੯. ਹਾਰਿਤਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ

ਸਮੁਨ੍ਨਮਯਮਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਹਾਰਿਤਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਗਾਥਾ. ਕਾ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ? ਸੋ ਕਿਰ ਪੁਰਿਮਬੁਦ੍ਧੇਸੁ ਕਤਾਧਿਕਾਰੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਵਿਵਟ੍ਟੂਪਨਿਸ੍ਸਯਂ ਪੁਞ੍ਞਸਮ੍ਭਾਰਂ ਉਪਚਿਨਨ੍ਤੋ ਇਤੋ ਏਕਤਿਂਸੇ ਕਪ੍ਪੇ ਸੁਦਸ੍ਸਨਂ ਨਾਮ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਸਨ੍ਨਮਾਨਸੋ ਕੁਟਜਪੁਪ੍ਫੇਹਿ ਪੂਜਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਪੁਞ੍ਞਕਮ੍ਮੇਨ ਸੁਗਤੀਸੁਯੇਵ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਗਰੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਮਹਾਸਾਲਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਹਾਰਿਤੋਤਿਸ੍ਸ ਨਾਮਂ ਅਹੋਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਕੁਲਰੂਪਾਦੀਹਿ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ ਕੁਮਾਰਿਕਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਧੀਤਰਂ ਆਨੇਸੁਂ. ਸੋ ਤਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭੋਗਸੁਖਂ ਅਨੁਭਵਨ੍ਤੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਤਸ੍ਸਾ ਚ ਰੂਪਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਤਾਯ ਚੋਦਿਯਮਾਨੋ ‘‘ਈਦਿਸਂ ਨਾਮ ਰੂਪਂ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਜਰਾਯ ਮਚ੍ਚੁਨਾ ਚ ਅਭਿਪ੍ਪਮਦ੍ਦੀਯਤੀ’’ਤਿ ਸਂਵੇਗਂ ਪਟਿਲਭਿ. ਕਤਿਪਯਦਿਵਸਾਤਿਕ੍ਕਮੇਨੇਵ ਚਸ੍ਸ ਭਰਿਯਂ ਕਣ੍ਹਸਪ੍ਪੋ ਡਂਸਿਤ੍ਵਾ ਮਾਰੇਸਿ. ਸੋ ਤੇਨ ਭਿਯ੍ਯੋਸੋਮਤ੍ਤਾਯ ਸਞ੍ਜਾਤਸਂਵੇਗੋ ਸਤ੍ਥੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਘਰਬਨ੍ਧਨੇ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜਿ. ਤਸ੍ਸ ਚ ਚਰਿਯਾਨੁਕੂਲਂ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਨ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਜੁਗਤਂ ਨ ਹੋਤਿ. ਸੋ ਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਟ੍ਠੋ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਉਸੁਕਾਰਂ ਉਸੁਦਣ੍ਡਂ ਯਨ੍ਤੇ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਉਜੁਂ ਕਰੋਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਇਮੇ ਅਚੇਤਨਮ੍ਪਿ ਨਾਮ ਉਜੁਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਕਸ੍ਮਾ ਅਹਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਜੁਂ ਨ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਤਤੋਵ ਪਟਿਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਦਿਵਾਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਆਰਭਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਭਗਵਾ ਉਪਰਿ ਆਕਾਸੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਓਵਾਦਂ ਦੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਮੁਨ੍ਨਮਯਮਤ੍ਤਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ. ਅਯਮੇਵ ਥੇਰੋ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਪਰਂ ਵਿਯ ਓਵਦਨ੍ਤੋ ਅਭਾਸੀਤਿ ਚ ਵਦਨ੍ਤਿ.

੨੯. ਤਤ੍ਥ ਸਮੁਨ੍ਨਮਯਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਮਾ ਉਨ੍ਨਮੇਨ੍ਤੋ, ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਕੋਸਜ੍ਜਪਕ੍ਖੇ ਪਤਿਤੁਂ ਅਦਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਉਦ੍ਧਰਨ੍ਤੋ ਵੀਰਿਯਸਮਤਂ ਯੋਜੇਨ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ, ਅਥ ਵਾ ਸਮੁਨ੍ਨਮਯਾਤਿ ਕੋਸਜ੍ਜਪਕ੍ਖਤੋ ਸਮੁਨ੍ਨਮੇਹਿ. ਮ-ਕਾਰੋ ਪਦਸਨ੍ਧਿਕਰੋ. ਹੀਨਵੀਰਿਯਤਾਯ ਤਵ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਵੀਥਿਂ ਨਪ੍ਪਟਿਪਜ੍ਜਤਿ ਚੇ, ਤਂ ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭਵਸੇਨ ਸਮ੍ਮਾ ਉਨ੍ਨਮੇਹਿ, ਅਨੋਨਤਂ ਅਨਪਨਤਂ ਕਰੋਹੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਏਵਂ ਪਨ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਉਸੁਕਾਰੋਵ ਤੇਜਨਂ. ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਜੁਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾਨ, ਅਵਿਜ੍ਜਂ ਭਿਨ੍ਦ ਹਾਰਿਤਾਤਿ. ਯਥਾ ਨਾਮ ਉਸੁਕਾਰੋ ਕਣ੍ਡਂ ਈਸਕਮ੍ਪਿ ਓਨਤਂ ਅਪਨਤਞ੍ਚ ਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤੋ ਲਕ੍ਖਂ ਭਿਨ੍ਦਨਤ੍ਥਂ ਉਜੁਂ ਕਰੋਤਿ, ਏਵਂ ਕੋਸਜ੍ਜਪਾਤਤੋ ਅਰਕ੍ਖਣੇਨ ਓਨਤਂ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਪਾਤਤੋ ਅਰਕ੍ਖਣੇਨ ਅਪਨਤਂ ਵਿਜ੍ਝਨ੍ਤੋ ਅਪ੍ਪਨਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਜੁਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾਨ ਸਮਾਹਿਤਚਿਤ੍ਤੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸੀਘਂ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਞਾਣੇਨ ਅਵਿਜ੍ਜਂ ਭਿਨ੍ਦ ਪਦਾਲੇਹੀਤਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਥੇਰੋ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਨਚਿਰੇਨੇਵ ਅਰਹਾ ਅਹੋਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਅਪਦਾਨੇ (ਅਪ. ਥੇਰ ੧.੩੫.੩੯-੪੩) –

‘‘ਹਿਮਵਨ੍ਤਸ੍ਸਾਵਿਦੂਰੇ, ਵਸਲੋ ਨਾਮ ਪਬ੍ਬਤੋ;

ਬੁਦ੍ਧੋ ਸੁਦਸ੍ਸਨੋ ਨਾਮ, ਵਸਤੇ ਪਬ੍ਬਤਨ੍ਤਰੇ.

‘‘ਪੁਪ੍ਫਂ ਹੇਮਵਨ੍ਤਂ ਗਯ੍ਹ, ਵੇਹਾਸਂ ਅਗਮਾਸਹਂ;

ਤਤ੍ਥਦ੍ਦਸਾਸਿਂ ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ, ਓਘਤਿਣ੍ਣਮਨਾਸਵਂ.

‘‘ਪੁਪ੍ਫਂ ਕੁਟਜਮਾਦਾਯ, ਸੀਸੇ ਕਤ੍ਵਾਨਹਂ ਤਦਾ;

ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਅਭਿਰੋਪੇਸਿਂ, ਸਯਮ੍ਭੁਸ੍ਸ ਮਹੇਸਿਨੋ.

‘‘ਏਕਤਿਂਸੇ ਇਤੋ ਕਪ੍ਪੇ, ਯਂ ਪੁਪ੍ਫਮਭਿਪੂਜਯਿਂ;

ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਨਾਭਿਜਾਨਾਮਿ, ਪੁਪ੍ਫਪੂਜਾਯਿਦਂ ਫਲਂ.

‘‘ਕਿਲੇਸਾ ਝਾਪਿਤਾ ਮਯ੍ਹਂ…ਪੇ… ਕਤਂ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ.

ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਨ ਪਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋਪਿ ਤਮੇਵ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ.

ਹਾਰਿਤਤ੍ਥੇਰਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.