੭. ਏਕਧਮ੍ਮਸਵਨੀਯਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
ਕਿਲੇਸਾ ਝਾਪਿਤਾ ਮਯ੍ਹਨ੍ਤਿ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਏਕਧਮ੍ਮਸਵਨੀਯਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਗਾਥਾ. ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਸੋ ਕਿਰ ਪਦੁਮੁਤ੍ਤਰਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲੇ ਰੁਕ੍ਖਦੇਵਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ਕਤਿਪਯੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਮਗ੍ਗਮੂਲ਼੍ਹੇ ਮਹਾਰਞ੍ਞੇ ਵਿਚਰਨ੍ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਨੁਕਮ੍ਪਮਾਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਭਵਨਤੋ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਸਮਸ੍ਸਾਸੇਤ੍ਵਾ ਭੋਜੇਤ੍ਵਾ ਯਥਾਧਿਪ੍ਪੇਤਟ੍ਠਾਨਂ ਪਾਪੇਸਿ. ਸੋ ਤੇਨ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮੇਨ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਸਂਸਰਨ੍ਤੋ ਕਸ੍ਸਪੇ ਭਗਵਤਿ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਕਤਬੁਦ੍ਧਕਿਚ੍ਚੇ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬੁਤੇ ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਾਲੇ ਬਾਰਾਣਸਿਰਾਜਾ ਕਿਕੀ ਨਾਮ ਅਹੋਸਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਕਾਲਙ੍ਕਤੇ ਤਸ੍ਸ ਪੁਥੁਵਿਨ੍ਦਰਾਜਾ ਨਾਮ ਪੁਤ੍ਤੋ ਆਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤੋ ਸੁਸਾਮੋ ਨਾਮ. ਤਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤੋ ਕਿਕੀਬ੍ਰਹ੍ਮਦਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਹੁਤ੍ਵਾ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਨ੍ਤੋ ਸਾਸਨੇ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੇ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਂ ਅਲਭਨ੍ਤੋ, ‘‘ਯੋ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਸਹਸ੍ਸਂ ਦਮ੍ਮੀ’’ਤਿ ਘੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮਕਥਿਕਂ ਅਲਭਨ੍ਤੋ, ‘‘ਮਯ੍ਹਂ ਪਿਤੁਪਿਤਾਮਹਾਦੀਨਂ ਕਾਲੇ ਧਮ੍ਮੋ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ, ਧਮ੍ਮਕਥਿਕਾ ਸੁਲਭਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਇਦਾਨਿ ਪਨ ਚਤੁਪ੍ਪਦਿਕਗਾਥਾਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਦੁਲ੍ਲਭੋ. ਯਾਵ ਧਮ੍ਮਸਞ੍ਞਾ ਨ ਵਿਨਸ੍ਸਤਿ, ਤਾਵਦੇਵ ਪਬ੍ਬਜਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਰਜ੍ਜਂ ਪਹਾਯ ਹਿਮਵਨ੍ਤਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਸਕ੍ਕੋ ਦੇਵਰਾਜਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚਾ ਵਤ ਸਙ੍ਖਾਰਾ’’ਤਿ ਗਾਥਾਯ ਧਮ੍ਮਂ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਨਿਵਤ੍ਤੇਸਿ. ਸੋ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਬਹੁਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਸਂਸਰਨ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਸੇਤਬ੍ਯਨਗਰੇ ਸੇਟ੍ਠਿਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤੋ ਭਗਵਤਿ ਸੇਤਬ੍ਯਨਗਰੇ ਸਿਂਸਪਾਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੇ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਤਸ੍ਸ ਸਤ੍ਥਾ ਅਜ੍ਝਾਸਯਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ, ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚਾ ਵਤ ਸਙ੍ਖਾਰਾ’’ਤਿ ਇਮਾਯ ਗਾਥਾਯ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਤਤ੍ਥ ਕਤਾਧਿਕਾਰਤਾਯ ਸੋ ਅਨਿਚ੍ਚਸਞ੍ਞਾਯ ਪਾਕਟਤਰਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਪਟ੍ਠਿਤਾਯ ਪਟਿਲਦ੍ਧਸਂਵੇਗੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਸਮ੍ਮਸਨਂ ਪਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਦੁਕ੍ਖਸਞ੍ਞਂ ਅਨਤ੍ਤਸਞ੍ਞਞ੍ਚ ਮਨਸਿਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਪਦਾਨੇ (ਅਪ. ਥੇਰ ੧.੧੨.੬੬-੭੧) –
‘‘ਪਦੁਮੁਤ੍ਤਰਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ, ਸਾਵਕਾ ਵਨਚਾਰਿਨੋ;
ਵਿਪ੍ਪਨਟ੍ਠਾ ਬ੍ਰਹਾਰਞ੍ਞੇ, ਅਨ੍ਧਾਵ ਅਨੁਸੁਯ੍ਯਰੇ.
‘‘ਅਨੁਸ੍ਸਰਿਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ, ਪਦੁਮੁਤ੍ਤਰਨਾਯਕਂ;
ਤਸ੍ਸ ਤੇ ਮੁਨਿਨੋ ਪੁਤ੍ਤਾ, ਵਿਪ੍ਪਨਟ੍ਠਾ ਮਹਾਵਨੇ.
‘‘ਭਵਨਾ ਓਰੁਹਿਤ੍ਵਾਨ, ਅਗਮਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਨ੍ਤਿਕਂ;
ਤੇਸਂ ਮਗ੍ਗਞ੍ਚ ਆਚਿਕ੍ਖਿਂ, ਭੋਜਨਞ੍ਚ ਅਦਾਸਹਂ.
‘‘ਤੇਨ ਕਮ੍ਮੇਨ ਦ੍ਵਿਪਦਿਨ੍ਦ, ਲੋਕਜੇਟ੍ਠ ਨਰਾਸਭ;
ਜਾਤਿਯਾ ਸਤ੍ਤਵਸ੍ਸੋਹਂ, ਅਰਹਤ੍ਤਮਪਾਪੁਣਿਂ.
‘‘ਸਚਕ੍ਖੂ ਨਾਮ ਨਾਮੇਨ, ਦ੍ਵਾਦਸ ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਨੋ;
ਸਤ੍ਤਰਤਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਪਞ੍ਚਕਪ੍ਪਸਤੇ ਇਤੋ.
‘‘ਕਿਲੇਸਾ ਝਾਪਿਤਾ ਮਯ੍ਹਂ…ਪੇ… ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਸ੍ਸ ਏਕੇਨੇਵ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨੇਨ ਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨਕਿਚ੍ਚਤ੍ਤਾ ਏਕਧਮ੍ਮਸਵਨੀਯੋਤ੍ਵੇਵ ਸਮਞ੍ਞਾ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਅਰਹਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋ –
੬੭. ‘‘ਕਿਲੇਸਾ ਝਾਪਿਤਾ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਵਾ ਸਬ੍ਬੇ ਸਮੂਹਤਾ;
ਵਿਕ੍ਖੀਣੋ ਜਾਤਿਸਂਸਾਰੋ, ਨਤ੍ਥਿ ਦਾਨਿ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋ’’ਤਿ. – ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ;
ਤਤ੍ਥ ਕਿਲੇਸਾਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤਂ ਕਿਲੇਸੇਨ੍ਤਿ ਵਿਬਾਧੇਨ੍ਤਿ ਉਪਤਾਪੇਨ੍ਤਿ ਵਾਤਿ ਕਿਲੇਸਾ, ਰਾਗਾਦਯੋ. ਝਾਪਿਤਾਤਿ ਇਨ੍ਦਗ੍ਗਿਨਾ ਵਿਯ ਰੁਕ੍ਖਗਚ੍ਛਾਦਯੋ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਞਾਣਗ੍ਗਿਨਾ ਸਮੂਲਂ ਦਡ੍ਢਾ. ਮਯ੍ਹਨ੍ਤਿ ਮਯਾ, ਮਮ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਵਾ. ਭਵਾ ਸਬ੍ਬੇ ਸਮੂਹਤਾਤਿ ਕਾਮਕਮ੍ਮਭਵਾਦਯੋ ਸਬ੍ਬੇ ਭਵਾ ਸਮੁਗ੍ਘਾਟਿਤਾ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਝਾਪਿਤਤ੍ਤਾ. ਸਤਿ ਹਿ ਕਿਲੇਸਵਟ੍ਟੇ ਕਮ੍ਮਵਟ੍ਟੇਨ ਭਵਿਤਬ੍ਬਂ. ਕਮ੍ਮਭਵਾਨਂ ਸਮੂਹਤਤ੍ਤਾ ਏਵ ਚ ਉਪਪਤ੍ਤਿਭਵਾਪਿ ਸਮੂਹਤਾ ਏਵ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਤਾਯ ਆਪਾਦਿਤਤ੍ਤਾ. ਵਿਕ੍ਖੀਣੋ ਜਾਤਿਸਂਸਾਰੋਤਿ ਜਾਤਿਆਦਿਕੋ –
‘‘ਖਨ੍ਧਾਨਞ੍ਚ ਪਟਿਪਾਟਿ, ਧਾਤੁਆਯਤਨਾਨ ਚ;
ਅਬ੍ਬੋਚ੍ਛਿਨ੍ਨਂ ਵਤ੍ਤਮਾਨਾ, ਸਂਸਾਰੋਤਿ ਪਵੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ. –
ਵੁਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣੋ ਸਂਸਾਰੋ ਵਿਸੇਸਤੋ ਖੀਣੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਨਤ੍ਥਿ ਦਾਨਿ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਆਯਤਿਂ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਵਿਕ੍ਖੀਣੋ ਜਾਤਿਸਂਸਾਰੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਚ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਯਸ੍ਮਾ ਭਵਾ ਸਬ੍ਬੇ ਸਮੂਹਤਾਤਿ ਆਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਅਥ ਵਾ ਵਿਕ੍ਖੀਣੋ ਜਾਤਿਸਂਸਾਰੋ, ਤਤੋ ਏਵ ਨਤ੍ਥਿ ਦਾਨਿ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.
ਏਕਧਮ੍ਮਸਵਨੀਯਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.