੬. ਦਦ੍ਦਲ੍ਲਵਿਮਾਨਵਣ੍ਣਨਾ
ਦਦ੍ਦਲ੍ਲਮਾਨਾ ਵਣ੍ਣੇਨਾਤਿ ਦਦ੍ਦਲ੍ਲਵਿਮਾਨਂ. ਤਸ੍ਸ ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ. ਤੇਨ ਚ ਸਮਯੇਨ ਨਾਲਕਗਾਮਕੇ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਰੇਵਤਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਉਪਟ੍ਠਾਕਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਕੁਟੁਮ੍ਬਿਕਸ੍ਸ ਦ੍ਵੇ ਧੀਤਰੋ ਅਹੇਸੁਂ, ਏਕਾ ਭਦ੍ਦਾ ਨਾਮ, ਇਤਰਾ ਸੁਭਦ੍ਦਾ ਨਾਮ. ਤਾਸੁ ਭਦ੍ਦਾ ਪਤਿਕੁਲਂ ਗਤਾ ਸਦ੍ਧਾ ਪਸਨ੍ਨਾ ਬੁਦ੍ਧਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਵਞ੍ਝਾ ਚ ਅਹੋਸਿ. ਸਾ ਸਾਮਿਕਂ ਆਹ ‘‘ਮਮ ਕਨਿਟ੍ਠਾ ਸੁਭਦ੍ਦਾ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਂ ਆਨੇਹਿ, ਸਚਸ੍ਸਾ ਪੁਤ੍ਤੋ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਸੋ ਮਮਪਿ ਪੁਤ੍ਤੋ ਸਿਯਾ, ਅਯਞ੍ਚ ਕੁਲਵਂਸੋ ਨ ਨਸ੍ਸੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ. ਸੋ ‘‘ਸਾਧੂ’’ਤਿ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਅਕਾਸਿ.
ਅਥ ਭਦ੍ਦਾ ਸੁਭਦ੍ਦਂ ਓਵਦਿ ‘‘ਸੁਭਦ੍ਦੇ, ਦਾਨਸਂਵਿਭਾਗਰਤਾ ਧਮ੍ਮਚਰਿਯਾਯ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਹੋਹਿ, ਏਵਂ ਤੇ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕੋ ਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕੋ ਚ ਅਤ੍ਥੋ ਹਤ੍ਥਗਤੋ ਏਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਸਾ ਤਸ੍ਸਾ ਓਵਾਦੇ ਠਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਪਟਿਪਜ੍ਜਮਾਨਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਰੇਵਤਤ੍ਥੇਰਂ ਅਤ੍ਤਟ੍ਠਮਂ ਨਿਮਨ੍ਤੇਸਿ. ਥੇਰੋ ਸੁਭਦ੍ਦਾਯ ਪੁਞ੍ਞੂਪਚਯਂ ਆਕਙ੍ਖਨ੍ਤੋ ਸਙ੍ਘੁਦ੍ਦੇਸਵਸੇਨ ਸਤ੍ਤ ਭਿਕ੍ਖੂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸਾ ਗੇਹਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਸਾ ਪਸਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤਾ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਰੇਵਤਤ੍ਥੇਰਂ ਤੇ ਚ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਸਿ, ਥੇਰੋ ਅਨੁਮੋਦਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਸਾ ਅਪਰਭਾਗੇ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਮ੍ਮਾਨਰਤੀਨਂ ਦੇਵਾਨਂ ਸਹਬ੍ਯਤਂ ਉਪਪਜ੍ਜਿ. ਭਦ੍ਦਾ ਪਨ ਪੁਗ੍ਗਲੇਸੁ ਦਾਨਾਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦਸ੍ਸ ਪਰਿਚਾਰਿਕਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ.
ਅਥ ਸੁਭਦ੍ਦਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕੇਨ ਨੁ ਖੋ ਅਹਂ ਪੁਞ੍ਞੇਨ ਇਧੂਪਪਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਆਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤੀ ‘‘ਭਦ੍ਦਾਯ ਓਵਾਦੇ ਠਤ੍ਵਾ ਸਙ੍ਘਗਤਾਯ ਦਕ੍ਖਿਣਾਯ ਇਮਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਾ, ਭਦ੍ਦਾ ਨੁ ਖੋ ਕਹਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੀ ਤਂ ਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਪਰਿਚਾਰਿਕਾਭਾਵੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਨੁਕਮ੍ਪਮਾਨਾ ਤਸ੍ਸਾ ਵਿਮਾਨਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਭਦ੍ਦਾ –
੬੧੯. ‘‘ਦਦ੍ਦਲ੍ਲਮਾਨਾ ਵਣ੍ਣੇਨ, ਯਸਸਾ ਚ ਯਸਸ੍ਸਿਨੀ;
ਸਬ੍ਬੇ ਦੇਵੇ ਤਾਵਤਿਂਸੇ, ਵਣ੍ਣੇਨ ਅਤਿਰੋਚਸਿ.
੬੨੦. ‘‘ਦਸ੍ਸਨਂ ਨਾਭਿਜਾਨਾਮਿ, ਇਦਂ ਪਠਮਦਸ੍ਸਨਂ;
ਕਸ੍ਮਾ ਕਾਯਾ ਨੁ ਆਗਮ੍ਮ, ਨਾਮੇਨ ਭਾਸਸੇ ਮਮ’’ਨ੍ਤਿ. –
ਦ੍ਵੀਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸਾਪਿ ਤਸ੍ਸਾ –
੬੨੧. ‘‘ਅਹਂ ਭਦ੍ਦੇ ਸੁਭਦ੍ਦਾਸਿਂ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਮਾਨੁਸਕੇ ਭਵੇ;
ਸਹਭਰਿਯਾ ਚ ਤੇ ਆਸਿਂ, ਭਗਿਨੀ ਚ ਕਨਿਟ੍ਠਿਕਾ.
੬੨੨. ‘‘ਸਾ ਅਹਂ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ, ਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤਾ ਤਤੋ ਚੁਤਾ;
ਨਿਮ੍ਮਾਨਰਤੀਨਂ ਦੇਵਾਨਂ, ਉਪਪਨ੍ਨਾ ਸਹਬ੍ਯਤ’’ਨ੍ਤਿ. – ਦ੍ਵੀਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਬ੍ਯਾਕਾਸਿ;
੬੧੯-੨੦. ਤਤ੍ਥ ਵਣ੍ਣੇਨਾਤਿ ਵਣ੍ਣਾਦਿਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ. ਦਸ੍ਸਨਂ ਨਾਭਿਜਾਨਾਮੀਤਿ ਇਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਤਵ ਦਸ੍ਸਨਂ ਨਾਭਿਜਾਨਾਮਿ, ਤ੍ਵਂ ਮਯਾ ਨ ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਇਦਂ ਪਠਮਦਸ੍ਸਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ ਕਾਯਾ ਨੁ ਆਗਮ੍ਮ, ਨਾਮੇਨ ਭਾਸਸੇ ਮਮਨ੍ਤਿ ਕਤਰਦੇਵਨਿਕਾਯਤੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਭਦ੍ਦੇ’’ਤਿ ਨਾਮੇਨ ਮਂ ਆਲਪਸਿ.
੬੨੧. ਅਹਂ ਭਦ੍ਦੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਭਦ੍ਦੇਤਿ ਆਲਪਨਂ. ਸੁਭਦ੍ਦਾਸਿਨ੍ਤਿ ਅਹਂ ਸੁਭਦ੍ਦਾ ਨਾਮ ਤਵ ਭਗਿਨੀ ਕਨਿਟ੍ਠਿਕਾ ਆਸਿਂ ਅਹੋਸਿਂ, ਤਤ੍ਥ ਪੁਬ੍ਬੇ ਮਾਨੁਸਕੇ ਭਵੇ ਸਹਭਰਿਯਾ ਸਮਾਨਭਰਿਯਾ ਤੇ ਤਯਾ ਏਕਸ੍ਸੇਵ ਭਰਿਯਾ, ਤਵ ਪਤਿਨੋ ਏਵ ਭਰਿਯਾ, ਆਸਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪੁਨ ਭਦ੍ਦਾ –
੬੨੩. ‘‘ਪਹੂਤਕਤਕਲ੍ਯਾਣਾ, ਤੇ ਦੇਵੇ ਯਨ੍ਤਿ ਪਾਣਿਨੋ;
ਯੇਸਂ ਤ੍ਵਂ ਕਿਤ੍ਤਯਿਸ੍ਸਸਿ, ਸੁਭਦ੍ਦੇ ਜਾਤਿਮਤ੍ਤਨੋ.
੬੨੪. ‘‘ਅਥ ਤ੍ਵਂ ਕੇਨ ਵਣ੍ਣੇਨ, ਕੇਨ ਵਾ ਅਨੁਸਾਸਿਤਾ;
ਕੀਦਿਸੇਨੇਵ ਦਾਨੇਨ, ਸੁਬ੍ਬਤੇਨ ਯਸਸ੍ਸਿਨੀ.
੬੨੫. ‘‘ਯਸਂ ਏਤਾਦਿਸਂ ਪਤ੍ਤਾ, ਵਿਸੇਸਂ ਵਿਪੁਲਮਜ੍ਝਗਾ;
ਦੇਵਤੇ ਪੁਚ੍ਛਿਤਾਚਿਕ੍ਖ, ਕਿਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਿਦਂ ਫਲ’’ਨ੍ਤਿ. –
ਤੀਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਪੁਨ ਸੁਭਦ੍ਦਾ –
੬੨੬. ‘‘ਅਟ੍ਠੇਵ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਾਨਿ, ਯਂ ਦਾਨਂ ਅਦਦਂ ਪੁਰੇ;
ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯਸ੍ਸ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ, ਪਸਨ੍ਨਾ ਸੇਹਿ ਪਾਣਿਭਿ.
੬੨੭. ‘‘ਤੇਨ ਮੇਤਾਦਿਸੋ ਵਣ੍ਣੋ…ਪੇ…
ਵਣ੍ਣੋ ਚ ਮੇ ਸਬ੍ਬਦਿਸਾ ਪਭਾਸਤੀ’’ਤਿ. –
ਬ੍ਯਾਕਾਸਿ.
੬੨੩. ਤਤ੍ਥ ਪਹੂਤਕਤਕਲ੍ਯਾਣਾ ਤੇ ਦੇਵੇ ਯਨ੍ਤੀਤਿ ਪਹੂਤਕਤਕਲ੍ਯਾਣਾ ਮਹਾਪੁਞ੍ਞਾ ਤੇ ਨਿਮ੍ਮਾਨਰਤਿਨੋ ਦੇਵੇ ਯਨ੍ਤਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਪਾਣਿਨੋ ਸਤ੍ਤਾ, ਯੇਸਂ ਨਿਮ੍ਮਾਨਰਤੀਨਂ ਦੇਵਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਤ੍ਵਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਜਾਤਿਂ ਕਿਤ੍ਤਯਿਸ੍ਸਸਿ ਕਥੇਸੀਤਿ ਯੋਜਨਾ.
੬੨੪. ਕੇਨ ਵਣ੍ਣੇਨਾਤਿ ਕੇਨ ਕਾਰਣੇਨ. ਕੀਦਿਸੇਨੇਵਾਤਿ ਏਵਸਦ੍ਦੋ ਸਮੁਚ੍ਚਯਤ੍ਥੋ, ਕੀਦਿਸੇਨ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ, ਅਯਮੇਵ ਵਾ ਪਾਠੋ. ਸੁਬ੍ਬਤੇਨਾਤਿ ਸੁਨ੍ਦਰੇਨ ਵਤੇਨ, ਸੁਵਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਸੀਲੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੬੨੬. ਅਟ੍ਠੇਵ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਾਨੀਤਿ ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਦਿਨ੍ਨਪਿਣ੍ਡਪਾਤੇ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵਦਤਿ. ਅਦਦਨ੍ਤਿ ਅਦਾਸਿਂ.
ਏਵਂ ਸੁਭਦ੍ਦਾਯ ਕਥਿਤੇ ਪੁਨ ਭਦ੍ਦਾ –
੬੨੯. ‘‘ਅਹਂ ਤਯਾ ਬਹੁਤਰੇ ਭਿਕ੍ਖੂ, ਸਞ੍ਞਤੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਯੋ;
ਤਪ੍ਪੇਸਿਂ ਅਨ੍ਨਪਾਨੇਨ, ਪਸਨ੍ਨਾ ਸੇਹਿ ਪਾਣਿਭਿ.
੬੩੦. ‘‘ਤਯਾ ਬਹੁਤਰਂ ਦਤ੍ਵਾ, ਹੀਨਕਾਯੂਪਗਾ ਅਹਂ;
ਕਥਂ ਤ੍ਵਂ ਅਪ੍ਪਤਰਂ ਦਤ੍ਵਾ, ਵਿਸੇਸਂ ਵਿਪੁਲਮਜ੍ਝਗਾ;
ਦੇਵਤੇ ਪੁਚ੍ਛਿਤਾਚਿਕ੍ਖ, ਕਿਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਿਦਂ ਫਲ’’ਨ੍ਤਿ. –
ਪੁਚ੍ਛਿ. ਤਤ੍ਥ ਤਯਾਤਿ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕੇ ਕਰਣਵਚਨਂ. ਪੁਨ ਸੁਭਦ੍ਦਾ –
੬੩੧. ‘‘ਮਨੋਭਾਵਨੀਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠੋ ਮੇ ਪੁਰੇ ਅਹੁ;
ਤਾਹਂ ਭਤ੍ਤੇਨ ਨਿਮਨ੍ਤੇਸਿਂ, ਰੇਵਤਂ ਅਤ੍ਤਨਟ੍ਠਮਂ.
੬੩੨. ‘‘ਸੋ ਮੇ ਅਤ੍ਥਪੁਰੇਕ੍ਖਾਰੋ, ਅਨੁਕਮ੍ਪਾਯ ਰੇਵਤੋ;
ਸਙ੍ਘੇ ਦੇਹੀਤਿ ਮਂਵੋਚ, ਤਸ੍ਸਾਹਂ ਵਚਨਂ ਕਰਿਂ.
੬੩੩. ‘‘ਸਾ ਦਕ੍ਖਿਣਾ ਸਙ੍ਘਗਤਾ, ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ;
ਪੁਗ੍ਗਲੇਸੁ ਤਯਾ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਨ ਤਂ ਤਵ ਮਹਪ੍ਫਲ’’ਨ੍ਤਿ. –
ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤਕਮ੍ਮਂ ਕਥੇਸਿ.
੬੩੧. ਤਤ੍ਥ ਮਨੋਭਾਵਨੀਯੋਤਿ ਮਨਵਡ੍ਢਨਕੋ ਉਲ਼ਾਰਗੁਣਤਾਯ ਸਮ੍ਭਾਵਨੀਯੋ. ਸਨ੍ਦਿਟ੍ਠੋਤਿ ਨਿਮਨ੍ਤਨਵਸੇਨ ਬੋਧਿਤੋ ਕਥਿਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਤਾਹਂ ਭਤ੍ਤੇਨ ਨਿਮਨ੍ਤੇਸਿਂ, ਰੇਵਤਂ ਅਤ੍ਤਨਟ੍ਠਮ’’ਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਮਨੋਭਾਵਨੀਯਂ ਅਯ੍ਯਂ ਰੇਵਤਂ ਅਤ੍ਤਨਟ੍ਠਮਂ ਭਤ੍ਤੇਨ ਅਹਂ ਨਿਮਨ੍ਤੇਸਿਂ.
੬੩੨-੩. ਸੋ ਮੇ ਅਤ੍ਥਪੁਰੇਕ੍ਖਾਰੋਤਿ ਸੋ ਅਯ੍ਯੋ ਰੇਵਤੋ ਦਾਨਸ੍ਸ ਮਹਪ੍ਫਲਭਾਵਕਰਣੇਨ ਮਮ ਅਤ੍ਥਪੁਰੇਕ੍ਖਾਰੋ ਹਿਤੇਸੀ. ਸਙ੍ਘੇ ਦੇਹੀਤਿ ਮਂਵੋਚਾਤਿ ‘‘ਯਦਿ ਤ੍ਵਂ ਸੁਭਦ੍ਦੇ ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਦਾਤੁਕਾਮਾ, ਯਸ੍ਮਾ ਪੁਗ੍ਗਲਗਤਾਯ ਦਕ੍ਖਿਣਾਯ ਸਙ੍ਘਗਤਾ ਏਵ ਦਕ੍ਖਿਣਾ ਮਹਪ੍ਫਲਤਰਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਙ੍ਘੇ ਦੇਹਿ, ਸਙ੍ਘਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਦਾਨਂ ਦੇਹੀ’’ਤਿ ਮਂ ਅਭਾਸਿ. ਤਨ੍ਤਿ ਤਂ ਦਾਨਂ.
ਏਵਂ ਸੁਭਦ੍ਦਾਯ ਵੁਤ੍ਤੇ ਭਦ੍ਦਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਤੀ ਉਤ੍ਤਰਿ ਚ ਤਥਾ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤੁਕਾਮਾ –
੬੩੪. ‘‘ਇਦਾਨੇਵਾਹਂ ਜਾਨਾਮਿ, ਸਙ੍ਘੇ ਦਿਨ੍ਨਂ ਮਹਪ੍ਫਲਂ;
ਸਾਹਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਤ੍ਤਂ, ਵਦਞ੍ਞੂ ਵੀਤਮਚ੍ਛਰਾ;
ਸਙ੍ਘੇ ਦਾਨਾਨਿ ਦਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨ’’ਨ੍ਤਿ. –
ਗਾਥਮਾਹ. ਸੁਭਦ੍ਦਾ ਪਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦੇਵਲੋਕਮੇਵ ਗਤਾ. ਅਥ ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ਸਬ੍ਬੇ ਦੇਵੇ ਤਾਵਤਿਂਸੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਰੀਰੋਭਾਸੇਨ ਅਭਿਭੁਯ੍ਯ ਵਿਰੋਚਮਾਨਂ ਸੁਭਦ੍ਦਂ ਦੇਵਧੀਤਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਤਞ੍ਚ ਤਾਸਂ ਕਥਾਸਲ੍ਲਾਪਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਾਵਦੇਵ ਚ ਸੁਭਦ੍ਦਾਯ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤਾਯ ਤਂ ‘‘ਅਯਂ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ –
੬੩੫. ‘‘ਕਾ ਏਸਾ ਦੇਵਤਾ ਭਦ੍ਦੇ, ਤਯਾ ਮਨ੍ਤਯਤੇ ਸਹ;
ਸਬ੍ਬੇ ਦੇਵੇ ਤਾਵਤਿਂਸੇ, ਵਣ੍ਣੇਨ ਅਤਿਰੋਚਤੀ’’ਤਿ. –
ਭਦ੍ਦਂ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸਾਪਿਸ੍ਸ –
੬੩੬. ‘‘ਮਨੁਸ੍ਸਭੂਤਾ ਦੇਵਿਨ੍ਦ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਮਾਨੁਸਕੇ ਭਵੇ;
ਸਹਭਰਿਯਾ ਚ ਮੇ ਆਸਿ, ਭਗਿਨੀ ਚ ਕਨਿਟ੍ਠਿਕਾ,
ਸਙ੍ਘੇ ਦਾਨਾਨਿ ਦਤ੍ਵਾਨ, ਕਤਪੁਞ੍ਞਾ ਵਿਰੋਚਤੀ’’ਤਿ. –
ਕਥੇਸਿ. ਅਥ ਸਕ੍ਕੋ ਤਸ੍ਸਾ ਸਙ੍ਘਗਤਾਯ ਦਕ੍ਖਿਣਾਯ ਮਹਪ੍ਫਲਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਕਥੇਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ –
੬੩੭. ‘‘ਧਮ੍ਮੇਨ ਪੁਬ੍ਬੇ ਭਗਿਨੀ, ਤਯਾ ਭਦ੍ਦੇ ਵਿਰੋਚਤਿ;
ਯਂ ਸਙ੍ਘਮ੍ਹਿ ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯੇ, ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਸਿ ਦਕ੍ਖਿਣਂ.
੬੩੮. ‘‘ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ ਹਿ ਮਯਾ ਬੁਦ੍ਧੋ, ਗਿਜ੍ਝਕੂਟਮ੍ਹਿ ਪਬ੍ਬਤੇ;
ਵਿਪਾਕਂ ਸਂਵਿਭਾਗਸ੍ਸ, ਯਤ੍ਥ ਦਿਨ੍ਨਂ ਮਹਪ੍ਫਲਂ.
੬੩੯. ‘‘ਯਜਮਾਨਾਨਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ, ਪੁਞ੍ਞਪੇਕ੍ਖਾਨ ਪਾਣਿਨਂ;
ਕਰੋਤਂ ਓਪਧਿਕਂ ਪੁਞ੍ਞਂ, ਯਤ੍ਥ ਦਿਨ੍ਨਂ ਮਹਪ੍ਫਲਂ.
੬੪੦. ‘‘ਤਂ ਮੇ ਬੁਦ੍ਧੋ ਵਿਯਾਕਾਸਿ, ਜਾਨਂ ਕਮ੍ਮਫਲਂ ਸਕਂ;
ਵਿਪਾਕਂ ਸਂਵਿਭਾਗਸ੍ਸ, ਯਤ੍ਥ ਦਿਨ੍ਨਂ ਮਹਪ੍ਫਲਂ.
੬੪੧. ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਚ ਪਟਿਪਨ੍ਨਾ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਚ ਫਲੇ ਠਿਤਾ;
ਏਸ ਸਙ੍ਘੋ ਉਜੁਭੂਤੋ, ਪਞ੍ਞਾਸੀਲਸਮਾਹਿਤੋ.
੬੪੨. ‘‘ਯਜਮਾਨਾਨਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ, ਪੁਞ੍ਞਪੇਕ੍ਖਾਨ ਪਾਣਿਨਂ;
ਕਰੋਤਂ ਓਪਧਿਕਂ ਪੁਞ੍ਞਂ, ਸਙ੍ਘੇ ਦਿਨ੍ਨਂ ਮਹਪ੍ਫਲਂ.
੬੪੩. ‘‘ਏਸੋ ਹਿ ਸਙ੍ਘੋ ਵਿਪੁਲੋ ਮਹਗ੍ਗਤੋ, ਏਸਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯੋ ਉਦਧੀਵ ਸਾਗਰੋ;
ਏਤੇ ਹਿ ਸੇਟ੍ਠਾ ਨਰਵੀਰਸਾਵਕਾ, ਪਭਙ੍ਕਰਾ ਧਮ੍ਮਮੁਦੀਰਯਨ੍ਤਿ.
੬੪੪. ‘‘ਤੇਸਂ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ ਸੁਹੁਤਂ ਸੁਯਿਟ੍ਠਂ, ਯੇ ਸਙ੍ਘਮੁਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਦਦਨ੍ਤਿ ਦਾਨਂ;
ਸਾ ਦਕ੍ਖਿਣਾ ਸਙ੍ਘਗਤਾ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ, ਮਹਪ੍ਫਲਾ ਲੋਕਵਿਦੂਨ ਵਣ੍ਣਿਤਾ.
੬੪੫. ‘‘ਏਤਾਦਿਸਂ ਯਞ੍ਞਮਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਾ, ਯੇ ਵੇਦਜਾਤਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ ਲੋਕੇ;
ਵਿਨੇਯ੍ਯ ਮਚ੍ਛੇਰਮਲਂ ਸਮੂਲਂ, ਅਨਿਨ੍ਦਿਤਾ ਸਗ੍ਗਮੁਪੇਨ੍ਤਿ ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ.
੬੩੭. ਤਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮੇਨਾਤਿ ਕਾਰਣੇਨ ਞਾਯੇਨ ਵਾ. ਤਯਾਤਿ ਨਿਸ੍ਸਕ੍ਕੇ ਕਰਣਵਚਨਂ. ਇਦਾਨਿ ਤਂ ‘‘ਧਮ੍ਮੇਨਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਕਾਰਣਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਯਂ ਸਙ੍ਘਮ੍ਹਿ ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯੇ, ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਸਿ ਦਕ੍ਖਿਣ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯੇਤਿ ਗੁਣਾਨੁਭਾਵਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨਿ ਕਤਾਨਂ ਕਾਰਾਨਂ ਫਲਵਿਸੇਸਸ੍ਸ ਚ ਵਸੇਨ ਪਮਿਨਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯੇ.
੬੩੮-੯. ਅਯਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥੋ ਭਗਵਤੋ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਚ ਸੁਤੋ, ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਚ ਪਟਿਗ੍ਗਹਿਤੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਯਜਮਾਨਾਨਨ੍ਤਿ ਦਦਨ੍ਤਾਨਂ. ਪੁਞ੍ਞਪੇਕ੍ਖਾਨ ਪਾਣਿਨਨ੍ਤਿ ਅਨੁਨਾਸਿਕਲੋਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋ, ਪੁਞ੍ਞਫਲਂ ਆਕਙ੍ਖਨ੍ਤਾਨਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ. ਓਪਧਿਕਨ੍ਤਿ ਉਪਧਿ ਨਾਮ ਖਨ੍ਧਾ, ਉਪਧਿਸ੍ਸ ਕਰਣਸੀਲਂ, ਉਪਧਿਪਯੋਜਨਨ੍ਤਿ ਵਾ ਓਪਧਿਕਂ, ਅਤ੍ਤਭਾਵਜਨਕਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਪਵਤ੍ਤਿਵਿਪਾਕਦਾਯਕਂ.
੬੪੦. ਜਾਨਂ ਕਮ੍ਮਫਲਂ ਸਕਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਸਕਂ ਸਕਂ ਯਥਾਸਕਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਪੁਞ੍ਞਫਲਞ੍ਚ ਹਤ੍ਥਤਲੇ ਆਮਲਕਂ ਵਿਯ ਜਾਨਨ੍ਤੋ. ਸਕਨ੍ਤਿ ਵਾ ਯਕਾਰਸ੍ਸ ਕਕਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਸਯਂ ਅਤ੍ਤਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੬੪੧. ਪਟਿਪਨ੍ਨਾਤਿ ਪਟਿਪਜ੍ਜਮਾਨਾ, ਮਗ੍ਗਟ੍ਠਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਜੁਭੂਤੋਤਿ ਉਜੁਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਉਜੁਭਾਵਂ ਪਤ੍ਤੋ ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯੋ ਜਾਤੋ. ਪਞ੍ਞਾਸੀਲਸਮਾਹਿਤੋਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯ ਸੀਲੇਨ ਚ ਸਮਾਹਿਤੋ, ਦਿਟ੍ਠਿਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਰਿਯਾਯ ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਅਰਿਯੇਨ ਸੀਲੇਨ ਚ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਤੇਨਾਪਿਸ੍ਸ ਪਰਮਤ੍ਥਸਙ੍ਘਭਾਵਮੇਵ ਵਿਭਾਵੇਤਿ. ਦਿਟ੍ਠਿਸੀਲਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਸਙ੍ਘਟਿਤਤ੍ਤਾ ਹਿ ਸਙ੍ਘੋ. ਅਥ ਵਾ ਸਮਾਹਿਤਂ ਸਮਾਧਿ, ਪਞ੍ਞਾ ਸੀਲਂ ਸਮਾਹਿਤਞ੍ਚ ਅਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਪਞ੍ਞਾਸੀਲਸਮਾਹਿਤੋ. ਤੇਨਸ੍ਸ ਸੀਲਾਦਿਧਮ੍ਮਕ੍ਖਨ੍ਧਤ੍ਤਯਸਮ੍ਪਨ੍ਨਤਾਯ ਅਗ੍ਗਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯਭਾਵਂ ਵਿਭਾਵੇਤਿ.
੬੪੩. ਵਿਪੁਲੋ ਮਹਗ੍ਗਤੋਤਿ ਗੁਣੇਹਿ ਮਹਤ੍ਤਂ ਗਤੋਤਿ ਮਹਗ੍ਗਤੋ, ਤਤੋ ਏਵ ਅਤ੍ਤਨਿ ਕਤਾਨਂ ਕਾਰਾਨਂ ਫਲਵੇਪੁਲ੍ਲਹੇਤੁਤਾਯ ਵਿਪੁਲੋ. ਉਦਧੀਵ ਸਾਗਰੋਤਿ ਯਥਾ ਉਦਕਂ ਏਤ੍ਥ ਧੀਯਤੀਤਿ ‘‘ਉਦਧੀ’’ਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮੋ ਸਾਗਰੋ, ‘‘ਏਤ੍ਤਕਾਨਿ ਉਦਕਾਲ਼੍ਹਕਾਨੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਉਦਕਤੋ ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯੋ, ਏਵਮੇਸ ਗੁਣਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤੇ ਹੀਤਿ ਹਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਵਧਾਰਣੇ ਨਿਪਾਤੋ, ਏਤੇ ਏਵ ਸੇਟ੍ਠਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ –
‘‘ਯਾਵਤਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਙ੍ਘਾ ਵਾ ਗਣਾ ਵਾ, ਤਥਾਗਤਸਾਵਕਸਙ੍ਘੋ ਤੇਸਂ ਅਗ੍ਗਮਕ੍ਖਾਯਤੀ’’ਤਿ (ਇਤਿਵੁ. ੯੦; ਅ. ਨਿ. ੪.੩੪; ੫.੩੨).
ਨਰਵੀਰਸਾਵਕਾਤਿ ਨਰੇਸੁ ਵੀਰਿਯਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਨਰਸ੍ਸ ਸਾਵਕਾ. ਪਭਙ੍ਕਰਾਤਿ ਲੋਕਸ੍ਸ ਞਾਣਾਲੋਕਕਰਾ. ਧਮ੍ਮਮੁਦੀਰਯਨ੍ਤੀਤਿ ਧਮ੍ਮਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤਿ. ਕਥਂ? ਧਮ੍ਮਸਾਮਿਨਾ ਹਿ ਧਮ੍ਮਪਜ੍ਜੋਤੋ ਅਰਿਯਸਙ੍ਘੇ ਠਪਿਤੋ.
੬੪੪. ਯੇ ਸਙ੍ਘਮੁਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਦਦਨ੍ਤਿ ਦਾਨਨ੍ਤਿ ਯੇ ਸਤ੍ਤਾ ਅਰਿਯਸਙ੍ਘਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮੁਤਿਸਙ੍ਘੇ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਗੋਤ੍ਰਭੁਪੁਗ੍ਗਲੇਸੁਪਿ ਦਾਨਂ ਦਦਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਦਾਨਂ ਸਂਵਿਭਾਗਵਸੇਨ ਦਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਸੁਦਿਨ੍ਨਂ, ਆਹੁਨਪਾਹੁਨਵਸੇਨ ਹੁਤਮ੍ਪਿ ਸੁਹੁਤਂ, ਮਹਾਯਾਗਵਸੇਨ ਯਿਟ੍ਠਮ੍ਪਿ ਸੁਯਿਟ੍ਠਮੇਵ ਹੋਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਯਸ੍ਮਾ ਸਾ ਦਕ੍ਖਿਣਾ ਸਙ੍ਘਗਤਾ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ ਮਹਪ੍ਫਲਾ ਲੋਕਵਿਦੂਨ ਵਣ੍ਣਿਤਾਤਿ, ਲੋਕਵਿਦੂਹਿ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੇਹਿ ‘‘ਨ ਤ੍ਵੇਵਾਹਂ, ਆਨਨ੍ਦ, ਕੇਨਚਿ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸਙ੍ਘਗਤਾਯ ਦਕ੍ਖਿਣਾਯ ਪਾਟਿਪੁਗ੍ਗਲਿਕਂ ਦਕ੍ਖਿਣਂ ਮਹਪ੍ਫਲਤਰਂ ਵਦਾਮਿ (ਮ. ਨਿ. ੩.੩੮੦). ਪੁਞ੍ਞਂ ਆਕਙ੍ਖਮਾਨਾਨਂ, ਸਙ੍ਘੋ ਵੇ ਯਜਤਂ ਮੁਖਂ (ਮ. ਨਿ. ੨.੪੦੦; ਸੁ. ਨਿ. ੫੭੪; ਮਹਾਵ. ੩੦੦). ਅਨੁਤ੍ਤਰਂ ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਖੇਤ੍ਤਂ ਲੋਕਸ੍ਸਾ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੭੪; ਸਂ. ਨਿ. ੫.੯੯੭) ਚ ਆਦਿਨਾ ਮਹਪ੍ਫਲਤਾ ਵਣ੍ਣਿਤਾ ਪਸਤ੍ਥਾ ਥੋਮਿਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੬੪੫. ਈਦਿਸਂ ਯਞ੍ਞਮਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਾਤਿ ਏਤਾਦਿਸਂ ਸਙ੍ਘਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤਂ ਦਾਨਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਾ. ਵੇਦਜਾਤਾਤਿ ਜਾਤਸੋਮਨਸ੍ਸਾ. ਵਿਨੇਯ੍ਯ ਮਚ੍ਛੇਰਮਲਂ ਸਮੂਲਨ੍ਤਿ ਮਚ੍ਛੇਰਮੇਵ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਲਿਨਭਾਵਕਰਣਤੋ ਮਚ੍ਛੇਰਮਲਂ, ਅਥ ਵਾ ਮਚ੍ਛੇਰਞ੍ਚ ਅਞ੍ਞਂ ਇਸ੍ਸਾਲੋਭਦੋਸਾਦਿਮਲਞ੍ਚਾਤਿ ਮਚ੍ਛੇਰਮਲਂ. ਤਞ੍ਚ ਅਵਿਜ੍ਜਾਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਵਿਪਲ੍ਲਾਸਾਦੀਹਿ ਸਹ ਮੂਲੇਹੀਤਿ ਸਮੂਲਂ ਵਿਨੇਯ੍ਯ ਵਿਨਯਿਤ੍ਵਾ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭੇਤ੍ਵਾ ਅਨਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਸਗ੍ਗਮੁਪੇਨ੍ਤਿ ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ.
ਇਮਂ ਪਨ ਸਬ੍ਬਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੋ ‘‘ਦਦ੍ਦਲ੍ਲਮਾਨਾ ਵਣ੍ਣੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸ ਆਚਿਕ੍ਖਿ, ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਭਗਵਤੋ ਆਰੋਚੇਸਿ, ਭਗਵਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਅਟ੍ਠੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਪਰਿਸਾਯ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਸਿ. ਸਾ ਦੇਸਨਾ ਮਹਾਜਨਸ੍ਸ ਸਾਤ੍ਥਿਕਾ ਅਹੋਸਿ.
ਦਦ੍ਦਲ੍ਲਵਿਮਾਨਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.