੮. ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਸੁਤ੍ਤਂ
੨੩੬. ਏਵਂ ਮੇ ਸੁਤਂ – ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਕੋਸਮ੍ਬਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਘੋਸਿਤਾਰਾਮੇ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਕੋਸਮ੍ਬਿਯਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਣ੍ਡਨਜਾਤਾ ਕਲਹਜਾਤਾ ਵਿਵਾਦਾਪਨ੍ਨਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਮੁਖਸਤ੍ਤੀਹਿ ਵਿਤੁਦਨ੍ਤਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤੋ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਧ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕੋਸਮ੍ਬਿਯਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਣ੍ਡਨਜਾਤਾ ਕਲਹਜਾਤਾ ਵਿਵਾਦਾਪਨ੍ਨਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਮੁਖਸਤ੍ਤੀਹਿ ਵਿਤੁਦਨ੍ਤਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਯੇਨ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਤੁ ਅਨੁਕਮ੍ਪਂ ਉਪਾਦਾਯਾ’’ਤਿ. ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ ਭਗਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਯੇਨ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਲਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾ ਭਣ੍ਡਨਂ, ਮਾ ਕਲਹਂ, ਮਾ ਵਿਗ੍ਗਹਂ, ਮਾ ਵਿਵਾਦ’’ਨ੍ਤਿ.
ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਆਗਮੇਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ! ਭਗਵਾ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਾਮੀ; ਅਪ੍ਪੋਸ੍ਸੁਕ੍ਕੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਤੁ; ਮਯਮੇਤੇਨ ਭਣ੍ਡਨੇਨ ਕਲਹੇਨ ਵਿਗ੍ਗਹੇਨ ਵਿਵਾਦੇਨ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਭਗਵਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਲਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾ ਭਣ੍ਡਨਂ, ਮਾ ਕਲਹਂ, ਮਾ ਵਿਗ੍ਗਹਂ, ਮਾ ਵਿਵਾਦ’’ਨ੍ਤਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਆਗਮੇਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ! ਭਗਵਾ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਾਮੀ; ਅਪ੍ਪੋਸ੍ਸੁਕ੍ਕੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਤੁ; ਮਯਮੇਤੇਨ ਭਣ੍ਡਨੇਨ ਕਲਹੇਨ ਵਿਗ੍ਗਹੇਨ ਵਿਵਾਦੇਨ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ. ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਭਗਵਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਲਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾ ਭਣ੍ਡਨਂ, ਮਾ ਕਲਹਂ, ਮਾ ਵਿਗ੍ਗਹਂ, ਮਾ ਵਿਵਾਦ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਆਗਮੇਤੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਾਮੀ; ਅਪ੍ਪੋਸ੍ਸੁਕ੍ਕੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸੁਖਵਿਹਾਰਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਤੁ; ਮਯਮੇਤੇਨ ਭਣ੍ਡਨੇਨ ਕਲਹੇਨ ਵਿਗ੍ਗਹੇਨ ਵਿਵਾਦੇਨ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ.
ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਕੋਸਮ੍ਬਿਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਾਵਿਸਿ. ਕੋਸਮ੍ਬਿਯਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਂ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ ਸੇਨਾਸਨਂ ਸਂਸਾਮੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਠਿਤਕੋਵ ਇਮਾ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ –
੨੩੭. ‘‘ਪੁਥੁਸਦ੍ਦੋ ਸਮਜਨੋ, ਨ ਬਾਲੋ ਕੋਚਿ ਮਞ੍ਞਥ;
ਸਙ੍ਘਸ੍ਮਿਂ ਭਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਮਿਂ, ਨਾਞ੍ਞਂ ਭਿਯ੍ਯੋ ਅਮਞ੍ਞਰੁਂ.
‘‘ਪਰਿਮੁਟ੍ਠਾ ਪਣ੍ਡਿਤਾਭਾਸਾ, ਵਾਚਾਗੋਚਰਭਾਣਿਨੋ;
ਯਾਵਿਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਮੁਖਾਯਾਮਂ, ਯੇਨ ਨੀਤਾ ਨ ਤਂ ਵਿਦੂ.
‘‘ਅਕ੍ਕੋਚ੍ਛਿ ਮਂ ਅਵਧਿ ਮਂ, ਅਜਿਨਿ ਮਂ ਅਹਾਸਿ ਮੇ;
ਯੇ ਚ ਤਂ ਉਪਨਯ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਵੇਰਂ ਤੇਸਂ ਨ ਸਮ੍ਮਤਿ.
‘‘ਅਕ੍ਕੋਚ੍ਛਿ ਮਂ ਅਵਧਿ ਮਂ, ਅਜਿਨਿ ਮਂ ਅਹਾਸਿ ਮੇ;
ਯੇ ਚ ਤਂ ਨੁਪਨਯ੍ਹਨ੍ਤਿ, ਵੇਰਂ ਤੇਸੂਪਸਮ੍ਮਤਿ.
‘‘ਨ ਹਿ ਵੇਰੇਨ ਵੇਰਾਨਿ, ਸਮ੍ਮਨ੍ਤੀਧ ਕੁਦਾਚਨਂ;
ਅਵੇਰੇਨ ਚ ਸਮ੍ਮਨ੍ਤਿ, ਏਸ ਧਮ੍ਮੋ ਸਨਨ੍ਤਨੋ.
‘‘ਪਰੇ ਚ ਨ ਵਿਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਮਯਮੇਤ੍ਥ ਯਮਾਮਸੇ;
ਯੇ ਚ ਤਤ੍ਥ ਵਿਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਤਤੋ ਸਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਮੇਧਗਾ.
‘‘ਅਟ੍ਠਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾ ਪਾਣਹਰਾ, ਗਵਸ੍ਸਧਨਹਾਰਿਨੋ;
ਰਟ੍ਠਂ ਵਿਲੁਮ੍ਪਮਾਨਾਨਂ, ਤੇਸਮ੍ਪਿ ਹੋਤਿ ਸਙ੍ਗਤਿ;
ਕਸ੍ਮਾ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਨੋ ਸਿਯਾ.
‘‘ਸਚੇ ਲਭੇਥ ਨਿਪਕਂ ਸਹਾਯਂ,
ਸਦ੍ਧਿਂ ਚਰਂ ਸਾਧੁਵਿਹਾਰਿ ਧੀਰਂ;
ਅਭਿਭੁਯ੍ਯ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਨਿ,
ਚਰੇਯ੍ਯ ਤੇਨਤ੍ਤਮਨੋ ਸਤੀਮਾ.
‘‘ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ ਨਿਪਕਂ ਸਹਾਯਂ,
ਸਦ੍ਧਿਂ ਚਰਂ ਸਾਧੁਵਿਹਾਰਿ ਧੀਰਂ;
ਰਾਜਾਵ ਰਟ੍ਠਂ ਵਿਜਿਤਂ ਪਹਾਯ,
ਏਕੋ ਚਰੇ ਮਾਤਙ੍ਗਰਞ੍ਞੇਵ ਨਾਗੋ.
‘‘ਏਕਸ੍ਸ ਚਰਿਤਂ ਸੇਯ੍ਯੋ, ਨਤ੍ਥਿ ਬਾਲੇ ਸਹਾਯਤਾ;
ਏਕੋ ਚਰੇ ਨ ਚ ਪਾਪਾਨਿ ਕਯਿਰਾ,
ਅਪ੍ਪੋਸ੍ਸੁਕ੍ਕੋ ਮਾਤਙ੍ਗਰਞ੍ਞੇਵ ਨਾਗੋ’’ਤਿ.
੨੩੮. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਠਿਤਕੋਵ ਇਮਾ ਗਾਥਾ ਭਾਸਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਬਾਲਕਲੋਣਕਾਰਗਾਮੋ [ਬਾਲਕਲੋਣਕਗਾਮੋ (ਕ.), ਤਥਾ ਵਿਨਯੇਪਿ] ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਭਗੁ ਬਾਲਕਲੋਣਕਾਰਗਾਮੇ ਵਿਹਰਤਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਭਗੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦੂਰਤੋਵ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਆਸਨਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸਿ ਉਦਕਞ੍ਚ ਪਾਦਾਨਂ ਧੋਵਨਂ [ਉਦਕਞ੍ਚ ਪਾਦਾਨਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)]. ਨਿਸੀਦਿ ਭਗਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ. ਨਿਸਜ੍ਜ ਪਾਦੇ ਪਕ੍ਖਾਲੇਸਿ. ਆਯਸ੍ਮਾਪਿ ਖੋ ਭਗੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਭਗੁਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਚ੍ਚਿ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਖਮਨੀਯਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਯਾਪਨੀਯਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਪਿਣ੍ਡਕੇਨ ਨ ਕਿਲਮਸੀ’’ਤਿ? ‘‘ਖਮਨੀਯਂ ਭਗਵਾ, ਯਾਪਨੀਯਂ ਭਗਵਾ, ਨ ਚਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਿਣ੍ਡਕੇਨ ਕਿਲਮਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਭਗੁਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਸਮਾਦਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਯਾਸਨਾ ਯੇਨ ਪਾਚੀਨਵਂਸਦਾਯੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ.
ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਨਨ੍ਦਿਯੋ [ਭਦ੍ਦਿਯੋ (ਮ. ਨਿ. ੨.੧੬੬ ਨਲ਼ਕਪਾਨੇ] ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਕਿਮਿਲੋ [ਕਿਮ੍ਬਿਲੋ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)] ਪਾਚੀਨਵਂਸਦਾਯੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਦਾਯਪਾਲੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦੂਰਤੋਵ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ. ਦਿਸ੍ਵਾਨ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਮਾ, ਮਹਾਸਮਣ, ਏਤਂ ਦਾਯਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਸਨ੍ਤੇਤ੍ਥ ਤਯੋ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਕਾਮਰੂਪਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਮਾ ਤੇਸਂ ਅਫਾਸੁਮਕਾਸੀ’’ਤਿ. ਅਸ੍ਸੋਸਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਦਾਯਪਾਲਸ੍ਸ ਭਗਵਤਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮਨ੍ਤਯਮਾਨਸ੍ਸ. ਸੁਤ੍ਵਾਨ ਦਾਯਪਾਲਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਮਾ, ਆਵੁਸੋ ਦਾਯਪਾਲ, ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਵਾਰੇਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਨੋ ਭਗਵਾ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿ.
੨੩੯. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਚ ਨਨ੍ਦਿਯੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਚ ਕਿਮਿਲੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਞ੍ਚ ਨਨ੍ਦਿਯਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਞ੍ਚ ਕਿਮਿਲਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਅਭਿਕ੍ਕਮਥਾਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ, ਅਭਿਕ੍ਕਮਥਾਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ, ਸਤ੍ਥਾ ਨੋ ਭਗਵਾ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਨਨ੍ਦਿਯੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਚ ਕਿਮਿਲੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਚ੍ਚੁਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਏਕੋ ਭਗਵਤੋ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਸਿ, ਏਕੋ ਆਸਨਂ ਪਞ੍ਞਪੇਸਿ, ਏਕੋ ਪਾਦੋਦਕਂ ਉਪਟ੍ਠਪੇਸਿ. ਨਿਸੀਦਿ ਭਗਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ. ਨਿਸਜ੍ਜ ਪਾਦੇ ਪਕ੍ਖਾਲੇਸਿ. ਤੇਪਿ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਚ੍ਚਿ ਵੋ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਖਮਨੀਯਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਯਾਪਨੀਯਂ, ਕਚ੍ਚਿ ਪਿਣ੍ਡਕੇਨ ਨ ਕਿਲਮਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਖਮਨੀਯਂ ਭਗਵਾ, ਯਾਪਨੀਯਂ ਭਗਵਾ, ਨ ਚ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਿਣ੍ਡਕੇਨ ਕਿਲਮਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕਚ੍ਚਿ ਪਨ ਵੋ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਸਮਗ੍ਗਾ ਸਮ੍ਮੋਦਮਾਨਾ ਅਵਿਵਦਮਾਨਾ ਖੀਰੋਦਕੀਭੂਤਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਪਿਯਚਕ੍ਖੂਹਿ ਸਮ੍ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ਵਿਹਰਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਤਗ੍ਘ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਮਗ੍ਗਾ ਸਮ੍ਮੋਦਮਾਨਾ ਅਵਿਵਦਮਾਨਾ ਖੀਰੋਦਕੀਭੂਤਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਪਿਯਚਕ੍ਖੂਹਿ ਸਮ੍ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ਵਿਹਰਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਯਥਾ ਕਥਂ ਪਨ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਸਮਗ੍ਗਾ ਸਮ੍ਮੋਦਮਾਨਾ ਅਵਿਵਦਮਾਨਾ ਖੀਰੋਦਕੀਭੂਤਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਪਿਯਚਕ੍ਖੂਹਿ ਸਮ੍ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ਵਿਹਰਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਇਧ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਲਾਭਾ ਵਤ ਮੇ, ਸੁਲਦ੍ਧਂ ਵਤ ਮੇ ਯੋਹਂ ਏਵਰੂਪੇਹਿ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਵਿਹਰਾਮੀ’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਇਮੇਸੁ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੇਸੁ ਮੇਤ੍ਤਂ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤਂ ਆਵਿ ਚੇਵ ਰਹੋ ਚ, ਮੇਤ੍ਤਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤਂ ਆਵਿ ਚੇਵ ਰਹੋ ਚ, ਮੇਤ੍ਤਂ ਮਨੋਕਮ੍ਮਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤਂ ਆਵਿ ਚੇਵ ਰਹੋ ਚ. ਤਸ੍ਸ, ਮਯ੍ਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਸਕਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਇਮੇਸਂਯੇਵ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਕਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਇਮੇਸਂਯੇਵ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤਾਮਿ. ਨਾਨਾ ਹਿ ਖੋ ਨੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਾਯਾ, ਏਕਞ੍ਚ ਪਨ ਮਞ੍ਞੇ ਚਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ.
ਆਯਸ੍ਮਾਪਿ ਖੋ ਨਨ੍ਦਿਯੋ…ਪੇ… ਆਯਸ੍ਮਾਪਿ ਖੋ ਕਿਮਿਲੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਮਯ੍ਹਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਲਾਭਾ ਵਤ ਮੇ, ਸੁਲਦ੍ਧਂ ਵਤ ਮੇ ਯੋਹਂ ਏਵਰੂਪੇਹਿ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਵਿਹਰਾਮੀ’ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਇਮੇਸੁ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੇਸੁ ਮੇਤ੍ਤਂ ਕਾਯਕਮ੍ਮਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤਂ ਆਵਿ ਚੇਵ ਰਹੋ ਚ, ਮੇਤ੍ਤਂ ਵਚੀਕਮ੍ਮਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤਂ ਆਵਿ ਚੇਵ ਰਹੋ ਚ, ਮੇਤ੍ਤਂ ਮਨੋਕਮ੍ਮਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਿਤਂ ਆਵਿ ਚੇਵ ਰਹੋ ਚ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਸਕਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਇਮੇਸਂਯੇਵ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤੇਯ੍ਯ’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਕਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਇਮੇਸਂਯੇਵ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤਾਮਿ. ਨਾਨਾ ਹਿ ਖੋ ਨੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਾਯਾ, ਏਕਞ੍ਚ ਪਨ ਮਞ੍ਞੇ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਖੋ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਮਗ੍ਗਾ ਸਮ੍ਮੋਦਮਾਨਾ ਅਵਿਵਦਮਾਨਾ ਖੀਰੋਦਕੀਭੂਤਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਪਿਯਚਕ੍ਖੂਹਿ ਸਮ੍ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ਵਿਹਰਾਮਾ’’ਤਿ.
੨੪੦. ‘‘ਸਾਧੁ, ਸਾਧੁ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ! ਕਚ੍ਚਿ ਪਨ ਵੋ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਆਤਾਪਿਨੋ ਪਹਿਤਤ੍ਤਾ ਵਿਹਰਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਤਗ੍ਘ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਆਤਾਪਿਨੋ ਪਹਿਤਤ੍ਤਾ ਵਿਹਰਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਯਥਾ ਕਥਂ ਪਨ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਆਤਾਪਿਨੋ ਪਹਿਤਤ੍ਤਾ ਵਿਹਰਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਇਧ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਯੋ ਪਠਮਂ ਗਾਮਤੋ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਟਿਕ੍ਕਮਤਿ, ਸੋ ਆਸਨਾਨਿ ਪਞ੍ਞਪੇਤਿ, ਪਾਨੀਯਂ ਪਰਿਭੋਜਨੀਯਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤਿ, ਅਵਕ੍ਕਾਰਪਾਤਿਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤਿ. ਯੋ ਪਚ੍ਛਾ ਗਾਮਤੋ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਟਿਕ੍ਕਮਤਿ – ਸਚੇ ਹੋਤਿ ਭੁਤ੍ਤਾਵਸੇਸੋ, ਸਚੇ ਆਕਙ੍ਖਤਿ, ਭੁਞ੍ਜਤਿ; ਨੋ ਚੇ ਆਕਙ੍ਖਤਿ, ਅਪ੍ਪਹਰਿਤੇ ਵਾ ਛਡ੍ਡੇਤਿ ਅਪਾਣਕੇ ਵਾ ਉਦਕੇ ਓਪਿਲਾਪੇਤਿ – ਸੋ ਆਸਨਾਨਿ ਪਟਿਸਾਮੇਤਿ, ਪਾਨੀਯਂ ਪਰਿਭੋਜਨੀਯਂ ਪਟਿਸਾਮੇਤਿ, ਅਵਕ੍ਕਾਰਪਾਤਿਂ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਸਾਮੇਤਿ, ਭਤ੍ਤਗ੍ਗਂ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਤਿ. ਯੋ ਪਸ੍ਸਤਿ ਪਾਨੀਯਘਟਂ ਵਾ ਪਰਿਭੋਜਨੀਯਘਟਂ ਵਾ ਵਚ੍ਚਘਟਂ ਵਾ ਰਿਤ੍ਤਂ ਤੁਚ੍ਛਂ ਸੋ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤਿ. ਸਚਸ੍ਸ ਹੋਤਿ ਅਵਿਸਯ੍ਹਂ, ਹਤ੍ਥਵਿਕਾਰੇਨ ਦੁਤਿਯਂ ਆਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥਵਿਲਙ੍ਘਕੇਨ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਮ [ਉਪਟ੍ਠਪੇਤਿ (ਸੀ.)], ਨ ਤ੍ਵੇਵ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਵਾਚਂ ਭਿਨ੍ਦਾਮ. ਪਞ੍ਚਾਹਿਕਂ ਖੋ ਪਨ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਬ੍ਬਰਤ੍ਤਿਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸੀਦਾਮ. ਏਵਂ ਖੋ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਆਤਾਪਿਨੋ ਪਹਿਤਤ੍ਤਾ ਵਿਹਰਾਮਾ’’ਤਿ.
੨੪੧. ‘‘ਸਾਧੁ, ਸਾਧੁ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ! ਅਤ੍ਥਿ ਪਨ ਵੋ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਵਂ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾਨਂ ਆਤਾਪੀਨਂ ਪਹਿਤਤ੍ਤਾਨਂ ਵਿਹਰਤਂ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਾ ਅਲਮਰਿਯਞਾਣਦਸ੍ਸਨਵਿਸੇਸੋ ਅਧਿਗਤੋ ਫਾਸੁਵਿਹਾਰੋ’’ਤਿ? ‘‘ਇਧ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਆਤਾਪਿਨੋ ਪਹਿਤਤ੍ਤਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਾ ਓਭਾਸਞ੍ਚੇਵ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋ ਖੋ ਪਨ ਨੋ ਓਭਾਸੋ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ; ਤਞ੍ਚ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਨਪ੍ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਾਮਾ’’ਤਿ.
‘‘ਤਂ ਖੋ ਪਨ ਵੋ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਹਮ੍ਪਿ ਸੁਦਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਸਮ੍ਬੋਧਾ ਅਨਭਿਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋਵ ਸਮਾਨੋ ਓਭਾਸਞ੍ਚੇਵ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਓਭਾਸੋ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਮੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨ’ਨ੍ਤਿ? ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਖੋ ਮੇ ਉਦਪਾਦਿ, ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋਹਂ ਤਥਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮੇ ਪੁਨ ਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤੀ’’’ਤਿ.
‘‘ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਆਤਾਪੀ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਓਭਾਸਞ੍ਚੇਵ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਓਭਾਸੋ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਮੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨ’ਨ੍ਤਿ? ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ ਖੋ ਮੇ ਉਦਪਾਦਿ, ਅਮਨਸਿਕਾਰਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋਹਂ ਤਥਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮੇ ਪੁਨ ਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ ਨ ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ’’’ਤਿ.
‘‘ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ…ਪੇ… ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਖੋ ਮੇ ਉਦਪਾਦਿ, ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋਹਂ ਤਥਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮੇ ਪੁਨ ਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ ਨ ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ ਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧ’’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ…ਪੇ… ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਖੋ ਮੇ ਉਦਪਾਦਿ, ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਪੁਰਿਸੋ ਅਦ੍ਧਾਨਮਗ੍ਗਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ, ਤਸ੍ਸ ਉਭਤੋਪਸ੍ਸੇ ਵਟ੍ਟਕਾ [ਵਧਕਾ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)] ਉਪ੍ਪਤੇਯ੍ਯੁਂ, ਤਸ੍ਸ ਤਤੋਨਿਦਾਨਂ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ; ਏਵਮੇਵ ਖੋ ਮੇ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਉਦਪਾਦਿ, ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋਹਂ ਤਥਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮੇ ਪੁਨ ਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ ਨ ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ ਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਨ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤ’’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ…ਪੇ… ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਉਪ੍ਪਿਲਂ [ਉਬ੍ਬਿਲ੍ਲਂ (ਸੀ. ਪੀ.), ਉਬ੍ਬਿਲਂ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.)] ਖੋ ਮੇ ਉਦਪਾਦਿ, ਉਪ੍ਪਿਲਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਪੁਰਿਸੋ ਏਕਂ ਨਿਧਿਮੁਖਂ ਗਵੇਸਨ੍ਤੋ ਸਕਿਦੇਵ ਪਞ੍ਚਨਿਧਿਮੁਖਾਨਿ ਅਧਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਤਸ੍ਸ ਤਤੋਨਿਦਾਨਂ ਉਪ੍ਪਿਲਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ; ਏਵਮੇਵ ਖੋ ਮੇ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਉਪ੍ਪਿਲਂ ਉਦਪਾਦਿ, ਉਪ੍ਪਿਲਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋਹਂ ਤਥਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮੇ ਪੁਨ ਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ, ਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ, ਨ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ, ਨ ਉਪ੍ਪਿਲ’’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ…ਪੇ… ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ ਖੋ ਮੇ ਉਦਪਾਦਿ, ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋਹਂ ਤਥਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮੇ ਪੁਨ ਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ, ਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ, ਨ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ, ਨ ਉਪ੍ਪਿਲਂ, ਨ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲ’’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ…ਪੇ… ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਂ ਖੋ ਮੇ ਉਦਪਾਦਿ, ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਪੁਰਿਸੋ ਉਭੋਹਿ ਹਤ੍ਥੇਹਿ ਵਟ੍ਟਕਂ ਗਾਲ਼੍ਹਂ ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯ, ਸੋ ਤਤ੍ਥੇਵ ਪਤਮੇਯ੍ਯ [ਮਤਮੇਯ੍ਯ (ਬਹੂਸੁ) ਪ + ਤਂ + ਏਯ੍ਯ = ਪਤਮੇਯ੍ਯ-ਇਤਿ ਪਦਵਿਭਾਗੋ]; ਏਵਮੇਵ ਖੋ ਮੇ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਂ ਉਦਪਾਦਿ, ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋਹਂ ਤਥਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮੇ ਪੁਨ ਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ, ਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ, ਨ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ, ਨ ਉਪ੍ਪਿਲਂ, ਨ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ, ਨ ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯ’’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ…ਪੇ… ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯਂ ਖੋ ਮੇ ਉਦਪਾਦਿ, ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਪੁਰਿਸੋ ਵਟ੍ਟਕਂ ਸਿਥਿਲਂ ਗਣ੍ਹੇਯ੍ਯ, ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਤੋ ਉਪ੍ਪਤੇਯ੍ਯ; ਏਵਮੇਵ ਖੋ ਮੇ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯਂ ਉਦਪਾਦਿ, ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋਹਂ ਤਥਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮੇ ਪੁਨ ਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ, ਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ, ਨ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ, ਨ ਉਪ੍ਪਿਲਂ, ਨ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ, ਨ ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਂ, ਨ ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯ’’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ…ਪੇ… ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਅਭਿਜਪ੍ਪਾ ਖੋ ਮੇ ਉਦਪਾਦਿ, ਅਭਿਜਪ੍ਪਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋਹਂ ਤਥਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮੇ ਪੁਨ ਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ, ਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ, ਨ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ, ਨ ਉਪ੍ਪਿਲਂ, ਨ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ, ਨ ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਂ, ਨ ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯਂ, ਨ ਅਭਿਜਪ੍ਪਾ’’’ਤਿ.
‘‘ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ…ਪੇ… ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾ ਖੋ ਮੇ ਉਦਪਾਦਿ, ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋਹਂ ਤਥਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮੇ ਪੁਨ ਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ, ਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ, ਨ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ, ਨ ਉਪ੍ਪਿਲਂ, ਨ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ, ਨ ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਂ, ਨ ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯਂ, ਨ ਅਭਿਜਪ੍ਪਾ, ਨ ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾ’’’ਤਿ.
‘‘ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਆਤਾਪੀ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਓਭਾਸਞ੍ਚੇਵ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਓਭਾਸੋ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਮੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨ’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਅਤਿਨਿਜ੍ਝਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਖੋ ਮੇ ਰੂਪਾਨਂ ਉਦਪਾਦਿ, ਅਤਿਨਿਜ੍ਝਾਯਿਤਤ੍ਤਾਧਿਕਰਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਰੂਪਾਨਂ ਸਮਾਧਿ ਚਵਿ. ਸਮਾਧਿਮ੍ਹਿ ਚੁਤੇ ਓਭਾਸੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਤਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਰੂਪਾਨਂ. ਸੋਹਂ ਤਥਾ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ ਯਥਾ ਮੇ ਪੁਨ ਨ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ, ਨ ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ, ਨ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ, ਨ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ, ਨ ਉਪ੍ਪਿਲਂ, ਨ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ, ਨ ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਂ, ਨ ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯਂ, ਨ ਅਭਿਜਪ੍ਪਾ, ਨ ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾ, ਨ ਅਤਿਨਿਜ੍ਝਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਰੂਪਾਨ’’’ਨ੍ਤਿ.
੨੪੨. ‘‘ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ‘ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਂ ਪਜਹਿਂ, ‘ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਅਮਨਸਿਕਾਰਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਂ ਪਜਹਿਂ, ‘ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਂ ਪਜਹਿਂ, ‘ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਂ ਪਜਹਿਂ, ‘ਉਪ੍ਪਿਲਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਿਲਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਂ ਪਜਹਿਂ, ‘ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਂ ਪਜਹਿਂ, ‘ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਂ ਪਜਹਿਂ, ‘ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਂ ਪਜਹਿਂ, ‘ਅਭਿਜਪ੍ਪਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਅਭਿਜਪ੍ਪਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਂ ਪਜਹਿਂ, ‘ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਂ ਪਜਹਿਂ, ‘ਅਤਿਨਿਜ੍ਝਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਰੂਪਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਅਤਿਨਿਜ੍ਝਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਰੂਪਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਂ ਪਜਹਿਂ.
੨੪੩. ‘‘ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਆਤਾਪੀ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਓਭਾਸਞ੍ਹਿ ਖੋ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ, ਨ ਚ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਾਮਿ; ਰੂਪਾਨਿ ਹਿ ਖੋ ਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਨ ਚ ਓਭਾਸਂ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ – ‘ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਰਤ੍ਤਿਂ, ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਦਿਵਂ [ਦਿਵਸਂ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)], ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਂ’ [ਰਤ੍ਤਿਦਿਵਂ (ਕ.)]. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯ੍ਵਾਹਂ ਓਭਾਸਞ੍ਹਿ ਖੋ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ ਨ ਚ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਾਮਿ; ਰੂਪਾਨਿ ਹਿ ਖੋ [ਖੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ (ਸੀ. ਕ.)] ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਨ ਚ ਓਭਾਸਂ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ – ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਰਤ੍ਤਿਂ, ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਦਿਵਂ, ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵ’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਯਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਖੋ ਅਹਂ ਸਮਯੇ ਰੂਪਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਅਮਨਸਿਕਰਿਤ੍ਵਾ ਓਭਾਸਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਮਿ, ਓਭਾਸਞ੍ਹਿ ਖੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ, ਨ ਚ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਾਮਿ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਨਾਹਂ ਸਮਯੇ ਓਭਾਸਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਅਮਨਸਿਕਰਿਤ੍ਵਾ ਰੂਪਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਮਿ, ਰੂਪਾਨਿ ਹਿ ਖੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਨ ਚ ਓਭਾਸਂ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ – ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਰਤ੍ਤਿਂ, ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਦਿਵਂ, ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵ’’’ਨ੍ਤਿ.
‘‘ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਆਤਾਪੀ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਪਰਿਤ੍ਤਞ੍ਚੇਵ ਓਭਾਸਂ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ, ਪਰਿਤ੍ਤਾਨਿ ਚ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਾਮਿ; ਅਪ੍ਪਮਾਣਞ੍ਚੇਵ ਓਭਾਸਂ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ, ਅਪ੍ਪਮਾਣਾਨਿ ਚ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਾਮਿ – ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਰਤ੍ਤਿਂ, ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਦਿਵਂ, ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਂ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯ੍ਵਾਹਂ ਪਰਿਤ੍ਤਞ੍ਚੇਵ ਓਭਾਸਂ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ, ਪਰਿਤ੍ਤਾਨਿ ਚ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਾਮਿ; ਅਪ੍ਪਮਾਣਞ੍ਚੇਵ ਓਭਾਸਂ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ, ਅਪ੍ਪਮਾਣਾਨਿ ਚ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਾਮਿ – ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਰਤ੍ਤਿਂ, ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਦਿਵਂ, ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵ’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਯਸ੍ਮਿਂ ਖੋ ਮੇ ਸਮਯੇ ਪਰਿਤ੍ਤੋ ਸਮਾਧਿ ਹੋਤਿ, ਪਰਿਤ੍ਤਂ ਮੇ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਚਕ੍ਖੁ ਹੋਤਿ. ਸੋਹਂ ਪਰਿਤ੍ਤੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਪਰਿਤ੍ਤਞ੍ਚੇਵ ਓਭਾਸਂ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ, ਪਰਿਤ੍ਤਾਨਿ ਚ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਾਮਿ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਮੇ ਸਮਯੇ ਅਪ੍ਪਮਾਣੋ ਸਮਾਧਿ ਹੋਤਿ, ਅਪ੍ਪਮਾਣਂ ਮੇ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਯੇ ਚਕ੍ਖੁ ਹੋਤਿ. ਸੋਹਂ ਅਪ੍ਪਮਾਣੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਅਪ੍ਪਮਾਣਞ੍ਚੇਵ ਓਭਾਸਂ ਸਞ੍ਜਾਨਾਮਿ, ਅਪ੍ਪਮਾਣਾਨਿ ਚ ਰੂਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਾਮਿ – ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਰਤ੍ਤਿਂ, ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਦਿਵਂ, ਕੇਵਲਮ੍ਪਿ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵ’’’ਨ੍ਤਿ.
੨੪੪. ਯਤੋ ਖੋ ਮੇ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ‘ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ ਪਹੀਨੋ ਅਹੋਸਿ, ‘ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਅਮਨਸਿਕਾਰੋ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ ਪਹੀਨੋ ਅਹੋਸਿ, ‘ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ ਪਹੀਨੋ ਅਹੋਸਿ, ‘ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਛਮ੍ਭਿਤਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ ਪਹੀਨੋ ਅਹੋਸਿ, ‘ਉਪ੍ਪਿਲਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਿਲਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ ਪਹੀਨੋ ਅਹੋਸਿ, ‘ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਦੁਟ੍ਠੁਲ੍ਲਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ ਪਹੀਨੋ ਅਹੋਸਿ, ‘ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਅਚ੍ਚਾਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ ਪਹੀਨੋ ਅਹੋਸਿ, ‘ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਅਤਿਲੀਨਵੀਰਿਯਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ ਪਹੀਨੋ ਅਹੋਸਿ, ‘ਅਭਿਜਪ੍ਪਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਅਭਿਜਪ੍ਪਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ ਪਹੀਨੋ ਅਹੋਸਿ, ‘ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਨਾਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ ਪਹੀਨੋ ਅਹੋਸਿ, ‘ਅਤਿਨਿਜ੍ਝਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਰੂਪਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ’ਤਿ – ਇਤਿ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਅਤਿਨਿਜ੍ਝਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਰੂਪਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸੋ ਪਹੀਨੋ ਅਹੋਸਿ.
੨੪੫. ‘‘ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘ਯੇ ਖੋ ਮੇ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਾ ਤੇ ਮੇ ਪਹੀਨਾ. ਹਨ੍ਦ, ਦਾਨਾਹਂ ਤਿਵਿਧੇਨ ਸਮਾਧਿਂ ਭਾਵੇਮੀ’ਤਿ [ਭਾਵੇਸਿਨ੍ਤਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.)]. ਸੋ ਖੋ ਅਹਂ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਸਵਿਤਕ੍ਕਮ੍ਪਿ ਸਵਿਚਾਰਂ ਸਮਾਧਿਂ ਭਾਵੇਸਿਂ [ਭਾਵੇਮਿ (ਕ.)], ਅਵਿਤਕ੍ਕਮ੍ਪਿ ਵਿਚਾਰਮਤ੍ਤਂ ਸਮਾਧਿਂ ਭਾਵੇਸਿਂ, ਅਵਿਤਕ੍ਕਮ੍ਪਿ ਅਵਿਚਾਰਂ ਸਮਾਧਿਂ ਭਾਵੇਸਿਂ, ਸਪ੍ਪੀਤਿਕਮ੍ਪਿ ਸਮਾਧਿਂ ਭਾਵੇਸਿਂ, ਨਿਪ੍ਪੀਤਿਕਮ੍ਪਿ ਸਮਾਧਿਂ ਭਾਵੇਸਿਂ, ਸਾਤਸਹਗਤਮ੍ਪਿ ਸਮਾਧਿਂ ਭਾਵੇਸਿਂ, ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤਮ੍ਪਿ ਸਮਾਧਿਂ ਭਾਵੇਸਿਂ. ਯਤੋ ਖੋ ਮੇ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧਾ, ਸਵਿਤਕ੍ਕੋਪਿ ਸਵਿਚਾਰੋ ਸਮਾਧਿ ਭਾਵਿਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਅਵਿਤਕ੍ਕੋਪਿ ਵਿਚਾਰਮਤ੍ਤੋ ਸਮਾਧਿ ਭਾਵਿਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਅਵਿਤਕ੍ਕੋਪਿ ਅਵਿਚਾਰੋ ਸਮਾਧਿ ਭਾਵਿਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਸਪ੍ਪੀਤਿਕੋਪਿ ਸਮਾਧਿ ਭਾਵਿਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਨਿਪ੍ਪੀਤਿਕੋਪਿ ਸਮਾਧਿ ਭਾਵਿਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਸਾਤਸਹਗਤੋਪਿ ਸਮਾਧਿ ਭਾਵਿਤੋ ਅਹੋਸਿ, ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਹਗਤੋਪਿ ਸਮਾਧਿ ਭਾਵਿਤੋ ਅਹੋਸਿ. ਞਾਣਞ੍ਚ ਪਨ ਮੇ ਦਸ੍ਸਨਂ ਉਦਪਾਦਿ, ਅਕੁਪ੍ਪਾ ਮੇ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿ. ਅਯਮਨ੍ਤਿਮਾ ਜਾਤਿ, ਨਤ੍ਥਿ ਦਾਨਿ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋ’’ਤਿ.
ਇਦਮਵੋਚ ਭਗਵਾ. ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਤੋ ਭਾਸਿਤਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦੀਤਿ.
ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਸੁਤ੍ਤਂ ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਅਟ੍ਠਮਂ.