੫. ਅਜਿਨਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
ਅਪਿ ਚੇ ਹੋਤਿ ਤੇਵਿਜ੍ਜੋਤਿਆਦਿਕਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਅਜਿਨਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਗਾਥਾ. ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਅਯਮ੍ਪਿ ਪੁਰਿਮਬੁਦ੍ਧੇਸੁ ਕਤਾਧਿਕਾਰੋ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਭਵੇ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਉਪਚਿਨਨ੍ਤੋ ਬੁਦ੍ਧਸੁਞ੍ਞੇ ਲੋਕੇ ਕੁਲਗੇਹੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਿਞ੍ਞੁਤਂ ਪਤ੍ਤੋ ਕੇਨਚਿਦੇਵ ਕਰਣੀਯੇਨ ਅਰਞ੍ਞਂ ਗਤੋ ਤਤ੍ਥ ਸੁਚਿਨ੍ਤਿਤਂ ਨਾਮ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ ਆਬਾਧੇਨ ਪੀਲ਼ਿਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਭੇਸਜ੍ਜਤ੍ਥਾਯ ਪਸਨ੍ਨਮਾਨਸੋ ਘਤਮਣ੍ਡਂ ਅਦਾਸਿ. ਸੋ ਤੇਨ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮੇਨ ਦੇਵਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਅਪਰਾਪਰਂ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਤ੍ਵਾ ਸੁਗਤੀਸੁਯੇਵ ਸਂਸਰਨ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਦਲਿਦ੍ਦਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਗੇਹੇ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਗਣ੍ਹਿ. ਤਂ ਵਿਜਾਯਨਕਾਲੇ ਅਜਿਨਚਮ੍ਮੇਨ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਤੇਨਸ੍ਸ ਅਜਿਨੋਤ੍ਵੇਵ ਨਾਮਂ ਅਕਂਸੁ. ਸੋ ਭੋਗਸਂਵਤ੍ਤਨਿਯਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਕਤਤ੍ਤਾ ਦਲਿਦ੍ਦਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤੋਪਿ ਅਪ੍ਪਨ੍ਨਪਾਨਭੋਜਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤੋ ਜੇਤਵਨਪਟਿਗ੍ਗਹਣੇ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਟਿਲਦ੍ਧਸਦ੍ਧੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਛਲ਼ਭਿਞ੍ਞੋ ਅਹੋਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਪਦਾਨੇ (ਅਪ. ਥੇਰ ੨.੪੩.੭੮-੮੭) –
‘‘ਸੁਚਿਨ੍ਤਿਤਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ, ਲੋਕਜੇਟ੍ਠਂ ਨਰਾਸਭਂ;
ਉਪਵਿਟ੍ਠਂ ਮਹਾਰਞ੍ਞਂ, ਵਾਤਾਬਾਧੇਨ ਪੀਲ਼ਿਤਂ.
‘‘ਦਿਸ੍ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸਾਦੇਤ੍ਵਾ, ਘਤਮਣ੍ਡਮੁਪਾਨਯਿਂ;
ਕਤਤ੍ਤਾ ਆਚਿਤਤ੍ਤਾ ਚ, ਗਙ੍ਗਾ ਭਾਗੀਰਥੀ ਅਯਂ.
‘‘ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ, ਘਤਂ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਰੇ ਮਮ;
ਅਯਞ੍ਚ ਪਥਵੀ ਘੋਰਾ, ਅਪ੍ਪਮਾਣਾ ਅਸਙ੍ਖਿਯਾ.
‘‘ਮਮ ਸਙ੍ਕਪ੍ਪਮਞ੍ਞਾਯ, ਭਵਤੇ ਮਧੁਸਕ੍ਕਰਾ;
ਚਾਤੁਦ੍ਦੀਪਾ ਇਮੇ ਰੁਕ੍ਖਾ, ਪਾਦਪਾ ਧਰਣੀਰੁਹਾ.
‘‘ਮਮ ਸਙ੍ਕਪ੍ਪਮਞ੍ਞਾਯ, ਕਪ੍ਪਰੁਕ੍ਖਾ ਭਵਨ੍ਤਿ ਤੇ;
ਪਞ੍ਞਾਸਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਦੇਵਿਨ੍ਦੋ, ਦੇਵਰਜ੍ਜਮਕਾਰਯਿਂ.
‘‘ਏਕਪਞ੍ਞਾਸਕ੍ਖਤ੍ਤੁਞ੍ਚ, ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤੀ ਅਹੋਸਹਂ;
ਪਦੇਸਰਜ੍ਜਂ ਵਿਪੁਲਂ, ਗਣਨਾਤੋ ਅਸਙ੍ਖਿਯਂ.
‘‘ਚਤੁਨ੍ਨਵੁਤਿਤੋ ਕਪ੍ਪੇ, ਯਂ ਦਾਨਮਦਦਿਂ ਤਦਾ;
ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਨਾਭਿਜਾਨਾਮਿ, ਘਤਮਣ੍ਡਸ੍ਸਿਦਂ ਫਲਂ.
‘‘ਕਿਲੇਸਾ ਝਾਪਿਤਾ ਮਯ੍ਹਂ…ਪੇ… ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ.
ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਨ ਪਤ੍ਵਾਪਿ ਪੁਰਿਮਕਮ੍ਮਨਿਸ੍ਸਨ੍ਦੇਨ ਅਪ੍ਪਲਾਭੀ ਅਪ੍ਪਞ੍ਞਾਤੋਵ ਅਹੋਸਿ. ਉਦ੍ਦੇਸਭਤ੍ਤਸਲਾਕਭਤ੍ਤਾਨਿਪਿ ਲਾਮਕਾਨੇਵ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤਿ. ਕਮ੍ਮਫਲੇਨੇਵ ਚ ਨਂ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਾਮਣੇਰਾ ਚ ‘‘ਅਪ੍ਪਞ੍ਞਾਤੋ’’ਤਿ ਅਵਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ. ਥੇਰੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਂਵੇਜੇਨ੍ਤੋ –
੧੨੯. ‘‘ਅਪਿ ਚੇ ਹੋਤਿ ਤੇਵਿਜ੍ਜੋ, ਮਚ੍ਚੁਹਾਯੀ ਅਨਾਸਵੋ;
ਅਪ੍ਪਞ੍ਞਾਤੋਤਿ ਨਂ ਬਾਲਾ, ਅਵਜਾਨਨ੍ਤਿ ਅਜਾਨਤਾ.
੧੩੦. ‘‘ਯੋ ਚ ਖੋ ਅਨ੍ਨਪਾਨਸ੍ਸ, ਲਾਭੀ ਹੋਤੀਧ ਪੁਗ੍ਗਲੋ;
ਪਾਪਧਮ੍ਮੋਪਿ ਚੇ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਨੇਸਂ ਹੋਤਿ ਸਕ੍ਕਤੋ’’ਤਿ. –
ਗਾਥਾਦ੍ਵਯਂ ਅਭਾਸਿ.
ਤਤ੍ਥ ਅਪੀਤਿ ਸਮ੍ਭਾਵਨੇ ਨਿਪਾਤੋ. ਚੇਤਿ ਪਰਿਕਪ੍ਪਨੇ. ਹੋਤੀਤਿ ਭਵਤਿ. ਤਿਸ੍ਸੋ ਵਿਜ੍ਜਾ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਤੇਵਿਜ੍ਜੋ. ਮਚ੍ਚੁਂ ਪਜਹਤੀਤਿ ਮਚ੍ਚੁਹਾਯੀ. ਕਾਮਾਸਵਾਦੀਨਂ ਅਭਾਵੇਨ ਅਨਾਸਵੋ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਞਾਣਂ ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਞਾਣਂ ਆਸਵਕ੍ਖਯਞਾਣਨ੍ਤਿ ਇਮਾਸਂ ਤਿਸ੍ਸਨ੍ਨਂ ਵਿਜ੍ਜਾਨਂ ਅਧਿਗਤਤ੍ਤਾ ਤੇਵਿਜ੍ਜੋ ਤਤੋ ਏਵ ਸਬ੍ਬਸੋ ਕਾਮਾਸਵਾਦੀਨਂ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਤ੍ਤਾ ਅਨਾਸਵੋ ਆਯਤਿਂ ਪੁਨਬ੍ਭਵਸ੍ਸ ਅਗ੍ਗਹਣਤੋ ਮਰਣਾਭਾਵੇਨ ਮਚ੍ਚੁਹਾਯੀ ਯਦਿਪਿ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਅਪ੍ਪਞ੍ਞਾਤੋਤਿ ਨਂ ਬਾਲਾ ਅਵਜਾਨਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਸਤ੍ਥਾਯ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਸਦਤ੍ਥਂ ਅਨੁਪਾਪੁਣਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਮ੍ਪਿ ਨਂ ਉਤ੍ਤਮਂ ਪੁਰਿਸਂ ‘‘ਧੁਤਵਾਦੋ ਬਹੁਸ੍ਸੁਤੋ ਧਮ੍ਮਕਥਿਕੋ’’ਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਲਾਭਸ੍ਸ ਅਭਾਵਤੋ ‘‘ਨ ਪਞ੍ਞਾਤੋ ਨ ਪਾਕਟੋ’’ਤਿ ਬਾਲਾ ਦੁਮ੍ਮੇਧਪੁਗ੍ਗਲਾ ਅਵਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਕਸ੍ਮਾ? ਅਜਾਨਤਾ ਅਜਾਨਨਕਾਰਣਾ ਗੁਣਾਨਂ ਅਜਾਨਨਮੇਵ ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਯਥਾ ਚ ਗੁਣਾਨਂ ਅਜਾਨਨਤੋ ਬਾਲਾ ਲਾਭਗਰੁਤਾਯ ਸਮ੍ਭਾਵਨੀਯਮ੍ਪਿ ਅਵਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਗੁਣਾਨਂ ਅਜਾਨਨਤੋ ਲਾਭਗਰੁਤਾਯ ਏਵਂ ਅਵਜਾਨਿਤਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਸਮ੍ਭਾਵੇਨ੍ਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਦੁਤਿਯਂ ਗਾਥਂ ਆਹ. ਤਤ੍ਥ ਯੋਤਿ ਅਨਿਯਮਵਚਨਂ. ਚ-ਸਦ੍ਦੋ ਬ੍ਯਤਿਰੇਕੇ, ਤੇਨ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪੁਗ੍ਗਲਤੋ ਇਮਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਂਯੇਵ ਵਿਸੇਸਂ ਜਨੇਤਿ. ਖੋਤਿ ਅਵਧਾਰਣੇ. ਅਨ੍ਨਪਾਨਸ੍ਸਾਤਿ ਨਿਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਂ. ਲਾਭੀਤਿ ਲਾਭਵਾ. ਇਧਾਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕੇ. ਜਰਾਮਰਣੇਹਿ ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤਾਵਾਸਸ੍ਸ ਪੂਰਣਤੋ ਗਲਨਤੋ ਚ ਪੁਗ੍ਗਲੋ. ਪਾਪਧਮ੍ਮੋਤਿ ਲਾਮਕਧਮ੍ਮੋ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ – ਯੋ ਪਨ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਚੀਵਰਾਦਿਪਚ੍ਚਯਮਤ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਲਾਭੀ ਹੋਤਿ, ਨ ਝਾਨਾਦੀਨਂ, ਸੋ ਪਾਪਿਚ੍ਛਤਾਯ ਦੁਸ੍ਸੀਲਭਾਵੇਨ ਹੀਨਧਮ੍ਮੋਪਿ ਸਮਾਨੋ ਇਧ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਲੋਕੇ ਬਾਲਾਨਂ ਲਾਭਗਰੁਤਾਯ ਸਕ੍ਕਤੋ ਗਰੁਕਤੋ ਹੋਤੀਤਿ.
ਅਜਿਨਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.