੫. ਵਡ੍ਢਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
ਸਾਧੂ ਹੀਤਿਆਦਿਕਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਵਡ੍ਢਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਗਾਥਾ. ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਅਯਮ੍ਪਿ ਪੁਰਿਮਬੁਦ੍ਧੇਸੁ ਕਤਾਧਿਕਾਰੋ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਭਵੇ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਾਨਿ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਉਪਚਿਨਨ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਭਾਰੁਕਚ੍ਛਨਗਰੇ ਗਹਪਤਿਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਡ੍ਢੋਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮੋ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਵਡ੍ਢਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਮਾਤਾ ਸਂਸਾਰੇ ਸਞ੍ਜਾਤਸਂਵੇਗਾ ਪੁਤ੍ਤਂ ਞਾਤੀਨਂ ਨਿਯ੍ਯਾਦੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿਤ੍ਵਾ ਅਪਰੇਨ ਸਮਯੇਨ ਪੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤਂ ਵੇਲ਼ੁਦਨ੍ਤਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਪਬ੍ਬਾਜੇਸਿ. ਸੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਬੁਦ੍ਧਵਚਨਂ ਉਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤੋ ਧਮ੍ਮਕਥਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਥਧੁਰਂ ਵਹਨ੍ਤੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ‘‘ਏਕਕੋ ਸਨ੍ਤਰੁਤ੍ਤਰੋਵ ਮਾਤਰਂ ਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨੁਪਸ੍ਸਯਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਮਾਤਾ ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਤ੍ਵਂ ਏਕਕੋ ਸਨ੍ਤਰੁਤ੍ਤਰੋਵ ਇਧਾਗਤੋ’’ਤਿ ਚੋਦੇਸਿ. ਸੋ ਮਾਤਰਾ ਚੋਦਿਯਮਾਨੋ ‘‘ਅਯੁਤ੍ਤਂ ਮਯਾ ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸਂਵੇਗੋ ਵਿਹਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦਿਵਾਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਵਿਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਵਾ ਮਾਤੁ ਓਵਾਦਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਪਕਾਸਨਮੁਖੇਨ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋ –
੩੩੫. ‘‘ਸਾਧੂ ਹਿ ਕਿਰ ਮੇ ਮਾਤਾ, ਪਤੋਦਂ ਉਪਦਂਸਯਿ;
ਯਸ੍ਸਾਹਂ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ, ਅਨੁਸਿਟ੍ਠੋ ਜਨੇਤ੍ਤਿਯਾ;
ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ, ਪਤ੍ਤੋ ਸਮ੍ਬੋਧਿਮੁਤ੍ਤਮਂ.
੩੩੬. ‘‘ਅਰਹਾ ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯੋਮ੍ਹਿ, ਤੇਵਿਜ੍ਜੋ ਅਮਤਦ੍ਦਸੋ;
ਜੇਤ੍ਵਾ ਨਮੁਚਿਨੋ ਸੇਨਂ, ਵਿਹਰਾਮਿ ਅਨਾਸਵੋ.
੩੩੭. ‘‘ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਞ੍ਚ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਚ, ਯੇ ਮੇ ਵਿਜ੍ਜਿਂਸੁ ਆਸਵਾ;
ਸਬ੍ਬੇ ਅਸੇਸਾ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾ, ਨ ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਰੇ ਪੁਨ.
੩੩੮. ‘‘ਵਿਸਾਰਦਾ ਖੋ ਭਗਿਨੀ, ਏਵਮਤ੍ਥਂ ਅਭਾਸਯਿ;
ਅਪਿਹਾ ਨੂਨ ਮਯਿਪਿ, ਵਨਥੋ ਤੇ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ.
੩੩੯. ‘‘ਪਰਿਯਨ੍ਤਕਤਂ ਦੁਕ੍ਖਂ, ਅਨ੍ਤਿਮੋਯਂ ਸਮੁਸ੍ਸਯੋ;
ਜਾਤਿਮਰਣਸਂਸਾਰੋ, ਨਤ੍ਥਿ ਦਾਨਿ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋ’’ਤਿ. – ਇਮਾ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ;
ਤਤ੍ਥ ਸਾਧੂ ਹਿ ਕਿਰ ਮੇ ਮਾਤਾ, ਪਤੋਦਂ ਉਪਦਂਸਯੀਤਿ ਸਾਧੁ ਵਤ ਮਾਤਾ ਮਯ੍ਹਂ ਓਵਾਦਸਙ੍ਖਾਤਂ ਪਤੋਦਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਤੇਨ ਮੇ ਵੀਰਿਯਂ ਉਤ੍ਤੇਜੇਨ੍ਤੀ ਉਤ੍ਤਮਙ੍ਗੇ ਪਞ੍ਞਾਸੀਸੇ ਵਿਜ੍ਝਿ. ਯਸ੍ਸਾਤਿ ਯਸ੍ਸਾ ਮੇ ਮਾਤੁਯਾ. ਸਮ੍ਬੋਧਿਨ੍ਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਯੋਜਨਾ – ਜਨੇਤ੍ਤਿਯਾ ਮੇ ਅਨੁਸਿਟ੍ਠੋ ਯਸ੍ਸਾ ਅਨੁਸਾਸਨੀਭੂਤਂ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਅਹਂ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਉਤ੍ਤਮਂ ਅਗ੍ਗਫਲਂ ਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਤੋ.
ਤਤੋ ਏਵ ਆਰਕਤ੍ਤਾ ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਅਰਹਾ ਪੁਞ੍ਞਕ੍ਖੇਤ੍ਤਤਾਯ ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯੋ ਦਕ੍ਖਿਣਾਰਹੋ ਅਮ੍ਹਿ. ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਞਾਣਾਦਿਵਿਜ੍ਜਾਤ੍ਤਯਸ੍ਸ ਅਧਿਗਤਤ੍ਤਾ ਤੇਵਿਜ੍ਜੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸ ਸਚ੍ਛਿਕਤਤ੍ਤਾ ਅਮਤਦ੍ਦਸੋ ਨਮੁਚਿਨੋ ਮਾਰਸ੍ਸ ਸੇਨਂ ਕਿਲੇਸਵਾਹਿਨਿਂ ਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਸੇਨਾਯ ਜਿਨਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਜਿਤਤ੍ਤਾਯੇਵ ਅਨਾਸਵੋ ਸੁਖਂ ਵਿਹਰਾਮੀਤਿ.
ਇਦਾਨਿ ‘‘ਅਨਾਸਵੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਪਾਕਟਤਰਂ ਕਾਤੁਂ ‘‘ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਞ੍ਚਾ’’ ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਵਤ੍ਥੁਕਾ ਚ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਬਹਿਦ੍ਧਵਤ੍ਥੁਕਾ ਚ ਆਸਵਾ ਯੇ ਮਯ੍ਹਂ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਾਧਿਗਮਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵਿਜ੍ਜਿਂਸੁ ਉਪਲਬ੍ਭਿਂਸੁ, ਤੇ ਸਬ੍ਬੇ ਅਨਵਸੇਸਾ ਉਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੇਨ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਨਾ ਪਹੀਨਾ ਪੁਨ ਦਾਨਿ ਕਦਾਚਿਪਿ ਨ ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ ਨ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿਯੇਵਾਤਿ.
ਇਦਾਨਿ ਮਾਤੁ ਵਚਨਂ ਅਙ੍ਕੁਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਅਰਹਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਧਿਗਤਤ੍ਤਾ ਮਾਤਰਂ ਥੋਮੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਵਿਸਾਰਦਾ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਵਿਸਾਰਦਾ ਖੋਤਿ ਏਕਂਸੇਨ ਵਿਗਤਸਾਰਜ੍ਜਾ. ਏਵਂ ਮਾਤੁ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚ ਅਰਹਤ੍ਤਾਧਿਗਮੇਨ ਸਤ੍ਥੁ ਓਰਸਪੁਤ੍ਤਭਾਵਂ ਉਲ੍ਲਪੇਨ੍ਤੋ ਮਾਤਰਂ ‘‘ਭਗਿਨੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਏਤਮਤ੍ਥਂ ਅਭਾਸਯੀਤਿ ਏਤਂ ਮਮ ਓਵਾਦਭੂਤਂ ਅਤ੍ਥਂ ਅਭਣਿ. ਏਵਂ ਪਨ ਮਂ ਓਵਦਨ੍ਤੀ ਨ ਕੇਵਲਂ ਵਿਸਾਰਦਾ ਏਵ, ਅਥ ਖੋ ਅਪਿਹਾ ਨੂਨ ਮਯਿਪਿ ਤਵ ਪੁਤ੍ਤਕੇਪਿ ਅਪਿਹਾ ਅਸਨ੍ਥਵਾ ਮਞ੍ਞੇ, ਕਿਂ ਵਾ ਏਤੇਨ ਪਰਿਕਪ੍ਪਨੇਨ? ਵਨਥੋ ਤੇ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਿਕੋ ਵਨਥੋ ਤਵ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਨਤ੍ਥੇਵ, ਯਾ ਮਂ ਭਵਕ੍ਖਯੇ ਨਿਯੋਜੇਸੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਇਦਾਨਿ ‘‘ਤਯਾ ਨਿਯੋਜਿਤਾਕਾਰੇਨੇਵ ਮਯਾ ਪਟਿਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਰਿਯਨ੍ਤਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਓਸਾਨਗਾਥਮਾਹ, ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯੋਵ.
ਵਡ੍ਢਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.