੪. ਚਤੁਤ੍ਥਵਗ੍ਗੋ

੧. ਮਿਗਸਿਰਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

ਯਤੋ ਅਹਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋਤਿ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਿਗਸਿਰਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਗਾਥਾ. ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਅਯਮ੍ਪਿ ਪੁਰਿਮਬੁਦ੍ਧੇਸੁ ਕਤਾਧਿਕਾਰੋ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਭਵੇ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਉਪਚਿਨਨ੍ਤੋ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਸਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਕੁਸਟ੍ਠਕਂ ਅਦਾਸਿ. ਸੋ ਤੇਨ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮੇਨ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਸਂਸਰਨ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਕੋਸਲਰਟ੍ਠੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਮਿਗਸਿਰਨਕ੍ਖਤ੍ਤੇਨ ਜਾਤਤ੍ਤਾ ਮਿਗਸਿਰੋਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮੋ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਾਸਿਪ੍ਪੇਸੁ ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿਂ ਗਤੋ ਛਵਸੀਸਮਨ੍ਤਂ ਨਾਮ ਸਿਕ੍ਖਿ, ਯਂ ਪਰਿਜਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਤਿਵਸ੍ਸਮਤ੍ਥਕੇ ਮਤਾਨਮ੍ਪਿ ਸੀਸਂ ਨਖੇਨ ਆਕੋਟੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਸਤ੍ਤੋ ਅਸੁਕਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਜਾਨਾਤਿ.

ਸੋ ਘਰਾਵਾਸਂ ਅਨਿਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਵਿਜ੍ਜਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਲੋਕੇਨ ਸਕ੍ਕਤੋ ਗਰੁਕਤੋ ਲਾਭੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤੋ ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਉਪਗਤੋ ਸਤ੍ਥੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਨੁਭਾਵਂ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੋ – ‘‘ਅਹਂ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਮਤਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨਂ ਜਾਨਾਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ, ‘‘ਕਥਂ ਪਨ ਤ੍ਵਂ ਜਾਨਾਸੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ‘‘ਛਵਸੀਸਾਨਿ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਨ੍ਤਂ ਪਰਿਜਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਨਖੇਨ ਸੀਸਂ ਆਕੋਟੇਨ੍ਤੋ ਨਿਰਯਾਦਿਕਂ ਤੇਹਿ ਤੇਹਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨਂ ਜਾਨਾਮੀ’’ਤਿ ਕਥੇਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਸੀਸਕਪਾਲਂ ਆਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ, ‘‘ਕਥੇਹਿ ਤਾਵ ਤਸ੍ਸ ਗਤਿਂ, ਯਸ੍ਸਿਦਂ ਸੀਸਕਪਾਲ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ਤਂ ਕਪਾਲਂ ਮਨ੍ਤਂ ਪਰਿਜਪ੍ਪੇਤ੍ਵਾ ਨਖੇਨ ਆਕੋਟੇਤ੍ਵਾ ਨੇਵ ਅਨ੍ਤਂ ਨ ਕੋਟਿਂ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਅਥ ਸਤ੍ਥਾਰਾ, ‘‘ਨ ਸਕ੍ਕੋਸਿ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ‘‘ਉਪਪਰਿਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ ਤਾਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤੋਪਿ ਨ ਪਸ੍ਸਤੇਵ. ਬਾਹਿਰਕਮਨ੍ਤੇਨ ਹਿ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ ਗਤਿਂ ਕਥਂ ਜਾਨਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਥਸ੍ਸ ਮਤ੍ਥਕਤੋ ਕਚ੍ਛੇਹਿ ਚ ਸੇਦੋ ਮੁਚ੍ਚਿ. ਸੋ ਲਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀਭੂਤੋ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਕਿਲਮਸਿ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ‘‘ਆਮ, ਕਿਲਮਾਮਿ, ਨ ਇਮਸ੍ਸ ਗਤਿਂ ਜਾਨਾਮਿ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਪਨ ਜਾਨਾਥਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਹਂ ਏਤਂ ਜਾਨਾਮਿ, ਇਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਤਰਮ੍ਪਿ ਜਾਨਾਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਗਤੋ ਸੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕੋ ‘‘ਇਮਂ ਵਿਜ੍ਜਂ ਮਯ੍ਹਂ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਪਬ੍ਬਜਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਬ੍ਬਾਜੇਤ੍ਵਾ ਪਠਮਂ ਸਮਥਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਝਾਨਾਭਿਞ੍ਞਾਸੁ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਸ੍ਸ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਕਮ੍ਮਂ ਉਪਦਿਸਿ. ਸੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਪਦਾਨੇ (ਅਪ. ਥੇਰ ੨.੪੮.੫੬-੬੦) –

‘‘ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਵੁਸੀਮਤੋ;

ਪਸਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਸੁਮਨੋ, ਕੁਸਟ੍ਠਕਮਦਾਸਹਂ.

‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਕਪ੍ਪਸ੍ਮਿਂ, ਕੁਸਟ੍ਠਕਮਦਾਸਹਂ;

ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਨਾਭਿਜਾਨਾਮਿ, ਕੁਸਟ੍ਠਕਸ੍ਸਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਕਿਲੇਸਾ ਝਾਪਿਤਾ ਮਯ੍ਹਂ…ਪੇ… ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ.

ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਨ ਪਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋ –

੧੮੧. ‘‘ਯਤੋ ਅਹਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ, ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸਾਸਨੇ;

ਵਿਮੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਿਂ, ਕਾਮਧਾਤੁਂ ਉਪਚ੍ਚਗਂ.

੧੮੨. ‘‘ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨਸ੍ਸ, ਤਤੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਿ ਮੇ;

ਅਕੁਪ੍ਪਾ ਮੇ ਵਿਮੁਤ੍ਤੀਤਿ, ਸਬ੍ਬਸਂਯੋਜਨਕ੍ਖਯਾ’’ਤਿ. – ਗਾਥਾਦ੍ਵਯਂ ਅਭਾਸਿ;

ਤਤ੍ਥ ਯਤੋ ਅਹਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ, ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸਾਸਨੇਤਿ ਯਤੋ ਪਭੁਤਿ ਅਹਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਾਸਨੇ, ਪਬ੍ਬਜਿਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ. ਵਿਮੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਿਨ੍ਤਿ ਸਂਕਿਲੇਸਪਕ੍ਖਤੋ ਪਠਮਂ ਤਾਵ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਹਿ ਵਿਮੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਵੋਦਾਨਧਮ੍ਮਸਵਨੇਨ ਉਟ੍ਠਹਿਂ. ਏਵਂ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਕਾਮਧਾਤੁਂ ਉਪਚ੍ਚਗਂ ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗੇਨ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮੇਵ ਕਾਮਧਾਤੁਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਂ.

ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨਸ੍ਸ, ਤਤੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਿ ਮੇਤਿ ਸਦੇਵਕਸ੍ਸ ਲੋਕਸ੍ਸ ਅਗ੍ਗਭੂਤਤ੍ਤਾ ਸੇਟ੍ਠਟ੍ਠੇਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਮਹਾਕਰੁਣਾਯੋਗੇਨ ‘‘ਅਯਂ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਮਮ ਸਾਸਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ ਪਟਿਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਪੇਕ੍ਖਨ੍ਤਸ੍ਸ ਤਤੋ ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗਾਧਿਗਮਤੋ ਪਚ੍ਛਾ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਾਧਿਗਮੇਨ ਮਮ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਬ੍ਬਸਂਕਿਲੇਸਤੋ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮੇਵ ਮੁਚ੍ਚਿ. ਅਕੁਪ੍ਪਾ ਮੇ ਵਿਮੁਤ੍ਤੀਤਿ, ਸਬ੍ਬਸਂਯੋਜਨਕ੍ਖਯਾਤਿ ਤਥਾਵਿਮੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਏਵ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਂਯੋਜਨਾਨਂ ਖਯਾ ਪਰਿਕ੍ਖਯਾ ਇਤਿ ਏਵਂ ਅਕੁਪ੍ਪਾ ਮੇ ਵਿਮੁਤ੍ਤੀਤਿ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਾਸਿ.

ਮਿਗਸਿਰਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੨. ਸਿਵਕਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

ਅਨਿਚ੍ਚਾਨਿ ਗਹਕਾਨੀਤਿ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸਿਵਕਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਗਾਥਾ. ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਅਯਮ੍ਪਿ ਪੁਰਿਮਬੁਦ੍ਧੇਸੁ ਕਤਾਧਿਕਾਰੋ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਭਵੇ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਉਪਚਿਨਨ੍ਤੋ ਵਿਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲੇ ਕੁਲਗੇਹੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਨ੍ਤਂ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਪਸਨ੍ਨਮਾਨਸੋ ਪਤ੍ਤਂ ਆਦਾਯ ਕੁਮ੍ਮਾਸਸ੍ਸ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਅਦਾਸਿ. ਸੋ ਤੇਨ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮੇਨ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਸਂਸਰਨ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਰਾਜਗਹੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ, ਸਿਵਕੋਤਿਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਵਿਜ੍ਜਾਸਿਪ੍ਪੇਸੁ ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿਂ ਗਤੋ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਜ੍ਝਾਸਯਤਾਯ ਕਾਮੇ ਪਹਾਯ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਟਿਲਦ੍ਧਸਦ੍ਧੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਪਦਾਨੇ (ਅਪ. ਥੇਰ ੨.੫੬.੧੧੭-੧੨੧) –

‘‘ਏਸਨਾਯ ਚਰਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਵਿਪਸ੍ਸਿਸ੍ਸ ਮਹੇਸਿਨੋ;

ਰਿਤ੍ਤਕਂ ਪਤ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾਨ, ਕੁਮ੍ਮਾਸਂ ਪੂਰਯਿਂ ਅਹਂ.

‘‘ਏਕਨਵੁਤਿਤੋ ਕਪ੍ਪੇ, ਯਂ ਭਿਕ੍ਖਮਦਦਿਂ ਤਦਾ;

ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਨਾਭਿਜਾਨਾਮਿ, ਕੁਮ੍ਮਾਸਸ੍ਸ ਇਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਕਿਲੇਸਾ ਝਾਪਿਤਾ ਮਯ੍ਹਂ…ਪੇ… ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ.

ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਨ ਪਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋ –

੧੮੩. ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚਾਨਿ ਗਹਕਾਨਿ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ;

ਗਹਕਾਰਂ ਗਵੇਸਨ੍ਤੋ, ਦੁਕ੍ਖਾ ਜਾਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ.

੧੮੪. ‘‘ਗਹਕਾਰਕ ਦਿਟ੍ਠੋਸਿ, ਪੁਨ ਗੇਹਂ ਨ ਕਾਹਸਿ;

ਸਬ੍ਬਾ ਤੇ ਫਾਸੁਕਾ ਭਗ੍ਗਾ, ਥੂਣਿਕਾ ਚ ਵਿਦਾਲਿਤਾ;

ਵਿਮਰਿਯਾਦਿਕਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ, ਇਧੇਵ ਵਿਧਮਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. – ਗਾਥਾਦ੍ਵਯਂ ਅਭਾਸਿ;

ਤਤ੍ਥ ਅਨਿਚ੍ਚਾਨਿ ਗਹਕਾਨਿ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਭਵੇ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਮਾਨਾਨਿ ਗਹਕਾਨਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵਗੇਹਾਨਿ ਨ ਨਿਬ੍ਬਾਨਿ ਅਨਵਟ੍ਠਿਤਾਨਿ ਇਤ੍ਤਰਾਨਿ ਪਰਿਤ੍ਤਕਾਲਾਨਿ. ਗਹਕਾਰਂ ਗਵੇਸਨ੍ਤੋਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਭਾਵਗੇਹਸ੍ਸ ਕਾਰਕਂ ਤਣ੍ਹਾਵਡ੍ਢਕਿਂ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤੋ ਏਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ ਅਨੁਵਿਚਰਿਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਦੁਕ੍ਖਾ ਜਾਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਗਹਕਾਰਕਗਵੇਸਨਸ੍ਸ ਕਾਰਣਵਚਨਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਜਰਾਬ੍ਯਾਧਿਮਰਣਮਿਸ੍ਸਤਾਯ ਜਾਤਿ ਨਾਮੇਸਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਉਪਗਨ੍ਤੁਂ ਦੁਕ੍ਖਾ, ਨ ਚ ਸਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਦਿਟ੍ਠੇ ਨਿਵਤ੍ਤਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਗਵੇਸਨ੍ਤੋ ਵਿਚਰਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਗਹਕਾਰਕ ਦਿਟ੍ਠੋਸੀਤਿ ਇਦਾਨਿ ਪਨ ਯੇਨ ਸੋ ਸਕ੍ਕਾ ਦਟ੍ਠੁਂ, ਤੇਨ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਞਾਣਚਕ੍ਖੁਨਾ ਗਹਕਾਰਕ ਦਿਟ੍ਠੋ ਅਸਿ. ਪੁਨ ਗੇਹਨ੍ਤਿ ਪੁਨ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਂਸਾਰਵਟ੍ਟੇ ਅਤ੍ਤਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤਂ ਮਮ ਗੇਹਂ ਨ ਕਾਹਸਿ ਨ ਕਰਿਸ੍ਸਸਿ. ਸਬ੍ਬਾ ਤੇ ਫਾਸੁਕਾ ਭਗ੍ਗਾਤਿ ਤਵ ਸਬ੍ਬਾ ਅਨਵਸੇਸਕਿਲੇਸਫਾਸੁਕਾ ਮਯਾ ਭਗ੍ਗਾ. ਥੂਣਿਕਾ ਚ ਵਿਦਾਲਿਤਾਤਿ ਇਦਾਨਿ ਤਯਾ ਕਾਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਭਾਵਗੇਹਸ੍ਸ ਅਵਿਜ੍ਜਾਸਙ੍ਖਾਤਾ ਕਣ੍ਣਿਕਾ ਚ ਭਿਨ੍ਨਾ. ਵਿਮਰਿਯਾਦਿਕਤਂ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਮਮ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਗਤਨ੍ਤਂ ਕਤਂ, ਆਯਤਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਤਂ ਆਪਾਦਿਤਂ. ਤਤੋ ਏਵ ਇਧੇਵ ਵਿਧਮਿਸ੍ਸਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਭਵੇ ਵਿਦ੍ਧਂਸਿਸ੍ਸਤਿ, ਚਰਿਮਕਚਿਤ੍ਤਨਿਰੋਧੇਨ ਨਿਰੁਜ੍ਝਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਸਿਵਕਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

੩. ਉਪਵਾਣਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

ਅਰਹਂ ਸੁਗਤੋਤਿ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਉਪਵਾਣਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਗਾਥਾ. ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਅਯਂ ਕਿਰ ਪਦੁਮੁਤ੍ਤਰਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲੇ ਦਲਿਦ੍ਦਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਭਗਵਤਿ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤੇ ਤਸ੍ਸ ਧਾਤੁਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਮਨੁਸ੍ਸਦੇਵਨਾਗਗਰੁਲ਼ਕੁਮ੍ਭਣ੍ਡਯਕ੍ਖਗਨ੍ਧਬ੍ਬੇਹਿ ਸਤ੍ਤਰਤਨਮਯੇ ਸਤ੍ਤਯੋਜਨਿਕੇ ਥੂਪੇ ਕਤੇ ਤਤ੍ਥ ਸੁਧੋਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਤ੍ਤਰਾਸਙ੍ਗਂ ਵੇਲ਼ਗ੍ਗੇ ਆਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਧਜਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪੂਜਂ ਅਕਾਸਿ. ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਭਿਸਮ੍ਮਤਕੋ ਨਾਮ ਯਕ੍ਖਸੇਨਾਪਤਿ ਦੇਵੇਹਿ ਚੇਤਿਯਪੂਜਾਰਕ੍ਖਣਤ੍ਥਂ ਠਪਿਤੋ ਅਦਿਸ੍ਸਮਾਨਕਾਯੋ ਆਕਾਸੇ ਧਾਰੇਨ੍ਤੋ ਚੇਤਿਯਂ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਅਕਾਸਿ. ਸੋ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਭਿਯ੍ਯੋਸੋਮਤ੍ਤਾਯ ਪਸਨ੍ਨਮਾਨਸੋ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਤੇਨ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮੇਨ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਸਂਸਰਨ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਉਪਵਾਣੋਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮੋ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਜੇਤਵਨਪਟਿਗ੍ਗਹਣੇ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਟਿਲਦ੍ਧਸਦ੍ਧੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਤ੍ਵਾ ਛਲ਼ਭਿਞ੍ਞੋ ਅਹੋਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਪਦਾਨੇ (ਅਪ. ਥੇਰ ੨.੫੬.੧੨੨-੧੭੮) –

‘‘ਪਦੁਮੁਤ੍ਤਰੋ ਨਾਮ ਜਿਨੋ, ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮਾਨ ਪਾਰਗੂ;

ਜਲਿਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਿਕ੍ਖਨ੍ਧੋਵ, ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤੋ.

‘‘ਮਹਾਜਨਾ ਸਮਾਗਮ੍ਮ, ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾ ਤਥਾਗਤਂ;

ਚਿਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾਨ ਸੁਗਤਂ, ਸਰੀਰਂ ਅਭਿਰੋਪਯੁਂ.

‘‘ਸਰੀਰਕਿਚ੍ਚਂ ਕਤ੍ਵਾਨ, ਧਾਤੁਂ ਤਤ੍ਥ ਸਮਾਨਯੁਂ;

ਸਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾ ਸਬ੍ਬੇ, ਬੁਦ੍ਧਥੂਪਂ ਅਕਂਸੁ ਤੇ.

‘‘ਪਠਮਾ ਕਞ੍ਚਨਮਯਾ, ਦੁਤਿਯਾ ਚ ਮਣਿਮਯਾ;

ਤਤਿਯਾ ਰੂਪਿਯਮਯਾ, ਚਤੁਤ੍ਥੀ ਫਲਿਕਾਮਯਾ.

‘‘ਤਤ੍ਥ ਪਞ੍ਚਮਿਕਾ ਚੇਵ, ਲੋਹਿਤਙ੍ਕਮਯਾ ਅਹੁ;

ਛਟ੍ਠਾ ਮਸਾਰਗਲ੍ਲਸ੍ਸ, ਸਬ੍ਬਂ ਰਤਨਮਯੂਪਰਿ.

‘‘ਜਙ੍ਘਾ ਮਣਿਮਯਾ ਆਸਿ, ਵੇਦਿਕਾ ਰਤਨਾਮਯਾ;

ਸਬ੍ਬਸੋਣ੍ਣਮਯੋ ਥੂਪੋ, ਉਦ੍ਧਂ ਯੋਜਨਮੁਗ੍ਗਤੋ.

‘‘ਦੇਵਾ ਤਤ੍ਥ ਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਏਕਤੋ ਮਨ੍ਤਯੁਂ ਤਦਾ;

ਮਯਮ੍ਪਿ ਥੂਪਂ ਕਸ੍ਸਾਮ, ਲੋਕਨਾਥਸ੍ਸ ਤਾਦਿਨੋ.

‘‘ਧਾਤੁ ਆਵੇਣਿਕਾ ਨਤ੍ਥਿ, ਸਰੀਰਂ ਏਕਪਿਣ੍ਡਿਤਂ;

ਇਮਮ੍ਹਿ ਬੁਦ੍ਧਥੂਪਮ੍ਹਿ, ਕਸ੍ਸਾਮ ਕਞ੍ਚੁਕਂ ਮਯਂ.

‘‘ਦੇਵਾ ਸਤ੍ਤਹਿ ਰਤ੍ਨੇਹਿ, ਅਞ੍ਞਂ ਵਡ੍ਢੇਸੁਂ ਯੋਜਨਂ;

ਥੂਪੋ ਦ੍ਵਿਯੋਜਨੁਬ੍ਬੇਧੋ, ਤਿਮਿਰਂ ਬ੍ਯਪਹਨ੍ਤਿ ਸੋ.

‘‘ਨਾਗਾ ਤਤ੍ਥ ਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਏਕਤੋ ਮਨ੍ਤਯੁਂ ਤਦਾ;

ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਚੇਵ ਦੇਵਾ ਚ, ਬੁਦ੍ਧਥੂਪਂ ਅਕਂਸੁ ਤੇ.

‘‘ਮਾ ਨੋ ਪਮਤ੍ਤਾ ਅਸ੍ਸੁਮ੍ਹ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਸਦੇਵਕਾ;

ਮਯਮ੍ਪਿ ਥੂਪਂ ਕਸ੍ਸਾਮ, ਲੋਕਨਾਥਸ੍ਸ ਤਾਦਿਨੋ.

‘‘ਇਨ੍ਦਨੀਲਂ ਮਹਾਨੀਲਂ, ਅਥੋ ਜੋਤਿਰਸਂ ਮਣਿਂ;

ਏਕਤੋ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤੇਤ੍ਵਾ, ਬੁਦ੍ਧਥੂਪਂ ਅਛਾਦਯੁਂ.

‘‘ਸਬ੍ਬਂ ਮਣਿਮਯਂ ਆਸਿ, ਯਾਵਤਾ ਬੁਦ੍ਧਚੇਤਿਯਂ;

ਤਿਯੋਜਨਸਮੁਬ੍ਬੇਧਂ, ਆਲੋਕਕਰਣਂ ਤਦਾ.

‘‘ਗਰੁਲ਼ਾ ਚ ਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਏਕਤੋ ਮਨ੍ਤਯੁਂ ਤਦਾ;

ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਦੇਵਨਾਗਾ ਚ, ਬੁਦ੍ਧਪੂਜਂ ਅਕਂਸੁ ਤੇ.

‘‘ਮਾ ਨੋ ਪਮਤ੍ਤਾ ਅਸ੍ਸੁਮ੍ਹ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਸਦੇਵਕਾ;

ਮਯਮ੍ਪਿ ਥੂਪਂ ਕਸ੍ਸਾਮ, ਲੋਕਨਾਥਸ੍ਸ ਤਾਦਿਨੋ.

‘‘ਸਬ੍ਬਂ ਮਣਿਮਯਂ ਥੂਪਂ, ਅਕਰੁਂ ਤੇ ਚ ਕਞ੍ਚੁਕਂ;

ਯੋਜਨਂ ਤੇਪਿ ਵਡ੍ਢੇਸੁਂ, ਆਯਤਂ ਬੁਦ੍ਧਚੇਤਿਯਂ.

‘‘ਚਤੁਯੋਜਨਮੁਬ੍ਬੇਧੋ, ਬੁਦ੍ਧਥੂਪੋ ਵਿਰੋਚਤਿ;

ਓਭਾਸੇਤਿ ਦਿਸਾ ਸਬ੍ਬਾ, ਸਤਰਂਸੀਵ ਉਗ੍ਗਤੋ.

‘‘ਕੁਮ੍ਭਣ੍ਡਾ ਚ ਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਏਕਤੋ ਮਨ੍ਤਯੁਂ ਤਦਾ;

ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਚੇਵ ਦੇਵਾ ਚ, ਨਾਗਾ ਚ ਗਰੁਲ਼ਾ ਤਥਾ.

‘‘ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਬੁਦ੍ਧਸੇਟ੍ਠਸ੍ਸ, ਅਕਂਸੁ ਥੂਪਮੁਤ੍ਤਮਂ;

ਮਾ ਨੋ ਪਮਤ੍ਤਾ ਅਸ੍ਸੁਮ੍ਹ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਸਦੇਵਕਾ.

‘‘ਮਯਮ੍ਪਿ ਥੂਪਂ ਕਸ੍ਸਾਮ, ਲੋਕਨਾਥਸ੍ਸ ਤਾਦਿਨੋ;

ਰਤਨੇਹਿ ਛਾਦੇਸ੍ਸਾਮ, ਆਯਤਂ ਬੁਦ੍ਧਚੇਤਿਯਂ.

‘‘ਯੋਜਨਂ ਤੇਪਿ ਵਡ੍ਢੇਸੁਂ, ਆਯਤਂ ਬੁਦ੍ਧਚੇਤਿਯਂ;

ਪਞ੍ਚਯੋਜਨਮੁਬ੍ਬੇਧੋ, ਥੂਪੋ ਓਭਾਸਤੇ ਤਦਾ.

‘‘ਯਕ੍ਖਾ ਤਤ੍ਥ ਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਏਕਤੋ ਮਨ੍ਤਯੁਂ ਤਦਾ;

ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਦੇਵਨਾਗਾ ਚ, ਗਰੁਲ਼ਾ ਚ ਕੁਮ੍ਭਣ੍ਡਕਾ.

‘‘ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਬੁਦ੍ਧਸੇਟ੍ਠਸ੍ਸ, ਅਕਂਸੁ ਥੂਪਮੁਤ੍ਤਮਂ;

ਮਾ ਨੋ ਪਮਤ੍ਤਾ ਅਸ੍ਸੁਮ੍ਹ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਾ ਸਦੇਵਕਾ.

‘‘ਮਯਮ੍ਪਿ ਥੂਪਂ ਕਸ੍ਸਾਮ, ਲੋਕਨਾਥਸ੍ਸ ਤਾਦਿਨੋ;

ਫਲਿਕਾ ਛਾਦਯਿਸ੍ਸਾਮ, ਆਯਤਂ ਬੁਦ੍ਧਚੇਤਿਯਂ.

‘‘ਯੋਜਨਂ ਤੇਪਿ ਵਡ੍ਢੇਸੁਂ, ਆਯਤਂ ਬੁਦ੍ਧਚੇਤਿਯਂ;

ਛਯੋਜਨਿਕਮੁਬ੍ਬੇਧੋ, ਥੂਪੋ ਓਭਾਸਤੇ ਤਦਾ.

‘‘ਗਨ੍ਧਬ੍ਬਾ ਚ ਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਏਕਤੋ ਮਨ੍ਤਯੁਂ ਤਦਾ;

ਮਨੁਜਾ ਦੇਵਤਾ ਨਾਗਾ, ਕੁਮ੍ਭਣ੍ਡਾ ਗਰੁਲ਼ਾ ਤਥਾ.

‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਅਕਂਸੁ ਬੁਦ੍ਧਥੂਪਂ, ਮਯਮੇਤ੍ਥ ਅਕਾਰਕਾ;

ਮਯਮ੍ਪਿ ਥੂਪਂ ਕਸ੍ਸਾਮ, ਲੋਕਨਾਥਸ੍ਸ ਤਾਦਿਨੋ.

‘‘ਵੇਦਿਯੋ ਸਤ੍ਤ ਕਤ੍ਵਾਨ, ਧਜਂ ਛਤ੍ਤਂ ਅਕਂਸੁ ਤੇ;

ਸਬ੍ਬਸੋਣ੍ਣਮਯਂ ਥੂਪਂ, ਗਨ੍ਧਬ੍ਬਾ ਕਾਰਯੁਂ ਤਦਾ.

‘‘ਸਤ੍ਤਯੋਜਨਮੁਬ੍ਬੇਧੋ, ਥੂਪੋ ਓਭਾਸਤੇ ਤਦਾ;

ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਾ ਨ ਞਾਯਨ੍ਤਿ, ਆਲੋਕੋ ਹੋਤਿ ਸਬ੍ਬਦਾ.

‘‘ਅਭਿਭੋਨ੍ਤਿ ਨ ਤਸ੍ਸਾਭਾ, ਚਨ੍ਦਸੂਰਾ ਸਤਾਰਕਾ;

ਸਮਨ੍ਤਾ ਯੋਜਨਸਤੇ, ਪਦੀਪੋਪਿ ਨ ਪਜ੍ਜਲਿ.

‘‘ਤੇਨ ਕਾਲੇਨ ਯੇ ਕੇਚਿ, ਥੂਪਂ ਪੂਜੇਨ੍ਤਿ ਮਾਨੁਸਾ;

ਨ ਤੇ ਥੂਪਂ ਆਰੁਹਨ੍ਤਿ, ਅਮ੍ਬਰੇ ਉਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਿ ਤੇ.

‘‘ਦੇਵੇਹਿ ਠਪਿਤੋ ਯਕ੍ਖੋ, ਅਭਿਸਮ੍ਮਤਨਾਮਕੋ;

ਧਜਂ ਵਾ ਪੁਪ੍ਫਦਾਮਂ ਵਾ, ਅਭਿਰੋਪੇਤਿ ਉਤ੍ਤਰਿਂ.

‘‘ਨ ਤੇ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਤਂ ਯਕ੍ਖਂ, ਦਾਮਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਗਚ੍ਛਤੋ;

ਏਵਂ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ, ਸਬ੍ਬੇ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਸੁਗ੍ਗਤਿਂ.

‘‘ਵਿਰੁਦ੍ਧਾ ਯੇ ਪਾਵਚਨੇ, ਪਸਨ੍ਨਾ ਯੇ ਚ ਸਾਸਨੇ;

ਪਾਟਿਹੀਰਂ ਦਟ੍ਠੁਕਾਮਾ, ਥੂਪਂ ਪੂਜੇਨ੍ਤਿ ਮਾਨੁਸਾ.

‘‘ਨਗਰੇ ਹਂਸਵਤਿਯਾ, ਅਹੋਸਿਂ ਭਤਕੋ ਤਦਾ;

ਆਮੋਦਿਤਂ ਜਨਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ਏਵਂ ਚਿਨ੍ਤੇਸਹਂ ਤਦਾ.

‘‘ਉਲ਼ਾਰੋ ਭਗਵਾ ਨੇਸੋ, ਯਸ੍ਸ ਧਾਤੁਘਰੇ ਦਿਸਂ;

ਇਮਾ ਚ ਜਨਤਾ ਤੁਟ੍ਠਾ, ਕਾਰਂ ਕੁਬ੍ਬਂ ਨ ਤਪ੍ਪਰੇ.

‘‘ਅਹਮ੍ਪਿ ਕਾਰਂ ਕਸ੍ਸਾਮਿ, ਲੋਕਨਾਥਸ੍ਸ ਤਾਦਿਨੋ;

ਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਦਾਯਾਦੋ, ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਿ ਅਨਾਗਤੇ.

‘‘ਸੁਧੋਤਂ ਰਜਕੇਨਾਹਂ, ਉਤ੍ਤਰੇਯ੍ਯਂ ਪਟਂ ਮਮ;

ਵੇਲ਼ਗ੍ਗੇ ਆਲਗ੍ਗੇਤ੍ਵਾਨ, ਧਜਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਮਮ੍ਬਰੇ.

‘‘ਅਭਿਸਮ੍ਮਤਕੋ ਗਯ੍ਹ, ਅਮ੍ਬਰੇ ਹਾਸਿ ਮੇ ਧਜਂ;

ਵਾਤੇਰਿਤਂ ਧਜਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ਭਿਯ੍ਯੋ ਹਾਸਂ ਜਨੇਸਹਂ.

‘‘ਤਤ੍ਥ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸਾਦੇਤ੍ਵਾ, ਸਮਣਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਂ;

ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ, ਵਿਪਾਕਂ ਪੁਚ੍ਛਹਂ ਧਜੇ.

‘‘ਸੋ ਮੇ ਕਥੇਸਿ ਆਨਨ੍ਦੀ, ਪੀਤਿਸਞ੍ਜਨਨਂ ਮਮ;

ਤਸ੍ਸ ਧਜਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕਂ, ਅਨੁਭੋਸ੍ਸਸਿ ਸਬ੍ਬਦਾ.

‘‘ਹਤ੍ਥਿਅਸ੍ਸਰਥਾਪਤ੍ਤੀ, ਸੇਨਾ ਚ ਚਤੁਰਙ੍ਗਿਨੀ;

ਪਰਿਵਾਰੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਤਂ ਨਿਚ੍ਚਂ, ਧਜਦਾਨਸ੍ਸਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਸਟ੍ਠਿਤੂਰਿਯਸਹਸ੍ਸਾਨਿ, ਭੇਰਿਯੋ ਸਮਲਙ੍ਕਤਾ;

ਪਰਿਵਾਰੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਤਂ ਨਿਚ੍ਚਂ, ਧਜਦਾਨਸ੍ਸਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਛਲ਼ਸੀਤਿ ਸਹਸ੍ਸਾਨਿ, ਨਾਰਿਯੋ ਸਮਲਙ੍ਕਤਾ;

ਵਿਚਿਤ੍ਤਵਤ੍ਥਾਭਰਣਾ, ਆਮੁਕ੍ਕਮਣਿਕੁਣ੍ਡਲਾ.

‘‘ਅਲ਼ਾਰਪਮ੍ਹਾ ਹਸੁਲਾ, ਸੁਸਞ੍ਞਾ ਤਨੁਮਜ੍ਝਿਮਾ;

ਪਰਿਵਾਰੇਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਤਂ ਨਿਚ੍ਚਂ, ਧਜਦਾਨਸ੍ਸਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਤਿਂਸਕਪ੍ਪਸਹਸ੍ਸਾਨਿ, ਦੇਵਲੋਕੇ ਰਮਿਸ੍ਸਸਿ;

ਅਸੀਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਦੇਵਿਨ੍ਦੋ, ਦੇਵਰਜ੍ਜਂ ਕਰਿਸ੍ਸਸਿ.

‘‘ਸਹਸ੍ਸਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਰਾਜਾ ਚ, ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤੀ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ;

ਪਦੇਸਰਜ੍ਜਂ ਵਿਪੁਲਂ, ਗਣਨਾਤੋ ਅਸਙ੍ਖਿਯਂ.

‘‘ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸਮ੍ਹਿ, ਓਕ੍ਕਾਕਕੁਲਸਮ੍ਭਵੋ;

ਗੋਤਮੋ ਨਾਮ ਗੋਤ੍ਤੇਨ, ਸਤ੍ਥਾ ਲੋਕੇ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ.

‘‘ਦੇਵਲੋਕਾ ਚਵਿਤ੍ਵਾਨ, ਸੁਕ੍ਕਮੂਲੇਨ ਚੋਦਿਤੋ;

ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮੇਨ ਸਞ੍ਞੁਤ੍ਤੋ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਬਨ੍ਧੁ ਭਵਿਸ੍ਸਸਿ.

‘‘ਅਸੀਤਿਕੋਟਿਂ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ, ਦਾਸੇ ਕਮ੍ਮਕਰੇ ਬਹੂ;

ਗੋਤਮਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ, ਸਾਸਨੇ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਸਿ.

‘‘ਆਰਾਧਯਿਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ, ਗੋਤਮਂ ਸਕ੍ਯਪੁਙ੍ਗਵਂ;

ਉਪਵਾਣੋਤਿ ਨਾਮੇਨ, ਹੇਸ੍ਸਸਿ ਸਤ੍ਥੁ ਸਾਵਕੋ.

‘‘ਸਤਸਹਸ੍ਸੇ ਕਤਂ ਕਮ੍ਮਂ, ਫਲਂ ਦਸ੍ਸੇਸਿ ਮੇ ਇਧ;

ਸੁਮੁਤ੍ਤੋ ਸਰਵੇਗੋਵ, ਕਿਲੇਸੇ ਝਾਪਯਿਂ ਮਮ.

‘‘ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਸ੍ਸ, ਚਾਤੁਦ੍ਦੀਪਿਸ੍ਸਰਸ੍ਸ ਮੇ;

ਤੀਣਿ ਯੋਜਨਾਨਿ ਸਾਮਨ੍ਤਾ, ਉਸ੍ਸੀਯਨ੍ਤਿ ਧਜਾ ਸਦਾ.

‘‘ਸਤਸਹਸ੍ਸਿਤੋ ਕਪ੍ਪੇ, ਯਂ ਕਮ੍ਮਮਕਰਿਂ ਤਦਾ;

ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਨਾਭਿਜਾਨਾਮਿ, ਧਜਦਾਨਸ੍ਸਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਕਿਲੇਸਾ ਝਾਪਿਤਾ ਮਯ੍ਹਂ…ਪੇ… ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ.

ਅਥਾਯਸ੍ਮਾ ਉਪਵਾਣੋ ਭਗਵਤੋ ਉਪਟ੍ਠਾਕੋ ਅਹੋਸਿ. ਤੇਨ ਚ ਸਮਯੇਨ ਭਗਵਤੋ ਵਾਤਾਬਾਧੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਥੇਰਸ੍ਸ ਚ ਗਿਹਿਸਹਾਯੋ ਦੇਵਹਿਤੋ ਨਾਮ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਪਟਿਵਸਤਿ. ਸੋ ਥੇਰਂ ਚਤੂਹਿ ਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਪਵੇਦੇਸਿ. ਅਥਾਯਸ੍ਮਾ ਉਪਵਾਣੋ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਤਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਨਿਵੇਸਨਂ ਉਪਗਚ੍ਛਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ‘‘ਕੇਨਚਿ ਅਞ੍ਞੇਨ ਪਯੋਜਨੇਨ ਥੇਰੋ ਆਗਤੋ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ, ‘‘ਵਦੇਯ੍ਯਾਥ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕੇਨਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਥੇਰੋ ਤਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਪਯੋਜਨਂ ਆਚਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ –

੧੮੫. ‘‘ਅਰਹਂ ਸੁਗਤੋ ਲੋਕੇ, ਵਾਤੇਹਾਬਾਧਿਕੋ ਮੁਨਿ;

ਸਚੇ ਉਣ੍ਹੋਦਕਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਮੁਨਿਨੋ ਦੇਹਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ.

੧੮੬. ‘‘ਪੂਜਿਤੋ ਪੂਜਨੇਯ੍ਯਾਨਂ, ਸਕ੍ਕਰੇਯ੍ਯਾਨ ਸਕ੍ਕਤੋ;

ਅਪਚਿਤੋਪਚੇਯ੍ਯਾਨਂ, ਤਸ੍ਸ ਇਚ੍ਛਾਮਿ ਹਾਤਵੇ’’ਤਿ. – ਗਾਥਾਦ੍ਵਯਂ ਅਭਾਸਿ;

ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਯੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕੇ ਪੂਜਨੇਯ੍ਯਾਨਂ ਪੂਜੇਤਬ੍ਬੇਹਿ ਸਕ੍ਕਾਦੀਹਿ ਦੇਵੇਹਿ ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦੀਹਿ ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮੇਹਿ ਪੂਜਿਤੋ, ਸਕ੍ਕਰੇਯ੍ਯਾਨਂ ਸਕ੍ਕਾਤਬ੍ਬੇਹਿ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਕੋਸਲਰਾਜਾਦੀਹਿ ਸਕ੍ਕਤੋ, ਅਪਚੇਯ੍ਯਾਨਂ ਅਪਚਾਯਿਤਬ੍ਬੇਹਿ ਮਹੇਸੀਹਿ ਖੀਣਾਸਵੇਹਿ ਅਪਚਿਤੋ, ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਆਰਕਤ੍ਤਾਦਿਨਾ ਅਰਹਂ, ਸੋਭਨਗਮਨਾਦਿਨਾ ਸੁਗਤੋ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂ ਮੁਨਿ ਮਯ੍ਹਂ ਸਤ੍ਥਾ ਦੇਵਦੇਵੋ ਸਕ੍ਕਾਨਂ ਅਤਿਸਕ੍ਕੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਨਂ ਅਤਿਬ੍ਰਹ੍ਮਾ, ਸੋ ਦਾਨਿ ਵਾਤੇਹਿ ਵਾਤਹੇਤੁ ਵਾਤਕ੍ਖੋਭਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਆਬਾਧਿਕੋ ਜਾਤੋ. ਸਚੇ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਉਣ੍ਹੋਦਕਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਸ ਵਾਤਾਬਾਧਵੂਪਸਮਨਤ੍ਥਂ ਤਂ ਹਾਤਵੇ ਉਪਨੇਤੁਂ ਇਚ੍ਛਾਮੀਤਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਉਣ੍ਹੋਦਕਂ ਤਦਨੁਰੂਪਂ ਵਾਤਾਰਹਞ੍ਚ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਭਗਵਤੋ ਉਪਨਾਮੇਸਿ. ਤੇਨ ਚ ਸਤ੍ਥੁ ਰੋਗੋ ਵੂਪਸਮਿ. ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਅਨੁਮੋਦਨਂ ਅਕਾਸੀਤਿ.