮੂਲਟੀਕਾ

ਧਾਤੁਕਥਾਪਕਰਣ-ਮੂਲਟੀਕਾ

ਗਨ੍ਥਾਰਮ੍ਭਵਣ੍ਣਨਾ

ਧਾਤੁਕਥਾਪਕਰਣਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਦੇਸੇਸਿ, ਤਂ ਸਮਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ, ਵਿਭਙ੍ਗਾਨਨ੍ਤਰਂ ਦੇਸਿਤਸ੍ਸ ਪਕਰਣਸ੍ਸ ਧਾਤੁਕਥਾਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਵਾ ‘‘ਅਟ੍ਠਾਰਸਹੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਬਲਵਿਧਮਨਵਿਸਯਾਤਿਕ੍ਕਮਨਵਸੇਨ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤਮਾਰਸ੍ਸ, ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਕਰਣਵਸੇਨ ਕਿਲੇਸਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰਮਾਰਾਨਂ, ਸਮੁਦਯਪ੍ਪਹਾਨਪਰਿਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ਖਨ੍ਧਮਾਰਸ੍ਸ, ਮਚ੍ਚੁਮਾਰਸ੍ਸ ਚ ਬੋਧਿਮੂਲੇ ਏਵ ਭਞ੍ਜਿਤਤ੍ਤਾ ਪਰੂਪਨਿਸ੍ਸਯਰਹਿਤਂ ਨਿਰਤਿਸਯਂ ਤਂ ਭਞ੍ਜਨਂ ਉਪਾਦਾਯ ਭਗਵਾ ਏਵ ‘‘ਮਾਰਭਞ੍ਜਨੋ’’ਤਿ ਥੋਮਿਤੋ. ਤਤ੍ਥ ਮਾਰੇ ਅਭਞ੍ਜੇਸਿ, ਮਾਰਭਞ੍ਜਨਂ ਵਾ ਏਤਸ੍ਸ, ਨ ਪਰਰਾਜਾਦਿਭਞ੍ਜਨਨ੍ਤਿ ਮਾਰਭਞ੍ਜਨੋ. ਮਹਾਵਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ ਮਹਾਵੀਰਿਯੋਤਿ ਮਹਾਵੀਰੋ.

ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਅਰਣਨ੍ਤਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਭਾਵਟ੍ਠੇਨ ਧਾਤੁਯੋ, ਅਭਿਧਮ੍ਮਕਥਾਧਿਟ੍ਠਾਨਟ੍ਠੇਨ ਵਾਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਕਥਨਤੋ ਇਮਸ੍ਸ ਪਕਰਣਸ੍ਸ ਧਾਤੁਕਥਾਤਿ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਯਦਿਪਿ ਅਞ੍ਞੇਸੁ ਚ ਪਕਰਣੇਸੁ ਤੇ ਸਭਾਵਾ ਕਥਿਤਾ, ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਤੇਸਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਙ੍ਗਹਾਸਙ੍ਗਹਾਦੀਸੁ ਚੁਦ੍ਦਸਸੁ ਨਯੇਸੁ ਏਕੇਕਸ੍ਮਿਂ ਕਥਿਤਤ੍ਤਾ ਸਾਤਿਸਯਂ ਕਥਨਨ੍ਤਿ ਇਦਮੇਵ ਏਵਂਨਾਮਕਂ. ਏਕਦੇਸਕਥਨਮੇਵ ਹਿ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਕਤਨ੍ਤਿ. ਖਨ੍ਧਾਯਤਨਧਾਤੂਹਿ ਵਾ ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਂ ਅਰਣਨ੍ਤਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹਾਸਙ੍ਗਹਾਦਯੋ ਨਯਾ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਤਤ੍ਥ ਮਹਾਵਿਸਯਾਨਂ ਧਾਤੂਨਂ ਵਸੇਨ ਧਾਤੂਹਿ ਕਥਾ ਧਾਤੁਕਥਾਤਿ ਏਵਂ ਅਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਦ੍ਵਿਧਾ ਤਿਧਾ ਛਧਾ ਅਟ੍ਠਾਰਸਧਾਤਿ ਅਨੇਕਧਾ ਧਾਤੁਭੇਦਂ ਪਕਾਸੇਸੀਤਿ ਧਾਤੁਭੇਦਪ੍ਪਕਾਸਨੋਤਿ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਧਾਤੁਕਥਾਯ ਅਤ੍ਥਂ. ਅ-ਕਾਰੇ ਆ-ਕਾਰਸ੍ਸ ਲੋਪੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ‘‘ਯਂ ਧਾਤੁਕਥ’’ਨ੍ਤਿ ਵਾ ਏਤ੍ਥ ਪਕਰਣਨ੍ਤਿ ਵਚਨਸੇਸੋ ਸਤ੍ਤਨ੍ਨਂ ਪਕਰਣਾਨਂ ਕਮੇਨ ਵਣ੍ਣਨਾਯ ਪਵਤ੍ਤਤ੍ਤਾਤਿ ਤੇਨ ਯੋਜਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਪਕਰਣਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਤਸ੍ਸਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਅ-ਕਾਰਲੋਪੋ ਵਾ. ਤਨ੍ਤਿ ਤਂ ਦੀਪਨਂ ਸੁਣਾਥ, ਤਂ ਵਾ ਅਤ੍ਥਂ ਤਂਦੀਪਨਵਚਨਸਵਨੇਨ ਉਪਧਾਰੇਥਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਮਾਹਿਤਾਤਿ ਨਾਨਾਕਿਚ੍ਚੇਹਿ ਅਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਾ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤੇ ਆਹਿਤਾਤਿ ਵਾ ਅਤ੍ਥੋ.

ਗਨ੍ਥਾਰਮ੍ਭਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧. ਮਾਤਿਕਾਵਣ੍ਣਨਾ

੧. ਨਯਮਾਤਿਕਾਵਣ੍ਣਨਾ

੧. ਕੋ ਪਨੇਤਸ੍ਸ ਪਕਰਣਸ੍ਸ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋਤਿ? ਨ ਸੋ ਇਧ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ, ਅਟ੍ਠਸਾਲਿਨਿਯਂ (ਧ. ਸ. ਅਟ੍ਠ. ਨਿਦਾਨਕਥਾ) ਪਕਰਣਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ ਵੁਤ੍ਤੋ ਏਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਚੁਦ੍ਦਸਵਿਧੇਨ ਵਿਭਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਂ ਦੇਸਨਾ ਨੀਯਤਿ ਪਵਤ੍ਤੀਯਤਿ ਏਤੇਹਿ, ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਏਵ ਵਾ ਨੀਯਨ੍ਤਿ ਞਾਯਨ੍ਤਿ ਏਤੇਹਿ ਪਕਾਰੇਹੀਤਿ ਨਯਾ, ਨਯਾਨਂ ਮਾਤਿਕਾ ਉਦ੍ਦੇਸੋ, ਨਯਾ ਏਵ ਵਾ ਮਾਤਿਕਾਤਿ ਨਯਮਾਤਿਕਾ. ਏਤੇਸਂ ਪਦਾਨਂ ਮੂਲਭੂਤਤ੍ਤਾਤਿ ‘‘ਮੂਲਮਾਤਿਕਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹਾਸਙ੍ਗਹਾਦੀਨਂ ਚੁਦ੍ਦਸਨ੍ਨਂ ਪਦਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਦਿਧਮ੍ਮਵਿਭਜਨਸ੍ਸ ਇਮਸ੍ਸ ਪਕਰਣਸ੍ਸ ਮੂਲਭੂਤਤ੍ਤਾ ਨਿਸ੍ਸਯਭੂਤਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੨. ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਮਾਤਿਕਾਵਣ੍ਣਨਾ

੨. ‘‘ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਾ’’ਤਿਆਦੀਹਿ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਿਪਦਾਨਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾਨਿ, ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਵਚਨੇਨ ਚ ਯੇਸੁ ਦ੍ਵਾਦਸਸੁ ਅਙ੍ਗੇਸੁ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਸਦ੍ਦੋ ਵਤ੍ਤਤਿ, ਤਦਤ੍ਥਾਨਿ ਦ੍ਵਾਦਸ ਪਦਾਨਿ ਦਸ੍ਸਿਤਾਨੀਤਿ ਤੇਸਂ ਤਥਾਦਸ੍ਸਿਤਾਨਂ ਸਰੂਪੇਨੇਵ ਦਸ੍ਸਿਤਾਨਂ ਫਸ੍ਸਾਦੀਨਞ੍ਚ ਪਦਾਨਂ ਵਸੇਨ ਆਹ ‘‘ਪਞ੍ਚਵੀਸਾਧਿਕੇਨ ਪਦਸਤੇਨਾ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਕਮ੍ਮੁਪਪਤ੍ਤਿਕਾਮਭਵਾਦੀਨਂ ਇਧ ਵਿਭਤ੍ਤਾਨਂ ਭਾਵਨਭਵਨਭਾਵੇਨ ਭਵੇ ਵਿਯ ਸੋਕਾਦੀਨਂ ਜਰਾਮਰਣਸ੍ਸ ਵਿਯ ਅਨਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ ਤਨ੍ਨਿਦਾਨਦੁਕ੍ਖਭਾਵੇਨ ਚ ਜਰਾਮਰਣੇ ਅਨ੍ਤੋਗਧਤਾਯ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਸ੍ਸ ਦ੍ਵਾਦਸਪਦਤਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਅਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਾਨਮ੍ਪਿ ਸਤਿਪਟ੍ਠਾਨਾਦੀਨਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਗਹਣਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਤੇਸਂ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾਪਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਨਯਮਾਤਿਕਾਦਿਕਾ ਲਕ੍ਖਣਮਾਤਿਕਨ੍ਤਾ ਮਾਤਿਕਾ ਪਕਰਣਨ੍ਤਰਾਸਾਧਾਰਣਤਾਯ ਧਾਤੁਕਥਾਯ ਮਾਤਿਕਾ ਨਾਮ, ਤਸ੍ਸਾ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਵੁਤ੍ਤੋ ਵਿਭਜਿਤਬ੍ਬਾਨਂ ਉਦ੍ਦੇਸੋ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਮਾਤਿਕਾ ਨਾਮਾਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਯਞ੍ਹੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਏਵਂ ਅਵਤ੍ਵਾਤਿ ਯਥਾ ‘‘ਸਬ੍ਬਾਪਿ…ਪੇ… ਮਾਤਿਕਾ’’ਤਿ ਅਯਂ ਧਾਤੁਕਥਾਮਾਤਿਕਤੋ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਏਵਂ ਅਵਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਧਾਤੁਕਥਾਯ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇਯੇਵਾਤਿ ਚ ਧਾਤੁਕਥਾਮਾਤਿਕਾਯ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇਯੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਤਦਾਵੇਣਿਕਮਾਤਿਕਾਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਹਿ ਠਪਿਤਾ ਤਸ੍ਸਾਯੇਵ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਠਪਿਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਅਥ ਵਾ ਏਵਂ ਅਵਤ੍ਵਾਤਿ ਯਥਾ ‘‘ਸਬ੍ਬਾਪਿ…ਪੇ… ਮਾਤਿਕਾ’’ਤਿ ਏਤੇਨ ਵਚਨੇਨ ਧਾਤੁਕਥਾਤੋ ਬਹਿਭੂਤਾ ਕੁਸਲਾਦਿਅਰਣਨ੍ਤਾ ਮਾਤਿਕਾ ਪਕਰਣਨ੍ਤਰਗਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਏਵਂ ਅਵਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਧਾਤੁਕਥਾਯ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇਯੇਵਾਤਿ ਚ ਇਮਸ੍ਸ ਪਕਰਣਸ੍ਸ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਏਵ ਸਰੂਪਤੋ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਠਪਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਬ੍ਬਸ੍ਸ ਅਭਿਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਮਾਤਿਕਾਯ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਵਿਕਿਣ੍ਣਭਾਵੇਨ ਪਕਿਣ੍ਣਕਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

੩. ਨਯਮੁਖਮਾਤਿਕਾਵਣ੍ਣਨਾ

੩. ਨਯਾਨਂ ਪਵਤ੍ਤਿਦ੍ਵਾਰਭੂਤਾ ਸਙ੍ਗਹਾਸਙ੍ਗਹਵਿਯੋਗੀਸਹਯੋਗੀਧਮ੍ਮਾ ਨਯਮੁਖਾਨੀਤਿ ਤੇਸਂ ਉਦ੍ਦੇਸੋ ਨਯਮੁਖਮਾਤਿਕਾ. ਚੁਦ੍ਦਸਪਿ ਹਿ ਸਙ੍ਗਹਾਸਙ੍ਗਹਸਮ੍ਪਯੋਗਵਿਪ੍ਪਯੋਗਾਨਂ ਵੋਮਿਸ੍ਸਕਤਾਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਾਤਿ ਯੇਹਿ ਤੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋਪਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਚੁਦ੍ਦਸਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਨਯਾਨਂ ਮੁਖਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਅਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਾਦੀਸੁ ਸਚ੍ਚਾਦੀਹਿਪਿ ਯਥਾਸਮ੍ਭਵਂ ਸਙ੍ਗਹਾਸਙ੍ਗਹੋ ਯਦਿਪਿ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਪਨ ਸਙ੍ਗਾਹਕਭੂਤੇਹਿ ਤੇਹਿ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਨ ਸਙ੍ਗਹਭੂਤੇਹਿ, ਸੋਪਿ ‘‘ਚਕ੍ਖਾਯਤਨੇਨ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਆਯਤਨਸਙ੍ਗਹੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਧਮ੍ਮੁਦ੍ਧਾਰੇ ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਖਨ੍ਧਾਦੀਹੇਵ ਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਤੀਹਿ ਸਙ੍ਗਹੋ, ਤੀਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਧਮ੍ਮੁਦ੍ਧਾਰੇਪਿ ਪਨ ਪੁਚ੍ਛਾਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਸੁ ਚ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਂ ਅਰਣਨ੍ਤਾਨਂ ਯਥਾਸਮ੍ਭਵਂ ਸਮ੍ਪਯੋਗਵਿਪ੍ਪਯੋਗਾ ਚਤੂਹੇਵ ਖਨ੍ਧੇਹਿ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ‘‘ਚਤੂਹਿ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ,ਚਤੂਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਨਨੁ ਚ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਰੂਪਨਿਬ੍ਬਾਨੇਹਿਪਿ ਹੋਤਿ, ਕਸ੍ਮਾ ‘‘ਚਤੂਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ? ਰੂਪਨਿਬ੍ਬਾਨੇਹਿ ਭਵਨ੍ਤਸ੍ਸਪਿ ਚਤੂਹੇਵ ਭਾਵਤੋ. ਨ ਹਿ ਰੂਪਂ ਰੂਪੇਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇਨ ਵਾ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਵਾ ਰੂਪੇਨ, ਚਤੂਹੇਵ ਪਨ ਖਨ੍ਧੇਹਿ ਹੋਤੀਤਿ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਰੂਪਨਿਬ੍ਬਾਨੇਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋਪਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਜ੍ਜਮਾਨੇਹਿ ਚਤੂਹਿ ਖਨ੍ਧੇਹਿ ਨਿਯਮਿਤੋ ਤੇਹਿ ਵਿਨਾ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗਾਭਾਵਤੋ. ਸੋ ਚਾਯਂ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਅਨਾਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ, ਅਨਾਰਮ੍ਮਣਅਨਾਰਮ੍ਮਣਮਿਸ੍ਸਕੇਹਿ ਮਿਸ੍ਸਕਸ੍ਸ ਚ ਨ ਹੋਤਿ, ਅਨਾਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ ਪਨ ਮਿਸ੍ਸਕਸ੍ਸ ਚ ਸਾਰਮ੍ਮਣੇਨ, ਸਾਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ ਸਾਰਮ੍ਮਣੇਨ ਅਨਾਰਮ੍ਮਣੇਨ ਮਿਸ੍ਸਕੇਨ ਚ ਹੋਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

੪. ਲਕ੍ਖਣਮਾਤਿਕਾਵਣ੍ਣਨਾ

੪. ਸਙ੍ਗਹੋਯੇਵ ਸਙ੍ਗਹਨਯੋ. ਸਭਾਗੋ. ਵਿਸਭਾਗੋਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ‘‘ਤੀਹਿ ਸਙ੍ਗਹੋ, ਤੀਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹੋ’’ਤਿ ਏਤੇਨ, ‘‘ਚਤੂਹਿ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ, ਚਤੂਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ’’ਤਿ ਏਤੇਨਪਿ ਵਿਸੁਂ ਯੋਜਨਾ ਕਾਤਬ੍ਬਾ. ਤੇਨ ਸਙ੍ਗਹੋ ਅਸਙ੍ਗਹੋ ਚ ਸਭਾਗੋ ਵਿਸਭਾਗੋ ਚ ਭਾਵੋ, ਤਥਾ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਚਾਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਯਸ੍ਸ ਵਾ ਸਙ੍ਗਹੋ ਚ ਅਸਙ੍ਗਹੋ ਚ, ਸੋ ਧਮ੍ਮੋ ਸਭਾਗੋ ਵਿਸਭਾਗੋ ਚ, ਤਥਾ ਯਸ੍ਸ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਚ, ਸੋਪਿ ਸਭਾਗੋ ਵਿਸਭਾਗੋ ਚਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯੇਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ…ਪੇ… ਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੂਤਿ ਧਮ੍ਮਾ ਗਣਨਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਰੁਪ੍ਪਨਾਦਿਕੋ ਸਮਾਨਭਾਵੋ ਸਙ੍ਗਹੇ ਸਭਾਗਤਾ, ਏਕੁਪ੍ਪਾਦਾਦਿਕੋ ਸਮ੍ਪਯੋਗੇ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

੫. ਬਾਹਿਰਮਾਤਿਕਾਵਣ੍ਣਨਾ

੫. ਏਵਂ ਧਾਤੁਕਥਾਯ ਮਾਤਿਕਤੋ ਬਹਿ ਠਪਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ‘‘ਸਬ੍ਬਾਪਿ…ਪੇ… ਮਾਤਿਕਾ’’ਤਿ ਏਤੇਨ ਠਪਨਾਕਾਰੇਨ ਬਹਿ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਠਪਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤੇਨ ਵਾ ਠਪਨਾਕਾਰੇਨ ਕੁਸਲਾਦੀਨਂ ਅਰਣਨ੍ਤਾਨਂ ਇਧ ਅਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਧਾਤੁਕਥਾਯ ਮਾਤਿਕਤੋ ਬਹਿ ਪਕਰਣਨ੍ਤਰਮਾਤਿਕਾਯ ਇਮਸ੍ਸ ਪਕਰਣਸ੍ਸ ਮਾਤਿਕਾਭਾਵੇਨ ਠਪਿਤਤ੍ਤਾ ਤਥਾ ਪਕਾਸਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਸਙ੍ਗਹੋ ਅਸਙ੍ਗਹੋਤਿਆਦੀਸੁ ਸਙ੍ਗਹੋ ਏਕਵਿਧੋਵ, ਸੋ ਕਸ੍ਮਾ ‘‘ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ? ਸਙ੍ਗਹੋਤਿ ਅਤ੍ਥਂ ਅਵਤ੍ਵਾ ਅਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਤ੍ਥਸ੍ਸ ਸਦ੍ਦਸ੍ਸੇਵ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਸਙ੍ਗਹੋ ਅਸਙ੍ਗਹੋਤਿਆਦੀਸੁ ਸਦ੍ਦੇਸੁ ਸਙ੍ਗਹਸਦ੍ਦੋ ਤਾਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਥਵਸੇਨ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੋਤਿ ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥਤ੍ਥੋ. ਅਤ੍ਥੋਪਿ ਵਾ ਅਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਵਿਸੇਸੋ ਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ‘‘ਸਙ੍ਗਹੋ ਅਸਙ੍ਗਹੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ‘‘ਸਙ੍ਗਹੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਨ ਕੋਚਿ ਦੋਸੋ. ਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤੇ ਹਿ ਵਿਸੇਸੇ ਤਸ੍ਸ ਏਕਵਿਧਤਾ ਸਿਯਾ, ਨ ਤਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇਤਿ. ਜਾਤਿਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਸਾਪੇਕ੍ਖਸਦ੍ਦਤ੍ਤਾ ‘‘ਜਾਤਿਯਾ ਸਙ੍ਗਹੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਜਾਤਿਯਾ’’ਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਾਰਹਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾਤਿ ਜਾਤਿਸਙ੍ਗਹੋਤਿ ਰੂਪਕਣ੍ਡੇ ਵੁਤ੍ਤੋ ਸਜਾਤਿਸਙ੍ਗਹੋ ਵੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ.

ਏਤ੍ਥ ਨਯਮਾਤਿਕਾਯ ‘‘ਸਙ੍ਗਹੋ ਅਸਙ੍ਗਹੋ, ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ’’ਤਿ ਇਮੇ ਦ੍ਵੇ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਧਮ੍ਮਵਿਸੇਸਂ ਅਨਿਦ੍ਧਾਰੇਤ੍ਵਾ ਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਨਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਨਯਉਦ੍ਦੇਸਾ, ਅਵਸੇਸਾ ਨਿਦ੍ਧਾਰੇਤ੍ਵਾ. ‘‘ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਹਿ ‘‘ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਏਕਸ੍ਸ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਲੋਪੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਤੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਵਿਸੇਸਵਿਸਿਟ੍ਠੋ ਯੋ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਧਮ੍ਮਵਿਸੇਸੋ, ਤਨ੍ਨਿਸ੍ਸਿਤੋ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾਸਙ੍ਖਾਤੋ ਪੁਚ੍ਛਾਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਨਯੋ ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠੋ ਹੋਤਿ, ‘‘ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਾ’’ਤਿ ਚ ਵਿਸੇਸਨੇ ਕਰਣਵਚਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਏਸ ਨਯੋ ਤਤਿਯਾਦੀਸੁ ਦਸਮਾਵਸਾਨੇਸੁ ਨਯੁਦ੍ਦੇਸੇਸੁ ਛਟ੍ਠਵਜ੍ਜੇਸੁ. ਤੇਸੁਪਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਦ੍ਵੀਹਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਪਦੇਹਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਧਮ੍ਮਵਿਸੇਸਨਿਦ੍ਧਾਰਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਅਨ੍ਤਿਮਪਦਸਦਿਸੇਨ ਤਤਿਯਪਦੇਨ ਪੁਚ੍ਛਨਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਨਯਾ ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਚਤੁਤ੍ਥਪਞ੍ਚਮੇਸੁ ਕਤ੍ਤੁਅਤ੍ਥੇ ਕਰਣਨਿਦ੍ਦੇਸੋ, ਸਤ੍ਤਮਾਦੀਸੁ ਚ ਚਤੂਸੁ ਸਹਯੋਗੇ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ, ਨ ਦੁਤਿਯਤਤਿਯੇਸੁ ਵਿਯ ਸਮਾਨਾਧਿਕਰਣੇ ਵਿਸੇਸਨੇ. ਤਤ੍ਥ ਹਿ ਸਭਾਵਨ੍ਤਰੇਨ ਸਭਾਵਨ੍ਤਰਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਨਂ ਕਤਂ, ਏਤੇਸੁ ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਰੇਨ ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਰਸ੍ਸਾਤਿ. ਏਕਾਦਸਮਾਦੀਸੁ ਪਨ ਚਤੂਸੁ ਆਦਿਪਦੇਨੇਵ ਧਮ੍ਮਵਿਸੇਸਨਿਦ੍ਧਾਰਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਇਤਰੇਹਿ ਪੁਚ੍ਛਨਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਨਯਾ ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾ. ਵਿਸੇਸਨੇ ਏਵ ਚੇਤ੍ਥ ਕਰਣਵਚਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਪੁਚ੍ਛਾਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਾਨਞ੍ਹਿ ਨਿਸ੍ਸਯਭੂਤਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾਦਿਵਿਸੇਸੇਨ ਕਰਣਭੂਤੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਦਿਭਾਵਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਸੇਸੇਨ੍ਤੀਤਿ.

ਵਿਕਪ੍ਪਤੋਤਿ ਵਿਵਿਧਕਪ੍ਪਨਤੋ, ਵਿਭਾਗਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਨ੍ਨਿਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨਾਤਿ ਅਧਿਮੋਕ੍ਖਸਮ੍ਪਯੋਗਵਸੇਨ. ਸਨ੍ਨਿਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾ ਚ ਸਬ੍ਬੇ ਚ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਾ ਸਨ੍ਨਿਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਸਬ੍ਬਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਾ, ਤੇਸਂ ਸਾਧਾਰਣਵਸੇਨਾਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਅਧਿਮੋਕ੍ਖੋ ਹਿ ਸਨ੍ਨਿਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਾਨਂ ਸਾਧਾਰਣਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਇਤਰੇ ਸਬ੍ਬੇਸਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਾਧਾਰਣਾ ਪਸਟਾ ਪਾਕਟਾ ਚਾਤਿ ਆਦਿਤੋ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਸਙ੍ਗਹਾਦਿਪਰਿਗ੍ਗਹਤ੍ਥਂ ਉਦ੍ਦੇਸੋ ਕਤੋ, ਅਸਾਧਾਰਣਾਪਿ ਪਨ ਪਰਿਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਵਾਤਿ ਤੇਸੁ ਮਹਾਵਿਸਯੇਨ ਅਞ੍ਞੇਸਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਹਾਦਿਪਰਿਗ੍ਗਹਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਅਧਿਮੋਕ੍ਖੋ ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠੋ. ‘‘ਸਨ੍ਨਿਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਚ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਹਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਵਿਭਙ੍ਗੇ ਚ ਵਚਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਸਨ੍ਨਿਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਯੇ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤੇਸਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਾਧਾਰਣਤੋਤਿ ਪਨ ਅਤ੍ਥੇ ਸਤਿ ਸਾਧਾਰਣਾਸਾਧਾਰਣੇਸੁ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇਸੁ ਯੋ ਅਸਾਧਾਰਣੇਸੁ ਮਹਾਵਿਸਯੋ ਅਧਿਮੋਕ੍ਖੋ, ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਸਬ੍ਬਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਸਾਧਾਰਣਤੋ ਫਸ੍ਸਾਦਯੋ ਸਬ੍ਬਸਾਧਾਰਣਾਤਿ ਅਧਿਮੋਕ੍ਖੋ ਚ ਅਸਾਧਾਰਣੇਸੁ ਮਹਾਵਿਸਯੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤੋ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਤਾਦਿਸਸ੍ਸ ਅਭਾਵਾਤਿ ਅਯਮਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਰੂਪਮਿਸ੍ਸਕਤ੍ਤਾ ਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਚਿਤ੍ਤੇਕਗ੍ਗਤਾ ਪਨ ਅਸਮਾਧਿਸਭਾਵਾ ਸਾਮਞ੍ਞਸਦ੍ਦੇਨੇਵ ਸਾਮਞ੍ਞਵਿਸੇਸਸਦ੍ਦੇਹਿ ਚ ਸਮਾਧਿਸਭਾਵਾ ਵਿਸੇਸਸਦ੍ਦਵਚਨੀਯਂ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਪੇਤਬ੍ਬਂ ਨਿਵਤ੍ਤੇਤਬ੍ਬਞ੍ਚ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਨਞ੍ਞਬ੍ਯਾਪਕਨਿਵਤ੍ਤਕਸਾਮਞ੍ਞਵਿਸੇਸਦੀਪਨਤੋ ਤਸ੍ਸੇਵ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਭੇਦਦੀਪਕੇਹਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਸੁਖਾਦਿਸਭਾਵਾ ਵੇਦਨਾ ਵਿਯ ਵੁਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣਵਿਪਰੀਤੇਹਿ ਸਾਮਞ੍ਞਵਿਸੇਸਸਦ੍ਦੇਹੇਵ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਚਿਤ੍ਤੇਕਗ੍ਗਤਾ’’ਤਿ ਅਯਂ ਸਾਮਞ੍ਞਸਦ੍ਦੋ ਸਮਾਧਿਸਭਾਵੇ ਵਿਸੇਸਸਦ੍ਦਨਿਰਪੇਕ੍ਖੋ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨੋ ਸਯਮੇਵ ਵਿਸੇਸਸਦ੍ਦਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਸਮਾਧਿਸਭਾਵਮੇਵ ਪਕਾਸੇਯ੍ਯ, ਇਤਰੋ ਚ ਸਮਾਧਿਸਭਾਵਮੇਵਾਤਿ ਦ੍ਵਿਧਾ ਭਿਨ੍ਨਾ ਚਿਤ੍ਤੇਕਗ੍ਗਤਾ ਅਸਾਧਾਰਣਾ ਚੇਵ ਅਪ੍ਪਵਿਸਯਾ ਚਾਤਿ ਇਧ ਉਦ੍ਦੇਸਂ ਨ ਅਰਹਤਿ. ਅਭਿਨ੍ਨਾਪਿ ਵਾ ਫਸ੍ਸਾਦੀਨਂ ਵਿਯ ਪਾਕਟਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋ ਅਞ੍ਞਧਮ੍ਮਨਿਸ੍ਸਯੇਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤੋ ਚ ਸਾ ਜੀਵਿਤਞ੍ਚ ਨ ਅਰਹਤੀਤਿ ਨ ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾਤਿ.

ਮਾਤਿਕਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨. ਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ

੧. ਪਠਮਨਯੋ ਸਙ੍ਗਹਾਸਙ੍ਗਹਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੧. ਖਨ੍ਧਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੬. ਖਨ੍ਧਾਯਤਨਧਾਤੁਯੋਮਹਨ੍ਤਰੇ ਅਭਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤੇਸਂ ਪਨ ਸਭਾਵਤੋ ਅਭਿਞ੍ਞਾਤਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਤਾਦਿਵਿਸੇਸਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਸਚ੍ਚਾਨਿ, ਅਧਿਪਤਿਯਾਦਿਕਿਚ੍ਚਵਿਸੇਸਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦੀਨਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਸਚ੍ਚਾਦਿਵਿਸੇਸੋ ਵਿਯ ਸਙ੍ਗਹਾਸਙ੍ਗਹਵਿਸੇਸੋ ਚ ਅਭਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਨਿਸ੍ਸਿਤੋ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯੋ ਹੋਤੀਤਿ ‘‘ਤੀਹਿ ਸਙ੍ਗਹੋ. ਤੀਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹੋ’’ਤਿ ਨਯਮੁਖਮਾਤਿਕਾ ਠਪਿਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਚਤੂਹੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਪਯੋਗਵਿਪ੍ਪਯੋਗਾ ਚ ਅਭਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਨਿਸ੍ਸਯੇਨ ਖਨ੍ਧਾਦੀਹੇਵ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਾਤਿ. ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧੇਨਾਤਿ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ‘‘ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ, ਤੇਸਂ ਪਞ੍ਚਸੁ ਖਨ੍ਧੇਸੁ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਭਾਵੇਨ ਸਭਾਗਤਾ ਹੋਤੀਤਿ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤੇਨ, ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਵਚਨਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਵਾ ਗਣਨੇਨ ਸਙ੍ਗਹਂ ਗਣਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਞ੍ਹਿ ਕਿਞ੍ਚੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋਤਿ ਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਬ੍ਬਧਮ੍ਮੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋ. ਯੇਨ ਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਸਙ੍ਗਹਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਂ ‘‘ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧੇਨਾ’’ਤਿ ਵਚਨਂ. ਪਞ੍ਚਸੁ ਖਨ੍ਧਗਣਨੇਸੁ ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧਗਣਨੇਨ ਗਣਿਤੋਤਿ ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਖਨ੍ਧਾਦਿਵਚਨੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਉਪਰਿ ‘‘ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ’’ਤਿਆਦਿਂ ਵਕ੍ਖਤੀਤਿ.

ਅਸਙ੍ਗਹਨਯਨਿਦ੍ਦੇਸੇਤਿ ਇਦਂ ‘‘ਸਙ੍ਗਹੋ ਅਸਙ੍ਗਹੋ’’ਤਿ ਏਤਸ੍ਸੇਵ ਨਯਸ੍ਸ ਏਕਦੇਸਨਯਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਨਯਨ੍ਤਰਤਾਯਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਮੂਲਕਾਯੇਵ ਚੇਤ੍ਥ ਦੁਕਤਿਕਚਤੁਕ੍ਕਾ ਦਸ੍ਸਿਤਾਤਿ ਏਤੇਨ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਮੂਲਕਾ ਪੁਰਿਮੇਨ ਯੋਜਿਯਮਾਨੇ ਵਿਸੇਸੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਪਚ੍ਛਿਮੇਹੇਵ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਤਯੋ ਦੁਕਾ ਦ੍ਵੇ ਤਿਕਾ ਏਕੋ ਚਤੁਕ੍ਕੋ, ਸਞ੍ਞਾਕ੍ਖਨ੍ਧਮੂਲਕਾ ਦ੍ਵੇ ਦੁਕਾ ਏਕੋ ਤਿਕੋ, ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧਮੂਲਕੋ ਏਕੋ ਦੁਕੋਤਿ ਏਤੇ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤੇਸਂ ਪਨ ਭੇਦਤੋ ਪਞ੍ਚਕਪੁਚ੍ਛਾਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਾਨਨ੍ਤਰਂ ਪੁਚ੍ਛਾਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਕਾਤਬ੍ਬਂ ਸਂਖਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ, ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਵਾ ਸਕ੍ਕਾ ਞਾਤੁਨ੍ਤਿ ਪਾਲ਼ਿਂ ਨ ਆਰੋਪਿਤਨ੍ਤਿ.

ਆਯਤਨਪਦਾਦਿਵਣ੍ਣਨਾ

੪੦. ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਦੁਕਤਿਕੇਸੂਤਿ ਯਦਿਪਿ ਏਕਕੇਪਿ ਸਦਿਸਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ, ਏਕਕੇ ਪਨ ਸਦਿਸਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਾਨਂ ਚਕ੍ਖੁਨ੍ਦ੍ਰਿਯਸੋਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਸੁਖਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦੀਨਂ ਦੁਕਾਦੀਸੁ ਅਸਦਿਸਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਦਿਟ੍ਠਂ. ਨ ਹੇਤ੍ਥ ਚਕ੍ਖੁਸੋਤਚਕ੍ਖੁਸੁਖਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਦੁਕਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸਦਿਸਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ, ਨਾਪਿ ਦੁਕੇਹਿ ਤਿਕਸ੍ਸ, ਇਧ ਪਨ ਦੁਕ੍ਖਸਮੁਦਯਦੁਕ੍ਖਮਗ੍ਗਦੁਕਾਨਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਤਿਕੇਨ ਚ ਸਦਿਸਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਨ੍ਤਿ ਦੁਕਤਿਕੇਸ੍ਵੇਵ ਸਦਿਸਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਤਂ ਸਮੁਦਯਾਨਨ੍ਤਰਂ ਮਗ੍ਗਸਚ੍ਚਸ੍ਸ ਵਚਨੇ ਕਾਰਣਂ ਵਦਤਿ.

੬. ਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਵਣ੍ਣਨਾ

੬੧. ‘‘ਪੁਚ੍ਛਂ ਅਨਾਰਭਿਤ੍ਵਾ ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧੇਨ, ਅਵਿਜ੍ਜਾਪਚ੍ਚਯਾ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧੇਨਾ’’ਤਿ ਲਿਖਿਤਬ੍ਬੇਪਿ ਪਮਾਦਵਸੇਨ ‘‘ਅਵਿਜ੍ਜਾ ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧੇਨਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਨ ਲਿਖਿਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਸਰੂਪੇਕਸੇਸਂ ਵਾ ਕਤ੍ਵਾ ਅਵਿਜ੍ਜਾਵਚਨੇਨ ਅਵਿਜ੍ਜਾਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਦਸ੍ਸਿਤਨ੍ਤਿ. ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਵਿਪਾਕਵਿਞ੍ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵਿਪਾਕਗ੍ਗਹਣੇਨ ਵਿਸੇਸਨਂ ਨ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਕੁਸਲਾਦੀਨਮ੍ਪਿ ਹਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਾਨਂ ਧਾਤੁਕਥਾਯਂ ਸਙ੍ਖਾਰਪਚ੍ਚਯਾਵਿਞ੍ਞਾਣਾਦਿਪਦੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਸਙ੍ਗਹਿਤਾਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ‘‘ਵਿਪਾਕਾ ਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਾਸਦਿਸੇਨ ਤੇਸਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਾ, ਇਧ ਚ ਨਾਮਰੂਪਸ੍ਸ ਏਕਾਦਸਹਾਯਤਨੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹਵਚਨੇਨ ਅਕਮ੍ਮਜਾਨਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ.

੭੧. ਜਾਯਮਾਨਪਰਿਪਚ੍ਚਮਾਨਭਿਜ੍ਜਮਾਨਾਨਂ ਜਾਯਮਾਨਾਦਿਭਾਵਮਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਜਾਤਿਜਰਾਮਰਣਾਨਿ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਵਿਨਿਬ੍ਭੁਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਮਾਨਾਨਿ ਪਰਮਤ੍ਥਾਨਂ ਸਭਾਵਮਤ੍ਤਭੂਤਾਨਿ, ਤਾਨਿ ਰੂਪਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਪਾਕਭੇਦਭੂਤਾਨਿ ਰੁਪ੍ਪਨਭਾਵੇਨ ਗਯ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਧਮ੍ਮਸਭਾਗਾਨਿ, ਅਰੂਪਾਨਂ ਪਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਆਦਿਭੂਤਾਨਿ ਰੂਪਕਲਾਪਜਾਤਿਆਦੀਨਿ ਵਿਯ ਸਹੁਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਚਤੁਕ੍ਖਨ੍ਧਕਲਾਪਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਆਦਿਭਾਵਤੋ ਏਕੇਕਭੂਤਾਨਿ ਵੇਦਿਯਨਸਞ੍ਜਾਨਨਵਿਜਾਨਨੇਹਿ ਏਕਨ੍ਤਪਰਮਤ੍ਥਕਿਚ੍ਚੇਹਿ ਅਗਯ੍ਹਮਾਨਾਨਿ ਸਙ੍ਖਤਾਭਿਸਙ੍ਖਰਣੇਨ ਅਨੇਕਨ੍ਤਪਰਮਤ੍ਥਕਿਚ੍ਚੇਨ ਗਯ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧਧਮ੍ਮਸਭਾਗਾਨਿ, ਤਥਾ ਦੁਵਿਧਾਨਿਪਿ ਤਾਨਿ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦੀਹਿ ਏਕਨ੍ਤਪਰਮਤ੍ਥਕਿਚ੍ਚੇਹਿ ਅਗਯ੍ਹਮਾਨਾਨਿ ਨਿਸ੍ਸਤ੍ਤਟ੍ਠੇਨ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਧਮ੍ਮਧਾਤੁਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਭਾਗਾਨਿ, ਤੇਨ ਤੇਹਿ ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ‘‘ਜਾਤਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਖਨ੍ਧੇਹੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

ਪਠਮਨਯਸਙ੍ਗਹਾਸਙ੍ਗਹਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨. ਦੁਤਿਯਨਯੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਅਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੧੭੧. ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਅਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਯਂ ਤਂ ਉਦ੍ਦੇਸੇ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾਯ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਞ੍ਚ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾਵਿਸਿਟ੍ਠਂ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਧਮ੍ਮਜਾਤਂ ਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਂ, ਤਦੇਵ ਤਾਵ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਚਕ੍ਖਾਯਤਨੇਨ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਖਨ੍ਧਾਦਿਸਙ੍ਗਹਸਾਮਞ੍ਞਾਨਂ ਨਿਚ੍ਚਂ ਵਿਸੇਸਾਪੇਕ੍ਖਤ੍ਤਾ ਭੇਦਨਿਸ੍ਸਿਤਤ੍ਤਾ ਚ ਪੁਚ੍ਛਾਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਾਨਂ ਸਵਿਸੇਸਾਵ ਖਨ੍ਧਾਦਿਗਣਨਾ ਸੁਦ੍ਧਾ. ਤਤ੍ਥ ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਅਸਙ੍ਗਹਿਤਵਚਨਮਤ੍ਤੇਨ ਧਮ੍ਮਵਿਸੇਸਸ੍ਸ ਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਤ੍ਤਾ ਤੀਸੁ ਸਙ੍ਗਹੇਸੁ ਏਕੇਨ ਦ੍ਵੀਹਿ ਵਾ ਯੇ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾ, ਤੇਯੇਵ ਧਮ੍ਮਾ ‘‘ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਤਕੇਨੇਵ ਦਸ੍ਸੇਤਬ੍ਬਾ ਸਿਯੁਂ, ਤੇਸਂ ਪਨ ਏਵਂਵਿਧਾਨਂ ਅਸਮ੍ਭਵਾ ਨਯਮਾਤਿਕਾਯ ਚ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਬਾਹਿਰਮਾਤਿਕਾਪੇਕ੍ਖਤ੍ਤਾ ਉਦ੍ਦੇਸੇਪਿ ਯਂ ਯਂ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਸੁ ਅਰਣਨ੍ਤੇਸੁ ਸਙ੍ਗਾਹਕਂ, ਤਂ ਤਂ ਅਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਅਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਨ੍ਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤੀਤਿ ਤੇਨ ਤੇਨ ਸਙ੍ਗਾਹਕੇਨ ਯਥਾਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਚਕ੍ਖਾਯਤਨੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਯਤ੍ਥ ਹਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਧਮ੍ਮਵਿਸੇਸਨਿਦ੍ਧਾਰਣਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਠਮਨਯੇ ਛਟ੍ਠਨਯੇ ਚ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਭਾਵੇਨ, ਇਤਰੇਸੁ ਚ ਯਂ ਯਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ ਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਂ, ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਨਿਯਾਮਕਭਾਵੇਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਅਰਣਨ੍ਤਾ ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ‘‘ਚਕ੍ਖਾਯਤਨੇਨ…ਪੇ… ਫੋਟ੍ਠਬ੍ਬਧਾਤੁਯਾ’’ਤਿ ਕਤ੍ਤੁਅਤ੍ਥੇ ਕਰਣਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ, ‘‘ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਆਯਤਨਸਙ੍ਗਹੇਨ ਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਨਾ’’ਤਿ ਕਰਣਤ੍ਥੇ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਯੇਨ ਯੇਨ ਸਙ੍ਗਾਹਕੇਨ ਖਨ੍ਧਾਦਿਸਙ੍ਗਹੇਸੁ ਤੇਨ ਤੇਨ ਸਙ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਸਙ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ ਅਞ੍ਞਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਂ ਤਦੇਵ ਸਙ੍ਗਾਹਕਾਸਙ੍ਗਾਹਕਭਾਵੇਨ ਉਦ੍ਧਟਂ. ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਪਨ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ ਅਞ੍ਞੋ ਧਮ੍ਮੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਥਾ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ, ਨ ਚ ਸੋ ਏਵ ਤਸ੍ਸ ਸਙ੍ਗਾਹਕੋ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕੋ ਵਾ ਹੋਤਿ. ਯਞ੍ਚ ‘‘ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਞ੍ਚ ਨ ਤਸ੍ਸੇਵ ਤੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਭਾਵੇਨ ਪਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਵਚਨੇਨ ਵਾ ਗਹਿਤਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਪਕਾਸਿਤੋਯਮਤ੍ਥੋ.

ਯਦਿ ਚ ਸੋ ਏਵ ਤੇਨ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹੇਯ੍ਯ, ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਨਿਦ੍ਦੇਸੇ – ‘‘ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਆਯਤਨਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ, ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਤੀਹਿ ਖਨ੍ਧੇਹਿ ਏਕੇਨਾਯਤਨੇਨ ਸਤ੍ਤਹਿ ਧਾਤੂਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ, ਨ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਯਥਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਞ੍ਚ ਨ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਚ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਥਾ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ. ਨ ਹਿ ਸੋ ਏਵ ਤਸ੍ਸ ਸਭਾਗੋ ਵਿਸਭਾਗੋ ਚਾਤਿ. ਤੇਨੇਵ ਨ ਏਕਦੇਸਾ ਵਿਯ ਸਮੁਦਾਯਸ੍ਸ, ਸਮੁਦਾਯੋ ਏਕਦੇਸਾਨਂ ਸਙ੍ਗਾਹਕੋ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕੋ ਚ. ਯਥਾ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦੀਨਂ, ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਂ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਂ, ਸਰਣਾ ਧਮ੍ਮਾ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ. ਸਮੁਦਾਯਨ੍ਤੋਗਧਾਨਞ੍ਹਿ ਏਕਦੇਸਾਨਂ ਨ ਵਿਭਾਗੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਯੇਨ ਤੇ ਸਮੁਦਾਯਸ੍ਸ ਸਮੁਦਾਯੋ ਚ ਤੇਸਂ ਸਭਾਗੋ ਵਿਸਭਾਗੋ ਚ ਸਿਯਾਤਿ, ਤਥਾ ਨ ਸਮੁਦਾਯੋ ਏਕਦੇਸਸਭਾਗਵਿਸਭਾਗਾਨਂ ਸਙ੍ਗਾਹਕੋ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕੋ ਚ. ਯਥਾ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਂ ਸੁਖੁਮਰੂਪਸਭਾਗਸ੍ਸ ਵੇਦਨਾਦਿਵਿਸਭਾਗਸ੍ਸ ਚ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਕਦੇਸਸ੍ਸ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ, ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਰੂਪਾਰੂਪਜੀਵਿਤਸਭਾਗਵਿਸਭਾਗਸ੍ਸ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਕਦੇਸਸ੍ਸ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੇਕਦੇਸਸ੍ਸ ਚ ਜੀਵਿਤਵਜ੍ਜਸ੍ਸ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨੇਵ. ਨ ਹਿ ਏਕਦੇਸਸਭਾਗਂ ਸਮੁਦਾਯਸਭਾਗਂ, ਨਾਪਿ ਏਕਦੇਸਵਿਸਭਾਗਂ ਸਮੁਦਾਯਵਿਸਭਾਗਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਤਿਪਿ ਅਤ੍ਤਤੋ ਅਤ੍ਤਨਿ ਅਨ੍ਤੋਗਧਤੋ ਅਤ੍ਤੇਕਦੇਸਸਭਾਗਤੋ ਚ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤੇ ਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਮੇਵ ਏਤੇਸਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਯੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਸ੍ਸ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਾ ਸਿਯੁਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋ ਏਵ ਏਵਰੂਪਾਨਂ ਅਗ੍ਗਹਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਯਂ ਪਨ ‘‘ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਂ ਅਸਙ੍ਖਤਂ ਖਨ੍ਧਤੋ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਚਤੂਹਿ ਖਨ੍ਧੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ (ਧਾਤੁ. ੨੫), ‘‘ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਞ੍ਚ ਸੋਤਾਯਤਨਞ੍ਚ ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ (ਧਾਤੁ. ੨੬) ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਤੇਨ ਏਕਦੇਸਾਨਂ ਸਮੁਦਾਯਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਂ, ਸਮੁਦਾਯਸ੍ਸ ਚ ਏਕਦੇਸਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਚਤੁਕ੍ਖਨ੍ਧਗਣਨਭੇਦੇਹਿ ਪਨ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਸ੍ਸ ਗਣੇਤਬ੍ਬਾਗਣੇਤਬ੍ਬਭਾਵੇਨ ਪਞ੍ਚਧਾ ਭਿਨ੍ਨਤਂ, ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦੀਨਂ ਏਕਕ੍ਖਨ੍ਧਗਣਨੇਨ ਗਣੇਤਬ੍ਬਤਾਯ ਏਕਵਿਧਤਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸਙ੍ਗਾਹਕਾਸਙ੍ਗਾਹਕਨਿਰਪੇਕ੍ਖਾਨਂ ਗਣੇਤਬ੍ਬਾਗਣੇਤਬ੍ਬਾਨਂ ਤਂਤਂਗਣਨੇਹਿ ਗਣਨਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਮੇਵ ਹਿ ਪਠਮਨਯੋ ਕਮ੍ਮਕਰਣਮਤ੍ਤਸਬ੍ਭਾਵਾ, ਦੁਤਿਯਾਦਯੋ ਪਨ ਸਙ੍ਗਾਹਕਾਸਙ੍ਗਾਹਕੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਂ ਅਗਣਨਾਦਿਦਸ੍ਸਨਾਨਿ ਕਤ੍ਤੁਕਰਣਕਮ੍ਮਤ੍ਤਯਸਬ੍ਭਾਵਾ. ਤਥਾ ਪਠਮਨਯੇ ਤਥਾ ਤਥਾ ਗਣੇਤਬ੍ਬਾਗਣੇਤਬ੍ਬਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤੋ ਤਂਤਂਖਨ੍ਧਾਦਿਭਾਵਾਭਾਵੋ ਸਭਾਗਵਿਸਭਾਗਤਾ, ਦੁਤਿਯਾਦੀਸੁ ਯਥਾਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਧਮ੍ਮਦਸ੍ਸਨੇ ਸਙ੍ਗਾਹਕਸਙ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨਂ ਸਮਾਨਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਿਭਾਵੋ ਸਭਾਗਤਾ, ਤਦਭਾਵੋ ਚ ਵਿਸਭਾਗਤਾ. ਪੁਚ੍ਛਾਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਸੁ ਤਂਤਂਖਨ੍ਧਾਦਿਭਾਵਾਭਾਵੋ ਏਵਾਤਿ ਅਯਮੇਤੇਸਂ ਵਿਸੇਸੋਤਿ.

ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਸੁਖਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਸਦਿਸਾਨਿ ਪਨ ਤੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਮੇਵ ਅਤ੍ਥਿ, ਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਅਸਙ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋ ਨ ਉਦ੍ਧਟਾਨਿ. ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਸਦਿਸਾਨਿ ਤੇਹਿ ਵਿਸਭਾਗਸਮੁਦਾਯਭੂਤੇਹਿ ਅਨੇਕਕ੍ਖਨ੍ਧੇਹਿ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ, ਇਤਰੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਞ੍ਚ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋ. ਏਵਂ ਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋ ਉਭਯਾਭਾਵਤੋ ਚ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸਦਿਸਾਨਿ ਅਨੁਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਭਾਵਤੋ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦੀਨੇਵ ਉਦ੍ਧਟਾਨੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਚਕ੍ਖਾਯਤਨੇਨ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ’’ਤਿ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਵਜ੍ਜਾ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋਤਿ. ਨ ਹਿ ਏਕਦੇਸੋ ਸਮੁਦਾਯਸਙ੍ਗਾਹਕੋਤਿ ਦਸ੍ਸਿਤਮੇਤਨ੍ਤਿ.

ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ਖਨ੍ਧਪਦੇਨਾਤਿ ਖਨ੍ਧਪਦਸਙ੍ਗਹੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਨ ਸਙ੍ਗਾਹਕੇਨਾਤਿ. ‘‘ਕੇਨਚਿ ਸਙ੍ਗਾਹਕੇਨਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਪਨ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਤਂ ਪਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਸੁ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤੀਤਿ ਤਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਸੁ ਸਙ੍ਗਾਹਕੇਸੁ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਹਿ…ਪੇ… ਸਙ੍ਗਹਿਤੋਤਿ ਏਤੇਨ ਨਯੇਨ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨੇਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋਵ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ, ਸੋ ਚ ਅਡ੍ਢੇਕਾਦਸਹਿ ਆਯਤਨਧਾਤੂਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਏਵਂ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦੀਨਿਪਿ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਚੇ? ਨਾਪਜ੍ਜਤਿ. ਨ ਹਿ ਅਞ੍ਞਮਤ੍ਤਨਿਵਾਰਣਂ ਏਵਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ, ਅਥ ਖੋ ਸਙ੍ਗਾਹਕਤੋ ਅਞ੍ਞਨਿਵਾਰਣਂ. ਸੋ ਚਾਤਿਆਦਿ ਚ ਨ ਨਿਰਪੇਕ੍ਖਵਚਨਂ, ਅਥ ਖੋ ਸਙ੍ਗਾਹਕਾਪੇਕ੍ਖਨ੍ਤਿ. ਕਥਂ? ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਹਿ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋਵ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋਤਿ ਯਥਾ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨੇਨ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਤੋ ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਯਂ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਏਵਂ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਤੋ ਅਞ੍ਞਂ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਯਂ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਸਿਯਾ, ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਪਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋਵ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋਤਿ ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ ਯੁਤ੍ਤੋ. ਸਿਯਾ ਪਨੇਤਂ ‘‘ਸੋ ਏਵ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਹੋਤੂ’’ਤਿ, ਤਂ ਨਿਵਾਰੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਸੋ ਚ ਅਡ੍ਢੇਕਾਦਸਹਿ ਆਯਤਨਧਾਤੂਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨਾ’’ਤਿ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਤਤ੍ਥ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਸ੍ਸ ਵਾ ਤਦੇਕਦੇਸਾਨਂ ਵਾ ਚਕ੍ਖਾਦੀਨਂ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਸਙ੍ਗਾਹਕੋ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕੋ ਚ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾਯ ਅਭਾਵੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਯੁਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਸ੍ਸ ਤਦੇਕਦੇਸਾਨਂ ਵਾ ਅਡ੍ਢੇਕਾਦਸਹਿ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾਯ. ਨ ਹਿ ਸਾ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾ ਅਤ੍ਥਿ. ਯਦਿ ਸਿਯਾ, ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋਪਿ ਉਦ੍ਧਰਿਤਬ੍ਬੋ ਸਿਯਾ. ਤੇਨ ਹਿ ਤੀਹਿਪਿ ਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਤਦੇਕਦੇਸੋ ਵਾ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਸਿਯੁਂ, ਅਤ੍ਥਿ ਚ ਤੇਸਂ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤਾਤਿ.

ਏਵਂ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾਯ ਅਭਾਵਤੋ ਏਤਾਨਿ, ਅਞ੍ਞਾਨਿ ਚਾਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦੀਹਿ ਵਿਯ ਏਤੇਹਿ ਅਞ੍ਞੇਹਿ ਚ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਂ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾਯ ਅਭਾਵਤੋ ਏਤਾਨਿ ਅਞ੍ਞਾਨਿ ਚ ਯਥਾ ਵਾ ਤਥਾ ਵਾ ਏਤਾਨਿ ਵਿਯ ਅਯੁਜ੍ਜਮਾਨਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਤ੍ਤਾ ਏਵਰੂਪਾਨਿ ਪਦਾਨਿ ਸਙ੍ਗਾਹਕਭਾਵੇਨ ਨ ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

ਤਤ੍ਥ ਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਹਿ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋਵ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ’’ਤਿ, ਤਂ ਤੇਨੇਵ ਤਸ੍ਸ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾਭਾਵਦਸ੍ਸਨੇਨ ਨਿਵਾਰਿਤਂ. ਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਗ੍ਗਹਣੇ ਕਾਰਣਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਞ੍ਚ ਸਤਿਪਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤੇ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾਯ ਅਭਾਵਤੋਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਯਮਾਨਂ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਾਦੀਸੁ ਯੁਜ੍ਜੇਯ੍ਯ ਸਤਿ ਤੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤੇ ਤਦਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋ. ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ ਪਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਮੇਵ ਨਤ੍ਥਿ, ਕੁਤੋ ਤਸ੍ਸ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਭਾਵੋ ਏਵੇਤ੍ਥ ਅਗ੍ਗਹਣੇ ਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਯੁਤ੍ਤਂ. ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾਭਾਵੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਂ ਯਦਿਪਿ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਿਨਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨਿ ਅਨ੍ਤੋਗਧਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤੇਕਦੇਸਸਭਾਗਸ੍ਸ ਚ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਪਨ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਨ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਾਦੀਸੁ ਵਿਯ ਉਭਯਾਭਾਵੋ ਚੇਤ੍ਥ ਅਗ੍ਗਹਣੇ ਕਾਰਣਂ ਭਵਿਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤੋਤਿ. ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦੀਨਞ੍ਚ ਖਨ੍ਧਚਤੁਕ੍ਕਦੁਕਾਦਿਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤੇ ਸਤਿ ਨ ਤੇਸਂ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਂ ਤੇਹਿ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦੀਹਿ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾਯ ਅਭਾਵੋ ਅਨੇਕਨ੍ਤਿਕੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਅਗ੍ਗਹਿਤਾਨਂ ਅਗ੍ਗਹਣੇ, ਗਹਿਤਾਨਞ੍ਚ ਗਹਣੇ ਕਾਰਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ.

ਅਨਿਦਸ੍ਸਨਂ ਪੁਨਦੇਵ ਸਪ੍ਪਟਿਘਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਨਿਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨ ‘‘ਸਨਿਦਸ੍ਸਨਸਪ੍ਪਟਿਘ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤੇਨ ਸਪ੍ਪਟਿਘਸਦ੍ਦੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਅਨਿਦਸ੍ਸਨਸਪ੍ਪਟਿਘਾ ਦਸ੍ਸਿਤਾ. ਪੁਨਦੇਵਾਤਿ ਏਤੇਨ ਤਤ੍ਥੇਵ ਅਵਿਸਿਟ੍ਠਂ ਸਨਿਦਸ੍ਸਨਪਦਂ ਨਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਸਨਿਦਸ੍ਸਨਦੁਕਪਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ‘‘ਚਕ੍ਖਾਯਤਨੇਨ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਮੇਵੇਕਂ ਸਙ੍ਗਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ. ਨ ਹਿ ‘‘ਚਕ੍ਖਾਯਤਨੇਨ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਂ ਆਯਤਨਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ‘‘ਅਸਙ੍ਗਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸਿਤੋਯਂ ਨਯੋਤਿ. ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਤਸ੍ਸੇਵ ਸਮੁਦਾਯੇਕਦੇਸਾਨਞ੍ਚ ਸਙ੍ਗਾਹਕਸਙ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਵਚਨੇਸੁ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਅਸਙ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਵਚਨੇਸੁ ਚ ਤਦਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾ. ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋ ਏਵ ਹਿ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦੀਨਿ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦੀਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ ਨ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ, ਨ ਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋਤਿ.

ਦੁਤਿਯਨਯਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਅਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੩. ਤਤਿਯਨਯੋ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੧੭੯. ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਸੁ ਵੇਦਨਾਦੀਨਂ ਤਿਣ੍ਣਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸ ਚ ਸੁਖੁਮਰੂਪੇਨ ਸਹ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਭਾਗਤ੍ਤੇ ਸਤਿਪਿ ਨ ਸੁਖੁਮਰੂਪਮੇਵ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋਤਿ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਭਾਗਤ੍ਤਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਨ ਤੇਨ ਤਾਨਿ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਿ. ਨ ਕੇਵਲਂ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨੇਵ, ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਿਪਿ ਤੇਨ ਤਾਨਿ ਤੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਨ ਹੋਨ੍ਤੇਵ ਤਦੇਕਦੇਸੇਨ ਸੁਖੁਮਰੂਪੇਨ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਭਾਗਤ੍ਤਾ, ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਭਾਵੋ ਏਵ ਪਨ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤੋ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦੀਹਿ ਪਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਨ ਤੇ ਤੇਹਿ ਕਥਞ੍ਚਿ ਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਾਤਿ ਸਬ੍ਬਥਾ ਤੇ ਤੇਹਿ ਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ. ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਾਦੀਹਿ ਚ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਸਮੁਦਾਯਭੂਤੇਹਿ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਵਿਯ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਤੇਹਿ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋ ਏਵ ਏਵਰੂਪਾਨਂ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਭਾਵੇਨ ਅਗ੍ਗਹਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ, ਸਨਿਬ੍ਬਾਨਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਸਮੁਦਾਯਭੂਤਾਨਂ ਪਨ ਅਬ੍ਯਾਕਤਧਮ੍ਮਾਦੀਨਂ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋਵ. ਨ ਹਿ ਤਂ ਕਞ੍ਚਿ ਅਤ੍ਥਿ, ਯਸ੍ਸ ਤੇ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਾ ਸਿਯੁਂ, ਨ ਚ ਅਤ੍ਤਨੋ ਏਕਦੇਸੋ ਅਤ੍ਤੇਕਦੇਸਸਭਾਗੋ ਚ ਅਤ੍ਤਨਾ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾ ਪਨ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਂ ਗਹਣਂ ਕਤਨ੍ਤਿ.

ਯਂ ਪਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਯੇ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ’’ਤਿ, ਤਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ. ਧਮ੍ਮਾਯਤਨੇਨ ਹਿ ਨ ਕੋਚਿ ਧਮ੍ਮੋ ਕੇਨਚਿ ਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਅਤ੍ਥਿ ਵਿਸਭਾਗਕ੍ਖਨ੍ਧਨਿਬ੍ਬਾਨਸਮੁਦਾਯਤ੍ਤਾ, ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਯਮੇਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਙ੍ਗਾਹਕਂ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਆਯਤਨਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਚ ਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋਤਿ ਦਸ੍ਸਿਤੋਯਂ ਨਯੋਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਗਣਨੇਨ ਗਣਿਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਾਨਿ…ਪੇ… ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ ਏਤੇਨ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਂ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨੇਕਦੇਸਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤਾਨਿ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾਦਿਪਦਾਨਿ, ਓਲ਼ਾਰਿਕਰੂਪਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤਾਨਿ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਿਪਦਾਨਿ, ਸਬ੍ਬੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਂ ਅਦੀਪੇਨ੍ਤਾਨਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦਿਪਦਾਨਿ, ਸਕਲਧਮ੍ਮਾਯਤਨਦੀਪਕਾਨਿ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਾਦਿਪਦਾਨਿ ਚ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨੇਕਦੇਸਂ ਅਞ੍ਞਾਯਤਨੇਨ ਅਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤਾਨਿ ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

ਤਤਿਯਨਯਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੪. ਚਤੁਤ੍ਥਨਯੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੧੯੧. ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਯਸ੍ਮਾ ਯਥਾ ਦੁਤਿਯਤਤਿਯਨਯਾ ਤਿਣ੍ਣਂ ਸਙ੍ਗਹਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹਣਾਸਙ੍ਗਹਣਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਵਿਸੇਸੇਨ ‘‘ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਂ, ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾ, ਨੇਵਂ ਚਤੁਤ੍ਥਪਞ੍ਚਮਾ. ਸਙ੍ਗਹਣਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਏਵ ਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਂ, ਅਸਙ੍ਗਹਣਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਏਵ ਚ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਙ੍ਗਹਣਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਵਿਸੇਸਵਿਰਹੇ ਸਙ੍ਗਹਿਤਧਮ੍ਮਾਸਙ੍ਗਹਿਤਧਮ੍ਮਵਿਸੇਸੇ ਨਿਸ੍ਸਿਤਾ ਏਤੇ ਦ੍ਵੇ ਨਯਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕੇਨਚਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਧਮ੍ਮਵਿਸੇਸੇਨ ਪੁਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਧਮ੍ਮਵਿਸੇਸੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾਯ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬੋ ਚ, ਤਮੇਵ ਤਾਵ ਯਥਾਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚੇਨ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਖਨ੍ਧ…ਪੇ… ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ, ਤੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਖਨ੍ਧ…ਪੇ… ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਯੇ ਤੀਹਿਪਿ ਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਨ ਸਙ੍ਗਾਹਕਾ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧਧਮ੍ਮਾਯਤਨਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਾਦੀਨਿ ਵਿਯ, ਯੇ ਚ ਦ੍ਵੀਹਾਯਤਨਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਾ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦੀਨਿ ਵਿਯ, ਯੇ ਚ ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹੇਨੇਵ ਧਾਤੁਸਙ੍ਗਹੇਨੇਵ ਚ ਨ ਸਙ੍ਗਾਹਕਾ ਵੇਦਨਾਦਿਕ੍ਖਨ੍ਧਨਿਰੋਧਸਚ੍ਚਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦੀਨਿ ਵਿਯ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤਾਦਯੋ ਵਿਯ ਚ, ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਭਾਵਸਬ੍ਭਾਵਾ ਸਙ੍ਗਾਹਕਭਾਵੇਨ ਨ ਉਦ੍ਧਟਾ, ਤੀਹਿਪਿ ਪਨ ਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਯੇ ਸਙ੍ਗਾਹਕਾ, ਤੇ ਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤਾਭਾਵਾਭਾਵਤੋ ਇਧ ਉਦ੍ਧਟਾ. ਤੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਪਿ ਹਿ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਙ੍ਗਾਹਕਸ੍ਸ ਸਙ੍ਗਾਹਕਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਯਸ੍ਸ ਪੁਨ ਸਙ੍ਗਹੋ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬੋ ਚਾਤਿ.

ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ਸਕਲੇਨ ਹਿ ਖਨ੍ਧਾਦਿਪਦੇਨਾਤਿ ਸਕਲਵਾਚਕੇਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਿਪਦੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਂ ਪਨੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਯਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਙ੍ਗਾਹਕਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਤੇਨੇਵ ਸਙ੍ਗਹਂ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ, ਤਂ ਤੇਨ ਖਨ੍ਧਾਦਿਪਦੇਨਾਤਿ ਏਵਂ ਅਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਅਞ੍ਞਂ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਏਵਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ. ਨ ਹਿ ਯੇਨ ਯਂ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ, ਤੇਨੇਵ ਤਸ੍ਸ ਸਙ੍ਗਹੋ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੋ, ਨ ਚ ਤਸ੍ਸੇਵ, ਅਥ ਖੋ ਤੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਸ੍ਸਾਤਿ. ਯਥਾ ਵੇਦਨਾ ਸਦ੍ਦੋ ਚ ਖਨ੍ਧੋ ਆਯਤਨਞ੍ਚ, ਨ ਏਵਂ ਸੁਖੁਮਰੂਪਂ, ਤਂ ਪਨ ਖਨ੍ਧਾਯਤਨਾਨਂ ਏਕਦੇਸੋਵ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਸੁਖੁਮਰੂਪੇਕਦੇਸਂ ਵਾ’’ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੁਖੁਮਰੂਪਂ ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਚ ਅਞ੍ਞੇਨ ਅਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਯਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਤਦੇਵ ਯੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਖਨ੍ਧਾਦਿਵਸੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ, ਤੇ ਧਮ੍ਮੇ ਸਨ੍ਧਾਯਾ’’ਤਿ, ਤਮ੍ਪਿ ਤਥਾ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ. ਨ ਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਸ੍ਸ ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਸਙ੍ਗਹੋ ਏਤ੍ਥ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੋ ਚ, ਅਥ ਖੋ ਸਙ੍ਗਹੋਵ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧੇਨਾਤਿ ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧਗਣਨੇਨਾਤਿ ਅਯਮੇਵੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ, ਨ ਸਙ੍ਗਾਹਕੇਨਾਤਿ. ਨ ਹਿ ਏਕੋ ਖਨ੍ਧੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਏਕਦੇਸਸ੍ਸ ਸਙ੍ਗਾਹਕੋਤਿ.

ਚਤੁਤ੍ਥਨਯਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੫. ਪਞ੍ਚਮਨਯੋ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਅਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੧੯੩. ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਅਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਨਿਦ੍ਦੇਸੇਪਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਯਥਾਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਧਮ੍ਮਦਸ੍ਸਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਸਸੁਖੁਮਰੂਪਵਿਞ੍ਞਾਣਸਹਿਤਧਮ੍ਮਸਮੁਦਾਯਾ ਯੇ ਤੇ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਅਨਿਦਸ੍ਸਨਅਪ੍ਪਟਿਘਅਚੇਤਸਿਕਾਨੁਪਾਦਾਸਦਿਸਾ ਸਤਿਪਿ ਏਕੇਨ ਦ੍ਵੀਹਿ ਵਾ ਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਕੇਸਞ੍ਚਿ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤੇ ਤੀਹਿਪਿ ਅਸਙ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਸਙ੍ਗਹਾਸਙ੍ਗਾਹਕਾ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਅਬ੍ਯਾਕਤਧਮ੍ਮਸਦਿਸਾ ਕੇਨਚਿ ਸਙ੍ਗਹੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬਭਾਵਤੋ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਾ ਏਵ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇਨ ਤੇ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਭਾਵੇਨ ਨ ਉਦ੍ਧਟਾ, ਇਤਰੇ ਪਨ ਤਬ੍ਬਿਪਰਿਯਾਯੇਨ ਉਦ੍ਧਟਾਤਿ.

ਯਂ ਪਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਤਾਦਿਸੇਨ ਹਿ ਪਦੇਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਹਮਤ੍ਤਂ ਨ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਨਿਦਸ੍ਸਨਅਪ੍ਪਟਿਘੇਸੁ ਪਨ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕੇਸੁ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਅਨ੍ਤੋਗਧਂ, ਨ ਚ ਤਦੇਵ ਤਸ੍ਸ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਨ੍ਤਿ. ਸਦਿਸਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਾਨਂ ਵਸੇਨ ਸਮੋਧਾਨੇਤ੍ਵਾ ਕਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਕਤੇਹਿ ਦੁਤਿਯਪਞ੍ਹਾਦੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਠਮਪਞ੍ਹਨਾਮਰੂਪਪਞ੍ਹਾਦਯੋ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਚਤੁਤ੍ਤਿਂਸ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਂ ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਉਦ੍ਧਟਂ ਪਦਂ, ਤਦੇਵਾਤਿ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਿਵਿਸੇਸਕਪਦਂ ਵਦਤਿ, ਨ ਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤੇ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਧਮ੍ਮੇ. ਤੇ ਹਿ ਲਕ੍ਖਣਤੋ ਦਸ੍ਸਿਤਾ, ਨ ਪਦੇਨ ਸਰੂਪਤੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਤਦੇਵਾਤਿ ਏਵ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਨ ਤਂ ਕਦਾਚਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਉਦ੍ਧਟਸ੍ਸੇਵ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਅਸਙ੍ਗਹਿਤਭਾਵੇ ਨਿਯਤਤਂ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਚ ਅਨਿਯਤਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਤਦੇਵ ਯੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਹਿ ‘‘ਨਿਯਮਤੋ’’ਤਿ ਸਕ੍ਕਾ ਵਚਨਸੇਸੋ ਯੋਜੇਤੁਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਤਦੇਵਾਤਿ ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਉਦ੍ਧਟਮੇਵ ਏਵਂਪਕਾਰਮੇਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਯੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਉਦ੍ਧਟਭਾਵੇਨ ਏਵਂ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਅਸਙ੍ਗਹਿਤਭਾਵਨਿਯਮਨਤ੍ਥੋ ਏਵ-ਸਦ੍ਦੋ, ਨ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤਾਨਿਵਾਰਣਤ੍ਥੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਉਦ੍ਧਟਞ੍ਹਿ ਅਞ੍ਞਸਹਿਤਂ ਅਸਹਿਤਞ੍ਚ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਹੋਤਿ. ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਿ ਹਿ ਅਞ੍ਞਸਹਿਤਾਨਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਿ ਅਸਹਿਤਾਨੀਤਿ.

ਅਵਸੇਸਾ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਤਿ ਇਦਂ ਅਵਸੇਸਾ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਨ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਏਵਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਤੇਹਿਪਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਧਮ੍ਮੇਹਿ ਤੇ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾਵ ਤੀਹਿ ਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਤਿ ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਉਦ੍ਧਟਾ ਤੀਹਿਪਿ ਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਨੁਦ੍ਧਟਾ ਵੇਦਨਾਦਯੋਪਿ ਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਏਵਾਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਪਠਮੇ ਨਯੇ ਵੇਦਨਾਦਯੋਪਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਦੁਤਿਯੇ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾਵਾਤਿ ਅਯਂ ਵਿਸੇਸੋ. ਵੇਦਨਾਦਯੋ ਹਿ ਰੂਪਵਿਞ੍ਞਾਣੇਹੇਵ ਖਨ੍ਧਾਦਿਸਙ੍ਗਹੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਤਿ ਓਲ਼ਾਰਿਕਰੂਪੇਹਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣੇਨ ਚ ਤੀਹਿਪਿ ਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਰੂਪੇਕਦੇਸੋ ਹਿ ਏਤ੍ਥ ਰੂਪਗ੍ਗਹਣੇਨ ਗਹਿਤੋਤਿ.

੧੯੬. ਚਤੁਤ੍ਥਪਞ੍ਹੇ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਂ ਵੇਦਨਾਦੀਹਿ ਚਤੂਹੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨ ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਉਦ੍ਧਟਂ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਂ ਦਸ੍ਸੇਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਚਕ੍ਖਾਯਤਨੇਨ ਪਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਿ ਦਸ ਓਲ਼ਾਰਿਕਾਯਤਨਾਨਿ ਨ ਚਕ੍ਖਾਯਤਨਮੇਵਾਤਿ. ‘‘ਰੂਪਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਯੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਤੀਹਿਪਿ ਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਤੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਞ੍ਚ ਵਿਞ੍ਞਾਣਵਜ੍ਜਂ ਸਬ੍ਬਂ ਤੇਵ ਧਮ੍ਮੇ ਉਦਾਨੇਤਿ. ਸਦਿਸਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਾ ਹਿ ਏਕਤੋ ਉਦਾਨੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤਬ੍ਬਾ. ਤਤ੍ਥ ਪਠਮੇਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਸਦਿਸਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਸੁ ਏਕਤੋ ਉਦਾਨੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਿਤੇਸੁ ਅਞ੍ਞੇ ਵਿਸਦਿਸਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਾ ਨਯਦਾਨੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਰੂਪਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਨ੍ਤਿ…ਪੇ… ਅਞ੍ਞੇਨਾਕਾਰੇਨ ਸਙ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸਿਤਾ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਦ੍ਵੇ ਭਵਾਤਿ ਅਸਞ੍ਞੇਕਵੋਕਾਰਭਵਾ. ਦ੍ਵੇਤਿ ਬਾਹਿਰੁਪਾਦਾਧਮ੍ਮੇ ਏਵ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯੇਨ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਞ੍ਚ ਪਰਿਚ੍ਛਿਜ੍ਜਤਿ, ਸੋ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਿਕੋ ਤਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਾਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਾਨਞ੍ਚ ਨਿਸ੍ਸਯਭਾਵਤੋ ‘‘ਵਿਸਯੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਯਥਾਦਸ੍ਸਿਤਸ੍ਸ ਪਨ ਉਦ੍ਦਾਨਸ੍ਸ ਨਯਦਾਨਮਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਨਯੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਦ੍ਵੇਵੀਸਨਯੋ ਚਾ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ, ਦ੍ਵੇਵੀਸਪਦਿਕੋ ਏਸ ਨਯੋ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਪਞ੍ਚਮਨਯਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਅਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੬. ਛਟ੍ਠਨਯੋ ਸਮ੍ਪਯੋਗਵਿਪ੍ਪਯੋਗਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੨੨੮. ਸਮ੍ਪਯੋਗਵਿਪ੍ਪਯੋਗਪਦੇ ਯਂ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਯਞ੍ਚ ਨ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਿ ਪਦਾਨਿ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਅਥ ਖੋ ਸਮ੍ਪਯੋਗਪਦਂ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗਪਦਞ੍ਚਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਸੁ ਹਿ ਯਂ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਾਦਿਪਦਂ ਨ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਾਯਪਿ ਨ ਗਹਿਤਂ. ਸਮ੍ਪਯੋਗਪਦਂ ਪਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਸੁ ਅਲਬ੍ਭਮਾਨਮ੍ਪਿ ‘‘ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਕਤਿਹਿ…ਪੇ… ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਗਹਿਤਂ, ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਸੁ ਲਬ੍ਭਮਾਨਂ, ਵਿਪ੍ਪਯੋਗਪਦਂ ਪਨ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਲਬ੍ਭਮਾਨਮੇਵਾਤਿ. ਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਨ ਰੂਪੇਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇਨ ਵਾ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸ ਚ ਰੂਪੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਏਕੁਪ੍ਪਾਦਾਦਿਸਭਾਗਤਾਯ ਅਭਾਵਤੋ ਸਮ੍ਪਯੋਗਂ ਨਿਵਾਰੇਨ੍ਤੇਨ ਸਾ ਏਵ ਏਕੁਪ੍ਪਾਦਾਦਿਤਾ ਏਤੇਸਂ ਵਿਸਭਾਗਤਾਤਿ ਤਦਭਾਵਤੋ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋਪਿ ਨਿਵਾਰਿਤੋ ਏਵ ਹੋਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਚਤੂਸੁ ਹਿ ਖਨ੍ਧੇਸੁ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾ ਏਕੁਪ੍ਪਾਦਾਦਿਤਾ ਤੇਸਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਭਾਗਤਾ ਹੋਤਿ ਰੂਪਨਿਬ੍ਬਾਨੇਹਿ ਤੇਸਂ ਤੇਹਿ ਚ ਰੂਪਨਿਬ੍ਬਾਨਾਨਂ ਵਿਸਭਾਗਤਾ ਚ, ਨ ਚ ਰੂਪੇਕਦੇਸਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸ ਵਾ ਸਾ ਏਕੁਪ੍ਪਾਦਾਦਿਤਾ ਅਤ੍ਥਿ, ਯਾ ਰੂਪੇਕਦੇਸੇਨ ਰੂਪੇਕਦੇਸਨਿਬ੍ਬਾਨਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨੇਨ ਚ ਰੂਪਸ੍ਸ ਵਿਸਭਾਗਤਾ ਸਿਯਾ. ਤੇਨੇਵ ‘‘ਚਤੂਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ.

ਸਤ੍ਤਸੁ ਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੂਸੁ ਏਕਾਯਪਿ ਅਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਤਿ ਯਥਾ ਰੂਪਭਵੋ ਤੀਹਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੂਹਿ, ਨੇਵਵਿਪਾਕਨਵਿਪਾਕਧਮ੍ਮਧਮ੍ਮਾ ਪਞ੍ਚਹਿ, ਅਵਿਤਕ੍ਕਅਵਿਚਾਰਾ ਏਕਾਯ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇ ਅਨਾਰਮ੍ਮਣਮਿਸ੍ਸਕੇ ਧਮ੍ਮੇ ਦੀਪੇਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਅਦੀਪੇਤ੍ਵਾ ਏਕਾਯਪਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇ ਅਹੋਨ੍ਤੇ ਸਤ੍ਤਹਿਪਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇ ਸਤ੍ਤਪਿ ਵਾ ਤਾ ਦੀਪੇਨ੍ਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਤਿ ਹਿ ਯੇ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਧਮ੍ਮੇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਤਿ. ਤੇਨ ਯਾਨਿ ਤਾਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇ ਦੀਪੇਨ੍ਤਿ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਾਦਿਪਦਾਨਿ, ਯਾਨਿ ਚ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਭਾਵੇਹਿ ਨਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤਿ ਅਚੇਤਸਿਕਾਦਿਪਦਾਨਿ, ਯਾਨਿ ਚ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਨਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾਨਿ ਦੀਪੇਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਾਦਿਪਦਾਨਿ, ਤੇਸਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਅਨਾਰਮ੍ਮਣਮਿਸ੍ਸਕਧਮ੍ਮਦੀਪਕਾਨਂ ਅਗ੍ਗਹਣਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਨ ਹਿ ਅਨਾਰਮ੍ਮਣਮਿਸ੍ਸਕਸਬ੍ਬਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁਤਂਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤਦੁਭਯਸਮੁਦਾਯਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਯਤਨਧਾਤੂਸੁ ਕੇਨਚਿ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਵਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ.

ਯਦਿ ਏਵਂ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ‘‘ਕੁਸਲੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ, ਤੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਅਕੁਸਲਾਬ੍ਯਾਕਤਾ ਹਿ ਅਨਾਰਮ੍ਮਣਮਿਸ੍ਸੋਭਯਧਮ੍ਮਾਤਿ? ਨ, ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸਮੁਦਾਯਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਦੀਹੇਵ ਸਮ੍ਪਯੋਗਵਿਪ੍ਪਯੋਗਾਭਾਵਵਚਨਤੋ. ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਹਿ ਤਦੇਕਦੇਸਾ ਤਦੇਕਦੇਸਞ੍ਞਸਮੁਦਾਯਾ ਚ, ਸਮੁਦਾਯੇਕਦੇਸਾਨਞ੍ਚ ਵਿਭਾਗਾਭਾਵਤੋ ਨ ਸਭਾਗਵਿਸਭਾਗਤਾ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੇਨ ਤੇਸਂ ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ ਸਮ੍ਪਯੋਗਵਿਪ੍ਪਯੋਗਾਭਾਵੋ ਹੋਤਿ. ਕੁਸਲਾ ਪਨ ਧਮ੍ਮਾ ਅਕੁਸਲਾਬ੍ਯਾਕਤੇਹਿ ਵਿਭਤ੍ਤਾ, ਤੇ ਚ ਕੁਸਲੇਹਿ, ਨ ਤੇਸਂ ਸਮੁਦਾਯੇਕਦੇਸਭਾਵੋ ਤਦੇਕਦੇਸਞ੍ਞਸਮੁਦਾਯਭਾਵੋ ਵਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਿ ਅਨਾਮਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤਾਮਤ੍ਤੇਨ ਯਥਾਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਧਮ੍ਮਦਸ੍ਸਨੇ ਕੁਸਲੇਹਿ ਇਤਰੇਸਂ, ਇਤਰੇਹਿ ਚ ਕੁਸਲਾਨਂ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਨ ਨ ਹੋਤਿ ਵਿਸਭਾਗਤਾਸਬ੍ਭਾਵਤੋਤਿ ਤੇਸਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਏਸ ਨਯੋ ਸਬ੍ਬੇਸੁ ਏਵਰੂਪੇਸੁ.

ਉਦ੍ਦਾਨੇ ਪਨ ਅਟ੍ਠਾਰਸ ਤਤੋ ਪਰੇਤਿ ਇਦਂ ‘‘ਸੋਲ਼ਸਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਤੇਵੀਸਨ੍ਤਿ ਇਦਞ੍ਚ ‘‘ਏਕਵੀਸ’’ਨ੍ਤਿ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਚ ਕਾਲਸਨ੍ਤਾਨਭੇਦਰਹਿਤਾਰਹਿਤਬਹੁਧਮ੍ਮਸਮੋਧਾਨਾਨਂ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧਧਮ੍ਮਾਯਤਨਧਮ੍ਮਧਾਤੂਨਂ ਏਕਦੇਸਾ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਏਕਦੇਸਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਾ ਚ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾਦਯੋ ਅਨਾਰਮ੍ਮਣੇਹਿ ਅਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਾ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਚ ਸਾਰਮ੍ਮਣੇਹਿ ਅਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਾ ਸਮ੍ਪਯੋਗੀਵਿਪ੍ਪਯੋਗੀਭਾਵੇਨ ਸਮਾਨਕਾਲਸਨ੍ਤਾਨੇਹਿ ਚ ਏਕਦੇਸਨ੍ਤਰੇਹਿ ਵਿਭਤ੍ਤਾ ਏਵ ਗਹਿਤਾਤਿ ਤੇਹਿ ਤੇ ਕੇਹਿਚਿ ਏਕਦੇਸਨ੍ਤਰੇਹਿ ਵਿਭਤ੍ਤੇਹਿ ਯਥਾਯੋਗਂ ਸਮ੍ਪਯੋਗਂ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗਞ੍ਚ ਲਭਨ੍ਤਿ. ਅਤ੍ਥਿ ਹਿ ਤੇਸਂ ਏਕੁਪ੍ਪਾਦਾਦਿਤਾ ਸਭਾਗਤਾ ਵਿਸਭਾਗਤਾ ਚਾਤਿ. ਤੇਨ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ‘‘ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧੇਨ ਏਕੇਨਾਯਤਨੇਨ ਏਕਾਯ ਧਾਤੁਯਾ ਕੇਹਿਚਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਚ, ‘‘ਏਕੇਨਾਯਤਨੇਨ ਏਕਾਯ ਧਾਤੁਯਾ ਕੇਹਿਚਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਭਿਨ੍ਨਕਾਲਸਮੁਦਾਯਾ ਏਵ ਪਨ ਵੇਦਨਾਸਞ੍ਞਾਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਵਤ੍ਤਮਾਨਾ ਚ ਏਕੇਕਧਮ੍ਮਾ ਏਵ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਸਮਾਨਕਾਲਸ੍ਸ ਵਿਭਜਿਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਨ ਸੁਖਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦੀਨਿ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਸ੍ਸ ਵਿਭਾਗਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤਾਦਯੋ ਚ ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧਸ੍ਸ ਮਨਾਯਤਨਸ੍ਸ ਚ. ਤੇਨ ‘‘ਸੁਖਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧੇਨ ਕੇਹਿਚਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ, ‘‘ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁ ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧੇਨ ਏਕੇਨਾਯਤਨੇਨ ਕੇਹਿਚਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਚ ਏਵਮਾਦਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਖਨ੍ਧਾਯਤਨਵਿਭਾਗਵਿਰਹਿਤਮ੍ਪਿ ਪਨ ਵਿਞ੍ਞਾਣਂ ਧਾਤੁਵਿਭਾਗੇਨ ਵਿਭਤ੍ਤਮੇਵ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁ…ਪੇ… ਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁ ਸੋਲ਼ਸਹਿ ਧਾਤੂਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਮੇਵਂ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਵਿਭਾਗੇਨ ਵਿਭਤ੍ਤਾਨਂ ਸੁਖਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦੀਨਂ ‘‘ਸੁਖਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇਨ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਯਥਾਯੋਗਂ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ, ਨਾਵਿਭਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਸ੍ਸਾਤਿ.

੨੩੫. ਯਥਾ ਤਂਸਮ੍ਪਯੋਗੀਭਾਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਂ ਤੀਹਿ ਖਨ੍ਧੇਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਂ ਤਂਵਿਪ੍ਪਯੋਗੀਭਾਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਤੀਹਿ ਖਨ੍ਧੇਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਚੇ? ਅਵਿਭਾਗੇਹਿ ਤੇਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗਵਚਨਸ੍ਸ ਅਯੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਵਿਭਾਗੇ ਹਿ ਸਤਿ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਂ ਸੁਖਦੁਕ੍ਖਦੋਮਨਸ੍ਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇਹਿ ਮਨੋਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁਤੋ ਅਞ੍ਞਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੂਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਯੁਤ੍ਤਂ ਵਤ੍ਤੁਂ ਵਿਭਾਗੇਨੇਵ ਵਿਸਭਾਗਤਾਯ ਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ, ਵਿਭਾਗਰਹਿਤੇਹਿ ਪਨ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ ਨ ਯੁਤ੍ਤਂ, ਤੇਹਿ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਹਿ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸ ਸਮੁਦਯਸ੍ਸ ਵਿਸਭਾਗਭਾਵਾਭਾਵਤੋ. ਯਞ੍ਹਿ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਧਮ੍ਮਾ ਵਿਯ ਆਮਟ੍ਠਕਾਲਭੇਦਂ ਨ ਹੋਤਿ ਸਙ੍ਖਤਂ ਉਦ੍ਧਰਿਤਬ੍ਬਂ, ਤਂ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਸਮ੍ਪਯੋਗੀਵਿਪ੍ਪਯੋਗੀਭਾਵੇਨ ਉਦ੍ਧਰੀਯਤਿ, ਤਞ੍ਚ ਵਿਭਾਗਰਹਿਤੇਹਿ ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ ਸਙ੍ਖਤੇਹਿ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਭਾਵਮੇਵ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਨਾਮਟ੍ਠਕਾਲਭੇਦੇ ਅਤ੍ਥਿਤਾਯ ਏਵ ਨਿਸ੍ਸਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ. ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸ ਹਿ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਨ, ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸ ਚ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਨ, ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸ ਚ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਨ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਪਨ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤਾਦੀਪਕੇ ਭੇਦੇ ਗਹਿਤੇ ਤੇਨੇਵ ਵਿਸਭਾਗਤਾਪਿ ਗਹਿਤਾ ਏਵਾਤਿ ਹੋਤਿ. ਭੇਦੇ ਪਨ ਅਗ੍ਗਹਿਤੇ ਤੇਨ ਤੇਨ ਗਹਣੇਨ ਵਿਸਭਾਗਤਾਯ ਅਗ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਸਤਿ ਸਭਾਗਤ੍ਤੇ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤਾਯ ਏਵ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਭਾਗਸ੍ਸ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨਤੋ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤਾ ਦਸ੍ਸਿਤਾਤਿ ਏਕੁਪ੍ਪਾਦਾਦਿਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤਾ ਸਭਾਗਤਾਪਿ ਗਹਿਤਾ ਏਵ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਚ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋਵ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਨ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਂ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤ੍ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤ੍ਤੇਨਾਤਿ. ਏਸ ਨਯੋ ਮਗ੍ਗਸਚ੍ਚਾਦੀਸੁਪੀਤਿ.

੨੬੨. ‘‘ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਵਿਚਾਰਞ੍ਹਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸੇਸਾ ਅਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਮਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਵਚਨਂ ਯੇ ਪਧਾਨਾ ਵਿਤਕ੍ਕੋ ਵਿਯ ਕੋਟ੍ਠਾਸਨ੍ਤਰਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦੇਸੁ ਅਲੀਨਾ, ਤੇ ਏਵ ਇਧ ਅਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਮਤ੍ਤਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਤੇਨੇਵ ਹਿ ਅਨਨ੍ਤਰਨਯੇ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚੇਨ ਸਮਾਨਗਤਿਕਾ ਨ ਸਵਿਤਕ੍ਕਸਵਿਚਾਰੇਹੀਤਿ ਤੇ ਨ ਗਹਿਤਾ. ਦਸਮੋਸਾਨਨਯੇਸੁ ਚ ਤੇਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਤੇਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਞ੍ਚ ਸੋਲ਼ਸਹਿ ਧਾਤੂਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਅਟ੍ਠਾਰਸਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਚ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਵਿਤਕ੍ਕਸਹਿਤੇਸੁਪਿ ਪਨ ਤੇਸੁ ਗਹਿਤੇਸੁ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤੇ ਵਿਚਾਰੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਤਿ ‘‘ਏਕੇਨ ਖਨ੍ਧੇਨ ਕੇਹਿਚਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ. ਸੋ ਹਿ ਸਮੁਦਾਯੋ ਵਿਚਾਰਂ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞੇਨ ਕੇਨਚਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋ ਨ ਹੋਤਿ. ਨ ਹਿ ਤਦੇਕਦੇਸਸ੍ਸ ਵਿਤਕ੍ਕਸ੍ਸ ਵਿਚਾਰਤੋ ਅਞ੍ਞੇਨ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ ਸਮੁਦਾਯਸ੍ਸ ਹੋਤਿ. ਯਥਾ ਨਾਨਾਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦੇਸੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨਾਨਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾਨਂ ਸਮੁਦਾਯਸ੍ਸ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਸ੍ਸ ਏਕਦੇਸਾਨਂ ਤੀਹਿ ਖਨ੍ਧੇਹਿ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ ਸਮੁਦਾਯਸ੍ਸ ਨ ਹੋਤਿ, ਏਵਮਿਧਾਪਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਯਥਾ ਪਨ ਤੇਸੁ ਏਕੋਪਿ ਵੇਦਨਾਸਞ੍ਞਾਕ੍ਖਨ੍ਧੇਹਿ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੇਕਦੇਸੇਨ ਚ ਅਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਸਮੁਦਾਯਸ੍ਸ ਤੇਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਏਵਮਿਧਾਪਿ ਵਿਚਾਰੇਨ ਅਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਅਭਾਵਤੋ ਸਮੁਦਾਯਸ੍ਸ ਤੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤਾ ਨ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ. ਨ ਹਿ ਅਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਮਤ੍ਤਾਨਂ ਦਸ੍ਸਨੇਨਪਹਾਤਬ੍ਬਹੇਤੁਕਾਦੀਨਂ ਵਿਯ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤਾ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ. ਯਥਾ ਹਿ ਦਸ੍ਸਨੇਨਪਹਾਤਬ੍ਬਹੇਤੁਕੇਸੁ ਕੇਚਿ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੇਕਦੇਸੇਨ ਮੋਹੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ, ਕੇਚਿ ਅਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਤਿ ਨ ਸਮੁਦਾਯੋ ਤੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋ, ਨਾਪਿ ਅਞ੍ਞੋ ਕੋਚਿ ਧਮ੍ਮੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਯੇਨ ਸੋ ਸਮੁਦਾਯੋ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋ ਸਿਯਾਤਿ ‘‘ਦਸ੍ਸਨੇਨਪਹਾਤਬ੍ਬਹੇਤੁਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਤਿ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਏਵਂ ਭਾਵਨਾਯਪਹਾਤਬ੍ਬਹੇਤੁਕਸਹੇਤੁਕਾਦਯੋਪਿ. ਨ ਪਨੇਵਂ ਯੇਨ ਅਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਮਤ੍ਤਸਮੁਦਾਯੋ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋ ਸਿਯਾ, ਤਂ ਨਤ੍ਥਿ ਅਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਮਤ੍ਤੇਸੁ ਕਸ੍ਸਚਿ ਵਿਚਾਰੇਨ ਅਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਭਾਵਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇ ‘‘ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਨ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾਤਿ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਚ ਏਕਧਮ੍ਮੇਪਿ ਕੇਹਿਚੀਤਿ ਬਹੁਵਚਨਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਸਙ੍ਖਾਯ ਅਨਿਯਮਿਤਤ੍ਤਾ ਕਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਛਟ੍ਠਨਯਸਮ੍ਪਯੋਗਵਿਪ੍ਪਯੋਗਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੭. ਸਤ੍ਤਮਨਯੋ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੩੦੬. ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਤੇਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਭਾਵਤੋ ਨ ਗਹਿਤਾ. ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਾਦੀਨਿ ਸਤਿਪਿ ਤੇਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇ, ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਹਿ ਚ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗਾਭਾਵਤੋ. ਨ ਹਿ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਹਿ ਲੋਭਸਹਗਤਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦੇਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਧਮ੍ਮਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਦੀਸੁ ਕੇਨਚਿ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਅਤ੍ਥਿ. ਨਨੁ ਚ ਤੇ ਏਵ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਖਨ੍ਧਾ ਅਡ੍ਢਦੁਤਿਯਾਨਿ ਆਯਤਨਾਨਿ ਅਡ੍ਢਦੁਤਿਯਾ ਧਾਤੁਯੋ ਚ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਤੇਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋਤਿ? ਨ, ਤਦਞ੍ਞਧਮ੍ਮਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਦਿਭਾਵਤੋ. ਨ ਹਿ ਤੇ ਏਵ ਧਮ੍ਮਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਖਨ੍ਧਾ, ਅਥ ਖੋ ਤੇ ਚ ਤਤੋ ਅਞ੍ਞੇ ਚ, ਤਥਾ ਅਡ੍ਢਦੁਤਿਯਾਯਤਨਧਾਤੁਯੋਪਿ. ਨ ਚ ਤਦਞ੍ਞਸਮੁਦਾਯੇਹਿ ਅਞ੍ਞੇ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਸਮੁਦਾਯੇਕਦੇਸਾਨਂ ਏਕਦੇਸਞ੍ਞਸਮੁਦਾਯਾਨਞ੍ਚ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗਾਭਾਵਤੋ. ਏਸ ਨਯੋ ਮਗ੍ਗਸਚ੍ਚਸੁਖਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦੀਸੁ. ਅਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਮਤ੍ਤੇਸੁਪਿ ਨਿਰਵਸੇਸੇਸੁ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੇਸੁ ਤੇਸਂ ਸਵਿਤਕ੍ਕਸਵਿਚਾਰਸਮਾਨਗਤਿਕਤ੍ਤਾ ਅਗ੍ਗਹਣੇ ਕਾਰਣਂ ਨ ਦਿਸ੍ਸਤਿ.

ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ਏਵਰੂਪਾਨੀਤਿ ਯਥਾ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ, ਏਵਂ ਯੇਸੁ ਅਞ੍ਞੇਸੁਪਿ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ, ਤਾਨਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਸ੍ਸ ਅਯੋਗੇਨ ‘‘ਏਵਰੂਪਾਨੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ, ਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਭਾਵੇਨਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਯਾਨਿ ਪਨ ਪਦਾਨਿ ਧਮ੍ਮਧਾਤੁਯਾ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇ ਧਮ੍ਮੇ ਦੀਪੇਨ੍ਤੀਤਿ ਏਤੇਨ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਿਪਦਾਨਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਞ੍ਚ ਅਞ੍ਞੇਨ ਅਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧਮਨਾਯਤਨਾਦਿਪਦਾਨਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਞ੍ਞੇਨ ਅਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਅਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨ ਅਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਦੁਕ੍ਖਮਸੁਖਾਯਵੇਦਨਾਯਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਾਨਿਪਿ ਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਹਿ ਸਮ੍ਮਿਸ੍ਸਵਿਞ੍ਞਾਣਦੀਪਕਾਨਿ ਇਧ ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ. ਏਤੇਨ ਚ ਲਕ੍ਖਣੇਨ ਏਵਰੂਪਾਨੇਵ ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਨ ਏਵਰੂਪਾਨਿ ਗਹਿਤਾਨੇਵਾਤਿ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚਾਦਿਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾਦਿਪਦਾਨਂ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ. ‘‘ਅਥ ਫਸ੍ਸਸਤ੍ਤਕਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਹ ਯੁਤ੍ਤਪਦੇਹਿ ਸਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਪੁਰਾਣਪਾਠੋ, ਅਯਂ ਪਨ ਊਨੋਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਥ ਫਸ੍ਸਸਤ੍ਤਕਂ, ਤਿਕੇ ਤਯੋ ਸਤ੍ਤ ਮਹਨ੍ਤਰੇ ਚਾ’’ਤਿ ਪਾਠੋ ਕਤੋ.

੩੦੯. ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਉਦ੍ਧਟਪਦੇਨੇਵ ਸਦ੍ਧਿਂ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਵਸੇਨਾਤਿ ਇਦਂ ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਉਦ੍ਧਟਪਦੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਾਲ਼ਿਉਦ੍ਦਾਨਗਾਥਾਯਂ ਦ੍ਵੇ ਚ ਮਨੇਨ ਯੁਤ੍ਤਾ, ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਣਾਤਿ ਮਨੋਧਾਤੁਯਾ ਏਕਨ੍ਤਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਦ੍ਵੇ ਵਿਤਕ੍ਕਵਿਚਾਰਾਤਿ ਸਵਿਤਕ੍ਕਪਦਂ ਸਵਿਚਾਰਪਦਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

ਸਤ੍ਤਮਨਯਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੮. ਅਟ੍ਠਮਨਯੋ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੩੧੭. ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਮੇਵ ਯਥਾਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਂ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ‘‘ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ, ਤੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਯੇ ਧਮ੍ਮਾ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ, ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਕਤਿਹਿ ਖਨ੍ਧੇਹਿ…ਪੇ… ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਤਿ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਕੇਨਚਿ ਖਨ੍ਧਾਦਿਨਾ ਸਮ੍ਪਯੋਗਾਭਾਵਤੋ ਯਥਾਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਂ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਮੇਵ ਨਤ੍ਥਿ, ਕੁਤੋ ਤਸ੍ਸ ਪੁਨ ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.

ਅਟ੍ਠਮਨਯਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੯. ਨਵਮਨਯੋ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੩੧੯. ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ਯਂਖਨ੍ਧਾਦਿਵਸੇਨਾਤਿ ਸਮਾਸਪਦਂ ਇਦਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ, ਯਸ੍ਸ ਖਨ੍ਧਾਦਿਨੋ ਵਸੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਸ੍ਸੇਵਾਤਿ ਚ ਤਸ੍ਸੇਵ ਖਨ੍ਧਾਦਿਨੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯਂ ਇਧ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਸੁ ਅਰਣਨ੍ਤੇਸੁ ਯੇਨ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਿਨਾ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ, ਪੁਨ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਿਨੋ ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ ਸਮ੍ਪਯੋਗਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਕਤਂ. ਤਞ੍ਹਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਨਿਦ੍ਧਾਰਿਤਨ੍ਤਿ. ਰੂਪੇਨ ਵਾਤਿ ਏਤੇਨ ਨਿਰੋਧਸਚ੍ਚਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਅਸਙ੍ਖਤੇਹਿਪਿ ਅਯੋਗੋ ਵੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ, ਤਥਾ ਰੂਪਮਿਸ੍ਸਕੇਹਿ ਵਾਤਿ ਏਤੇਨ ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਅਨੁਪਾਦਾਨਿਯਾਦੀਹਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮਿਸ੍ਸਕੇਹਿਪਿ. ਵਕ੍ਖਤਿ ਹਿ ‘‘ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਨ ਸੁਖੁਮਰੂਪਗਤਿਕਮੇਵਾ’’ਤਿ. ਸਬ੍ਬਾਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਾਹਕੇਹੀਤਿ ਵਤ੍ਤਮਾਨਾਨਮੇਵ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਵਤ੍ਤਮਾਨੇਸੁ ਏਕਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮਂ ਅਨਪਨੇਤ੍ਵਾ ਅਵਿਕਲਚਤੁਕ੍ਖਨ੍ਧਸਙ੍ਗਾਹਕੇਹਿ ਅਰੂਪਭਵਾਦੀਹੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਯਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖੇਪੋ – ਯੇ ਸਮ੍ਪਯੋਗਂ ਨ ਲਭਨ੍ਤਿ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ, ਤੇ ਸਬ੍ਬੇ ਨ ਗਹਿਤਾ, ਇਤਰੇ ਚ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਸਬ੍ਬੇ ਗਹਿਤਾਤਿ.

ਨਵਮਨਯਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੦. ਦਸਮਨਯੋ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੩੫੩. ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਅਗ੍ਗਹਿਤੇਸੁ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਾਦਿਧਮ੍ਮਾ ਅਨਾਰਮ੍ਮਣਮਿਸ੍ਸਕਸਬ੍ਬਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਗਤਧਮ੍ਮਭਾਵਤੋ ਤੇਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਭਾਵਾ ਨ ਗਹਿਤਾ, ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਚਤੁਮਹਾਭਵਅਬ੍ਯਾਕਤਾਦਿਧਮ੍ਮਾ ਤੇਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਖਨ੍ਧਾਦੀਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗਾਭਾਵਤੋਤਿ ਅਯਂ ਵਿਸੇਸੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ.

ਦਸਮਨਯਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੧. ਏਕਾਦਸਮਨਯੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੪੦੯. ਏਕਾਦਸਮਨਯਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ‘‘ਤੇ ਚ ਸੇਸੇਹਿ ਤੀਹਿ ਖਨ੍ਧੇਹਿ ਏਕੇਨ ਮਨਾਯਤਨੇਨ ਸਤ੍ਤਹਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੂਹੀ’’ਤਿ ਏਤੇਸਂ ਪਦਾਨਂ ‘‘ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਏਤੇਨ ਸਹ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ‘‘ਕੇਹਿਚੀ’’ਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ਪਨਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਧਮ੍ਮਧਾਤੂਸੁ ਚ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤਣ੍ਹ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤੇਨ ‘‘ਤੇ ਚਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸਮੁਦਯਸਚ੍ਚੇਨ ਖਨ੍ਧਾਦਿਸਙ੍ਗਹੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਧਮ੍ਮੇ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਏਵ ਵਿਸੇਸਿਤਾਨਂ ਅਤ੍ਤਵਜ੍ਜੇਹਿ ਸੇਸੇਹਿ ਸਙ੍ਖਾਰਕ੍ਖਨ੍ਧੇ ਤਣ੍ਹਾਯ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਧਮ੍ਮਧਾਤੂਸੁ ਚ ਤਣ੍ਹਾਯ ਵੇਦਨਾਸਞ੍ਞਾਕ੍ਖਨ੍ਧੇਹਿ ਸਮ੍ਪਯੋਗਾਰਹੇਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ ‘‘ਸੇਸੇਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਕੇਹਿਚਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਨਾਮਾ’’ਤਿ.

ਏਕਾਦਸਮਨਯਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੨. ਦ੍ਵਾਦਸਮਨਯੋ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਸਙ੍ਗਹਿਤਾਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੪੧੭. ਦ੍ਵਾਦਸਮਨਯੇ ਚ ਨਵਮਨਯੇ ਵਿਯ ਸਮ੍ਪਯੋਗਾਰਹਾਵ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਤੇਯੇਵ ਉਦ੍ਧਟਾ’’ਤਿ.

ਦ੍ਵਾਦਸਮਨਯਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਸਙ੍ਗਹਿਤਾਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੩. ਤੇਰਸਮਨਯੋ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੪੪੮. ਤੇਰਸਮਨਯਵਣ੍ਣਨਾਯਂ ਯੇਹਿ ਤੀਹਿਪਿ ਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਤੇ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਰੂਪਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਉਦ੍ਦਾਨਗਾਥਾਯ ਦਸ੍ਸਿਤਾ ਬਾਵੀਸ ਧਮ੍ਮਾ ‘‘ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਸਦਿਸਪਞ੍ਹਾ ਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਯੇਹਿ ਪਨ ਤੀਹਿਪਿ ਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਿ ਅਰੂਪਭਵੇਨ ਵਿਯ ਓਲ਼ਾਰਿਕਾਯਤਨਾਨੇਵ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਵੁਤ੍ਤਾਵਸੇਸਾ ਸਬ੍ਬੇ ਇਧ ਉਦ੍ਧਟਾ ‘‘ਅਰੂਪਭਵੇਨ ਸਦਿਸਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਸੇਸਾਤਿ ਸੇਸਾ ਪਞ੍ਚਮਨਯੇ ਆਗਤਾ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਸਤਿਪਿ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਤੇ ਇਧ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ ਨ ਰੁਹਨ੍ਤੀਤਿ ਨ ਉਦ੍ਧਟਾ. ਯੇ ਪਨ ਅਸਙ੍ਗਾਹਕਾ ਏਵ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਾਦਿਧਮ੍ਮਾ, ਤੇਸੁ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ ਨਤ੍ਥਿ. ਯਥਾ ਪਨ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਨ ਰੁਹਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਤੇਸਞ੍ਚ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਰੂਪਾਰੂਪਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਸਮ੍ਪਯੋਗੇਹਿ ਵੋਮਿਸ੍ਸਤਾਯ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਯਦਿ ਪਨ ਤੇ ਕਦਾਚਿ ਅਸਬ੍ਬਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਅਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਚ ਸਿਯੁਂ, ਨ ਤੇਸਂ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ‘‘ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਚ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਂ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਿਤਾਯਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਉਭਯਾਭਾਵਤੋ ਹਿ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਇਧ ਨ ਰੁਹਨ੍ਤੀਤਿ. ਏਵਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸਿਯਾ ‘‘ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧੇਨ ਹਿ ਖਨ੍ਧਾਦਿਵਸੇਨ ਅਨਾਰਮ੍ਮਣਮਿਸ੍ਸਕਾ ਸਤ੍ਤਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁਧਮ੍ਮਾ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇਸਞ੍ਚ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਚ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ਅਨਾਰਮ੍ਮਣਸਹਿਤਾਨਞ੍ਹਿ ਸਬ੍ਬਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੂਨਂ ਸਬ੍ਬਵਿਞ੍ਞਾਣਧਾਤੁਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਤਦੁਭਯਧਮ੍ਮਾਨਞ੍ਚ ਵੇਦਨਾਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਿਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਿਚਕ੍ਖਾਯਤਨਾਦੀਹਿ ਤੀਹਿਪਿ ਸਙ੍ਗਹੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਂ ਸਮ੍ਪਯੋਗਵਿਪ੍ਪਯੋਗਾਭਾਵੋ ਅਰੁਹਣੇ ਕਾਰਣਂ. ਜਾਤਿਵਿਪ੍ਪਯੋਗਭੂਮਿਕਾਲਸਨ੍ਤਾਨਵਿਪ੍ਪਯੋਗਤੋ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧੋ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ. ਤਤ੍ਥ ਜਾਤਿਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ‘‘ਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦਿ, ਭੂਮਿਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ‘‘ਕਾਮਾਵਚਰਾ, ਰੂਪਾਵਚਰਾ’’ਤਿਆਦਿ, ਕਾਲਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ‘‘ਅਤੀਤਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਅਨਾਗਤਾ ਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦਿ, ਸਨ੍ਤਾਨਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ‘‘ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਏਵਂ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਚਤੁਧਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਤੇਰਸਮਨਯਅਸਙ੍ਗਹਿਤੇਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੧੪. ਚੁਦ੍ਦਸਮਨਯੋ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਸਙ੍ਗਹਿਤਾਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ

੪੫੬. ਚੁਦ੍ਦਸਮਨਯੇ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਾਦੀਨਂ ਅਨਾਰਮ੍ਮਣਮਿਸ੍ਸਕਸਬ੍ਬਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਗਤਧਮ੍ਮਭਾਵਤੋ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗਸ੍ਸ ਅਰੁਹਣਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਜਾਤਿਆਦਿਤ੍ਤਯਸ੍ਸ ਚੇਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮਸਭਾਵਮਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਨ ਕਥਞ੍ਚਿ ਸਮ੍ਪਯੋਗੋ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਚ ਰੁਹਤਿ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਬਹਿਦ੍ਧਧਮ੍ਮਾਨਂ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮਸਮੋਧਾਨਤ੍ਤਾ, ਅਨਿਦਸ੍ਸਨਅਪ੍ਪਟਿਘਾਦੀਨਂ ਅਨਾਰਮ੍ਮਣਮਿਸ੍ਸਕਸਬ੍ਬਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਤ੍ਤਾ. ਦੁਕ੍ਖਸਚ੍ਚਾਦਿਧਮ੍ਮਾਵ ਇਧ ਤੇਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹਾਸਙ੍ਗਹਸਬ੍ਭਾਵਾ ਗਹਿਤਾਤਿ.

ਪਾਲ਼ਿਉਦ੍ਦਾਨਗਾਥਾਯਂ ਸਮੁਚ੍ਛੇਦੇ ਨ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤੀਤਿ ਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਨਯੇ ਨ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਮੋਘਪੁਚ੍ਛਕੇਨ ਚਾਤਿ ਅਲਬ੍ਭਮਾਨਾ ਚ ਤੇ ਮੋਘਪੁਚ੍ਛਕੇਨ ਹੇਤੁਨਾ ਨ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਮੋਘਤ੍ਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਮੋਘਪੁਚ੍ਛਕੋ ਅਟ੍ਠਮੋ ਨਯੋ, ਤੇਨ ਚ ਸਹ ਓਸਾਨਨਯੇ ਏਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗਸ੍ਸਪਿ ਅਭਾਵਾ ਸਬ੍ਬਥਾਪਿ ਨ ਲਬ੍ਭਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਚੁਦ੍ਦਸਮਨਯਵਿਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤੇਨਸਙ੍ਗਹਿਤਾਸਙ੍ਗਹਿਤਪਦਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਧਾਤੁਕਥਾਪਕਰਣ-ਮੂਲਟੀਕਾ ਸਮਤ੍ਤਾ.

ਪੁਗ੍ਗਲਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਪਕਰਣ-ਮੂਲਟੀਕਾ

੧. ਮਾਤਿਕਾਵਣ੍ਣਨਾ

੧. ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਹੇ ਤਿਕਦੁਕਵਸੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਭਙ੍ਗੇ ਖਨ੍ਧਾਦਿਵਿਭਾਗਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਤਥਾਸਙ੍ਗਹਿਤਵਿਭਤ੍ਤਾਨਂ ਧਾਤੁਕਥਾਯ ਸਙ੍ਗਹਾਸਙ੍ਗਹਾਦਿਪ੍ਪਭੇਦਂ ਵਤ੍ਵਾ ਯਾਯ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਤੇਸਂ ਸਭਾਵਤੋ ਉਪਾਦਾਯ ਚ ਪਞ੍ਞਾਪਨਂ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਪਭੇਦਤੋ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਛ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪੁਗ੍ਗਲਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਆਰਦ੍ਧਾ. ਤਤ੍ਥ ਯੇ ਧਮ੍ਮੇ ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਿਯਭਾਵੇਨ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨੇ ਅਸਭਾਵਸਮੂਹਵਸੇਨ ਉਪਾਦਾਯ ‘‘ਪੁਗ੍ਗਲੋ, ਇਤ੍ਥੀ, ਪੁਰਿਸੋ, ਦੇਵੋ, ਮਨੁਸ੍ਸੋ’’ਤਿਆਦਿਕਾ ਪੁਗ੍ਗਲਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਹੋਤਿ, ਤੇਸਂ ਅਞ੍ਞੇਸਞ੍ਚ ਬਾਹਿਰਰੂਪਨਿਬ੍ਬਾਨਾਨਂ ਸਸਭਾਵਸਮੂਹਸਸਭਾਵਭੇਦਵਸੇਨ ਪਞ੍ਞਾਪਨਾ ਸਭਾਵਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਤਿ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਆਦਿਕਾ ਪਞ੍ਚਵਿਧਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਤਾਯ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਹਾਦੀਸੁ ਵਿਭਤ੍ਤਾ ਸਭਾਵਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਹੋਤਿ. ਪੁਗ੍ਗਲਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਪਨ ਅਸਭਾਵਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ. ਤਾਯ ਚ ਸਮਯਵਿਮੁਤ੍ਤਾਦਿਪ੍ਪਭੇਦਾਯ ਸਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਗਤੇ ਪਰਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਾਦਿਸਭਾਵਧਮ੍ਮੇ ਉਪਾਦਾਯ ਪਵਤ੍ਤਿਤੋ ਪਧਾਨਾਯ ‘‘ਵਿਹਾਰੋ ਮਞ੍ਚੋ’’ਤਿਆਦਿਕਾ ਚ ਸਬ੍ਬਾ ਅਸਭਾਵਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਹੋਤਿ.

ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਚ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਚ. ਤਾ ਏਵ ਹਿ ਵੋਮਿਸ੍ਸਾ ਇਤਰਾ ਚਤਸ੍ਸੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਾਸਂ ਦਸ੍ਸਨੇਨ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਸਬ੍ਬਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯੋ ਦਸ੍ਸਿਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਖਨ੍ਧਾਦਿਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਸੁ ਪਨ ਛਸੁ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਅਦਸ੍ਸਿਤਪ੍ਪਭੇਦਂ ਇਧੇਵ ਚ ਦਸ੍ਸਿਤਪ੍ਪਭੇਦਂ ਪੁਗ੍ਗਲਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਂ ਉਪਾਦਾਯ ਇਮਸ੍ਸ ਪਕਰਣਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਤਿ ਨਾਮਂ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਯੇ ਧਮ੍ਮੇ ਇਧ ਪਞ੍ਞਪੇਤੁਕਾਮੋਤਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਵਤ੍ਥੁਭਾਵੇਨ ਦਸ੍ਸੇਤੁਕਾਮੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਨ ਹਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਪਞ੍ਞਾਪਨਂ ਕਰੋਤਿ, ਵਤ੍ਥੂਹਿ ਪਨ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯੋ ਦਸ੍ਸੇਤੀਤਿ.

ਖਨ੍ਧਾਤਿ ਪਞ੍ਞਾਪਨਾਤਿ ਇਦਂ ਖਨ੍ਧਾਤਿ ਰੂਪਂ ਪਥਵੀਤਿਆਦਿਕਾ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਸਾਮਞ੍ਞਪ੍ਪਭੇਦਪਞ੍ਞਾਪਨਾ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਪਞ੍ਞਾਪਨਾਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ਪਨ ਦਸ੍ਸਨਾ ਠਪਨਾਤਿ ਏਤੇ ਦ੍ਵੇ ਅਤ੍ਥਾ, ਤੇਸਂ ਪਕਾਸਨਾ ਨਿਕ੍ਖਿਪਨਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ…ਪੇ… ਅਞ੍ਞਾਤਾਵਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਸਮਯਵਿਮੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਇਦਮੇਵਂਨਾਮਕਂ ਇਦਮੇਵਂਨਾਮਕਨ੍ਤਿ ਤਂਤਂਕੋਟ੍ਠਾਸਿਕਕਰਣਂ ਬੋਧਨਮੇਵ ਨਿਕ੍ਖਿਪਨਾ, ਨ ਪਞ੍ਞਪੇਤਬ੍ਬਾਨਂ ਮਞ੍ਚਾਦੀਨਂ ਵਿਯ ਠਾਨਸਮ੍ਬਨ੍ਧਕਰਣਂ. ਯੋ ਪਨਾਯਂ ‘‘ਨਾਮਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਹਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ਚ ਠਪੇਤਿ ਚਾ’’ਤਿ ਕਤ੍ਤੁਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਕਤੋ, ਸੋ ਭਾਵਭੂਤਾਯ ਕਰਣਭੂਤਾਯ ਵਾ ਨਾਮਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਤੇਸਂ ਤੇਸਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਦਿਟ੍ਠਤਾਯ ਠਪਿਤਤਾਯ ਚ ਤਂਨਿਮਿਤ੍ਤਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਕਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਤਿਆਦਿਨਾ ਵਚਨੇਨ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਨਾਗਤਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਪਾਲ਼ਿਮੁਤ੍ਤਕੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਸ੍ਸੇਵਾਤਿ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਸ੍ਸ ਵਿਯ. ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸਾਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ ਸਤੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ ਸਮ੍ਭੂਤਸ੍ਸਾਤਿ. ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸ ਸਤੋਤਿ ਵਾ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਭੂਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਮੇਵਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਸਮ੍ਭੂਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿ. ਤੇਨ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਭਾਵਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਤਿ. ਤਥਾ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸਾਤਿ ਯਥਾ ਕੁਸਲਾਦੀਨਿ ਅਕੁਸਲਾਦਿਸਭਾਵਤੋ, ਫਸ੍ਸਾਦਯੋ ਚ ਵੇਦਨਾਦਿਸਭਾਵਤੋ ਵਿਨਿਵਤ੍ਤਸਭਾਵਾਨਿ ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸ ਯੇ ਧਮ੍ਮੇ ਉਪਾਦਾਯ ‘‘ਇਤ੍ਥੀ, ਪੁਰਿਸੋ’’ਤਿ ਉਪਲਦ੍ਧਿ ਹੋਤਿ, ਤੇ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਤੇਹਿ ਵਿਨਿਵਤ੍ਤਸ੍ਸ ਇਤ੍ਥਿਆਦਿਸਭਾਵਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ਅਸਮ੍ਭੂਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਂ ਪਨੇਤਸ੍ਸ ‘‘ਤੇਨਾਕਾਰੇਨ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞੇਨਾਕਾਰੇਨ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਅਤ੍ਥਂ ਕੇਚਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਯਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਤਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਦੁਕੇ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ. ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਪਿ ਸਭਾਵੇ ਲੋਕਨਿਰੁਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਨਭਿਨਿਵੇਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ‘‘ਇਤ੍ਥੀ, ਪੁਰਿਸੋ’’ਤਿ ਗਹਣਸਬ੍ਭਾਵਾ ‘‘ਲੋਕਨਿਰੁਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤਸਿਦ੍ਧਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਸਾਭਿਨਿਵੇਸੇਨ ਪਨ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਗਯ੍ਹਮਾਨਂ ਪਞ੍ਚਮਸਚ੍ਚਾਦਿਕਂ ਨ ਸਭਾਵਤੋ, ਨਾਪਿ ਸਙ੍ਕੇਤੇਨ ਸਿਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ‘‘ਸਬ੍ਬਾਕਾਰੇਨਪਿ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਨੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਾਸੁ ਇਮਸ੍ਮਿਂ…ਪੇ… ਲਬ੍ਭਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਕਰਣੇ ਸਰੂਪਤੋ ਤਿਸ੍ਸਨ੍ਨਂ ਆਗਤਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ.

ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਨਯਸ੍ਸ ਅਵਿਰੋਧੇਨ ਆਚਰਿਯਵਾਦਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਪਞ੍ਞਪੇਤਬ੍ਬਟ੍ਠੇਨ ਚੇਸਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ਸਭਾਵਤੋ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤਾ ਪਞ੍ਞਪੇਤਬ੍ਬਮਤ੍ਤਟ੍ਠੇਨ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਞ੍ਞਪੇਤਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਹਿ ਸਸਭਾਵਂ ਤਜ੍ਜਪਰਮਤ੍ਥਨਾਮਲਾਭਤੋ ਨ ਪਰਤੋ ਲਭਿਤਬ੍ਬਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਨਾਮਂ ਲਭਤਿ, ਨਿਸਭਾਵਂ ਪਨ ਸਭਾਵਾਭਾਵਤੋ ਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਭਾਵੇਨ ਨਾਮਂ ਲਭਤੀਤਿ. ਸਤ੍ਤੋਤਿਆਦਿਕੇਨ ਨਾਮੇਨ ਪਞ੍ਞਪਿਤਬ੍ਬਮਤ੍ਤਟ੍ਠੇਨ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਤਿ ਨਾਮਂ ਲਭਤਿ, ਨਿਸਭਾਵਾ ਚ ਸਤ੍ਤਾਦਯੋ. ਨ ਹਿ ਸਸਭਾਵਸ੍ਸ ਰੂਪਾਦੀਹਿ ਏਕਤ੍ਤੇਨ ਅਞ੍ਞਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਸਭਾਵਤਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ.

ਕਿਰੀਟਂ ਮਕੁਟਂ, ਤਂ ਅਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਕਿਰੀਟੀ. ਏਤਸ੍ਮਿਞ੍ਚ ਆਚਰਿਯਵਾਦੇ ਅਨੂਨੇਨ ਲਕ੍ਖਣੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਸਮੋਰੋਧੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ. ਦੁਤਿਯਂ ਤਤਿਯਨ੍ਤਿ ਏਵਂਪਕਾਰਾ ਹਿ ਉਪਨਿਧਾਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਉਪਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਚ ਸਙ੍ਖਾਤਬ੍ਬਪ੍ਪਧਾਨਤ੍ਤਾ ਛਪਿ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯੋ ਭਜਤੀਤਿ ਯੁਤ੍ਤਂ ਵਤ੍ਤੁਂ, ਇਤਰਾ ਚ ਯਥਾਯੋਗਂ ਤਂ ਤਂ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਨ੍ਤਿ. ਦੁਤਿਯਂ ਤਤਿਯਂ ਦ੍ਵੇ ਤੀਣੀਤਿਆਦਿ ਪਨ ਸਙ੍ਖਾ ਨਾਮ ਕਾਚਿ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਤਾਸਂ ਉਪਾਦਾਸਨ੍ਤਤਿਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਨਂ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਭਾਵਂ, ਇਤਰਾਸਞ੍ਚ ਉਪਨਿਧਾਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਨਂ ਯਥਾਨਿਦਸ੍ਸਿਤਾਨਂ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਨਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਭਾਵਂ ਮਞ੍ਞਮਾਨੋ ਆਹ ‘‘ਸੇਸਾ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਕ੍ਖਞ੍ਚੇਵ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਨਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਕ੍ਖਞ੍ਚ ਭਜਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਂ ਤਤਿਯਂ ਦ੍ਵੇ ਤੀਣੀਤਿਆਦੀਨਂ ਉਪਨਿਧਾਉਪਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਕਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਨਂ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਨਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਭਾਵਮੇਵ ਮਞ੍ਞਤਿ. ਯਞ੍ਹਿ ਪਠਮਾਦਿਕਂ ਅਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਯਸ੍ਸ ਚੇਕਾਦਿਕਸ੍ਸ ਉਪਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਾਪੀਯਤਿ, ਤਞ੍ਚ ਸਙ੍ਖਾਨਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨਤ੍ਥੀਤਿ. ਤਥਾ ਸਨ੍ਤਤਿਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਚ. ਨ ਹਿ ਅਸੀਤਿ ਆਸੀਤਿਕੋ ਚ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੋਤਿ.

ਏਕਚ੍ਚਾ ਭੂਮਿਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਤਿ ਕਾਮਾਵਚਰਾਦਿਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ. ਕਾਮਾਵਚਰਾਦੀ ਹਿ ਸਭਾਵਧਮ੍ਮਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਕਾਮੋਤਿ ਪਨ ਓਕਾਸੇ ਗਹਿਤੇ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਨਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਏਸਾ ਭਵਿਤੁਂ ਅਰਹਤਿ, ਕਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕ੍ਖਨ੍ਧੇਸੁ ਗਹਿਤੇਸੁ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਨਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ. ਯਥਾ ਪਨ ਵਚਨਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਵਚਨਸਮੁਟ੍ਠਾਪਕਚੇਤਨਾਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਵਾ ਕਿਰਿਯਾਯ ਭਾਣਕੋਤਿ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਨਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਪਕ੍ਖਂ ਭਜਤਿ, ਏਵਂ ਕਿਸੋ ਥੂਲੋਤਿ ਰੂਪਾਯਤਨਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਸਣ੍ਠਾਨੇਨ ਪੁਗ੍ਗਲਾਦੀਨਂ ਪਞ੍ਞਾਪਨਾ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਨਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਭਵਿਤੁਂ ਅਰਹਤਿ. ਸਣ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਵਾ ਰੂਪਾਯਤਨੇ ਅਗ੍ਗਹਿਤੇ ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇਨਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ. ਰੂਪਂ ਫਸ੍ਸੋਤਿਆਦਿਕਾ ਪਨ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ ਰੁਪ੍ਪਨਾਦਿਕਿਚ੍ਚਵਸੇਨ ਕਿਚ੍ਚਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਂ, ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਧਮ੍ਮਨਾਮਵਸੇਨ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਂ ਵਾ ਅਵਰੋਧੇਤਬ੍ਬਾ. ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾਵਿਜ੍ਜਮਾਨਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀਸੁ ਚ ਵੁਤ੍ਤਾਸੁ ਤਾਸਂ ਵੋਮਿਸ੍ਸਤਾਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਾ ਇਤਰਾਪਿ ਵੁਤ੍ਤਾਯੇਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਅਯਮ੍ਪਿ ਆਚਰਿਯਵਾਦੋ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਗਾਹਕੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

੨. ‘‘ਯਾਵਤਾ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਾ’’ਤਿਆਦਿਕਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਯਤ੍ਤਕੇਨ ਪਞ੍ਞਾਪਨੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਯਾਵਤਾ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਾਤਿ ਯਾਵਤਾ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ…ਪੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧੋਤਿ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ, ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਪਾਲ਼ਿਯੋਜਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਙ੍ਖੇਪਪ੍ਪਭੇਦਵਸੇਨ ਅਯਂ ਅਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ‘‘ਯਾਵਤਾ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਾ’’ਤਿ, ‘‘ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਞਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਹਿ ਇਮਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ ‘‘ਯਤ੍ਤਕੇਨ ਪਞ੍ਞਾਪਨੇਨ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਾਤਿ ਵਾ’’ਤਿ ਏਤੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤੋ, ‘‘ਯਾਵਤਾ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ’’ਤਿਆਦਿਕਸ੍ਸ ਪਨ ‘‘ਪਭੇਦਤੋ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ’’ਤਿਆਦਿਕੇਨਾਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ…ਪੇ… ਵਿਞ੍ਞਾਣਕ੍ਖਨ੍ਧੋਤਿ ਪਭੇਦਨਿਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਮੇਤਂ. ਤੇਨ ਅਵੁਤ੍ਤੋਪਿ ਸਬ੍ਬੋ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਹੋਤੀਤਿ ‘‘ਤਤ੍ਰਾਪਿ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧੋ ਕਾਮਾਵਚਰੋ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਯਂ ਵਾ ਏਤ੍ਥ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਅਤ੍ਥਯੋਜਨਾ – ‘‘ਯਾਵਤਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਸਬ੍ਬੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਯਤ੍ਤਕਾ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਾ, ਤਤ੍ਤਕਾ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ. ਯਤ੍ਤਕੋ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਤਪ੍ਪਭੇਦਾਨਞ੍ਚ ਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਂ ਪਭੇਦੋ, ਤਤ੍ਤਕੋ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਪਭੇਦੋਤਿ ਪਕਰਣਨ੍ਤਰੇ ਵੁਤ੍ਤੇਨ ਵਤ੍ਥੁਭੇਦੇਨ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਯਾ ਪਭੇਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਸ ਨਯੋ ‘‘ਯਾਵਤਾ ਆਯਤਨਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁਪਿ.

੭. ਏਕਦੇਸੇਨੇਵਾਤਿ ਉਦ੍ਦੇਸਮਤ੍ਤੇਨੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਮਾਤਿਕਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨. ਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ

੧. ਏਕਕਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ

੧. ਝਾਨਙ੍ਗਾਨੇਵ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋਤਿ ਇਮਿਨਾ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨਾਹ ‘‘ਵਿਮੋਕ੍ਖਸਹਜਾਤੇਨ ਨਾਮਕਾਯੇਨਾ’’ਤਿ. ਯੇਨ ਹਿ ਸਦ੍ਧਿਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਠਮਂ ਸਮਙ੍ਗਿਭਾਵਤ੍ਥਂ ਵਿਵਰਤਿ. ਫਸ੍ਸੇਨਪਿ ਫੁਟ੍ਠਾਯੇਵ ਨਾਮਾਤਿ ਏਤੇਨ ‘‘ਅਪਿਚੇਸਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ਦੁਤਿਯਂ ਸਮ੍ਫਸ੍ਸੇਨ ਫੁਸਨਤ੍ਥਂ, ਇਤਰੇਹਿ ਇਤਰੇ ਕਾਰਣਤ੍ਥੇ. ਸਮਙ੍ਗਿਭਾਵਫੁਸਨਕਾਰਣਭਾਵਾ ਹਿ ਫੁਸਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ. ਪੁਨਪਿ ਪਠਮਤ੍ਥਮੇਵ ਦੁਬ੍ਬਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਤ੍ਤਾ ਵਿਵਰਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਤ੍ਰਾਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤਾਨਿ ਅਙ੍ਗਾਨਿ ਸੇਸਾ ਅਤਿਰੇਕਪਣ੍ਣਾਸਧਮ੍ਮਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵੇਦਨਾਸੋਮਨਸ੍ਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਖਨ੍ਧਾ ਹੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਸਤਿ ਵੇਦਨਾਸੋਮਨਸ੍ਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇਹਿ ਸੁਖਸ੍ਸ ਫੁਸਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਤਿਣ੍ਣਞ੍ਚ ਤੇਸਂ ਅਨਞ੍ਞਤ੍ਤਾ ਤੇਨੇਵ ਤਸ੍ਸ ਫੁਸਨਾ ਆਪਜ੍ਜਤੀਤਿ? ਨਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਵੇਦਯਿਤਾਧਿਪਤਿਯਟ੍ਠੇਹਿ ਉਪਨਿਜ੍ਝਾਯਨਭਾਵਪਟਿਲਾਭਸ੍ਸ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ. ਅਥ ਵਾ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤਾਨਿ ਅਙ੍ਗਾਨੀਤਿ ਅਙ੍ਗਾਨਂ ਬਹੁਤ੍ਤਾ ਬਹੁਵਚਨਂ. ਤੇਸੁ ਪਨ ਪਚ੍ਚੇਕਮ੍ਪਿ ਯੋਜਨਾ ਕਾਤਬ੍ਬਾ ‘‘ਵਿਤਕ੍ਕਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਸੁਖਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਯੋਜਨਾਯ ਸੇਸਾ ਤਯੋ ਖਨ੍ਧਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਇਤਰਾਸੁ ਚਤ੍ਤਾਰੋਤਿ. ਸਬ੍ਬਯੋਜਨਾਸੁ ਚ ਤਯੋ ਅਨ੍ਤੋ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਖਨ੍ਧਾ ਹੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.

੨. ਯੋ ਅਸਮਯਵਿਮੋਕ੍ਖੇਨ ਏਕਚ੍ਚੇਹਿ ਆਸਵੇਹਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਅਸਮਯਵਿਮੋਕ੍ਖੂਪਨਿਸ੍ਸਯਲਾਭੇਨ ਚ ਸਾਤਿਸਯੇਨ ਸਮਯਵਿਮੋਕ੍ਖੇਨ, ਸੋ ਏਵ ਸਮਯਵਿਮੁਤ੍ਤੋ. ਸੋ ਹਿ ਤੇਨ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਝਾਨਲਾਭੀ ਸੇਕ੍ਖੋ ਰੂਪਾਰੂਪਭਵਤੋ ਅਪੁਨਰਾਵਟ੍ਟਕੋ ਕਾਮਰਾਗਾਦੀਹਿ ਤਥਾਵਿਮੁਤ੍ਤੋਵ ਹੋਤੀਤਿ ਸਮਯਵਿਮੁਤ੍ਤਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਂ ਲਦ੍ਧੁਂ ਅਰਹਤਿ. ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ ਪਨ ਝਾਨਲਾਭੀ ਪੁਨਰਾਵਟ੍ਟਕਧਮ੍ਮੋ ਪੁਨ ਕਾਮਰਾਗਾਦਿਸਮੁਦਾਚਾਰਭਾਵਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਸਮਯਵਿਮੁਤ੍ਤਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਂ ਨਾਰਹਤਿ, ਤੇਨ ਸੋ ‘‘ਸਮਯਵਿਮੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਅਰਹਤੋ ਪਨ ਅਪਰਿਕ੍ਖੀਣਾ ਆਸਵਾ ਨਤ੍ਥਿ, ਯਤੋ ਵਿਮੁਚ੍ਚੇਯ੍ਯ. ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਮਤ੍ਤਾ ਹਿ ਤਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਤਸ੍ਸ ਨ ਅਟ੍ਠ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ ਸਮਯਵਿਮੁਤ੍ਤਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਭਾਵਸ੍ਸ ਅਸਮਯਵਿਮੁਤ੍ਤਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਭਾਵਸ੍ਸ ਵਾ ਕਾਰਣਂ. ਤਦਕਾਰਣਭਾਵਮੇਵ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਨ ਹੇਵ ਖੋ…ਪੇ… ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਸੁਕ੍ਖਵਿਪਸ੍ਸਕਸ੍ਸੇਵ ਅਸਮਯਵਿਮੁਤ੍ਤਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਸਬ੍ਬੋਪਿ ਹਿ ਅਰਹਾ ਅਸਮਯਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ. ਬਾਹਿਰਾਨਨ੍ਤਿ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਤੋ ਬਹਿਭੂਤਾਨਂ, ਲੋਕਿਯਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੩. ਅਰੂਪਕ੍ਖਨ੍ਧਨਿਬ੍ਬਾਨਮਤ੍ਤਵਾਚਕੋ ਅਰੂਪਸਦ੍ਦੋ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਰੂਪਤੋ ਅਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਚਿਤ੍ਤਮਞ੍ਜੂਸਨ੍ਤਿ ਸਮਾਧਿਂ. ਅਭਿਞ੍ਞਾਦੀਨਞ੍ਹਿ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਾਦਕਭਾਵੇਨ ਸਮਾਧਿ ਮਞ੍ਜੂਸਾਸਦਿਸੋ ਹੋਤਿ. ਅਦ੍ਧਾਨਂ ਫਰਿਤੁਨ੍ਤਿ ਦੀਘਕਾਲਂ ਬ੍ਯਾਪੇਤੁਂ, ਪਵਤ੍ਤੇਤੁਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਆਦਰਸ੍ਸ ਅਕਤਤ੍ਤਾ ਵਤ੍ਤਭੇਦੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਏਵਂ ਵਤ੍ਤਭੇਦਮਤ੍ਤੇਨ ਨਟ੍ਠਾ ਪਨ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਾਦੀਹਿ ਨਟ੍ਠਾ ਵਿਯ ਨ ਕਿਞ੍ਚੇਨ ਪਚ੍ਚਾਹਰਿਤਬ੍ਬਾ ਹੋਤਿ ਮਨ੍ਦਪਾਰਿਪਨ੍ਥਕਤ੍ਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਵਤ੍ਤਸਮਿਤਕਰਣਮਤ੍ਤੇਨੇਵ ਪਚ੍ਚਾਹਰਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ‘‘ਅਪ੍ਪੇਨ੍ਤੋਵ ਨਿਸੀਦੀ’’ਤਿ ਆਹ.

੪. ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨੁਰੂਪੇਨ ਪਮਾਦੇਨ ਵੀਤਿਨਾਮੇਨ੍ਤਾਨਮ੍ਪਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿ ਨ ਕੁਪ੍ਪਤੀਤਿ ਪਰਿਹੀਨੋ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਬ੍ਯਾਸਙ੍ਗੇ ਪਟਿਸਂਹਟਮਤ੍ਤੇ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਤਾਯਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ‘‘ਕਿਸ੍ਸ ਪਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਸਿਲੋਕੋ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾਯਾਤਿ? ਯਾ ਹਿਸ੍ਸ ਸਾ, ਆਨਨ੍ਦ, ਅਕੁਪ੍ਪਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ, ਨਾਹਂ ਤਸ੍ਸਾ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਸਿਲੋਕਂ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾਯ ਵਦਾਮਿ. ਯੇ ਚ ਖ੍ਵਸ੍ਸ, ਆਨਨ੍ਦ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਤਾਪਿਨੋ ਪਹਿਤਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਿਹਰਤੋ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਾ ਅਧਿਗਤਾ, ਤੇਸਾਹਮਸ੍ਸ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਸਿਲੋਕਂ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾਯ ਵਦਾਮੀ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਤੇ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੧੭੯) ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਸਮਯਂ ਆਪਜ੍ਜਨੇਨ ਪਰਿਹਰਿਤਬ੍ਬਾਨਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਸੁਖਵਿਹਾਰਾਨਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਬ੍ਯਾਸਙ੍ਗਕਾਲੇ ਅਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿਤੋ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਸਿਲੋਕੋ ਅਨ੍ਤਰਾਯੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨਸ੍ਸ ਤੇਨ ਅਵਿਰੋਧੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

੫. ਧਮ੍ਮਾਨਂ…ਪੇ… ਪੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਧਮ੍ਮੇਹੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਇਧ ਹਿ ਤਾਹਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤੀਹਿ ਪਰਿਹਾਯੇਯ੍ਯਾਤਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਪਰਿਹਾਨਮ੍ਪਿ ਅਪਰਿਹਾਨਮ੍ਪਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਚ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਪਮਾਦਮਾਗਮ੍ਮ ਤਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਕੁਪ੍ਪੇਯ੍ਯੁਨ੍ਤਿ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਕੁਪ੍ਪਨਂ ਅਕੁਪ੍ਪਨਞ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਪਨ ਪਰਿਹਾਨਧਮ੍ਮਾਨਮੇਵ ਵਿਨਾਸੋਤਿ ਵਚਨਨਾਨਤ੍ਤਮਤ੍ਤੇਨ ਵਚਨਤ੍ਥਨਾਨਤ੍ਤਮਤ੍ਤੇਨ ਵਾ ਪਰਿਯਾਯਨ੍ਤਰਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ.

੭-੮. ਚੇਤਨਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਚੇਤਨਾ ਤਦਾਯੂਹਨਾ ਚ. ਅਨੁਰਕ੍ਖਣਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਉਪਕਾਰਾਨੁਪਕਾਰਪਰਿਗ੍ਗਾਹਿਕਾ ਪਞ੍ਞਾਸਹਿਤਾ ਸਤਿ. ਤਾਹਿ ਚੇਤਿਯਮਾਨਅਨੁਰਕ੍ਖਿਯਮਾਨਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਭਬ੍ਬਾ ਚੇਤਨਾਭਬ੍ਬਾ ਅਨੁਰਕ੍ਖਣਾਭਬ੍ਬਾ.

੧੦. ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਗੋਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸਿਕ੍ਖਂ, ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਗਤਾ ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਿਕ੍ਖਾ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਾ ਹਿ ਸਂਯੋਜਨਤ੍ਤਯਾਨੁਪਚ੍ਛੇਦੇਨ ‘‘ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸਿਕ੍ਖਾ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤੀਤਿ.

੧੧. ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਟ੍ਠੋ ਚ ਵਟ੍ਟਭਯਤੋ ਪਞ੍ਞੁਬ੍ਬੇਗੇਨ ਉਬ੍ਬਿਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਉਦ੍ਧਮ੍ਭਾਗਿਯਸਂਯੋਜਨੇਹਿ ਉਪਰਤੋਤਿ ਭਯੂਪਰਤੋ ਨਾਮਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਸਤ੍ਤ ਸੇਕ੍ਖਾ ਭਯੂਪਰਤਾ’’ਤਿ.

੧੨. ਭਵਙ੍ਗਪਞ੍ਞਾਵਿਰਹਿਤਾ ‘‘ਵਿਪਾਕਾਵਰਣੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਗਹਿਤਾਤਿ ਤਿਹੇਤੁਕਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕਾ ਕੇਚਿ ‘‘ਦੁਪ੍ਪਞ੍ਞਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਗਯ੍ਹਨ੍ਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਅਪ੍ਪਟਿਲਦ੍ਧਮਗ੍ਗਫਲੂਪਨਿਸ੍ਸਯਾ’’ਤਿ. ਪਞ੍ਞਾਯ ਹਿ ਵਿਨਾ ਨ ਤਦੁਪਨਿਸ੍ਸਯੋ ਅਤ੍ਥੀਤਿ.

੧੪. ਯਤ੍ਥ ਨਿਯਤਾਨਿਯਤਵੋਮਿਸ੍ਸਾ ਪਵਤ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਿਯਤਧਮ੍ਮਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਉਤ੍ਤਰਕੁਰੂਸੁ ਤਦਭਾਵਾ ਨਿਯਤੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਯਾ ਪਨ ਉਤ੍ਤਰਕੁਰੁਕਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ.

੧੬. ਤੇਰਸਸੁ ਸੀਸੇਸੁ ਪਲਿਬੋਧਸੀਸਾਦੀਨਿ ਪਵਤ੍ਤਸੀਸਞ੍ਚ ਪਰਿਯਾਦਿਯਿਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਅਧਿਮੋਕ੍ਖਸੀਸਾਦੀਨਿ ਪਰਿਯਾਦਕਾਨਿ, ਪਰਿਯਾਦਕਫਲਂ ਗੋਚਰਸੀਸਂ. ਤਞ੍ਹਿ ਵਿਸਯਜ੍ਝਤ੍ਤਫਲਵਿਮੋਕ੍ਖੋਤਿ. ਪਰਿਯਾਦਕਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਫਲਸ੍ਸ ਚ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਸਙ੍ਖਾਰਸੀਸਂ ਸਙ੍ਖਾਰਵਿਵੇਕਭੂਤੋ ਨਿਰੋਧੋਤਿ ਪਰਿਯਾਦਿਯਿਤਬ੍ਬਾਨਂ ਪਰਿਯਾਦਕਫਲਾਰਮ੍ਮਣਾਨਂ ਸਹ ਵਿਯ ਸਂਸਿਦ੍ਧਿਦਸ੍ਸਨੇਨ ਸਮਸੀਸਿਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਯਂ (ਪਟਿ. ਮ. ੧.੮੭) ਤੇਰਸ ਸੀਸਾਨਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਇਧ ਪਨ ‘‘ਅਪੁਬ੍ਬਂ ਅਚਰਿਮਂ ਆਸਵਪਰਿਯਾਦਾਨਞ੍ਚ ਹੋਤਿ ਜੀਵਿਤਪਰਿਯਾਦਾਨਞ੍ਚਾ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ ਤੇਸੁ ਕਿਲੇਸਪਵਤ੍ਤਸੀਸਾਨਮੇਵ ਵਸੇਨ ਯੋਜਨਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਿਲੇਸਸੀਸ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਪਵਤ੍ਤਸੀਸਮ੍ਪਿ ਵਟ੍ਟਤੋ ਵੁਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ ਮਗ੍ਗੋ ਚੁਤਿਤੋ ਉਦ੍ਧਂ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਕਰਣਵਸੇਨ ਯਦਿਪਿ ਪਰਿਯਾਦਿਯਤਿ, ਯਾਵ ਪਨ ਚੁਤਿ, ਤਾਵ ਪਵਤ੍ਤਿਸਬ੍ਭਾਵਤੋ ‘‘ਪਵਤ੍ਤਸੀਸਂ ਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ ਚੁਤਿਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਯਾਦਿਯਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਕਿਲੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨੇਨ ਪਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨਨ੍ਤਰਂ ਵਿਯ ਨਿਪ੍ਫਾਦੇਤਬ੍ਬਾ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਵਾਰਾ ਚ ਕਿਲੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨਸ੍ਸੇਵ ਵਾਰਾਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਅਰਹਨ੍ਤਿ. ‘‘ਵਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਮੁਤ੍ਤਮਿਤਿ ਞਾਣਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੭੮; ਸਂ. ਨਿ. ੩.੧੨, ੧੪) ਵਚਨਤੋ ਹਿ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਪਰਿਸਮਾਪਨੇਨ ਕਿਲੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨਂ ਸਮਾਪਿਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਤਂ ਪਨ ਪਰਿਸਮਾਪਨਂ ਯਦਿ ਚੁਤਿਚਿਤ੍ਤੇਨ ਹੋਤਿ, ਤੇਨੇਵ ਜੀਵਿਤਪਰਿਸਮਾਪਨਞ੍ਚ ਹੋਤੀਤਿ ਇਮਾਯ ਵਾਰਚੁਤਿਸਮਤਾਯ ਕਿਲੇਸਪਰਿਯਾਦਾਨਜੀਵਿਤਪਰਿਯਾਦਾਨਾਨਂ ਅਪੁਬ੍ਬਾਚਰਿਮਤਾ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਾਰਸਮਤਾਯਾ’’ਤਿ. ਭਵਙ੍ਗਂ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਚਿਤ੍ਤਮੇਵ ਭਵਙ੍ਗੋਤਰਣਭਾਵੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.

੧੭. ਮਹਾਪਯੋਗੋਤਿ ਮਹਾਕਿਰਿਯੋ ਵਿਪਤ੍ਤਿਕਰਣਮਹਾਮੇਘੁਟ੍ਠਾਨਾਕਾਰਵਿਨਾਸੋ. ਤਿਟ੍ਠੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵਿਨਾਸੋ ਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੧੮. ਅਰਣੀਯਤ੍ਤਾਤਿ ਪਯਿਰੁਪਾਸਿਤਬ੍ਬਤ੍ਤਾ.

੨੦. ਯਾਯ ਕਤਕਿਚ੍ਚਤਾ ਹੋਤਿ, ਤਾਯ ਅਗ੍ਗਵਿਜ੍ਜਾਯ ਅਧਿਗਤਾਯ ਤੇਵਿਜ੍ਜਤਾਭਾਵੋ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯਤਾ, ਸਾ ਚ ਆਗਮਨਵਸੇਨ ਸਿਦ੍ਧਾ ਸਾਤਿਸਯਾ ਤੇਵਿਜ੍ਜਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਆਗਮਨੀਯਮੇਵ ਧੁਰ’’ਨ੍ਤਿ.

੨੨. ਤਤ੍ਥ ਚਾਤਿ ਨਿਮਿਤ੍ਤਤ੍ਥੇ ਭੁਮ੍ਮਂ, ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਆਧਾਰਭਾਵੇ ਵਾ. ਤਤ੍ਥੇਵ ਹਿ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ.

੨੩. ਅਨਨੁਸ੍ਸੁਤੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੂਤਿ ਚ ਅਨਨੁਸ੍ਸੁਤੇਸੁ ਸਚ੍ਚੇਸੂਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੨੪. ‘‘ਰੂਪੀ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿਆਦਿਕੇ (ਮ. ਨਿ. ੨.੨੪੮; ੩.੩੧੨; ਪਟਿ. ਮ. ੧.੨੦੯; ਧ. ਸ. ੨੪੮) ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿਅਨ੍ਤੇ ਅਟ੍ਠ ਵਿਮੋਕ੍ਖੇ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਯਤੋ ਖੋ, ਆਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਇਮੇ ਅਟ੍ਠ ਵਿਮੋਕ੍ਖੇ ਕਾਯੇਨ ਫੁਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਸ੍ਸ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਸਵਾ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਆਨਨ੍ਦ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਯਦਿਪਿ ਮਹਾਨਿਦਾਨਸੁਤ੍ਤੇ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਪਨ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਸੇਟ੍ਠਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਇਧ ਕੀਟਾਗਿਰਿਸੁਤ੍ਤਵਸੇਨ ਸਬ੍ਬਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਸਙ੍ਗਹਤ੍ਥਂ ‘‘ਅਟ੍ਠ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਸਹਜਾਤਨਾਮਕਾਯੇਨ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਕੀਟਾਗਿਰਿਸੁਤ੍ਤੇ ਹਿ ‘‘ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਕਚ੍ਚੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਯੇ ਤੇ ਸਨ੍ਤਾ ਵਿਮੋਕ੍ਖਾ ਅਤਿਕ੍ਕਮ੍ਮ ਰੂਪੇ ਆਰੁਪ੍ਪਾ, ਤੇ ਕਾਯੇਨ ਫੁਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਸ੍ਸ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਸਵਾ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੨.੧੮੨) ਅਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਸੇਟ੍ਠੋ ਚ ਵੁਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣੋਪਪਤ੍ਤਿਤੋਤਿ. ਕਾਯਸਕ੍ਖਿਮ੍ਹਿਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.

ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਸ੍ਸ ਦਿਸ੍ਵਾ ਆਸਵਾ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਨ ਆਸਵਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਦਸ੍ਸਨਕਾਰਣਾ ਪਨ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਾ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਦਸ੍ਸਨਾਯਤ੍ਤਪਰਿਕ੍ਖਯਤ੍ਤਾ ਏਵ ਹਿ ਦਸ੍ਸਨਂ ਪੁਰਿਮਕਿਰਿਯਾ ਹੋਤੀਤਿ. ਨਾਮਨਿਸ੍ਸਿਤਕੋ ਏਸੋਤਿ ਏਸੋ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਰੂਪਤੋ ਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਨਾਮਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਠਿਤੋ ਪੁਨ ਤਤੋ ਮੁਚ੍ਚਨਤੋ ‘‘ਨਾਮਨਿਸ੍ਸਿਤਕੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਚ ਸਾਧਕਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯਦ੍ਵਯਤੋ ਸੁਵਿਮੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਆਹਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੁਤ੍ਤੇ ਹਿ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਲਾਭਿਨੋ ਉਪਸੀਵਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਭਗਵਤਾ ਨਾਮਕਾਯਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਮੁਨਿ ਅਕ੍ਖਾਤੋਤਿ.

ਪਠਮਤ੍ਥੇਰਵਾਦੇ ਦ੍ਵੀਹਿ ਭਾਗੇਹਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋ, ਦੁਤਿਯਤ੍ਥੇਰਵਾਦੇ ਉਭਤੋ ਭਾਗਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ, ਤਤਿਯਤ੍ਥੇਰਵਾਦੇ ਦ੍ਵੀਹਿ ਭਾਗੇਹਿ ਦ੍ਵੇ ਵਾਰੇ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਅਯਮੇਤੇਸਂ ਵਿਸੇਸੋ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ, ਕਿਲੇਸਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਸਮੁਚ੍ਛੇਦਨੇਹਿ ਵਾ ਕਾਯਦ੍ਵਯਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਅਰੂਪਾਵਚਰਂ ਪਨ ਨਾਮਕਾਯਤੋ ਚ ਵਿਮੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਨੀਵਰਣਸਙ੍ਖਾਤਨਾਮਕਾਯਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਤਞ੍ਹਿ ਨੀਵਰਣਦੂਰੀਭਾਵੇਨ ਨਾਮਕਾਯਤੋ ਰੂਪਤਣ੍ਹਾਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨੇਨ ਰੂਪਕਾਯਤੋ ਚ ਵਿਮੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਏਕਦੇਸੇਨ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਪਾਦਕਭੂਤਂ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਨਾਮਲਾਭਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ ਭਵਿਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

੨੫. ਏਤੇਸੁ ਹਿ ਏਕੋਪਿ ਅਟ੍ਠਵਿਮੋਕ੍ਖਲਾਭੀ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਭਾਵਸ੍ਸ ਕਾਰਣਭੂਤਂ ਰੂਪਕਾਯਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤਂ ਏਕਮ੍ਪਿ ਵਿਮੋਕ੍ਖਂ ਅਨਧਿਗਤੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਰੂਪਾਵਚਰੇਸੁ ਹਿ ਏਕਮ੍ਪਿ ਅਧਿਗਤੋ ਉਭਤੋਭਾਗਵਿਮੁਤ੍ਤਭਾਵਕਾਰਣਪਟਿਲਾਭਤੋ ਅਟ੍ਠਵਿਮੋਕ੍ਖੇਕਦੇਸੇਨ ਤੇਨ ਤਂਨਾਮਦਾਨੇ ਸਮਤ੍ਥੇਨ ‘‘ਅਟ੍ਠਵਿਮੋਕ੍ਖਲਾਭੀ’’ਤ੍ਵੇਵ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਰੂਪਾਵਚਰਜ੍ਝਾਨੇਸੁ ਪਨਾ’’ਤਿਆਦਿ.

੨੬. ਫੁਟ੍ਠਨ੍ਤਂ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤੀਤਿ ਫੁਟ੍ਠਾਨਂ ਅਨ੍ਤੋ ਫੁਟ੍ਠਨ੍ਤੋ, ਫੁਟ੍ਠਾਨਂ ਅਰੂਪਾਵਚਰਜ੍ਝਾਨਾਨਂ ਅਨਨ੍ਤਰੋ ਕਾਲੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸਂਯੋਗੇ ਚੇਤ੍ਥ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਫੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਰਕਾਲਮੇਵ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤਿ ਸਚ੍ਛਿਕਾਤਬ੍ਬੋਪਾਯੇਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ‘‘ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੧੬੫) ਵਿਯ ਭਾਵਨਪੁਂਸਕਂ ਵਾ ਏਤਂ. ਯੋ ਹਿ ਅਰੂਪਜ੍ਝਾਨੇਨ ਰੂਪਕਾਯਤੋ ਨਾਮਕਾਯੇਕਦੇਸਤੋ ਚ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਵਿਮੋਕ੍ਖੇਨ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ, ਤੇਨ ਨਿਰੋਧਸਙ੍ਖਾਤੋ ਵਿਮੋਕ੍ਖੋ ਆਲੋਚਿਤੋ ਪਕਾਸਿਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤਿ, ਨ ਪਨ ਕਾਯੇਨ ਸਚ੍ਛਿਕਤੋ. ਨਿਰੋਧਂ ਪਨ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਏਕਚ੍ਚੇਸੁ ਆਸਵੇਸੁ ਖੇਪਿਤੇਸੁ ਤੇਨ ਸੋ ਸਚ੍ਛਿਕਤੋ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਸਚ੍ਛਿਕਾਤਬ੍ਬਂ ਨਿਰੋਧਂ ਯਥਾਆਲੋਚਿਤਂ ਨਾਮਕਾਯੇਨ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤੀਤਿ ਕਾਯਸਕ੍ਖੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਨ ਤੁ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਏਕਚ੍ਚਾਨਂ ਆਸਵਾਨਂ ਅਪਰਿਕ੍ਖੀਣਤ੍ਤਾ.

੨੭. ਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਏਤੇਨ ਚਤੁਸਚ੍ਚਦਸ੍ਸਨਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਨਿਰੋਧਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤਤਂ ਦੀਪੇਤਿ. ‘‘ਦਿਟ੍ਠਨ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਵਾ ਪਾਠੋ, ਦਸ੍ਸਨਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਞਾਣਸ੍ਸ ਅਨਨ੍ਤਰਂ ਪਤ੍ਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਪਠਮਫਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਹਿ ਯਾਵ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਾ ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤੋਤਿ.

੨੮. ਇਮਂ ਪਨ ਨਯਂ ‘‘ਨੋ’’ਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਦਿਟ੍ਠਿਪ੍ਪਤ੍ਤਸਦ੍ਧਾਵਿਮੁਤ੍ਤਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਾਨਂ ਪਞ੍ਞਾਨਾਨਤ੍ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ਯੇਨ ਵਿਸੇਸੇਨ ਸੋ ਵਿਸੇਸੋ ਪਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਇਮਂ ਦੋਸਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ ਕਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਆਗਮਟ੍ਠਕਥਾਸੂਤਿ ਚ ਵਚਨੇਨ ਆਗਮਨੀਯਨਾਨਤ੍ਤਸਨ੍ਨਿਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਥਿਰਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਸਦ੍ਦਹਨ੍ਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਏਤੇਨ ਸਬ੍ਬਥਾ ਅਵਿਮੁਤ੍ਤਸ੍ਸਪਿ ਸਦ੍ਧਾਮਤ੍ਤੇਨ ਵਿਮੁਤ੍ਤਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸਦ੍ਧਾਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਵਾ ਸਦ੍ਧਾਯ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੨੯. ਪਞ੍ਞਂ ਵਾਹੇਤੀਤਿ ਪਞ੍ਞਂ ਸਾਤਿਸਯਂ ਪਵਤ੍ਤੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਞ੍ਞਾ ਇਮਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਵਹਤੀਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਭਿਮੁਖਂ ਗਮੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੩੧. ਏਵਂ ਮਗ੍ਗਕ੍ਖਣੇਪੀਤਿ ਅਯਂ ਅਪਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਕਸ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਨਨੁ ਅਰਿਯੇਨ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕੇਨ ਮਗ੍ਗੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਮਗ੍ਗਕ੍ਖਣੇ ਏਵ ਹੋਤੀਤਿ ਤਦਾ ਏਵ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋ ਨਾਮਾਤਿ ਆਪਨ੍ਨਨ੍ਤਿ? ਨਾਪਨ੍ਨਂ. ਮਗ੍ਗੇਨ ਹਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਸਦਿਸਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕਸ੍ਸ ਵਾ ਸਤ੍ਤਙ੍ਗਿਕਸ੍ਸ ਵਾ ਫਲਸ੍ਸ ਸੋਤੋਤਿ ਨਾਮਂ ਦਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਤੇਨਪਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਸ੍ਸ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਭਾਵਤੋ, ਸੋਤੇਨ ਵਾ ਮਗ੍ਗੇਨ ਪਵਤ੍ਤੇਤੁਂ ਅਪਰਿਹੀਨੇਨ ਫਲਟ੍ਠੋਪਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਏਵ ਨਾਮ, ਨ ਚ ਤੇਨ ਪਠਮਮਗ੍ਗਕ੍ਖਣੇ ਵਿਯ ਸੋਤੋ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਯਮਾਨੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਮਾਪਨ੍ਨਸੋਤਤ੍ਤਾ ਪਠਮਫਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ‘‘ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ‘‘ਯੇ ਕੇਚਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਯਿ ਅਵੇਚ੍ਚਪ੍ਪਸਨ੍ਨਾ, ਸਬ੍ਬੇ ਤੇ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਾ. ਤੇਸਂ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਾਨਂ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਇਧ ਨਿਟ੍ਠਾ, ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਇਧ ਵਿਹਾਯ ਨਿਟ੍ਠਾ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੧੦.੬੪). ਤਤ੍ਥ ਦੁਤਿਯਫਲਟ੍ਠਾਦੀਨਂ ਵਿਸੁਂ ਨਾਮਂ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਪਠਮਫਲਟ੍ਠੋ ਏਵ ਇਤਰੇਹਿ ਵਿਸੇਸਿਯਮਾਨੋ ‘‘ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਸੋ ਏਵ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਪਟਿਲਦ੍ਧਮਗ੍ਗੇਨ ਬੁਜ੍ਝਤੀਤਿ ਏਤੇਨ ਪਟਿਲਦ੍ਧਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਚਤੁਸਚ੍ਚਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਾਦੀਨਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸਮ੍ਬੋਧਿ ਪਰਂ ਅਯਨਂ ਨਿਸ੍ਸਯੋ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਹਿ ਸਮ੍ਬੋਧਿਪਰਾਯਣੋਤਿ. ਦੁਤਿਯੇਨਤ੍ਥੇਨ ਸਮ੍ਬੋਧਿ ਪਰਂ ਅਯਨਂ ਗਤਿ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਸਮ੍ਬੋਧਿਪਰਾਯਣੋ.

੩੨. ਕੇਵਲੇਨ ਕੁਲਸਦ੍ਦੇਨ ਮਹਾਕੁਲਮੇਵ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਮਹਾਭੋਗਕੁਲੇਸੁਯੇਵ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ.

੩੩. ਖਨ੍ਧਬੀਜਂ ਨਾਮ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਵਿਞ੍ਞਾਣਂ. ਇਹਟ੍ਠਕਨਿਜ੍ਝਾਨਿਕਵਸੇਨੇਵ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਕਥਿਤਾਤਿ ਸਜ੍ਝਾਨਕੋ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਸਂਯੋਜਨਸਮੁਚ੍ਛੇਦੇ ਅਕਤੇਪਿ ਅਨਾਗਾਮਿਸਭਾਗੋ ਅਨਾਵਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮੋ ਇਧ ਗਣਨੂਪਗੋ ਨ ਹੋਤਿ, ਹੇਟ੍ਠਾ ਉਪਰਿ ਚ ਸਂਸਰਣਕੋ ਕਾਮਭਵਗਤੋ ਹੀਨਜ੍ਝਾਨਕੋ ਇਧ ਗਣਨੂਪਗੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.

੩੪. ਯਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ‘‘ਦ੍ਵੀਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਤਨੁਭਾਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿਆਦਿ ਯਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

੩੬. ਉਪਪਨ੍ਨਂ ਵਾ ਸਮਨਨ੍ਤਰਾਤਿ ਉਪਪਨ੍ਨਂ ਵਾ ਏਤੇਨ ਪੁਗ੍ਗਲੇਨ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਸਮਨਨ੍ਤਰਾ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਂ ਸਞ੍ਜਨੇਤਿ. ਅਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਵਾ ਵੇਮਜ੍ਝਂ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਨ੍ਤਿ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ ਤਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਵੇਮਜ੍ਝਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਏਤ੍ਥਨ੍ਤਰੇ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਂ ਸਞ੍ਜਨੇਤੀਤਿ ਅਯਮੇਤ੍ਥ ਪਾਲ਼ਿਅਤ੍ਥੋ. ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ਪਨ ‘‘ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਤਂ ਨਦੀ’’ਤਿ ਵਿਯ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ ਵੇਮਜ੍ਝਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਵਾ ਹੁਤ੍ਵਾਤਿ ਪਰਸਦ੍ਦਯੋਗੇ ਪਰਤੋ ਭੂਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਦ੍ਦੋ ਵਚਨਸੇਸਭੂਤੋ ਪਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

੩੭. ਉਪਹਚ੍ਚਾਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਤੇਨ ਵੇਮਜ੍ਝਾਤਿਕ੍ਕਮੋ ਕਾਲਕਿਰਿਯੋਪਗਮਨਞ੍ਚ ਸਙ੍ਗਹਿਤਂ ਹੋਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਵੇਮਜ੍ਝ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ.

੪੦. ਉਦ੍ਧਂਵਾਹਿਭਾਵੇਨਾਤਿ ਉਦ੍ਧਂ ਵਹਤੀਤਿ ਉਦ੍ਧਂਵਾਹੀ, ਤਣ੍ਹਾਸੋਤਂ ਵਟ੍ਟਸੋਤਂ ਵਾ, ਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋ, ਤੇਨ ਉਦ੍ਧਂਵਾਹਿਭਾਵੇਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਵਿਹੇਸੁ ਉਦ੍ਧਂਸੋਤੋ ਯਦਿਪਿ ਤਤ੍ਥ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯੀ ਨ ਹੋਤਿ, ਯਤ੍ਥ ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਵਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਤੁ, ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿਨੋ ਪਨ ਤਸ੍ਸ ਅਸਙ੍ਖਾਰਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿਤਾ ਸਸਙ੍ਖਾਰਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿਤਾ ਚ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਤਤ੍ਥ ਦਸ ਅਨਾਗਾਮਿਨੋ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਏਵਂ ਅਤਪ੍ਪਾਦੀਸੁਪਿ. ਅਨੁਪਹਚ੍ਚਤਲਾਤਿ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤਤਲਾ. ਅਸਙ੍ਖਾਰਸਸਙ੍ਖਾਰਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯੀਨਂ ਲਹੁਸਾਲਹੁਸਗਤਿਕਾ ਏਵ ਪਰਿਤ੍ਤਵਿਪੁਲਤਿਣਕਟ੍ਠਝਾਪਕਪਪ੍ਪਟਿਕਾਸਦਿਸਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾਵ ਨਿਬ੍ਬਾਯਨਕਾਦੀਹਿ ਅਧਿਮਤ੍ਤਤਾ ਵਿਯ ਸਮੁਦ੍ਦਂ ਪਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਾਯਨਕਤੋ ਅਨਧਿਮਤ੍ਤਤਾ ਵਿਯ ਚ ਅਨ੍ਤਰਾ ਉਪਹਚ੍ਚਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯੀਹਿ ਉਦ੍ਧਂਸੋਤਤੋ ਚ ਅਧਿਮਤ੍ਤਾਨਧਿਮਤ੍ਤਤਾ. ਤੇ ਏਵ ਹਿ ਅਸਙ੍ਖਾਰਸਸਙ੍ਖਾਰਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿਨੋਤਿ. ਤਤੋ ਮਹਨ੍ਤਤਰੇਤਿ ਵਚਨਂ ਤਿਣਕਟ੍ਠਝਾਪਨਸਮਤ੍ਥਪਪ੍ਪਟਿਕਾਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ, ਨ ਅਧਿਮਤ੍ਤ ਨਾਧਿਮਤ੍ਤਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ.

ਨੋ ਚਸ੍ਸ ਨੋ ਚ ਮੇ ਸਿਯਾਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਙ੍ਖਾਰਾਦਿਕਂ ਹੇਤੁਪਞ੍ਚਕਂ ਨੋ ਚ ਅਸ੍ਸ, ਵਿਞ੍ਞਾਣਾਦਿਕਂ ਇਦਂ ਫਲਪਞ੍ਚਕਂ ਵਤ੍ਤਮਾਨਂ ਨੋ ਚ ਮੇ ਸਿਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨ ਅਤੀਤਭਵਸਂਸਿਦ੍ਧਿਤੋ ਦੁਕ੍ਖਸਮੁਦਯਤੋ ਇਮਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਦਸ੍ਸਨਤੋ ਪਚ੍ਚਯਸਮੁਦਯਟ੍ਠੇਨ ਖਨ੍ਧਾਨਂ ਉਦਯਦਸ੍ਸਨਪਟਿਪਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਹੋਤਿ. ਨ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਮੇ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਯਦਿ ਏਤਰਹਿ ਹੇਤੁਪਞ੍ਚਕਂ ਨ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਨਾਗਤੇ ਫਲਪਞ੍ਚਕਂ ਨ ਮੇ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤੇਨ ਪਚ੍ਚਯਨਿਰੋਧਟ੍ਠੇਨ ਵਯਦਸ੍ਸਨਪਟਿਪਤ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਹੋਤਿ, ਏਤਰਹਿ ਅਨਾਗਤੇ ਚ ਅਤ੍ਤਤ੍ਤਨਿਯਨਿਵਾਰਣਵਸੇਨ ਸੁਞ੍ਞਤਾਪਟਿਪਤ੍ਤਿ ਵਾ ਚਤੂਹਿਪਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਯਦਤ੍ਥੀਤਿ ਯਂ ਅਤ੍ਥਿ. ਭੂਤਨ੍ਤਿ ਸਸਭਾਵਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਵਾ ਯਥਾਦਿਟ੍ਠਉਦਯਬ੍ਬਯਂ ਯਥਾਦਿਟ੍ਠਸੁਞ੍ਞਤਂ ਵਾ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਂ ਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਇਤ੍ਥਿਪੁਰਿਸਸਤ੍ਤਾਦਿਭਾਵਰਹਿਤਂ ਨਾਮਰੂਪਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਿਵਟ੍ਟਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਯ ਵਿਵਟ੍ਟਮਾਨਸੋ ਤਂ ਭੂਤਂ ਪਜਹਾਮੀਤਿ ਉਪੇਕ੍ਖਂ ਪਟਿਲਭਤਿ, ਸਙ੍ਖਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾਞਾਣੇਨ ਉਪੇਕ੍ਖਕੋ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ.

ਭਵੇ ਨ ਰਜ੍ਜਤਿ, ਸਮ੍ਭਵੇ ਨ ਰਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਵਿਸਿਟ੍ਠੇ ਵਿਸਿਟ੍ਠੇ ਚ ਭਵੇ ਨ ਰਜ੍ਜਤੀਤਿ ਕੇਚਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਪਨ ਭਵੋ ਭਵੋ, ਅਨਾਗਤੋ ਜਾਤਿਯਾ ਗਹਣੇਨ ਗਹਿਤੋ ਸਮ੍ਭਵੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਥ ਵਾ ਭਵੋਤਿ ਭੂਤਮੇਵ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਸਮ੍ਭਵੋ ਤਦਾਹਾਰੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਦ੍ਵਯੇ ਨ ਰਜ੍ਜਤੀਤਿ ਸੇਕ੍ਖਪਟਿਪਤ੍ਤਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਭੂਤੇ ਹਿ ਸਸਮ੍ਭਵੇ ਚ ਵਿਰਾਗੋ ਸੇਕ੍ਖਪਟਿਪਤ੍ਤਿ. ਯਥਾਹ ‘‘ਭੂਤਮਿਦਨ੍ਤਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਯਥਾਭੂਤਂ ਸਮ੍ਮਪ੍ਪਞ੍ਞਾਯ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਭੂਤਮਿਦਨ੍ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਸਮ੍ਮਪ੍ਪਞ੍ਞਾਯ ਦਿਸ੍ਵਾ ਭੂਤਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਯ ਵਿਰਾਗਾਯ ਨਿਰੋਧਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਦਾਹਾਰਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ…ਪੇ… ਦਿਸ੍ਵਾ ਤਦਾਹਾਰਸਮ੍ਭਵਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਯ…ਪੇ… ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਦਾਹਾਰਨਿਰੋਧਾਯ ਯਂ ਭੂਤਂ, ਤਂ ਨਿਰੋਧਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਯਥਾਭੂਤਂ…ਪੇ… ਦਿਸ੍ਵਾ ਨਿਰੋਧਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਯ ਵਿਰਾਗਾਯ ਨਿਰੋਧਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸੇਕ੍ਖੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੩੧). ਅਥੁਤ੍ਤਰੀਤਿ ਅਥ ਏਵਂ ਅਰਜ੍ਜਮਾਨੋ ਉਤ੍ਤਰਿ ਸਨ੍ਤਂ ਪਦਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਮਗ੍ਗਪਞ੍ਞਾਯ ਸਮ੍ਮਾ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਤਞ੍ਚ ਖ੍ਵਸ੍ਸ ਪਦਂ ਨ ਸਬ੍ਬੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਸਚ੍ਛਿਕਤਂ ਚਤੁਤ੍ਥਮਗ੍ਗੇਨੇਵ ਸਚ੍ਛਿਕਾਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਤੇਨ ਅਸਚ੍ਛਿਕਤਤ੍ਤਾ.

ਏਕਕਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨. ਦੁਕਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ

੬੩. ਕਸ੍ਸਚਿ ਕਿਲੇਸਸ੍ਸ ਅਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਾ ਕਸ੍ਸਚਿ ਕਥਞ੍ਚਿ ਅਵਿਮੁਤ੍ਤੋ ਕਾਮਭਵੋ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਗ੍ਗਹਣਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਪਚ੍ਚਯੋਤਿ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਨਾਮ. ਤਤ੍ਥ ਬਨ੍ਧਨਂ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਸਂਯੋਜਨਂ, ਤੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਸਂਯੋਜਨੋ.

੮੩. ਕਾਰਣੇਨ ਵਿਨਾ ਪਵਤ੍ਤਹਿਤਚਿਤ੍ਤੋ ਅਕਾਰਣਵਚ੍ਛਲੋ. ਅਨਾਗਤਮ੍ਪਿ ਪਯੋਜਨਂ ਅਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ ਪੁਰਿਮਗ੍ਗਹਿਤਂ ਤਂ ਕਤਂ ਉਪਾਦਾਯ ਕਤਞ੍ਞੂ ਏਵ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਨ ਪੁਬ੍ਬਕਾਰੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ ਮੇ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਮੋਜੋਤਿਪਰਾਯਣੋ ਪੁਞ੍ਞਫਲਂ ਅਨੁਪਜੀਵਨ੍ਤੋ ਏਵ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਰੋਤੀਤਿ ‘‘ਪੁਬ੍ਬਕਾਰੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ‘‘ਇਣਂ ਦੇਮੀ’’ਤਿ ਸਞ੍ਞਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਏਵਂਸਞ੍ਞਂ ਅਕਰੋਨ੍ਤੋਪਿ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.