੭. ਸਮ੍ਬਹੁਲਭਿਕ੍ਖੁਵਤ੍ਥੁ

ਸਚੇ ਲਭੇਥਾਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਪਾਲਿਲੇਯ੍ਯਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਰਕ੍ਖਿਤਵਨਸਣ੍ਡੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਸਮ੍ਬਹੁਲੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਵਤ੍ਥੁ ਯਮਕਵਗ੍ਗੇ ‘‘ਪਰੇ ਚ ਨ ਵਿਜਾਨਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਗਾਥਾਵਣ੍ਣਨਾਯ ਆਗਤਮੇਵ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ (ਧ. ਪ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੫ ਕੋਸਮ੍ਬਕਵਤ੍ਥੁ) –

ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਤਤ੍ਥ ਹਤ੍ਥਿਨਾਗੇਨ ਉਪਟ੍ਠਿਯਮਾਨਸ੍ਸ ਵਸਨਭਾਵੋ ਸਕਲਜਮ੍ਬੁਦੀਪੇ ਪਾਕਟੋ ਅਹੋਸਿ. ਸਾਵਤ੍ਥਿਨਗਰਤੋ ‘‘ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕੋ ਵਿਸਾਖਾ ਮਹਾਉਪਾਸਿਕਾ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦੀਨਿ ਮਹਾਕੁਲਾਨਿ ਆਨਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਸਾਸਨਂ ਪਹਿਣਿਂਸੁ ‘‘ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਨੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦਸ੍ਸੇਥਾ’’ਤਿ. ਦਿਸਾਵਾਸਿਨੋਪਿ ਪਞ੍ਚਸਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਵੁਟ੍ਠਵਸ੍ਸਾ ਆਨਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਚਿਰਸ੍ਸੁਤਾ ਨੋ, ਆਵੁਸੋ ਆਨਨ੍ਦ, ਭਗਵਤੋ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਧਮ੍ਮੀ ਕਥਾ, ਸਾਧੁ ਮਯਂ, ਆਵੁਸੋ ਆਨਨ੍ਦ, ਲਭੇਯ੍ਯਾਮ ਭਗਵਤੋ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਧਮ੍ਮਿਂ ਕਥਂ ਸਵਨਾਯਾ’’ਤਿ ਯਾਚਿਂਸੁ. ਥੇਰੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਦਾਯ ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਤੇਮਾਸਂ ਏਕਵਿਹਾਰਿਨੋ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਏਤ੍ਤਕੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨਂ ਅਯੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਬਹਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਏਕਕੋਵ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਪਾਲਿਲੇਯ੍ਯਕੋ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਦਣ੍ਡਮਾਦਾਯ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਿ. ਤਂ ਸਤ੍ਥਾ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਪੇਹਿ, ਅਪੇਹਿ, ਪਾਲਿਲੇਯ੍ਯਕ, ਮਾ ਵਾਰਯਿ, ਬੁਦ੍ਧੁਪਟ੍ਠਾਕੋ ਏਸੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ਤਤ੍ਥੇਵ ਦਣ੍ਡਂ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਪਟਿਗ੍ਗਹਣਂ ਆਪੁਚ੍ਛਿ. ਥੇਰੋ ਨਾਦਾਸਿ. ਨਾਗੋ ‘‘ਸਚੇ ਉਗ੍ਗਹਿਤਵਤ੍ਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਤ੍ਥੁ ਨਿਸੀਦਨਪਾਸਾਣਫਲਕੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ ਨ ਠਪੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ. ਥੇਰੋ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਭੂਮਿਯਂ ਠਪੇਸਿ. ਵਤ੍ਤਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ ਹਿ ਗਰੂਨਂ ਆਸਨੇ ਵਾ ਸਯਨੇ ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ ਨ ਠਪੇਨ੍ਤਿ.

ਥੇਰੋ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਏਕਕੋਵ ਆਗਤੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤੇਹਿ ਆਗਤਭਾਵਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਹਂ ਪਨ ਤੇ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ਬਹਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਆਗਤੋਮ੍ਹੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਪਕ੍ਕੋਸਾਹਿ ਨੇ’’ਤਿ ਆਹ. ਥੇਰੋ ਤਥਾ ਅਕਾਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਤੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤੇਹਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਬੁਦ੍ਧਸੁਖੁਮਾਲੋ ਚੇਵ ਖਤ੍ਤਿਯਸੁਖੁਮਾਲੋ ਚ, ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਤੇਮਾਸਂ ਏਕਕੇਹਿ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੇਹਿ ਨਿਸੀਦਨ੍ਤੇਹਿ ਚ ਦੁਕ੍ਕਰਂ ਕਤਂ, ਵਤ੍ਤਪਟਿਵਤ੍ਤਕਾਰਕੋਪਿ ਮੁਖੋਦਕਾਦਿਦਾਯਕੋਪਿ ਨਾਹੋਸਿ ਮਞ੍ਞੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਲਿਲੇਯ੍ਯਕਹਤ੍ਥਿਨਾ ਮਮ ਸਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਾਨਿ ਕਤਾਨਿ. ਏਵਰੂਪਞ੍ਹਿ ਸਹਾਯਂ ਲਭਨ੍ਤੇਨ ਏਕਕੋਵ ਵਸਿਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਂ, ਅਲਭਨ੍ਤਸ੍ਸ ਏਕਚਾਰਿਕਭਾਵੋਵ ਸੇਯ੍ਯੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਨਾਗਵਗ੍ਗੇ ਇਮਾ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ –

੩੨੮. ‘‘ਸਚੇ ਲਭੇਥ ਨਿਪਕਂ ਸਹਾਯਂ,

ਸਦ੍ਧਿਂਚਰਂ ਸਾਧੁਵਿਹਾਰਿ ਧੀਰਂ;

ਅਭਿਭੁਯ੍ਯ ਸਬ੍ਬਾਨਿ ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਨਿ,

ਚਰੇਯ੍ਯ ਤੇਨਤ੍ਤਮਨੋ ਸਤੀਮਾ.

੩੨੯. ‘‘ਨੋ ਚੇ ਲਭੇਥ ਨਿਪਕਂ ਸਹਾਯਂ,

ਸਦ੍ਧਿਂਚਰਂ ਸਾਧੁਵਿਹਾਰਿ ਧੀਰਂ;

ਰਾਜਾਵ ਰਟ੍ਠਂ ਵਿਜਿਤਂ ਪਹਾਯ,

ਏਕੋ ਚਰੇ ਮਾਤਙ੍ਗਰਞ੍ਞੇਵ ਨਾਗੋ.

੩੩੦. ‘‘ਏਕਸ੍ਸ ਚਰਿਤਂ ਸੇਯ੍ਯੋ,

ਨਤ੍ਥਿ ਬਾਲੇ ਸਹਾਯਤਾ;

ਏਕੋ ਚਰੇ ਨ ਚ ਪਾਪਾਨਿ ਕਯਿਰਾ,

ਅਪ੍ਪੋਸ੍ਸੁਕ੍ਕੋ ਮਾਤਙ੍ਗਰਞ੍ਞੇਵ ਨਾਗੋ’’ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਨਿਪਕਨ੍ਤਿ ਨੇਪਕ੍ਕਪਞ੍ਞਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ. ਸਾਧੁਵਿਹਾਰਿ ਧੀਰਨ੍ਤਿ ਭਦ੍ਦਕਵਿਹਾਰਿਂ ਪਣ੍ਡਿਤਂ. ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਨੀਤਿ ਤਾਦਿਸਂ ਮੇਤ੍ਤਾਵਿਹਾਰਿਂ ਸਹਾਯਂ ਲਭਨ੍ਤੋ ਸੀਹਬ੍ਯਗ੍ਘਾਦਯੋ ਪਾਕਟਪਰਿਸ੍ਸਯੇ ਚ ਰਾਗਭਯਦੋਸਭਯਮੋਹਭਯਾਦਯੋ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਪਰਿਸ੍ਸਯੇ ਚਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇਵ ਪਰਿਸ੍ਸਯੇ ਅਭਿਭਵਿਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਉਪਟ੍ਠਿਤਸਤੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਚਰੇਯ੍ਯ, ਵਿਹਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਰਾਜਾਵ ਰਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਰਟ੍ਠਂ ਹਿਤ੍ਵਾ ਗਤੋ ਮਹਾਜਨਕਰਾਜਾ ਵਿਯ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯਥਾ ਵਿਜਿਤਭੂਮਿਪਦੇਸੋ ਰਾਜਾ ‘‘ਇਦਂ ਰਜ੍ਜਂ ਨਾਮ ਮਹਨ੍ਤਂ ਪਮਾਦਟ੍ਠਾਨਂ, ਕਿਂ ਮੇ ਰਜ੍ਜੇਨ ਕਾਰਿਤੇਨਾ’’ਤਿ ਵਿਜਿਤਂ ਰਟ੍ਠਂ ਪਹਾਯ ਏਕਕੋਵ ਮਹਾਰਞ੍ਞਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਤਾਪਸਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਚਤੂਸੁ ਇਰਿਯਾਪਥੇਸੁ ਏਕਕੋਵ ਚਰਤਿ, ਏਵਂ ਏਕਕੋਵ ਚਰੇਯ੍ਯਾਤਿ. ਮਾਤਙ੍ਗਰਞ੍ਞੇਵ ਨਾਗੋਤਿ ਯਥਾ ਚ ‘‘ਅਹਂ ਖੋ ਆਕਿਣ੍ਣੋ ਵਿਹਰਾਮਿ ਹਤ੍ਥੀਹਿ ਹਤ੍ਥਿਨੀਹਿ ਹਤ੍ਥਿਕਲ਼ਭੇਹਿ ਹਤ੍ਥਿਚ੍ਛਾਪੇਹਿ, ਛਿਨ੍ਨਗ੍ਗਾਨਿ ਚੇਵ ਤਿਣਾਨਿ ਖਾਦਾਮਿ, ਓਭਗ੍ਗੋਭਗ੍ਗਞ੍ਚ ਮੇ ਸਾਖਾਭਙ੍ਗਂ ਖਾਦਨ੍ਤਿ, ਆਵਿਲਾਨਿ ਚ ਪਾਨੀਯਾਨਿ ਪਿਵਾਮਿ, ਓਗਾਹਾ ਚ ਮੇ ਉਤ੍ਤਿਣ੍ਣਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਿਨਿਯੋ ਕਾਯਂ ਉਪਨਿਘਂਸਨ੍ਤਿਯੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਏਕਕੋਵ ਗਣਮ੍ਹਾ ਵੂਪਕਟ੍ਠੋ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ (ਮਹਾਵ. ੪੬੭; ਉਦਾ. ੩੫) ਏਵਂ ਪਟਿਸਞ੍ਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਗਮਨਤੋ ਮਾਤਙ੍ਗੋਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਰਞ੍ਞੇ ਅਯਂ ਹਤ੍ਥਿਨਾਗੋ ਯੂਥਂ ਪਹਾਯ ਸਬ੍ਬਿਰਿਯਾਪਥੇਸੁ ਏਕਕੋਵ ਸੁਖਂ ਚਰਤਿ, ਏਵਮ੍ਪਿ ਏਕੋਵ ਚਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਏਕਸ੍ਸਾਤਿ ਪਬ੍ਬਜਿਤਸ੍ਸ ਹਿ ਪਬ੍ਬਜਿਤਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਏਕੀਭਾਵਾਭਿਰਤਸ੍ਸ ਏਕਕਸ੍ਸੇਵ ਚਰਿਤਂ ਸੇਯ੍ਯੋ. ਨਤ੍ਥਿ ਬਾਲੇ ਸਹਾਯਤਾਤਿ ਚੂਲ਼ਸੀਲਂ ਮਜ੍ਝਿਮਸੀਲਂ ਮਹਾਸੀਲਂ ਦਸ ਕਥਾਵਤ੍ਥੂਨਿ ਤੇਰਸ ਧੁਤਙ੍ਗਗੁਣਾਨਿ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਞਾਣਂ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਮਗ੍ਗਾ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਫਲਾਨਿ ਤਿਸ੍ਸੋ ਵਿਜ੍ਜਾ ਛ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਅਮਤਮਹਾਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਅਯਞ੍ਹਿ ਸਹਾਯਤਾ ਨਾਮ. ਸਾ ਬਾਲੇ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਧਿਗਨ੍ਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕਾਤਿ ਨਤ੍ਥਿ ਬਾਲੇ ਸਹਾਯਤਾ. ਏਕੋਤਿ ਇਮਿਨਾ ਕਾਰਣੇਨ ਸਬ੍ਬਿਰਿਯਾਪਥੇਸੁ ਏਕਕੋਵ ਚਰੇਯ੍ਯ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਾਨਿਪਿ ਨ ਚ ਪਾਪਾਨਿ ਕਯਿਰਾ. ਯਥਾ ਸੋ ਅਪ੍ਪੋਸ੍ਸੁਕ੍ਕੋ ਨਿਰਾਲਯੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਰਞ੍ਞੇ ਮਾਤਙ੍ਗਨਾਗੋ ਇਚ੍ਛਿਤਿਚ੍ਛਿਤਟ੍ਠਾਨੇ ਸੁਖਂ ਚਰਤਿ, ਏਵਂ ਏਕਕੋਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਚਰੇਯ੍ਯ, ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਾਨਿਪਿ ਨ ਚ ਪਾਪਾਨਿ ਕਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਪਤਿਰੂਪਂ ਸਹਾਯਂ ਅਲਭਨ੍ਤੇਹਿ ਏਕਚਾਰੀਹੇਵ ਭਵਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਥਾ ਤੇਸਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਦੇਸੇਸਿ.

ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਪਞ੍ਚਸਤਾਪਿ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਰਹਤ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿਂਸੂਤਿ.

ਸਮ੍ਬਹੁਲਭਿਕ੍ਖੁਵਤ੍ਥੁ ਸਤ੍ਤਮਂ.