੨. ਕਸ੍ਸਪਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
ਯੇਨ ਯੇਨ ਸੁਭਿਕ੍ਖਾਨੀਤਿ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਕਸ੍ਸਪਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਗਾਥਾ. ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਅਯਂ ਕਿਰ ਪਦੁਮੁਤ੍ਤਰਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਤੀਸੁ ਵੇਦੇਸੁ ਅਞ੍ਞੇਸੁ ਚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸਿਪ੍ਪੇਸੁ ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿਂ ਗਤੋ, ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਸਨ੍ਨਮਾਨਸੋ ਸੁਮਨਪੁਪ੍ਫੇਹਿ ਪੂਜਂ ਅਕਾਸਿ. ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਚ ਸਤ੍ਥੁ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਉਪਰਿ ਚ ਪੁਪ੍ਫਮੁਟ੍ਠਿਯੋ ਖਿਪਿ. ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵੇਨ ਪੁਪ੍ਫਾਨਿ ਪੁਪ੍ਫਾਸਨਾਕਾਰੇਨ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਅਟ੍ਠਂਸੁ. ਸੋ ਤਂ ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਭਿਯ੍ਯੋਸੋਮਤ੍ਤਾਯ ਪਸਨ੍ਨਮਾਨਸੋ ਅਹੋਸਿ. ਅਪਰਾਪਰਂ ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਕਪ੍ਪਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਸੁਗਤੀਸੁਯੇਵ ਸਂਸਰਨ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਸ ਉਦਿਚ੍ਚਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ, ਕਸ੍ਸਪੋਤਿਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਅਹੋਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਦਹਰਕਾਲੇਯੇਵ ਪਿਤਾ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਮਾਤਾ ਤਂ ਪਟਿਜਗ੍ਗਤਿ. ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਜੇਤਵਨਂ ਗਤੋ ਭਗਵਤੋ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਨ੍ਨਤਾਯ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਆਸਨੇ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਮਾਤੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਨੁਜਾਨਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਸਤ੍ਥਰਿ ਵੁਟ੍ਠਵਸ੍ਸੇ ਪਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਨ੍ਤੇ ਸਯਮ੍ਪਿ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮੋ ਆਪੁਚ੍ਛਿਤੁਂ ਮਾਤੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਮਾਤਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਨ੍ਤੀ ਓਵਾਦਵਸੇਨ –
੮੨. ‘‘ਯੇਨ ਯੇਨ ਸੁਭਿਕ੍ਖਾਨਿ, ਸਿਵਾਨਿ ਅਭਯਾਨਿ ਚ;
ਤੇਨ ਪੁਤ੍ਤਕ ਗਚ੍ਛਸ੍ਸੁ, ਮਾ ਸੋਕਾਪਹਤੋ ਭਵਾ’’ਤਿ. – ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ;
ਤਤ੍ਥ ਯੇਨ ਯੇਨਾਤਿ ਯਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥ. ਭੁਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਹਿ ਏਤਂ ਕਰਣਵਚਨਂ, ਯਸ੍ਮਿਂ ਯਸ੍ਮਿਂ ਦਿਸਾਭਾਗੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੁਭਿਕ੍ਖਾਨੀਤਿ ਸੁਲਭਪਿਣ੍ਡਾਨਿ, ਰਟ੍ਠਾਨੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਸਿਵਾਨੀਤਿ ਖੇਮਾਨਿ ਅਰੋਗਾਨਿ. ਅਭਯਾਨੀਤਿ ਚੋਰਭਯਾਦੀਹਿ ਨਿਬ੍ਭਯਾਨਿ, ਰੋਗਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖਭਯਾਨਿ ਪਨ ‘‘ਸੁਭਿਕ੍ਖਾਨਿ, ਸਿਵਾਨੀ’’ਤਿ ਪਦਦ੍ਵਯੇਨੇਵ ਗਹਿਤਾਨਿ. ਤੇਨਾਤਿ ਤਤ੍ਥ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਦਿਸਾਭਾਗੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪੁਤ੍ਤਕਾਤਿ ਅਨੁਕਮ੍ਪਨ੍ਤੀ ਤਂ ਆਲਪਤਿ. ਮਾਤਿ ਪਟਿਸੇਧਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ ਸੋਕਾਪਹਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਗੁਣਰਹਿਤਾਨਿ ਰਟ੍ਠਾਨਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦੁਬ੍ਭਿਕ੍ਖਭਯਾਦਿਜਨਿਤੇਨ ਸੋਕੇਨ ਉਪਹਤੋ ਮਾ ਭਵ ਮਾਹੋਸੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਥੇਰੋ, ‘‘ਮਮ ਮਾਤਾ ਮਯ੍ਹਂ ਸੋਕਰਹਿਤਟ੍ਠਾਨਗਮਨਂ ਆਸੀਸਤਿ, ਹਨ੍ਦ ਮਯਂ ਸਬ੍ਬਸੋ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮੇਵ ਸੋਕਰਹਿਤਂ ਠਾਨਂ ਪਤ੍ਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਉਸ੍ਸਾਹਜਾਤੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਪਦਾਨੇ (ਅਪ. ਥੇਰ ੧.੧੩.੧-੯) –
‘‘ਅਜ੍ਝਾਯਕੋ ਮਨ੍ਤਧਰੋ, ਤਿਣ੍ਣਂ ਵੇਦਾਨ ਪਾਰਗੂ;
ਅਬ੍ਭੋਕਾਸੇ ਠਿਤੋ ਸਨ੍ਤੋ, ਅਦ੍ਦਸਂ ਲੋਕਨਾਯਕਂ.
‘‘ਸੀਹਂ ਯਥਾ ਵਨਚਰਂ, ਬ੍ਯਗ੍ਘਰਾਜਂਵ ਨਿਤ੍ਤਸਂ;
ਤਿਧਾਪਭਿਨ੍ਨਮਾਤਙ੍ਗਂ, ਕੁਞ੍ਜਰਂਵ ਮਹੇਸਿਨਂ.
‘‘ਸੇਰੇਯਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਨ, ਆਕਾਸੇ ਉਕ੍ਖਿਪਿਂ ਅਹਂ;
ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਆਨੁਭਾਵੇਨ, ਪਰਿਵਾਰੇਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਸੋ.
‘‘ਅਧਿਟ੍ਠਹਿ ਮਹਾਵੀਰੋ, ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂ ਲੋਕਨਾਯਕੋ;
ਸਮਨ੍ਤਾ ਪੁਪ੍ਫਚ੍ਛਦਨਾ, ਓਕਿਰਿਂਸੁ ਨਰਾਸਭਂ.
‘‘ਤਤੋ ਸਾ ਪੁਪ੍ਫਕਞ੍ਚੁਕਾ, ਅਨ੍ਤੋਵਣ੍ਟਾ ਬਹਿਮੁਖਾ;
ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਛਦਨਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਤਤੋ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਥ.
‘‘ਤਞ੍ਚ ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ਅਬ੍ਭੁਤਂ ਲੋਮਹਂਸਨਂ;
ਬੁਦ੍ਧੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਸਾਦੇਸਿਂ, ਸੁਗਤੇ ਲੋਕਨਾਯਕੇ.
‘‘ਤੇਨ ਚਿਤ੍ਤਪ੍ਪਸਾਦੇਨ, ਸੁਕ੍ਕਮੂਲੇਨ ਚੋਦਿਤੋ;
ਕਪ੍ਪਾਨਂ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ, ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਨੁਪਪਜ੍ਜਹਂ.
‘‘ਪਨ੍ਨਰਸਸਹਸ੍ਸਮ੍ਹਿ, ਕਪ੍ਪਾਨਂ ਪਞ੍ਚਵੀਸਤਿ;
ਵੀਤਮਲਾਸਨਾਮਾ ਚ, ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤੀ ਮਹਬ੍ਬਲਾ.
‘‘ਕਿਲੇਸਾ ਝਾਪਿਤਾ ਮਯ੍ਹਂ…ਪੇ… ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ.
ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਨ ਪਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਦਮੇਵ ਮਾਤੁ ਵਚਨਂ ਅਰਹਤ੍ਤਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਙ੍ਕੁਸਂ ਜਾਤ’’ਨ੍ਤਿ ਤਮੇਵ ਗਾਥਂ ਪਚ੍ਚੁਦਾਹਾਸਿ.
ਕਸ੍ਸਪਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.