੭. ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਸੁਤ੍ਤਂ

੨੨੯. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਂ – ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਅਥ ਖੋ ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗੋ ਥਪਤਿ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਪੁਰਿਸਂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਏਹਿ ਤ੍ਵਂ, ਅਮ੍ਭੋ ਪੁਰਿਸ, ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਮਮ ਵਚਨੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਪਾਦੇ ਸਿਰਸਾ ਵਨ੍ਦਾਹਿ [ਵਨ੍ਦਾਹਿ, ਏਵਞ੍ਚ ਵਦੇਹਿ (ਸੀ. ਪੀ.)] – ‘ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਥਪਤਿ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਪਾਦੇ ਸਿਰਸਾ ਵਨ੍ਦਤੀ’ਤਿ; ਏਵਞ੍ਚ ਵਦੇਹਿ [ਏਵਞ੍ਚ ਵਦੇਤਿ (ਸੀ. ਪੀ.)] – ‘ਅਧਿਵਾਸੇਤੁ ਕਿਰ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗਸ੍ਸ ਥਪਤਿਸ੍ਸ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਅਤ੍ਤਚਤੁਤ੍ਥੋ ਭਤ੍ਤਂ; ਯੇਨ ਚ ਕਿਰ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਪਗੇਵਤਰਂ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ; ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਥਪਤਿ [ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗੋ ਥਪਤਿ (ਸੀ. ਪੀ.)] ਬਹੁਕਿਚ੍ਚੋ ਬਹੁਕਰਣੀਯੋ ਰਾਜਕਰਣੀਯੇਨਾ’’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗਸ੍ਸ ਥਪਤਿਸ੍ਸ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਥਪਤਿ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਪਾਦੇ ਸਿਰਸਾ ਵਨ੍ਦਤਿ, ਏਵਞ੍ਚ ਵਦੇਤਿ – ‘ਅਧਿਵਾਸੇਤੁ ਕਿਰ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗਸ੍ਸ ਥਪਤਿਸ੍ਸ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਅਤ੍ਤਚਤੁਤ੍ਥੋ ਭਤ੍ਤਂ; ਯੇਨ ਚ ਕਿਰ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਪਗੇਵਤਰਂ ਆਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ; ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਥਪਤਿ ਬਹੁਕਿਚ੍ਚੋ ਬਹੁਕਰਣੀਯੋ ਰਾਜਕਰਣੀਯੇਨਾ’’’ਤਿ. ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ.

੨੩੦. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਤਸ੍ਸਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਯੇਨ ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗਸ੍ਸ ਥਪਤਿਸ੍ਸ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥ ਖੋ ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗੋ ਥਪਤਿ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਂ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਸਿ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗੋ ਥਪਤਿ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਂ ਭੁਤ੍ਤਾਵਿਂ ਓਨੀਤਪਤ੍ਤਪਾਣਿਂ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਨੀਚਂ ਆਸਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗੋ ਥਪਤਿ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਂ ਏਤਦਵੋਚ –

‘‘ਇਧ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਥੇਰਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘ਅਪ੍ਪਮਾਣਂ, ਗਹਪਤਿ, ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿਂ ਭਾਵੇਹੀ’ਤਿ [ਅਪ੍ਪਮਾਣਾ ਗਹਪਤਿ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ ਭਾਵੇਤਬ੍ਬਾਤਿ (ਕ.)]. ਏਕਚ੍ਚੇ ਥੇਰਾ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘ਮਹਗ੍ਗਤਂ, ਗਹਪਤਿ, ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿਂ ਭਾਵੇਹੀ’ਤਿ. ਯਾ ਚਾਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਪ੍ਪਮਾਣਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ ਯਾ ਚ ਮਹਗ੍ਗਤਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ – ਇਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਨਾਨਤ੍ਥਾ ਚੇਵ ਨਾਨਾਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾ ਚ, ਉਦਾਹੁ ਏਕਤ੍ਥਾ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਮੇਵ ਨਾਨ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਗਹਪਤਿ, ਤਂ ਯੇਵੇਤ੍ਥ ਪਟਿਭਾਤੁ. ਅਪਣ੍ਣਕਨ੍ਤੇ ਇਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਯਾ ਚਾਯਂ ਅਪ੍ਪਮਾਣਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ ਯਾ ਚ ਮਹਗ੍ਗਤਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ ਇਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਏਕਤ੍ਥਾ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਮੇਵ ਨਾਨ’’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਯਾ ਚਾਯਂ, ਗਹਪਤਿ, ਅਪ੍ਪਮਾਣਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ ਯਾ ਚ ਮਹਗ੍ਗਤਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ ਇਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਨਾਨਤ੍ਥਾ ਚੇਵ ਨਾਨਾਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾ ਚ. ਤਦਮਿਨਾਪੇਤਂ, ਗਹਪਤਿ, ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ ਯਥਾ ਇਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਨਾਨਤ੍ਥਾ ਚੇਵ ਨਾਨਾਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾ ਚ’’.

‘‘ਕਤਮਾ ਚ, ਗਹਪਤਿ, ਅਪ੍ਪਮਾਣਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ? ਇਧ, ਗਹਪਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਮੇਤ੍ਤਾਸਹਗਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਏਕਂ ਦਿਸਂ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਤਥਾ ਦੁਤਿਯਂ ਤਥਾ ਤਤਿਯਂ ਤਥਾ ਚਤੁਤ੍ਥਂ; ਇਤਿ ਉਦ੍ਧਮਧੋ ਤਿਰਿਯਂ ਸਬ੍ਬਧਿ ਸਬ੍ਬਤ੍ਤਤਾਯ ਸਬ੍ਬਾਵਨ੍ਤਂ ਲੋਕਂ ਮੇਤ੍ਤਾਸਹਗਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਵਿਪੁਲੇਨ ਮਹਗ੍ਗਤੇਨ ਅਪ੍ਪਮਾਣੇਨ ਅਵੇਰੇਨ ਅਬ੍ਯਾਬਜ੍ਝੇਨ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਕਰੁਣਾਸਹਗਤੇਨ ਚੇਤਸਾ… ਮੁਦਿਤਾਸਹਗਤੇਨ ਚੇਤਸਾ… ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਏਕਂ ਦਿਸਂ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਤਥਾ ਦੁਤਿਯਂ ਤਥਾ ਤਤਿਯਂ ਤਥਾ ਚਤੁਤ੍ਥਂ; ਇਤਿ ਉਦ੍ਧਮਧੋ ਤਿਰਿਯਂ ਸਬ੍ਬਧਿ ਸਬ੍ਬਤ੍ਤਤਾਯ ਸਬ੍ਬਾਵਨ੍ਤਂ ਲੋਕਂ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਵਿਪੁਲੇਨ ਮਹਗ੍ਗਤੇਨ ਅਪ੍ਪਮਾਣੇਨ ਅਵੇਰੇਨ ਅਬ੍ਯਾਬਜ੍ਝੇਨ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਗਹਪਤਿ, ਅਪ੍ਪਮਾਣਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ.

੨੩੧. ‘‘ਕਤਮਾ ਚ, ਗਹਪਤਿ, ਮਹਗ੍ਗਤਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ? ਇਧ, ਗਹਪਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਏਕਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਂ ਮਹਗ੍ਗਤਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਗਹਪਤਿ, ਮਹਗ੍ਗਤਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ. ਇਧ ਪਨ, ਗਹਪਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਾਨਿ ਮਹਗ੍ਗਤਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਯਮ੍ਪਿ [ਅਯਂ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਕ.)] ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਗਹਪਤਿ, ਮਹਗ੍ਗਤਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ. ਇਧ ਪਨ, ਗਹਪਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਏਕਂ ਗਾਮਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ਮਹਗ੍ਗਤਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਗਹਪਤਿ, ਮਹਗ੍ਗਤਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ. ਇਧ ਪਨ, ਗਹਪਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਗਾਮਕ੍ਖੇਤ੍ਤਾਨਿ ਮਹਗ੍ਗਤਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਗਹਪਤਿ, ਮਹਗ੍ਗਤਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ. ਇਧ ਪਨ, ਗਹਪਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਏਕਂ ਮਹਾਰਜ੍ਜਂ ਮਹਗ੍ਗਤਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਗਹਪਤਿ, ਮਹਗ੍ਗਤਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ. ਇਧ ਪਨ, ਗਹਪਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਮਹਾਰਜ੍ਜਾਨਿ ਮਹਗ੍ਗਤਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਗਹਪਤਿ, ਮਹਗ੍ਗਤਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ. ਇਧ ਪਨ, ਗਹਪਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਸਮੁਦ੍ਦਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਪਥਵਿਂ ਮਹਗ੍ਗਤਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਗਹਪਤਿ, ਮਹਗ੍ਗਤਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਖੋ ਏਤਂ, ਗਹਪਤਿ, ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ ਯਥਾ ਇਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਨਾਨਤ੍ਥਾ ਚੇਵ ਨਾਨਾਬ੍ਯਞ੍ਜਨਾ ਚ.

੨੩੨. ‘‘ਚਤਸ੍ਸੋ ਖੋ ਇਮਾ ਗਹਪਤਿ, ਭਵੂਪਪਤ੍ਤਿਯੋ. ਕਤਮਾ ਚਤਸ੍ਸੋ? ਇਧ, ਗਹਪਤਿ, ਏਕਚ੍ਚੋ ‘ਪਰਿਤ੍ਤਾਭਾ’ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਸੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਪਰਿਤ੍ਤਾਭਾਨਂ ਦੇਵਾਨਂ ਸਹਬ੍ਯਤਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਇਧ ਪਨ, ਗਹਪਤਿ, ਏਕਚ੍ਚੋ ‘ਅਪ੍ਪਮਾਣਾਭਾ’ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਸੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਅਪ੍ਪਮਾਣਾਭਾਨਂ ਦੇਵਾਨਂ ਸਹਬ੍ਯਤਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਇਧ ਪਨ, ਗਹਪਤਿ, ਏਕਚ੍ਚੋ ‘ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾਭਾ’ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਸੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾਭਾਨਂ ਦੇਵਾਨਂ ਸਹਬ੍ਯਤਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਇਧ ਪਨ, ਗਹਪਤਿ, ਏਕਚ੍ਚੋ ‘ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਭਾ’ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਸੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਭਾਨਂ ਦੇਵਾਨਂ ਸਹਬ੍ਯਤਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਇਮਾ ਖੋ, ਗਹਪਤਿ, ਚਤਸ੍ਸੋ ਭਵੂਪਪਤ੍ਤਿਯੋ.

‘‘ਹੋਤਿ ਖੋ ਸੋ, ਗਹਪਤਿ, ਸਮਯੋ, ਯਾ ਤਾ ਦੇਵਤਾ ਏਕਜ੍ਝਂ ਸਨ੍ਨਿਪਤਨ੍ਤਿ, ਤਾਸਂ ਏਕਜ੍ਝਂ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਾਨਂ ਵਣ੍ਣਨਾਨਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ਖੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ ਨੋ ਚ ਆਭਾਨਾਨਤ੍ਤਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਗਹਪਤਿ, ਪੁਰਿਸੋ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾਨਿ ਤੇਲਪ੍ਪਦੀਪਾਨਿ ਏਕਂ ਘਰਂ ਪਵੇਸੇਯ੍ਯ. ਤੇਸਂ ਏਕਂ ਘਰਂ ਪਵੇਸਿਤਾਨਂ ਅਚ੍ਚਿਨਾਨਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ਖੋ ਪਞ੍ਞਾਯੇਥ, ਨੋ ਚ ਆਭਾਨਾਨਤ੍ਤਂ; ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਗਹਪਤਿ, ਹੋਤਿ ਖੋ ਸੋ ਸਮਯੋ, ਯਾ ਤਾ ਦੇਵਤਾ ਏਕਜ੍ਝਂ ਸਨ੍ਨਿਪਤਨ੍ਤਿ ਤਾਸਂ ਏਕਜ੍ਝਂ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤਾਨਂ ਵਣ੍ਣਨਾਨਤ੍ਤਞ੍ਹਿ ਖੋ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ, ਨੋ ਚ ਆਭਾਨਾਨਤ੍ਤਂ.

‘‘ਹੋਤਿ ਖੋ ਸੋ, ਗਹਪਤਿ, ਸਮਯੋ, ਯਾ ਤਾ ਦੇਵਤਾ ਤਤੋ ਵਿਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ, ਤਾਸਂ ਤਤੋ ਵਿਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤੀਨਂ ਵਣ੍ਣਨਾਨਤ੍ਤਞ੍ਚੇਵ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ ਆਭਾਨਾਨਤ੍ਤਞ੍ਚ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਗਹਪਤਿ, ਪੁਰਿਸੋ ਤਾਨਿ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾਨਿ ਤੇਲਪ੍ਪਦੀਪਾਨਿ ਤਮ੍ਹਾ ਘਰਾ ਨੀਹਰੇਯ੍ਯ. ਤੇਸਂ ਤਤੋ ਨੀਹਤਾਨਂ [ਨੀਹਰਨ੍ਤਾਨਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)] ਅਚ੍ਚਿਨਾਨਤ੍ਤਞ੍ਚੇਵ ਪਞ੍ਞਾਯੇਥ ਆਭਾਨਾਨਤ੍ਤਞ੍ਚ; ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਗਹਪਤਿ, ਹੋਤਿ ਖੋ ਸੋ ਸਮਯੋ, ਯਾ ਤਾ ਦੇਵਤਾ ਤਤੋ ਵਿਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ, ਤਾਸਂ ਤਤੋ ਵਿਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤੀਨਂ ਵਣ੍ਣਨਾਨਤ੍ਤਞ੍ਚੇਵ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ ਆਭਾਨਾਨਤ੍ਤਞ੍ਚ.

‘‘ਨ ਖੋ, ਗਹਪਤਿ, ਤਾਸਂ ਦੇਵਤਾਨਂ ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਇਦਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਨਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਵਾ ਧੁਵਨ੍ਤਿ ਵਾ ਸਸ੍ਸਤ’ਨ੍ਤਿ ਵਾ, ਅਪਿ ਚ ਯਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥੇਵ ਤਾ [ਯਾ (ਕ.)] ਦੇਵਤਾ ਅਭਿਨਿਵਿਸਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਤਾ ਦੇਵਤਾ ਅਭਿਰਮਨ੍ਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਗਹਪਤਿ, ਮਕ੍ਖਿਕਾਨਂ ਕਾਜੇਨ ਵਾ ਪਿਟਕੇਨ ਵਾ ਹਰੀਯਮਾਨਾਨਂ ਨ ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਇਦਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਨਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਵਾ ਧੁਵਨ੍ਤਿ ਵਾ ਸਸ੍ਸਤ’ਨ੍ਤਿ ਵਾ, ਅਪਿ ਚ ਯਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥੇਵ ਤਾ [ਯਾ (ਕ.)] ਮਕ੍ਖਿਕਾ ਅਭਿਨਿਵਿਸਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਤਾ ਮਕ੍ਖਿਕਾ ਅਭਿਰਮਨ੍ਤਿ; ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਗਹਪਤਿ, ਤਾਸਂ ਦੇਵਤਾਨਂ ਨ ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਇਦਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਨਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਵਾ ਧੁਵਨ੍ਤਿ ਵਾ ਸਸ੍ਸਤ’ਨ੍ਤਿ ਵਾ, ਅਪਿ ਚ ਯਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥੇਵ ਤਾ ਦੇਵਤਾ ਅਭਿਨਿਵਿਸਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਤਾ ਦੇਵਤਾ ਅਭਿਰਮਨ੍ਤੀ’’ਤਿ.

੨੩੩. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਭਿਯੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ [ਕਚ੍ਚਾਯਨੋ (ਸੀ.)] ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ! ਅਤ੍ਥਿ ਚ ਮੇ ਏਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਰਿਂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ. ਯਾ ਤਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦੇਵਤਾ ਆਭਾ ਸਬ੍ਬਾ ਤਾ ਪਰਿਤ੍ਤਾਭਾ ਉਦਾਹੁ ਸਨ੍ਤੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਅਪ੍ਪਮਾਣਾਭਾ’’ਤਿ? ‘‘ਤਦਙ੍ਗੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਸਨ੍ਤੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਪਰਿਤ੍ਤਾਭਾ, ਸਨ੍ਤਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਅਪ੍ਪਮਾਣਾਭਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ, ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਤਾਸਂ ਦੇਵਤਾਨਂ ਏਕਂ ਦੇਵਨਿਕਾਯਂ ਉਪਪਨ੍ਨਾਨਂ ਸਨ੍ਤੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਪਰਿਤ੍ਤਾਭਾ, ਸਨ੍ਤਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਅਪ੍ਪਮਾਣਾਭਾ’’ਤਿ?

‘‘ਤੇਨ ਹਾਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਤਂਯੇਵੇਤ੍ਥ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਯਥਾ ਤੇ ਖਮੇਯ੍ਯ ਤਥਾ ਨਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਸਿ. ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਯ੍ਵਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਏਕਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਂ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਯੋਚਾਯਂ [ਯੋਪਾਯਂ (ਕ.)] ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਾਨਿ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ – ਇਮਾਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾਨਂ ਕਤਮਾ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾ ਮਹਗ੍ਗਤਤਰਾ’’ਤਿ? ‘‘ਯ੍ਵਾਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਾਨਿ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ – ਅਯਂ ਇਮਾਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾਨਂ ਮਹਗ੍ਗਤਤਰਾ’’ਤਿ.

‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਯ੍ਵਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਾਨਿ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਯੋਚਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਏਕਂ ਗਾਮਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ – ਇਮਾਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾਨਂ ਕਤਮਾ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾ ਮਹਗ੍ਗਤਤਰਾ’’ਤਿ? ‘‘ਯ੍ਵਾਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਏਕਂ ਗਾਮਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ – ਅਯਂ ਇਮਾਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾਨਂ ਮਹਗ੍ਗਤਤਰਾ’’ਤਿ.

‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਯ੍ਵਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਏਕਂ ਗਾਮਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਯੋਚਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਗਾਮਕ੍ਖੇਤ੍ਤਾਨਿ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ – ਇਮਾਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾਨਂ ਕਤਮਾ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾ ਮਹਗ੍ਗਤਤਰਾ’’ਤਿ? ‘‘ਯ੍ਵਾਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਗਾਮਕ੍ਖੇਤ੍ਤਾਨਿ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ – ਅਯਂ ਇਮਾਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾਨਂ ਮਹਗ੍ਗਤਤਰਾ’’ਤਿ.

‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਯ੍ਵਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਗਾਮਕ੍ਖੇਤ੍ਤਾਨਿ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਯੋਚਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਏਕਂ ਮਹਾਰਜ੍ਜਂ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ – ਇਮਾਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾਨਂ ਕਤਮਾ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾ ਮਹਗ੍ਗਤਤਰਾ’’ਤਿ? ‘‘ਯ੍ਵਾਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਏਕਂ ਮਹਾਰਜ੍ਜਂ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ – ਅਯਂ ਇਮਾਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾਨਂ ਮਹਗ੍ਗਤਤਰਾ’’ਤਿ.

‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਯ੍ਵਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਏਕਂ ਮਹਾਰਜ੍ਜਂ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਯੋਚਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਮਹਾਰਜ੍ਜਾਨਿ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ – ਇਮਾਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾਨਂ ਕਤਮਾ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾ ਮਹਗ੍ਗਤਤਰਾ’’ਤਿ? ‘‘ਯ੍ਵਾਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਮਹਾਰਜ੍ਜਾਨਿ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ – ਅਯਂ ਇਮਾਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾਨਂ ਮਹਗ੍ਗਤਤਰਾ’’ਤਿ.

‘‘ਤਂ ਕਿਂ ਮਞ੍ਞਸਿ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਯ੍ਵਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਦ੍ਵੇ ਵਾ ਤੀਣਿ ਵਾ ਮਹਾਰਜ੍ਜਾਨਿ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਯੋਚਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਸਮੁਦ੍ਦਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਪਥਵਿਂ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ – ਇਮਾਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾਨਂ ਕਤਮਾ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾ ਮਹਗ੍ਗਤਤਰਾ’’ਤਿ? ‘‘ਯ੍ਵਾਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਯਾਵਤਾ ਸਮੁਦ੍ਦਪਰਿਯਨ੍ਤਂ ਪਥਵਿਂ ‘ਮਹਗ੍ਗਤ’ਨ੍ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ – ਅਯਂ ਇਮਾਸਂ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਭਾਵਨਾਨਂ ਮਹਗ੍ਗਤਤਰਾ’’ਤਿ? ‘‘ਅਯਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਹੇਤੁ ਅਯਂ ਪਚ੍ਚਯੋ, ਯੇਨ ਤਾਸਂ ਦੇਵਤਾਨਂ ਏਕਂ ਦੇਵਨਿਕਾਯਂ ਉਪਪਨ੍ਨਾਨਂ ਸਨ੍ਤੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਪਰਿਤ੍ਤਾਭਾ, ਸਨ੍ਤਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਅਪ੍ਪਮਾਣਾਭਾ’’ਤਿ.

੨੩੪. ‘‘ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ! ਅਤ੍ਥਿ ਚ ਮੇ ਏਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਰਿਂ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ. ਯਾਵਤਾ [ਯਾ ਤਾ (ਕ.)], ਭਨ੍ਤੇ, ਦੇਵਤਾ ਆਭਾ ਸਬ੍ਬਾ ਤਾ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾਭਾ ਉਦਾਹੁ ਸਨ੍ਤੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਭਾ’’ਤਿ? ‘‘ਤਦਙ੍ਗੇਨ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਸਨ੍ਤੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾਭਾ, ਸਨ੍ਤਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਭਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ, ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ, ਯੇਨ ਤਾਸਂ ਦੇਵਤਾਨਂ ਏਕਂ ਦੇਵਨਿਕਾਯਂ ਉਪਪਨ੍ਨਾਨਂ ਸਨ੍ਤੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾਭਾ, ਸਨ੍ਤਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਭਾ’’ਤਿ?

‘‘ਤੇਨ, ਹਾਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਉਪਮਂ ਤੇ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਉਪਮਾਯਪਿਧੇਕਚ੍ਚੇ [ਉਪਮਾਯਮਿਧੇਕਚ੍ਚੇ (ਕ.)] ਵਿਞ੍ਞੂ ਪੁਰਿਸਾ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਆਜਾਨਨ੍ਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਤੇਲਪ੍ਪਦੀਪਸ੍ਸ ਝਾਯਤੋ ਤੇਲਮ੍ਪਿ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਵਟ੍ਟਿਪਿ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾ. ਸੋ ਤੇਲਸ੍ਸਪਿ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਵਟ੍ਟਿਯਾਪਿ ਅਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਅਨ੍ਧਨ੍ਧਂ ਵਿਯ ਝਾਯਤਿ; ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾਭਾ’ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਕਾਯਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਮ੍ਪਿ ਨ ਸੁਪ੍ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਂ ਹੋਤਿ, ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਮ੍ਪਿ ਨ ਸੁਸਮੂਹਤਂ ਹੋਤਿ, ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਮ੍ਪਿ ਨ ਸੁਪ੍ਪਟਿਵਿਨੀਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਕਾਯਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਸ੍ਸਪਿ ਨ ਸੁਪ੍ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਸ੍ਸਪਿ ਨ ਸੁਸਮੂਹਤਤ੍ਤਾ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਸ੍ਸਪਿ ਨ ਸੁਪ੍ਪਟਿਵਿਨੀਤਤ੍ਤਾ ਅਨ੍ਧਨ੍ਧਂ ਵਿਯ ਝਾਯਤਿ. ਸੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾਭਾਨਂ ਦੇਵਾਨਂ ਸਹਬ੍ਯਤਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਤੇਲਪ੍ਪਦੀਪਸ੍ਸ ਝਾਯਤੋ ਤੇਲਮ੍ਪਿ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਂ ਵਟ੍ਟਿਪਿ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾ. ਸੋ ਤੇਲਸ੍ਸਪਿ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਵਟ੍ਟਿਯਾਪਿ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਨ ਅਨ੍ਧਨ੍ਧਂ ਵਿਯ ਝਾਯਤਿ; ਏਵਮੇਵ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਭਾ’ਤਿ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਕਾਯਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਮ੍ਪਿ ਸੁਪ੍ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਂ ਹੋਤਿ, ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਮ੍ਪਿ ਸੁਸਮੂਹਤਂ ਹੋਤਿ, ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਮ੍ਪਿ ਸੁਪ੍ਪਟਿਵਿਨੀਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਕਾਯਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਸ੍ਸਪਿ ਸੁਪ੍ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਸ੍ਸਪਿ ਸੁਸਮੂਹਤਤ੍ਤਾ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਸ੍ਸਪਿ ਸੁਪ੍ਪਟਿਵਿਨੀਤਤ੍ਤਾ ਨ ਅਨ੍ਧਨ੍ਧਂ ਵਿਯ ਝਾਯਤਿ. ਸੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਭਾਨਂ ਦੇਵਾਨਂ ਸਹਬ੍ਯਤਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਅਯਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਹੇਤੁ ਅਯਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਤਾਸਂ ਦੇਵਤਾਨਂ ਏਕਂ ਦੇਵਨਿਕਾਯਂ ਉਪਪਨ੍ਨਾਨਂ ਸਨ੍ਤੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਾਭਾ, ਸਨ੍ਤਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਏਕਚ੍ਚਾ ਦੇਵਤਾ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਭਾ’’ਤਿ.

੨੩੫. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਭਿਯੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ! ਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਏਵਮਾਹ – ‘ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤ’ਨ੍ਤਿ ਵਾ ‘ਏਵਂ ਅਰਹਤਿ ਭਵਿਤੁ’ਨ੍ਤਿ ਵਾ; ਅਥ ਚ ਪਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ‘ਏਵਮ੍ਪਿ ਤਾ ਦੇਵਤਾ, ਇਤਿਪਿ ਤਾ ਦੇਵਤਾ’ਤ੍ਵੇਵ ਭਾਸਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਅਦ੍ਧਾ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੇਨ ਤਾਹਿ ਦੇਵਤਾਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਨ੍ਨਿਵੁਤ੍ਥਪੁਬ੍ਬਞ੍ਚੇਵ ਸਲ੍ਲਪਿਤਪੁਬ੍ਬਞ੍ਚ ਸਾਕਚ੍ਛਾ ਚ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤਪੁਬ੍ਬਾ’’’ਤਿ. ‘‘ਅਦ੍ਧਾ ਖੋ ਅਯਂ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਆਸਜ੍ਜ ਉਪਨੀਯ ਵਾਚਾ ਭਾਸਿਤਾ, ਅਪਿ ਚ ਤੇ ਅਹਂ ਬ੍ਯਾਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ – ‘ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਖੋ ਮੇ, ਆਵੁਸੋ ਕਚ੍ਚਾਨ, ਤਾਹਿ ਦੇਵਤਾਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਨ੍ਨਿਵੁਤ੍ਥਪੁਬ੍ਬਞ੍ਚੇਵ ਸਲ੍ਲਪਿਤਪੁਬ੍ਬਞ੍ਚ ਸਾਕਚ੍ਛਾ ਚ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤਪੁਬ੍ਬਾ’’’ਤਿ.

ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਸਭਿਯੋ ਕਚ੍ਚਾਨੋ ਪਞ੍ਚਕਙ੍ਗਂ ਥਪਤਿਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਲਾਭਾ ਤੇ, ਗਹਪਤਿ, ਸੁਲਦ੍ਧਂ ਤੇ, ਗਹਪਤਿ, ਯਂ ਤ੍ਵਞ੍ਚੇਵ ਤਂ ਕਙ੍ਖਾਧਮ੍ਮਂ ਪਹਾਸਿ [ਪਜਹਸਿ (ਕ.)], ਮਯਞ੍ਚਿਮਂ [ਯਮ੍ਪਿਮਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)] ਧਮ੍ਮਪਰਿਯਾਯਂ ਅਲਤ੍ਥਮ੍ਹਾ ਸਵਨਾਯਾ’’ਤਿ.

ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਸੁਤ੍ਤਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਸਤ੍ਤਮਂ.