ਧਮ੍ਮਪਦ-ਅਟ੍ਠਕਥਾ
(ਦੁਤਿਯੋ ਭਾਗੋ)
੯. ਪਾਪਵਗ੍ਗੋ
੧. ਚੂਲ਼ੇਕਸਾਟਕਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਵਤ੍ਥੁ
ਅਭਿਤ੍ਥਰੇਥ ਕਲ੍ਯਾਣੇਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਚੂਲ਼ੇਕਸਾਟਕਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਵਿਪਸ੍ਸਿਦਸਬਲਸ੍ਸ ਕਾਲਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਮਹਾਏਕਸਾਟਕਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਨਾਮ ਅਹੋਸਿ, ਅਯਂ ਪਨ ਏਤਰਹਿ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਚੂਲ਼ੇਕਸਾਟਕੋ ਨਾਮ. ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਏਕੋ ਨਿਵਾਸਨਸਾਟਕੋ ਅਹੋਸਿ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਿਯਾਪਿ ਏਕੋ. ਉਭਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਏਕਮੇਵ ਪਾਰੁਪਨਂ, ਬਹਿ ਗਮਨਕਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਵਾ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੀ ਵਾ ਤਂ ਪਾਰੁਪਤਿ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਵਿਹਾਰੇ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨੇ ਘੋਸਿਤੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਆਹ – ‘‘ਭੋਤਿ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਂ ਘੋਸਿਤਂ, ਕਿਂ ਦਿਵਾ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਂ ਗਮਿਸ੍ਸਸਿ, ਉਦਾਹੁ ਰਤ੍ਤਿਂ. ਪਾਰੁਪਨਸ੍ਸ ਹਿ ਅਭਾਵੇਨ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਏਕਤੋ ਗਨ੍ਤੁ’’ਨ੍ਤਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੀ, ‘‘ਸਾਮਿ, ਅਹਂ ਦਿਵਾ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਸਾਟਕਂ ਪਾਰੁਪਿਤ੍ਵਾ ਅਗਮਾਸਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਦਿਵਸਭਾਗਂ ਗੇਹੇ ਵੀਤਿਨਾਮੇਤ੍ਵਾ ਰਤ੍ਤਿਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥੁ ਪੁਰਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋਵ ਧਮ੍ਮਂ ਅਸ੍ਸੋਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਸਰੀਰਂ ਫਰਮਾਨਾ ਪਞ੍ਚਵਣ੍ਣਾ ਪੀਤਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਸੋ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਪੂਜਿਤੁਕਾਮੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਚੇ ਇਮਂ ਸਾਟਕਂ ਦਸ੍ਸਾਮਿ, ਨੇਵ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਿਯਾ, ਨ ਮਯ੍ਹਂ ਪਾਰੁਪਨਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਮਚ੍ਛੇਰਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਸਹਸ੍ਸਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ, ਪੁਨੇਕਂ ਸਦ੍ਧਾਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਤਂ ਅਭਿਭਵਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਮਚ੍ਛੇਰਸਹਸ੍ਸਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਇਤਿਸ੍ਸ ਬਲਵਮਚ੍ਛੇਰਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਂ ਵਿਯ ਸਦ੍ਧਾਚਿਤ੍ਤਂ ਪਟਿਬਾਹਤਿਯੇਵ. ਤਸ੍ਸ ‘‘ਦਸ੍ਸਾਮਿ, ਨ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਪਠਮਯਾਮੋ ਅਪਗਤੋ, ਮਜ੍ਝਿਮਯਾਮੋ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੋ. ਤਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਦਾਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ. ਪਚ੍ਛਿਮਯਾਮੇ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇ ਸੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਮਮ ਸਦ੍ਧਾਚਿਤ੍ਤੇਨ ਮਚ੍ਛੇਰਚਿਤ੍ਤੇਨ ਚ ਸਦ੍ਧਿਂ ਯੁਜ੍ਝਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਦ੍ਵੇ ਯਾਮਾ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤਾ, ਇਦਂ ਮਮ ਏਤ੍ਤਕਂ ਮਚ੍ਛੇਰਚਿਤ੍ਤਂ ਵਡ੍ਢਮਾਨਂ ਚਤੂਹਿ ਅਪਾਯੇਹਿ ਸੀਸਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤੁਂ ਨ ਦਸ੍ਸਤਿ, ਦਸ੍ਸਾਮਿ ਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਮਚ੍ਛੇਰਸਹਸ੍ਸਂ ਅਭਿਭਵਿਤ੍ਵਾ ਸਦ੍ਧਾਚਿਤ੍ਤਂ ਪੁਰੇਚਾਰਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਾਟਕਂ ਆਦਾਯ ਸਤ੍ਥੁ ਪਾਦਮੂਲੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਜਿਤਂ ਮੇ, ਜਿਤਂ ਮੇ’’ਤਿ ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਮਹਾਸਦ੍ਦਮਕਾਸਿ.
ਰਾਜਾ ਪਸੇਨਦਿ ਕੋਸਲੋ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਣਨ੍ਤੋ ਤਂ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਪੁਚ੍ਛਥ ਨਂ, ਕਿਂ ਕਿਰ ਤੇਨ ਜਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ਰਾਜਪੁਰਿਸੇਹਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋ ਤਮਤ੍ਥਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਰਾਜਾ ‘‘ਦੁਕ੍ਕਰਂ ਕਤਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਨ, ਸਙ੍ਗਹਮਸ੍ਸ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਏਕਂ ਸਾਟਕਯੁਗਂ ਦਾਪੇਸਿ. ਸੋ ਤਮ੍ਪਿ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸੇਵ ਅਦਾਸਿ. ਪੁਨ ਰਾਜਾ ਦ੍ਵੇ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਟ੍ਠ ਸੋਲ਼ਸਾਤਿ ਦ੍ਵਿਗੁਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦਾਪੇਸਿ. ਸੋ ਤਾਨਿਪਿ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸੇਵ ਅਦਾਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਰਾਜਾ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸ ਯੁਗਾਨਿ ਦਾਪੇਸਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ‘‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਲਦ੍ਧਂ ਲਦ੍ਧਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵਾਦਮੋਚਨਤ੍ਥਂ ਤਤੋ ਏਕਂ ਯੁਗਂ ਅਤ੍ਤਨੋ, ਏਕਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਿਯਾਤਿ ਦ੍ਵੇ ਯੁਗਾਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਿਂਸ ਯੁਗਾਨਿ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸੇਵ ਅਦਾਸਿ. ਰਾਜਾ ਪਨ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਤ੍ਤਕ੍ਖਤ੍ਤੁਮ੍ਪਿ ਦਦਨ੍ਤੇ ਪੁਨ ਦਾਤੁਕਾਮੋਯੇਵ ਅਹੋਸਿ. ਪੁਬ੍ਬੇ ਮਹਾਏਕਸਾਟਕੋ ਚਤੁਸਟ੍ਠਿਯਾ ਸਾਟਕਯੁਗੇਸੁ ਦ੍ਵੇ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ, ਅਯਂ ਪਨ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸਾਯ ਲਦ੍ਧਕਾਲੇ ਦ੍ਵੇ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ. ਰਾਜਾ ਪੁਰਿਸੇ ਆਣਾਪੇਸਿ – ‘‘ਦੁਕ੍ਕਰਂ ਭਣੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇਨ ਕਤਂ, ਅਨ੍ਤੇਪੁਰੇ ਮਮ ਦ੍ਵੇ ਕਮ੍ਬਲਾਨਿ ਆਹਰਾਪੇਯ੍ਯਾਥਾ’’ਤਿ. ਤੇ ਤਥਾ ਕਰਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਸਤਸਹਸ੍ਸਗ੍ਘਨਕੇ ਦ੍ਵੇ ਕਮ੍ਬਲੇ ਦਾਪੇਸਿ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ‘‘ਨ ਇਮੇ ਮਮ ਸਰੀਰੇ ਉਪਯੋਗਂ ਅਰਹਨ੍ਤਿ, ਬੁਦ੍ਧਸਾਸਨਸ੍ਸੇਵ ਏਤੇ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਾ’’ਤਿ ਏਕਂ ਕਮ੍ਬਲਂ ਅਨ੍ਤੋਗਨ੍ਧਕੁਟਿਯਂ ਸਤ੍ਥੁ ਸਯਨਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਵਿਤਾਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਬਨ੍ਧਿ, ਏਕਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਘਰੇ ਨਿਬਦ੍ਧਂ ਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਟ੍ਠਾਨੇ ਵਿਤਾਨਂ ਕਤ੍ਵਾ ਬਨ੍ਧਿ. ਰਾਜਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯੇ ਸਤ੍ਥੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਕਮ੍ਬਲਂ ਸਞ੍ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਕੇਨ ਪੂਜਾ ਕਤਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਕਸਾਟਕੇਨਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਮਮ ਪਸਾਦਟ੍ਠਾਨੇਯੇਵ ਪਸੀਦਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਹਤ੍ਥੀ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਅਸ੍ਸੇ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਕਹਾਪਣਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਚਤਸ੍ਸੋ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਚਤਸ੍ਸੋ ਦਾਸਿਯੋ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪੁਰਿਸੇ ਚਤੁਰੋ ਗਾਮਵਰੇ’’ਤਿ ਏਵਂ ਯਾਵ ਸਬ੍ਬਸਤਾ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਕਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਚਤੁਕ੍ਕਂ ਨਾਮ ਅਸ੍ਸ ਦਾਪੇਸਿ.
ਭਿਕ੍ਖੂ ਧਮ੍ਮਸਭਾਯਂ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਸੁਂ – ‘‘ਅਹੋ ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਚੂਲ਼ੇਕਸਾਟਕਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਂ, ਤਂਮੁਹੁਤ੍ਤਮੇਵ ਸਬ੍ਬਚਤੁਕ੍ਕਂ ਲਭਿ, ਇਦਾਨਿ ਕਤੇਨ ਕਲ੍ਯਾਣਕਮ੍ਮੇਨ ਅਜ੍ਜਮੇਵ ਵਿਪਾਕੋ ਦਿਨ੍ਨੋ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਾਯ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਚਾਯਂ ਏਕਸਾਟਕੋ ਪਠਮਯਾਮੇ ਮਯ੍ਹਂ ਦਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸ, ਸਬ੍ਬਸੋਲ਼ਸਕਂ ਅਲਭਿਸ੍ਸ. ਸਚੇ ਮਜ੍ਝਿਮਯਾਮੇ ਅਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸ, ਸਬ੍ਬਟ੍ਠਕਂ ਅਲਭਿਸ੍ਸ. ਬਲਵਪਚ੍ਛਿਮਯਾਮੇ ਦਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਪਨੇਸ ਸਬ੍ਬਚਤੁਕ੍ਕਂ ਲਭਿ. ਕਲ੍ਯਾਣਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੇਨ ਹਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਙ੍ਖਣਞ੍ਞੇਵ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਦਨ੍ਧਂ ਕਤਂ ਕੁਸਲਞ੍ਹਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਦਦਮਾਨਂ ਦਨ੍ਧਮੇਵ ਦਦਾਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਸਮਨਨ੍ਤਰਮੇਵ ਕਲ੍ਯਾਣਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੧੬. ‘‘ਅਭਿਤ੍ਥਰੇਥ ਕਲ੍ਯਾਣੇ, ਪਾਪਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਿਵਾਰਯੇ;
ਦਨ੍ਧਞ੍ਹਿ ਕਰੋਤੋ ਪੁਞ੍ਞਂ, ਪਾਪਸ੍ਮਿਂ ਰਮਤੀ ਮਨੋ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਅਭਿਤ੍ਥਰੇਥਾਤਿ ਤੁਰਿਤਤੁਰਿਤਂ ਸੀਘਸੀਘਂ ਕਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਗਿਹਿਨਾ ਵਾ ਹਿ ‘‘ਸਲਾਕਭਤ੍ਤਦਾਨਾਦੀਸੁ ਕਿਞ੍ਚਿਦੇਵ ਕੁਸਲਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਤ੍ਤੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਯਥਾ ਅਞ੍ਞੇ ਓਕਾਸਂ ਨ ਲਭਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ‘‘ਅਹਂ ਪੁਰੇ, ਅਹਂ ਪੁਰੇ’’ਤਿ ਤੁਰਿਤਤੁਰਿਤਮੇਵ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਪਬ੍ਬਜਿਤੇਨ ਵਾ ਉਪਜ੍ਝਾਯਵਤ੍ਤਾਦੀਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤੇਨ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਓਕਾਸਂ ਅਦਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਹਂ ਪੁਰੇ, ਅਹਂ ਪੁਰੇ’’ਤਿ ਤੁਰਿਤਤੁਰਿਤਮੇਵ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਪਾਪਾ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦਿਪਾਪਕਮ੍ਮਤੋ ਵਾ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਤੋ ਵਾ ਸਬ੍ਬਥਾਮੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਿਵਾਰਯੇ. ਦਨ੍ਧਞ੍ਹਿ ਕਰੋਤੋਤਿ ਯੋ ਪਨ ‘‘ਦਸ੍ਸਾਮਿ, ਨ ਦਸ੍ਸਾਮਿ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਤਿ ਨੁ ਖੋ ਮੇ, ਨੋ’’ਤਿ ਏਵਂ ਚਿਕ੍ਖਲ੍ਲਮਗ੍ਗੇਨ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਦਨ੍ਧਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਕਰੋਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਏਕਸਾਟਕਸ੍ਸ ਵਿਯ ਮਚ੍ਛੇਰਸਹਸ੍ਸਂ ਪਾਪਂ ਓਕਾਸਂ ਲਭਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਪਾਪਸ੍ਮਿਂ ਰਮਤੀ ਮਨੋ, ਕੁਸਲਕਮ੍ਮਕਰਣਕਾਲੇਯੇਵ ਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕੁਸਲੇ ਰਮਤਿ, ਤਤੋ ਮੁਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਪਾਪਨਿਨ੍ਨਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ.
ਗਾਥਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਚੂਲ਼ੇਕਸਾਟਕਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਵਤ੍ਥੁ ਪਠਮਂ.
੨. ਸੇਯ੍ਯਸਕਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ
ਪਾਪਞ੍ਚ ਪੁਰਿਸੋਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਸੇਯ੍ਯਸਕਤ੍ਥੇਰਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਸੋ ਹਿ ਲਾਲ਼ੁਦਾਯਿਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਸਦ੍ਧਿਵਿਹਾਰਿਕੋ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨਭਿਰਤਿਂ ਤਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਪਠਮਸਙ੍ਘਾਦਿਸੇਸਕਮ੍ਮੇ ਸਮਾਦਪਿਤੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਯ ਅਨਭਿਰਤਿਯਾ ਤਂ ਕਮ੍ਮਮਕਾਸਿ (ਪਾਰਾ. ੨੩੪). ਸਤ੍ਥਾ ਤਸ੍ਸ ਕਿਰਿਯਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਵਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ ਕਰੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਮ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਕਸ੍ਮਾ ਭਾਰਿਯਂ ਕਮ੍ਮਂ ਅਕਾਸਿ, ਅਨਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ ਮੋਘਪੁਰਿਸਾ’’ਤਿ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਤੋ ਗਰਹਿਤ੍ਵਾ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਵਰੂਪਞ੍ਹਿ ਕਮ੍ਮਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮੇਪਿ ਸਮ੍ਪਰਾਯੇਪਿ ਦੁਕ੍ਖਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਮੇਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੧੭. ‘‘ਪਾਪਞ੍ਚੇ ਪੁਰਿਸੋ ਕਯਿਰਾ, ਨ ਨਂ ਕਯਿਰਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ;
ਨ ਤਮ੍ਹਿ ਛਨ੍ਦਂ ਕਯਿਰਾਥ, ਦੁਕ੍ਖੋ ਪਾਪਸ੍ਸ ਉਚ੍ਚਯੋ’’ਤਿ.
ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਸਚੇ ਪੁਰਿਸੋ ਸਕਿਂ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਕਰੇਯ੍ਯ, ਤਙ੍ਖਣੇਯੇਵ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਦਂ ਅਪ੍ਪਤਿਰੂਪਂ ਓਲ਼ਾਰਿਕ’’ਨ੍ਤਿ ਨ ਨਂ ਕਯਿਰਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ. ਯੋਪਿ ਤਮ੍ਹਿ ਛਨ੍ਦੋ ਵਾ ਰੁਚਿ ਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯ, ਤਮ੍ਪਿ ਵਿਨੋਦੇਤ੍ਵਾ ਨ ਕਯਿਰਾਥੇਵ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਦੁਕ੍ਖੋ ਪਾਪਸ੍ਸ ਉਚ੍ਚਯੋ. ਪਾਪਸ੍ਸ ਹਿ ਉਚ੍ਚਯੋ ਵੁਡ੍ਢਿ ਇਧਲੋਕੇਪਿ ਸਮ੍ਪਰਾਯੇਪਿ ਦੁਕ੍ਖਮੇਵ ਆਵਹਤੀਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਸੇਯ੍ਯਸਕਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ ਦੁਤਿਯਂ.
੩. ਲਾਜਦੇਵਧੀਤਾਵਤ੍ਥੁ
ਪੁਞ੍ਞਞ੍ਚੇਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਲਾਜਦੇਵਧੀਤਰਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਵਤ੍ਥੁ ਰਾਜਗਹੇ ਸਮੁਟ੍ਠਿਤਂ.
ਆਯਸ੍ਮਾ ਹਿ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪੋ ਪਿਪ੍ਪਲਿਗੁਹਾਯਂ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਟ੍ਠਾਨਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਏਕਂ ਸਾਲਿਖੇਤ੍ਤਪਾਲਿਕਂ ਇਤ੍ਥਿਂ ਸਾਲਿਸੀਸਾਨਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਲਾਜੇ ਕੁਰੁਮਾਨਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਸਦ੍ਧਾ ਨੁ ਖੋ, ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਾ’’ਤਿ ਵੀਮਂਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਦ੍ਧਾ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤਿ ਨੁ ਖੋ ਮੇ ਸਙ੍ਗਹਂ ਕਾਤੁਂ, ਨੋ’’ਤਿ ਉਪਧਾਰੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਵਿਸਾਰਦਾ ਕੁਲਧੀਤਾ ਮਮ ਸਙ੍ਗਹਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ, ਕਤ੍ਵਾ ਚ ਪਨ ਮਹਾਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਲਭਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਚੀਵਰਂ ਪਾਰੁਪਿਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਮਾਦਾਯ ਸਾਲਿਖੇਤ੍ਤਸਮੀਪੇਯੇਵ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਕੁਲਧੀਤਾ ਥੇਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾਵ ਪਸਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤਾ ਪਞ੍ਚਵਣ੍ਣਾਯ ਪੀਤਿਯਾ ਫੁਟ੍ਠਸਰੀਰਾ ‘‘ਤਿਟ੍ਠਥ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਲਾਜੇ ਆਦਾਯ ਵੇਗੇਨ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਪਤ੍ਤੇ ਆਕਿਰਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਪਤਿਟ੍ਠਿਤੇਨ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਭਾਗਿਨੀ ਅਸ੍ਸ’’ਨ੍ਤਿ ਪਤ੍ਥਨਂ ਅਕਾਸਿ. ਥੇਰੋ ‘‘ਏਵਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਅਨੁਮੋਦਨਮਕਾਸਿ. ਸਾਪਿ ਥੇਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਦਿਨ੍ਨਦਾਨਂ ਆਵਜ੍ਜਮਾਨਾ ਨਿਵਤ੍ਤਿ. ਤਾਯ ਚ ਪਨ ਕੇਦਾਰਮਰਿਯਾਦਾਯ ਗਮਨਮਗ੍ਗੇ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਬਿਲੇ ਘੋਰਵਿਸੋ ਸਪ੍ਪੋ ਨਿਪਜ੍ਜਿ. ਸੋ ਥੇਰਸ੍ਸ ਕਾਸਾਯਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਂ ਜਙ੍ਘਂ ਡਂਸਿਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ. ਇਤਰਾ ਦਾਨਂ ਆਵਜ੍ਜਮਾਨਾ ਨਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀ ਤਂ ਪਦੇਸਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਸਪ੍ਪੋ ਬਿਲਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਡਂਸਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਪਾਤੇਸਿ. ਸਾ ਪਸਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੇਨ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਭਵਨੇ ਤਿਂਸਯੋਜਨਿਕੇ ਕਨਕਵਿਮਾਨੇ ਸੁਤ੍ਤਪ੍ਪਬੁਦ੍ਧਾ ਵਿਯ ਸਬ੍ਬਾਲਙ੍ਕਾਰਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤੇਨ ਤਿਗਾਵੁਤੇਨ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਸਾ ਦ੍ਵਾਦਸਯੋਜਨਿਕਂ ਏਕਂ ਦਿਬ੍ਬਵਤ੍ਥਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਪਾਰੁਪਿਤ੍ਵਾ ਅਚ੍ਛਰਾਸਹਸ੍ਸਪਰਿਵੁਤਾ ਪੁਬ੍ਬਕਮ੍ਮਪਕਾਸਨਤ੍ਥਾਯ ਸੁਵਣ੍ਣਲਾਜਭਰਿਤੇਨ ਓਲਮ੍ਬਕੇਨ ਸੁਵਣ੍ਣਸਰਕੇਨ ਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤੇ ਵਿਮਾਨਦ੍ਵਾਰੇ ਠਿਤਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਮੇ ਕਤ੍ਵਾ ਅਯਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਲਦ੍ਧਾ’’ਤਿ ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਉਪਧਾਰੇਨ੍ਤੀ ‘‘ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਮੇ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਦਿਨ੍ਨਲਾਜਨਿਸ੍ਸਨ੍ਦੇਨ ਸਾ ਲਦ੍ਧਾ’’ਤਿ ਅਞ੍ਞਾਸਿ.
ਸਾ ਏਵਂ ਪਰਿਤ੍ਤਕੇਨ ਕਮ੍ਮੇਨ ਏਵਰੂਪਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਨ ਦਾਨਿ ਮਯਾ ਪਮਜ੍ਜਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਅਯ੍ਯਸ੍ਸ ਵਤ੍ਤਪਟਿਵਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਥਾਵਰਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਪਾਤੋਵ ਕਨਕਮਯਂ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਨਿਞ੍ਚੇਵ ਕਚਵਰਛਡ੍ਡਨਕਞ੍ਚ ਪਚ੍ਛਿਂ ਆਦਾਯ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਪਰਿਵੇਣਂ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਾਨੀਯਪਰਿਭੋਜਨੀਯਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਸਿ. ਥੇਰੋ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕੇਨਚਿ ਦਹਰੇਨ ਵਾ ਸਾਮਣੇਰੇਨ ਵਾ ਵਤ੍ਤਂ ਕਤਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਸਿ. ਸਾ ਦੁਤਿਯਦਿਵਸੇਪਿ ਤਥੇਵ ਅਕਾਸਿ, ਥੇਰੋਪਿ ਤਥੇਵ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਸਿ. ਤਤਿਯਦਿਵਸੇ ਪਨ ਥੇਰੋ ਤਸ੍ਸਾ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਨਿਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਾਲਚ੍ਛਿਦ੍ਦਾਦੀਹਿ ਚ ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਸਰੀਰੋਭਾਸਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਰਂ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕੋ ਏਸ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਉਪਟ੍ਠਾਯਿਕਾ ਲਾਜਦੇਵਧੀਤਾ’’ਤਿ. ‘‘ਨਨੁ ਮਯ੍ਹਂ ਏਵਂਨਾਮਿਕਾ ਉਪਟ੍ਠਾਯਿਕਾ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ‘‘ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਾਲਿਖੇਤ੍ਤਂ ਰਕ੍ਖਮਾਨਾ ਲਾਜੇ ਦਤ੍ਵਾ ਪਸਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤਾ ਨਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀ ਸਪ੍ਪੇਨ ਦਟ੍ਠਾ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਦੇਵਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਮਯਾ ਅਯ੍ਯਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਯਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਲਦ੍ਧਾ, ਇਦਾਨਿਪਿ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਵਤ੍ਤਪਟਿਵਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਥਾਵਰਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਆਗਤਾਮ੍ਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਹਿਯ੍ਯੋਪਿ ਪਰੇਪਿ ਤਯਾਵੇਤਂ ਠਾਨਂ ਸਮ੍ਮਜ੍ਜਿਤਂ, ਤਯਾਵ ਪਾਨੀਯਭੋਜਨੀਯਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪਿਤ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਆਮ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਅਪੇਹਿ ਦੇਵਧੀਤੇ, ਤਯਾ ਕਤਂ ਵਤ੍ਤਂ ਕਤਂਵ ਹੋਤੁ, ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਇਮਂ ਠਾਨਂ ਮਾ ਆਗਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਮਾ ਮਂ ਨਾਸੇਥ, ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਵਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਮੇ ਥਿਰਂ ਕਾਤੁਂ ਦੇਥਾ’’ਤਿ. ‘‘ਅਪੇਹਿ ਦੇਵਧੀਤੇ, ਮਾ ਮਂ ਅਨਾਗਤੇ ਚਿਤ੍ਤਬੀਜਨਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੇਹਿ ਧਮ੍ਮਕਥਿਕੇਹਿ ‘ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਕਿਰ ਏਕਾ ਦੇਵਧੀਤਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਤਪਟਿਵਤ੍ਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਾਨੀਯਪਰਿਭੋਜਨੀਯਂ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਸੀ’ਤਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਂ ਕਰਿ, ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਇਧ ਮਾ ਆਗਮਿ, ਪਟਿਕ੍ਕਮਾ’’ਤਿ. ਸਾ ‘‘ਮਾ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਨਾਸੇਥਾ’’ਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਯਾਚਿਯੇਵ. ਥੇਰੋ ‘‘ਨਾਯਂ ਮਮ ਵਚਨਂ ਸੁਣਾਤੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਤੁਵਂ ਪਮਾਣਂ ਨ ਜਾਨਾਸੀ’’ਤਿ ਅਚ੍ਛਰਂ ਪਹਰਿ. ਸਾ ਤਤ੍ਥ ਸਣ੍ਠਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੀ ਆਕਾਸੇ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਜਲਿਂ ਪਗ੍ਗਯ੍ਹ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਮਯਾ ਲਦ੍ਧਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਮਾ ਨਾਸੇਥ, ਥਾਵਰਂ ਕਾਤੁਂ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਰੋਦਨ੍ਤੀ ਆਕਾਸੇ ਅਟ੍ਠਾਸਿ.
ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਗਨ੍ਧਕੁਟਿਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋਵ ਤਸ੍ਸਾ ਰੋਦਿਤਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਓਭਾਸਂ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਦੇਵਧੀਤਾਯ ਸਮ੍ਮੁਖੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ‘‘ਦੇਵਧੀਤੇ ਮਮ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਸਂਵਰਕਰਣਮੇਵ ਭਾਰੋ, ਪੁਞ੍ਞਤ੍ਥਿਕਾਨਂ ਪਨ ‘ਅਯਂ ਨੋ ਅਤ੍ਥੋ’ਤਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਤ੍ਵਾ ਪੁਞ੍ਞਕਰਣਮੇਵ ਭਾਰੋ. ਪੁਞ੍ਞਕਰਣਞ੍ਹਿ ਇਧ ਚੇਵ ਸਮ੍ਪਰਾਯੇ ਚ ਸੁਖਮੇਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੧੮. ‘‘ਪੁਞ੍ਞਞ੍ਚੇ ਪੁਰਿਸੋ ਕਯਿਰਾ, ਕਯਿਰਾ ਨਂ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ;
ਤਮ੍ਹਿ ਛਨ੍ਦਂ ਕਯਿਰਾਥ, ਸੁਖੋ ਪੁਞ੍ਞਸ੍ਸ ਉਚ੍ਚਯੋ’’ਤਿ.
ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਸਚੇ ਪੁਰਿਸੋ ਪੁਞ੍ਞਂ ਕਰੇਯ੍ਯ, ‘‘ਏਕਵਾਰਂ ਮੇ ਪੁਞ੍ਞਂ ਕਤਂ, ਅਲਂ ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ’’ਤਿ ਅਨੋਰਮਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਕਰੋਥੇਵ. ਤਸ੍ਸ ਅਕਰਣਕ੍ਖਣੇਪਿ ਤਮ੍ਹਿ ਪੁਞ੍ਞੇ ਛਨ੍ਦਂ ਰੁਚਿਂ ਉਸ੍ਸਾਹਂ ਕਰੋਥੇਵ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਸੁਖੋ ਪੁਞ੍ਞਸ੍ਸ ਉਚ੍ਚਯੋ. ਪੁਞ੍ਞਸ੍ਸ ਹਿ ਉਚ੍ਚਯੋ ਵੁਡ੍ਢਿ ਇਧਲੋਕਪਰਲੋਕਸੁਖਾਵਹਨਤੋ ਸੁਖੋਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਦੇਵਧੀਤਾ ਪਞ੍ਚਚਤ੍ਤਾਲੀਸਯੋਜਨਮਤ੍ਥਕੇ ਠਿਤਾਵ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਂ ਪਾਪੁਣੀਤਿ.
ਲਾਜਦੇਵਧੀਤਾਵਤ੍ਥੁ ਤਤਿਯਂ.
੪. ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸੇਟ੍ਠਿਵਤ੍ਥੁ
ਪਾਪੋਪਿ ਪਸ੍ਸਤੀ ਭਦ੍ਰਨ੍ਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕੋ ਹਿ ਵਿਹਾਰਮੇਵ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਚਤੁਪਣ੍ਣਾਸਕੋਟਿਧਨਂ ਬੁਦ੍ਧਸਾਸਨੇ ਵਿਕਿਰਿਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਰਿ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੇ ਦੇਵਸਿਕਂ ਤੀਣਿ ਮਹਾਉਪਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਚ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਆਦਾਯ ਆਗਤੋਤਿ ਸਾਮਣੇਰਾ ਵਾ ਦਹਰਾ ਵਾ ਹਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਮੇ ਓਲੋਕੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ ਤੁਚ੍ਛਹਤ੍ਥੋ ਨਾਮ ਨ ਗਤਪੁਬ੍ਬੋ. ਪਾਤੋਵ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਯਾਗੁਂ ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾਵ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਕਤਪਾਤਰਾਸੋ ਸਪ੍ਪਿਨਵਨੀਤਾਦੀਨਿ ਭੇਸਜ੍ਜਾਨਿ. ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯੇ ਮਾਲਾਗਨ੍ਧਵਿਲੇਪਨਵਤ੍ਥਾਦੀਨਿ ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਏਵਂ ਨਿਚ੍ਚਕਾਲਮੇਵ ਦਿਵਸੇ ਦਿਵਸੇ ਦਾਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਸੀਲਂ ਰਕ੍ਖਤਿ. ਅਪਰਭਾਗੇ ਧਨਂ ਪਰਿਕ੍ਖਯਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਵੋਹਾਰੂਪਜੀਵਿਨੋਪਿਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਤੋ ਅਟ੍ਠਾਰਸਕੋਟਿਧਨਂ ਇਣਂ ਗਣ੍ਹਿਂਸੁ, ਕੁਲਸਨ੍ਤਕਾਪਿਸ੍ਸ ਅਟ੍ਠਾਰਸਹਿਰਞ੍ਞਕੋਟਿਯੋ, ਨਦੀਤੀਰੇ ਨਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਠਪਿਤਾ ਉਦਕੇਨ ਕੂਲੇ ਭਿਨ੍ਨੇ ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦਂ ਪਵਿਸਿਂਸੁ. ਏਵਮਸ੍ਸ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਧਨਂ ਪਰਿਕ੍ਖਯਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਸੋ ਏਵਂਭੂਤੋਪਿ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਦਾਨਂ ਦੇਤਿਯੇਵ, ਪਣੀਤਂ ਪਨ ਕਤ੍ਵਾ ਦਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ.
ਸੋ ਏਕਦਿਵਸਂ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ‘‘ਦੀਯਤਿ ਪਨ ਤੇ, ਗਹਪਤਿ, ਕੁਲੇ ਦਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਦੀਯਤਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਕਣਾਜਕਂ ਬਿਲਙ੍ਗਦੁਤਿਯ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਅਥ ਨਂ ਸਤ੍ਥਾ, ‘‘ਗਹਪਤਿ, ‘ਲੂਖਂ ਦਾਨਂ ਦੇਮੀ’ਤਿ ਮਾ ਚਿਨ੍ਤਯਿ. ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਪਣੀਤੇ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਨਂ ਦਿਨ੍ਨਦਾਨਂ ਲੂਖਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਪਿਚ ਤ੍ਵਂ ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂ ਅਰਿਯਪੁਗ੍ਗਲਾਨਂ ਦਾਨਂ ਦੇਸਿ, ਅਹਂ ਪਨ ਵੇਲਾਮਕਾਲੇ ਸਕਲਜਮ੍ਬੁਦੀਪਂ ਉਨ੍ਨਙ੍ਗਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਮਹਾਦਾਨਂ ਪਵਤ੍ਤਯਮਾਨੋਪਿ ਤਿਸਰਣਗਤਮ੍ਪਿ ਕਞ੍ਚਿ ਨਾਲਤ੍ਥਂ, ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯਾ ਨਾਮ ਏਵਂ ਦੁਲ੍ਲਭਾ. ਤਸ੍ਮਾ ‘ਲੂਖਂ ਮੇ ਦਾਨ’ਨ੍ਤਿ ਮਾ ਚਿਨ੍ਤਯੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਵੇਲਾਮਸੁਤ੍ਤਮਸ੍ਸ (ਅ. ਨਿ. ੯.੨੦) ਕਥੇਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਦ੍ਵਾਰਕੋਟ੍ਠਕੇ ਅਧਿਵਤ੍ਥਾ ਦੇਵਤਾ ਸਤ੍ਥਰਿ ਚੇਵ ਸਤ੍ਥੁਸਾਵਕੇਸੁ ਚ ਗੇਹਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤੇਸੁ ਤੇਸਂ ਤੇਜੇਨ ਸਣ੍ਠਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੀ, ‘‘ਯਥਾ ਇਮੇ ਇਮਂ ਗੇਹਂ ਨ ਪਵਿਸਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਗਹਪਤਿਂ ਪਰਿਭਿਨ੍ਦਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਤਂ ਵਤ੍ਤੁਕਾਮਾਪਿ ਇਸ੍ਸਰਕਾਲੇ ਕਿਞ੍ਚਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ, ਇਦਾਨਿ ‘‘ਪਨਾਯਂ ਦੁਗ੍ਗਤੋ ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਤਿ ਮੇ ਵਚਨ’’ਨ੍ਤਿ ਰਤ੍ਤਿਭਾਗੇ ਸੇਟ੍ਠਿਸ੍ਸ ਸਿਰਿਗਬ੍ਭਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਅਥ ਸੇਟ੍ਠਿ ਨਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕੋ ਏਸੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਹਂ ਤੇ ਮਹਾਸੇਟ੍ਠਿ ਚਤੁਤ੍ਥਦ੍ਵਾਰਕੋਟ੍ਠਕੇ ਅਧਿਵਤ੍ਥਾ ਦੇਵਤਾ, ਤੁਯ੍ਹਂ ਓਵਾਦਦਾਨਤ੍ਥਾਯ ਆਗਤਾਤਿ. ਤੇਨ ਹਿ ਓਵਦੇਹੀਤਿ. ਮਹਾਸੇਟ੍ਠਿ ਤਯਾ ਪਚ੍ਛਿਮਕਾਲਂ ਅਨੋਲੋਕੇਤ੍ਵਾਵ ਸਮਣਸ੍ਸ ਗੋਤਮਸ੍ਸ ਸਾਸਨੇ ਬਹੁਂ ਧਨਂ ਵਿਪ੍ਪਕਿਣ੍ਣਂ, ਇਦਾਨਿ ਦੁਗ੍ਗਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾਪਿ ਤਂ ਨ ਮੁਞ੍ਚਸਿਯੇਵ, ਏਵਂ ਵਤ੍ਤਮਾਨੋ ਕਤਿਪਾਹੇਨੇਵ ਘਾਸਚ੍ਛਾਦਨਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਲਭਿਸ੍ਸਸਿ, ਕਿਂ ਤੇ ਸਮਣੇਨ ਗੋਤਮੇਨ, ਅਤਿਪਰਿਚ੍ਚਾਗਤੋ ਓਰਮਿਤ੍ਵਾ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤੇ ਪਯੋਜੇਨ੍ਤੋ ਕੁਟੁਮ੍ਬਂ ਸਣ੍ਠਾਪੇਹੀਤਿ. ਅਯਂ ਮੇ ਤਯਾ ਦਿਨ੍ਨਓਵਾਦੋਤਿ. ਆਮ, ਸੇਟ੍ਠੀਤਿ. ਗਚ੍ਛ, ਨਾਹਂ ਤਾਦਿਸੀਨਂ ਸਤੇਨਪਿ ਸਹਸ੍ਸੇਨਪਿ ਸਤਸਹਸ੍ਸੇਨਪਿ ਸਕ੍ਕਾ ਕਮ੍ਪੇਤੁਂ, ਅਯੁਤ੍ਤਂ ਤੇ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਕਂ ਤਯਾ ਮਮ ਗੇਹੇ ਵਸਮਾਨਾਯ, ਸੀਘਂ ਸੀਘਂ ਮੇ ਘਰਾ ਨਿਕ੍ਖਮਾਹੀਤਿ. ਸਾ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਠਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੀ ਦਾਰਕੇ ਆਦਾਯ ਨਿਕ੍ਖਮਿ, ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਚ ਪਨ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਅਲਭਮਾਨਾ ‘‘ਸੇਟ੍ਠਿਂ ਖਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਵਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨਗਰਪਰਿਗ੍ਗਾਹਕਂ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤਾਪਰਾਧਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਏਹਿ, ਮਂ ਸੇਟ੍ਠਿਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਖਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਦਾਪੇਹੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸੋ ‘‘ਅਯੁਤ੍ਤਂ ਤਯਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨਾਹਂ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤੁਂ ਉਸ੍ਸਹਾਮੀ’’ਤਿ ਤਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿ. ਸਾ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਮਹਾਰਾਜਾਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇਹਿਪਿ ਪਟਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾ ਸਕ੍ਕਂ ਦੇਵਰਾਜਾਨਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ, ‘‘ਅਹਂ, ਦੇਵ, ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਅਲਭਮਾਨਾ ਦਾਰਕੇ ਹਤ੍ਥੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਨਾਥਾ ਵਿਚਰਾਮਿ, ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਮੇ ਦਾਪੇਹੀ’’ਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁਤਰਂ ਯਾਚਿ.
ਅਥ ਨਂ ਸੋ ‘‘ਅਹਮ੍ਪਿ ਤਵ ਕਾਰਣਾ ਸੇਟ੍ਠਿਂ ਵਤ੍ਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਏਕਂ ਪਨ ਤੇ ਉਪਾਯਂ ਕਥੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸਾਧੁ, ਦੇਵ, ਕਥੇਹੀਤਿ. ਗਚ੍ਛ, ਸੇਟ੍ਠਿਨੋ ਆਯੁਤ੍ਤਕਵੇਸਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸੇਟ੍ਠਿਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਤੋ ਪਣ੍ਣਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਵੋਹਾਰੂਪਜੀਵੀਹਿ ਗਹਿਤਂ ਅਟ੍ਠਾਰਸਕੋਟਿਧਨਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਨੁਭਾਵੇਨ ਸੋਧੇਤ੍ਵਾ ਤੁਚ੍ਛਗਬ੍ਭੇ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦਂ ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਅਟ੍ਠਾਰਸਕੋਟਿਧਨਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਅਸੁਕਟ੍ਠਾਨੇ ਨਾਮ ਅਸ੍ਸਾਮਿਕਂ ਅਟ੍ਠਾਰਸਕੋਟਿਧਨਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਸਂਹਰਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਤੁਚ੍ਛਗਬ੍ਭੇ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਦਣ੍ਡਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਖਮਾਪੇਹੀਤਿ. ਸਾ ‘‘ਸਾਧੁ, ਦੇਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਤਸ੍ਸ ਸਿਰਿਗਬ੍ਭਂ ਓਭਾਸਯਮਾਨਾ ਆਕਾਸੇ ਠਤ੍ਵਾ ‘‘ਕੋ ਏਸੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਅਹਂ ਤੇ ਚਤੁਤ੍ਥਦ੍ਵਾਰਕੋਟ੍ਠਕੇ ਅਧਿਵਤ੍ਥਾ ਅਨ੍ਧਬਾਲਦੇਵਤਾ, ਮਯਾ ਅਨ੍ਧਬਾਲਤਾਯ ਯਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਕਥਿਤਂ, ਤਂ ਮੇ ਖਮਥ. ਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਹਿ ਮੇ ਵਚਨੇਨ ਚਤੁਪਣ੍ਣਾਸਕੋਟਿਧਨਂ ਸਂਹਰਿਤ੍ਵਾ ਤੁਚ੍ਛਗਬ੍ਭਪੂਰਣਂ ਦਣ੍ਡਕਮ੍ਮਂ ਕਤਂ, ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਅਲਭਮਾਨਾ ਕਿਲਮਾਮੀਤਿ. ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਯਂ ਦੇਵਤਾ ‘ਦਣ੍ਡਕਮ੍ਮਞ੍ਚ ਮੇ ਕਤ’ਨ੍ਤਿ ਵਦਤਿ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਚ ਦੋਸਂ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ, ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਨਂ ਦਸ੍ਸੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਤਂ ਸਤ੍ਥੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਤਾਯ ਕਤਕਮ੍ਮਂ ਸਬ੍ਬਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਦੇਵਤਾ ਸਤ੍ਥੁ ਪਾਦੇਸੁ ਸਿਰਸਾ ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ, ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਯਂ ਮਯਾ ਅਨ੍ਧਬਾਲਤਾਯ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਗੁਣੇ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਪਾਪਕਂ ਵਚਨਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਮੇ ਖਮਥਾ’’ਤਿ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਖਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਮਹਾਸੇਟ੍ਠਿਂ ਖਮਾਪੇਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਕਲ੍ਯਾਣਪਾਪਕਾਨਂ ਕਮ੍ਮਾਨਂ ਵਿਪਾਕਵਸੇਨ ਸੇਟ੍ਠਿਞ੍ਚੇਵ ਦੇਵਤਞ੍ਚ ਓਵਦਨ੍ਤੋ ‘‘ਇਧ, ਗਹਪਤਿ, ਪਾਪਪੁਗ੍ਗਲੋਪਿ ਯਾਵ ਪਾਪਂ ਨ ਪਚ੍ਚਤਿ, ਤਾਵ ਭਦ੍ਰਮ੍ਪਿ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਯਦਾ ਪਨਸ੍ਸ ਪਾਪਂ ਪਚ੍ਚਤਿ, ਤਦਾ ਪਾਪਮੇਵ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਭਦ੍ਰਪੁਗ੍ਗਲੋਪਿ ਯਾਵ ਭਦ੍ਰਂ ਨ ਪਚ੍ਚਤਿ, ਤਾਵ ਪਾਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਯਦਾ ਪਨਸ੍ਸ ਭਦ੍ਰਂ ਪਚ੍ਚਤਿ, ਤਦਾ ਭਦ੍ਰਮੇਵ ਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਾ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ –
੧੧੯. ‘‘ਪਾਪੋਪਿ ਪਸ੍ਸਤੀ ਭਦ੍ਰਂ, ਯਾਵ ਪਾਪਂ ਨ ਪਚ੍ਚਤਿ;
ਯਦਾ ਚ ਪਚ੍ਚਤੀ ਪਾਪਂ, ਅਥ ਪਾਪੋ ਪਾਪਾਨਿ ਪਸ੍ਸਤਿ.
੧੨੦. ‘‘ਭਦ੍ਰੋਪਿ ਪਸ੍ਸਤੀ ਪਾਪਂ, ਯਾਵ ਭਦ੍ਰਂ ਨ ਪਚ੍ਚਤਿ;
ਯਦਾ ਚ ਪਚ੍ਚਤੀ ਭਦ੍ਰਂ, ਅਥ ਭਦ੍ਰੋ ਭਦ੍ਰਾਨਿ ਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਪਾਪੋਤਿ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦਿਨਾ ਪਾਪਕਮ੍ਮੇਨ ਯੁਤ੍ਤਪੁਗ੍ਗਲੋ. ਸੋਪਿ ਹਿ ਪੁਰਿਮਸੁਚਰਿਤਾਨੁਭਾਵੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਸੁਖਂ ਅਨੁਭਵਮਾਨੋ ਭਦ੍ਰਮ੍ਪਿ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਯਾਵ ਪਾਪਂ ਨ ਪਚ੍ਚਤੀਤਿ ਯਾਵਸ੍ਸ ਤਂ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮੇ ਵਾ ਸਮ੍ਪਰਾਯੇ ਵਾ ਵਿਪਾਕਂ ਨ ਦੇਤਿ. ਯਦਾ ਪਨਸ੍ਸ ਤਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮੇ ਵਾ ਸਮ੍ਪਰਾਯੇ ਵਾ ਵਿਪਾਕਂ ਦੇਤਿ, ਅਥ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮੇ ਵਿਵਿਧਾ ਕਮ੍ਮਕਾਰਣਾ, ਸਮ੍ਪਰਾਯੇ ਚ ਅਪਾਯਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨੁਭੋਨ੍ਤੋ ਸੋ ਪਾਪੋ ਪਾਪਾਨਿਯੇਵ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਦੁਤਿਯਗਾਥਾਯਪਿ ਕਾਯਸੁਚਰਿਤਾਦਿਨਾ ਭਦ੍ਰਕਮ੍ਮੇਨ ਯੁਤ੍ਤੋ ਭਦ੍ਰੋ. ਸੋਪਿ ਹਿ ਪੁਰਿਮਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਨੁਭਾਵੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨੁਭਵਮਾਨੋ ਪਾਪਂ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਯਾਵ ਭਦ੍ਰਂ ਨ ਪਚ੍ਚਤੀਤਿ ਯਾਵਸ੍ਸ ਤਂ ਭਦ੍ਰਂ ਕਮ੍ਮਂ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮੇ ਵਾ ਸਮ੍ਪਰਾਯੇ ਵਾ ਵਿਪਾਕਂ ਨ ਦੇਤਿ. ਯਦਾ ਪਨ ਤਂ ਵਿਪਾਕਂ ਦੇਤਿ, ਅਥ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮੇ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਾਦਿਸੁਖਂ, ਸਮ੍ਪਰਾਯੇ ਚ ਦਿਬ੍ਬਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਸੁਖਂ ਅਨੁਭਵਮਾਨੋ ਸੋ ਭਦ੍ਰੋ ਭਦ੍ਰਾਨਿਯੇਵ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਸਾ ਦੇਵਤਾ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿ, ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਪਰਿਸਾਯਪਿ ਸਾਤ੍ਥਿਕਾ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਅਹੋਸੀਤਿ.
ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸੇਟ੍ਠਿਵਤ੍ਥੁ ਚਤੁਤ੍ਥਂ.
੫. ਅਸਞ੍ਞਤਪਰਿਕ੍ਖਾਰਭਿਕ੍ਖੁਵਤ੍ਥੁ
ਮਾਵਮਞ੍ਞੇਥ ਪਾਪਸ੍ਸਾਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਏਕਂ ਅਸਞ੍ਞਤਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਸੋ ਕਿਰ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਮਞ੍ਚਪੀਠਾਦਿਭੇਦਂ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ ਬਹਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਛਡ੍ਡੇਤਿ. ਪਰਿਕ੍ਖਾਰੋ ਵਸ੍ਸੇਨਪਿ ਆਤਪੇਨਪਿ ਉਪਚਿਕਾਦੀਹਿਪਿ ਵਿਨਸ੍ਸਤਿ. ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ‘‘ਨਨੁ, ਆਵੁਸੋ, ਪਰਿਕ੍ਖਾਰੋ ਨਾਮ ਪਟਿਸਾਮਿਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਅਪ੍ਪਕਂ ਮਯਾ ਕਤਂ, ਆਵੁਸੋ, ਏਤਂ, ਨ ਏਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਨ ਪਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਥੇਵ ਕਰੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਸ੍ਸ ਕਿਰਿਯਂ ਸਤ੍ਥੁ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਚ੍ਚਂ ਕਿਰ ਤ੍ਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਏਵਂ ਕਰੋਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸੋ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਪੁਚ੍ਛਿਤੋਪਿ ‘‘ਕਿਂ ਏਤਂ ਭਗਵਾ ਅਪ੍ਪਕਂ ਮਯਾ ਕਤਂ, ਨ ਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਨਾਸ੍ਸ ਪਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਤਥੇਵ ਅਵਮਞ੍ਞਨ੍ਤੋ ਆਹ. ਅਥ ਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਏਵਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤਿ, ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਨਾਮ ‘ਅਪ੍ਪਕ’ਨ੍ਤਿ ਨ ਅਵਮਞ੍ਞਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਜ੍ਝੋਕਾਸੇ ਠਪਿਤਞ੍ਹਿ ਵਿਵਟਮੁਖਂ ਭਾਜਨਂ ਦੇਵੇ ਵਸ੍ਸਨ੍ਤੇ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਏਕਬਿਨ੍ਦੁਨਾ ਨ ਪੂਰਤਿ, ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਵਸ੍ਸਨ੍ਤੇ ਪਨ ਪੂਰਤੇਵ, ਏਵਮੇਵਂ ਪਾਪਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਮਹਨ੍ਤਂ ਪਾਪਰਾਸਿਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੨੧. ‘‘ਮਾਵਮਞ੍ਞੇਥ ਪਾਪਸ੍ਸ, ਨ ਮਨ੍ਦਂ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤਿ;
ਉਦਬਿਨ੍ਦੁਨਿਪਾਤੇਨ, ਉਦਕੁਮ੍ਭੋਪਿ ਪੂਰਤਿ;
ਬਾਲੋ ਪੂਰਤਿ ਪਾਪਸ੍ਸ, ਥੋਕਂ ਥੋਕਮ੍ਪਿ ਆਚਿਨ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਮਾਵਮਞ੍ਞੇਥਾਤਿ ਨ ਅਵਜਾਨੇਯ੍ਯ. ਪਾਪਸ੍ਸਾਤਿ ਪਾਪਂ. ਨ ਮਨ੍ਦਂ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ‘‘ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਂ ਮੇ ਪਾਪਕਂ ਕਤਂ, ਕਦਾ ਏਤਂ ਵਿਪਚ੍ਚਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪਾਪਂ ਨਾਵਜਾਨੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਦਕੁਮ੍ਭੋਪੀਤਿ ਦੇਵੇ ਵਸ੍ਸਨ੍ਤੇ ਮੁਖਂ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ ਠਪਿਤਂ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕੁਲਾਲਭਾਜਨਂ ਯਥਾ ਤਂ ਏਕੇਕਸ੍ਸਾਪਿ ਉਦਕਬਿਨ੍ਦੁਨੋ ਨਿਪਾਤੇਨ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਪੂਰਤਿ, ਏਵਂ ਬਾਲਪੁਗ੍ਗਲੋ ਥੋਕਂ ਥੋਕਮ੍ਪਿ ਪਾਪਂ ਆਚਿਨਨ੍ਤੋ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵਡ੍ਢੇਨ੍ਤੋ ਪਾਪਸ੍ਸ ਪੂਰਤਿਯੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾਪਿ ‘‘ਅਜ੍ਝੋਕਾਸੇ ਸੇਯ੍ਯਂ ਸਨ੍ਥਰਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਪਾਕਤਿਕਂ ਅਕਰੋਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਨਾਮ ਆਪਤ੍ਤਿਮਾਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ (ਪਾਚਿ. ੧੦੮-੧੧੦) ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਸੀਤਿ.
ਅਸਞ੍ਞਤਪਰਿਕ੍ਖਾਰਭਿਕ੍ਖੁਵਤ੍ਥੁ ਪਞ੍ਚਮਂ.
੬. ਬਿਲ਼ਾਲਪਾਦਕਸੇਟ੍ਠਿਵਤ੍ਥੁ
ਮਾਵਮਞ੍ਞੇਥ ਪੁਞ੍ਞਸ੍ਸਾਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਬਿਲ਼ਾਲਪਾਦਕਸੇਟ੍ਠਿਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਏਕਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਸਮਯੇ ਸਾਵਤ੍ਥਿਵਾਸਿਨੋ ਵਗ੍ਗਬਨ੍ਧਨੇਨ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਦਾਨਂ ਦੇਨ੍ਤਿ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਸਤ੍ਥਾ ਅਨੁਮੋਦਨਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਏਵਮਾਹ –
‘‘ਉਪਾਸਕਾ ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਅਤ੍ਤਨਾਵ ਦਾਨਂ ਦੇਤਿ, ਪਰਂ ਨ ਸਮਾਦਪੇਤਿ. ਸੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਭੋਗਸਮ੍ਪਦਂ ਲਭਤਿ, ਨੋ ਪਰਿਵਾਰਸਮ੍ਪਦਂ. ਏਕਚ੍ਚੋ ਅਤ੍ਤਨਾ ਦਾਨਂ ਨ ਦੇਤਿ, ਪਰਂ ਸਮਾਦਪੇਤਿ. ਸੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਪਰਿਵਾਰਸਮ੍ਪਦਂ ਲਭਤਿ, ਨੋ ਭੋਗਸਮ੍ਪਦਂ. ਏਕਚ੍ਚੋ ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਨ ਦੇਤਿ, ਪਰਞ੍ਚ ਨ ਸਮਾਦਪੇਤਿ. ਸੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਨੇਵ ਭੋਗਸਮ੍ਪਦਂ ਲਭਤਿ, ਨ ਪਰਿਵਾਰਸਮ੍ਪਦਂ, ਵਿਘਾਸਾਦੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਤਿ. ਏਕਚ੍ਚੋ ਅਤ੍ਤਨਾ ਚ ਦੇਤਿ, ਪਰਞ੍ਚ ਸਮਾਦਪੇਤਿ. ਸੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਭੋਗਸਮ੍ਪਦਞ੍ਚੇਵ ਲਭਤਿ, ਪਰਿਵਾਰਸਮ੍ਪਦਞ੍ਚਾ’’ਤਿ.
ਅਥੇਕੋ ਪਣ੍ਡਿਤਪੁਰਿਸੋ ਤਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਹੋ ਅਚ੍ਛਰਿਯਮਿਦਂ ਕਾਰਣਂ, ਅਹਂ ਦਾਨਿ ਉਭਯਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਟ੍ਠਾਯ ਗਮਨਕਾਲੇ ਆਹ – ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਸ੍ਵੇ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਭਿਕ੍ਖਂ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ. ਕਿਤ੍ਤਕੇਹਿ ਪਨ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਅਤ੍ਥੋਤਿ? ਸਬ੍ਬਭਿਕ੍ਖੂਹਿ, ਭਨ੍ਤੇਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ. ਸੋਪਿ ਗਾਮਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ, ‘‘ਅਮ੍ਮਤਾਤਾ, ਮਯਾ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤੋ, ਯੋ ਯਤ੍ਤਕਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਸੋ ਤਤ੍ਤਕਾਨਂ ਯਾਗੁਆਦੀਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਤਣ੍ਡੁਲਾਦੀਨਿ ਦੇਤੁ, ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਪਚਾਪੇਤ੍ਵਾ ਦਾਨਂ ਦਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਉਗ੍ਘੋਸੇਨ੍ਤੋ ਵਿਚਰਿ.
ਅਥ ਨਂ ਏਕੋ ਸੇਟ੍ਠਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਪਣਦ੍ਵਾਰਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਹੋਨਕੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਨਿਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਪਨ ਸਕਲਗਾਮਂ ਸਮਾਦਪੇਨ੍ਤੋ ਵਿਚਰਤੀ’’ਤਿ ਕੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਯਾ ਗਹਿਤਭਾਜਨਂ ਆਹਰਾ’’ਤਿ ਤੀਹਿ ਅਙ੍ਗੁਲੀਹਿ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਥੋਕੇ ਤਣ੍ਡੁਲੇ ਅਦਾਸਿ, ਤਥਾ ਮੁਗ੍ਗੇ, ਤਥਾ ਮਾਸੇਤਿ. ਸੋ ਤਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਬਿਲ਼ਾਲਪਾਦਕਸੇਟ੍ਠਿ ਨਾਮ ਜਾਤੋ, ਸਪ੍ਪਿਫਾਣਿਤਾਦੀਨਿ ਦੇਨ੍ਤੋਪਿ ਕਰਣ੍ਡਂ ਕੁਟੇ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਏਕਤੋ ਕੋਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਬਿਨ੍ਦੁਂ ਬਿਨ੍ਦੁਂ ਪਗ੍ਘਰਾਯਨ੍ਤੋ ਥੋਕਥੋਕਮੇਵ ਅਦਾਸਿ. ਉਪਾਸਕੋ ਅਵਸੇਸੇਹਿ ਦਿਨ੍ਨਂ ਏਕਤੋ ਕਤ੍ਵਾ ਇਮਿਨਾ ਦਿਨ੍ਨਂ ਵਿਸੁਂਯੇਵ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ. ਸੋ ਸੇਟ੍ਠਿ ਤਸ੍ਸ ਕਿਰਿਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਏਸ ਮਯਾ ਦਿਨ੍ਨਂ ਵਿਸੁਂ ਗਣ੍ਹਾਤੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛਤੋ ਪਚ੍ਛਤੋ ਏਕਂ ਚੂਲ਼ੁਪਟ੍ਠਾਕਂ ਪਹਿਣਿ ‘‘ਗਚ੍ਛ, ਯਂ ਏਸ ਕਰੋਤਿ, ਤਂ ਜਾਨਾਹੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੇਟ੍ਠਿਸ੍ਸ ਮਹਪ੍ਫਲਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਯਾਗੁਭਤ੍ਤਪੂਵਾਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਏਕਂ ਦ੍ਵੇ ਤਣ੍ਡੁਲੇ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਮੁਗ੍ਗਮਾਸੇਪਿ ਤੇਲਫਾਣਿਤਾਦਿਬਿਨ੍ਦੂਨਿਪਿ ਸਬ੍ਬਭਾਜਨੇਸੁ ਪਕ੍ਖਿਪਿ. ਚੂਲ਼ੁਪਟ੍ਠਾਕੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸੇਟ੍ਠਿਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸੇਟ੍ਠਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਸਚੇ ਮੇ ਸੋ ਪਰਿਸਮਜ੍ਝੇ ਅਵਣ੍ਣਂ ਭਾਸਿਸ੍ਸਤਿ, ਮਮ ਨਾਮੇ ਗਹਿਤਮਤ੍ਤੇਯੇਵ ਨਂ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਮਾਰੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨਿਵਾਸਨਨ੍ਤਰੇ ਛੁਰਿਕਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭਤ੍ਤਗ੍ਗੇ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਪਰਿਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਆਹ – ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਮਯਾ ਮਹਾਜਨਂ ਸਮਾਦਪੇਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਦਾਨਂ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਤਤ੍ਥ ਸਮਾਦਪਿਤਮਨੁਸ੍ਸਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਬਲੇਨ ਬਹੂਨਿਪਿ ਥੋਕਾਨਿਪਿ ਤਣ੍ਡੁਲਾਦੀਨਿ ਅਦਂਸੁ, ਤੇਸਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਮਹਪ੍ਫਲਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸੋ ਸੇਟ੍ਠਿ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਹਂ ‘ਅਸੁਕੇਨ ਨਾਮ ਅਚ੍ਛਰਾਯ ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਤਣ੍ਡੁਲਾਦੀਨਿ ਦਿਨ੍ਨਾਨੀਤਿ ਮਮ ਨਾਮੇ ਗਹਿਤਮਤ੍ਤੇ ਇਮਂ ਮਾਰੇਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਆਗਤੋ, ਅਯਂ ਪਨ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਗਾਹਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘ਯੇਹਿਪਿ ਨਾਲ਼ਿਆਦੀਹਿ ਮਿਨਿਤ੍ਵਾ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਯੇਹਿਪਿ ਅਚ੍ਛਰਾਯ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਮਹਪ੍ਫਲਂ ਹੋਤੂ’ਤਿ ਵਦਤਿ. ਸਚਾਹਂ ਏਵਰੂਪਂ ਨ ਖਮਾਪੇਸ੍ਸਾਮਿ, ਦੇਵਦਣ੍ਡੋ ਮਮ ਮਤ੍ਥਕੇ ਪਤਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਪਾਦਮੂਲੇ ਨਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਖਮਾਹਿ ਮੇ, ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਕਿਂ ਇਦ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤੇ ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਤਂ ਕਿਰਿਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਕਿਂ ਇਦ’’ਨ੍ਤਿ ਦਾਨਵੇਯ੍ਯਾਵਟਿਕਂ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸੋ ਅਤੀਤਦਿਵਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਏਵਂ ਕਿਰ ਸੇਟ੍ਠੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ, ‘‘ਆਮ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ‘‘ਉਪਾਸਕ, ਪੁਞ੍ਞਂ ਨਾਮ ‘ਅਪ੍ਪਕ’ਨ੍ਤਿ ਨ ਅਵਮਞ੍ਞਿਤਬ੍ਬਂ, ਮਾਦਿਸਸ੍ਸ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਦਾਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ‘ਅਪ੍ਪਕ’ਨ੍ਤਿ ਨ ਅਵਮਞ੍ਞਿਤਬ੍ਬਂ. ਪਣ੍ਡਿਤਮਨੁਸ੍ਸਾ ਹਿ ਪੁਞ੍ਞਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਵਿਵਟਭਾਜਨਂ ਵਿਯ ਉਦਕੇਨ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਪੁਞ੍ਞੇਨ ਪੂਰਨ੍ਤਿਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੨੨. ‘‘ਮਾਵਮਞ੍ਞੇਥ ਪੁਞ੍ਞਸ੍ਸ, ਨ ਮਨ੍ਦਂ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤਿ;
ਉਦਬਿਨ੍ਦੁਨਿਪਾਤੇਨ, ਉਦਕੁਮ੍ਭੋਪਿ ਪੂਰਤਿ;
ਧੀਰੋ ਪੂਰਤਿ ਪੁਞ੍ਞਸ੍ਸ, ਥੋਕਂ ਥੋਕਮ੍ਪਿ ਆਚਿਨ’’ਨ੍ਤਿ.
ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਪਣ੍ਡਿਤਮਨੁਸ੍ਸੋ ਪੁਞ੍ਞਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਪ੍ਪਕਮਤ੍ਤਂ ਮਯਾ ਕਤਂ, ਨ ਮਨ੍ਦਂ ਵਿਪਾਕਵਸੇਨ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਏਵਂ ਪਰਿਤ੍ਤਕਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਹਂ ਮਂ ਦਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਹਂ ਵਾ ਤਂ ਕਹਂ ਦਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਕਦਾ ਏਤਂ ਵਿਪਚ੍ਚਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਮਾਵਮਞ੍ਞੇਥ ਨ ਅਵਜਾਨੇਯ੍ਯ. ਯਥਾ ਹਿ ਨਿਰਨ੍ਤਰਂ ਉਦਬਿਨ੍ਦੁਨਿਪਾਤੇਨ ਵਿਵਰਿਤ੍ਵਾ ਠਪਿਤਂ ਕੁਲਾਲਭਾਜਨਂ ਪੂਰਤਿ, ਏਵਂ ਧੀਰੋ ਪਣ੍ਡਿਤਪੁਰਿਸੋ ਥੋਕਂ ਥੋਕਮ੍ਪਿ ਪੁਞ੍ਞਂ ਆਚਿਨਨ੍ਤੋ ਪੁਞ੍ਞਸ੍ਸ ਪੂਰਤੀਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਸੋ ਸੇਟ੍ਠਿ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਂ ਪਾਪੁਣਿ, ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਪਰਿਸਾਯਪਿ ਸਾਤ੍ਥਿਕਾ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਅਹੋਸੀਤਿ.
ਬਿਲ਼ਾਲਪਾਦਕਸੇਟ੍ਠਿਵਤ੍ਥੁ ਛਟ੍ਠਂ.
੭. ਮਹਾਧਨਵਾਣਿਜਵਤ੍ਥੁ
ਵਾਣਿਜੋਵਾਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਮਹਾਧਨਵਾਣਿਜਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਤਸ੍ਸ ਕਿਰ ਵਾਣਿਜਸ੍ਸ ਗੇਹੇ ਪਞ੍ਚਸਤਾ ਚੋਰਾ ਓਤਾਰਂ ਗਵੇਸਮਾਨਾ ਓਤਾਰਂ ਨ ਲਭਿਂਸੁ. ਅਪਰੇਨ ਸਮਯੇਨ ਵਾਣਿਜੋ ਪਞ੍ਚ ਸਕਟਸਤਾਨਿ ਭਣ੍ਡਸ੍ਸ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਆਰੋਚਾਪੇਸਿ – ‘‘ਅਹਂ ਅਸੁਕਟ੍ਠਾਨਂ ਨਾਮ ਵਾਣਿਜ੍ਜਤ੍ਥਾਯ ਗਚ੍ਛਾਮਿ, ਯੇ, ਅਯ੍ਯਾ, ਤਂ ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮਾ, ਤੇ ਨਿਕ੍ਖਮਨ੍ਤੁ, ਮਗ੍ਗੇ ਭਿਕ੍ਖਾਯ ਨ ਕਿਲਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਸਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮਗ੍ਗਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਂਸੁ. ਤੇਪਿ ਚੋਰਾ ‘‘ਸੋ ਕਿਰ ਵਾਣਿਜੋ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ’’ਤਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਟਵਿਯਂ ਅਟ੍ਠਂਸੁ. ਵਾਣਿਜੋਪਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਟਵਿਮੁਖੇ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਗਾਮੇ ਵਾਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੇ ਤਯੋਪਿ ਦਿਵਸੇ ਗੋਣਸਕਟਾਦੀਨਿ ਸਂਵਿਦਹਿ, ਤੇਸਂ ਪਨ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਨਿਬਦ੍ਧਂ ਭਿਕ੍ਖਂ ਦੇਤਿਯੇਵ. ਚੋਰਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਤਿਚਿਰਾਯਨ੍ਤੇ ‘‘ਗਚ੍ਛ, ਤਸ੍ਸ ਨਿਕ੍ਖਮਨਦਿਵਸਂ ਞਤ੍ਵਾ ਏਹੀ’’ਤਿ ਏਕਂ ਪੁਰਿਸਂ ਪਹਿਣਿਂਸੁ. ਸੋ ਤਂ ਗਾਮਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਸਹਾਯਕਂ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਕਦਾ ਵਾਣਿਜੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਸੋ ‘‘ਦ੍ਵੀਹਤੀਹਚ੍ਚਯੇਨਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਮਤ੍ਥਂ ਪਨ ਪੁਚ੍ਛਸੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਥਸ੍ਸ ਸੋ ‘‘ਮਯਂ ਪਞ੍ਚਸਤਾ ਚੋਰਾ ਏਤਸ੍ਸਤ੍ਥਾਯ ਅਟਵਿਯਂ ਠਿਤਾ’’ਤਿ ਆਚਿਕ੍ਖਿ. ਇਤਰੋ ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਗਚ੍ਛ, ਸੀਘਂ ਨਿਕ੍ਖਮਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਤਂ ਉਯ੍ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ, ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਚੋਰੇ ਵਾਰੇਮਿ, ਉਦਾਹੁ ਵਾਣਿਜ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ, ‘‘ਕਿਂ ਮੇ ਚੋਰੇਹਿ, ਵਾਣਿਜਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪਞ੍ਚਸਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਜੀਵਨ੍ਤਿ, ਵਾਣਿਜਸ੍ਸ ਸਞ੍ਞਂ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਦਾ ਗਮਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਤਿਯਦਿਵਸੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਮਯ੍ਹਂ ਵਚਨਂ ਕਰੋਥ, ਅਟਵਿਯਂ ਕਿਰ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਪਞ੍ਚਸਤਾ ਚੋਰਾ ਠਿਤਾ, ਮਾ ਤਾਵ ਗਮਿਤ੍ਥਾਤਿ. ਤ੍ਵਂ ਕਥਂ ਜਾਨਾਸੀਤਿ? ਤੇਸਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਮਮ ਸਹਾਯੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਸ ਮੇ ਕਥਾਯ ਞਾਤਨ੍ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ‘ਕਿਂ ਮੇ ਏਤ੍ਤੋ ਗਤੇਨਾ’ਤਿ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਗੇਹਮੇਵ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਚਿਰਾਯਨ੍ਤੇ ਪੁਨ ਤੇਹਿ ਚੋਰੇਹਿ ਪੇਸਿਤੋ ਪੁਰਿਸੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸਹਾਯਕਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਗੇਹਮੇਵ ਕਿਰ ਗਮਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਚੋਰਾਨਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਚੋਰਾ ਤਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਇਤਰਸ੍ਮਿਂ ਮਗ੍ਗੇ ਅਟ੍ਠਂਸੁ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਚਿਰਯਨ੍ਤੇ ਪੁਨਪਿ ਤੇ ਚੋਰਾ ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਪੁਰਿਸਂ ਪੇਸੇਸੁਂ. ਸੋ ਤੇਸਂ ਤਤ੍ਥ ਠਿਤਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਵਾਣਿਜਸ੍ਸ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਵਾਣਿਜੋ ‘‘ਇਧਾਪਿ ਮੇ ਵੇਕਲ੍ਲਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਨੇਵ ਏਤ੍ਤੋ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਨ ਇਤੋ, ਇਧੇਵ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਚੋਰਾ ਕਿਰ ਮਂ ਵਿਲੁਮ੍ਪਿਤੁਕਾਮਾ ਮਗ੍ਗੇ ਠਿਤਾ, ‘ਪੁਨ ਨਿਵਤ੍ਤਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਇਤਰਸ੍ਮਿਂ ਮਗ੍ਗੇ ਠਿਤਾ, ਅਹਂ ਏਤ੍ਤੋ ਵਾ ਇਤੋ ਵਾ ਅਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਥੋਕਂ ਇਧੇਵ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਭਦਨ੍ਤਾ ਇਧੇਵ ਵਸਿਤੁਕਾਮਾ ਵਸਨ੍ਤੁ, ਗਨ੍ਤੁਕਾਮਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਰੁਚਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੂ’’ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ‘‘ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਮਯਂ ਨਿਵਤ੍ਤਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਵਾਣਿਜਂ ਆਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨਦੇਵ ਸਾਵਤ੍ਥਿਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਕਿਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਹਾਧਨਵਾਣਿਜੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਨ ਗਮਿਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਮ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਹਾਧਨਵਾਣਿਜਸ੍ਸ ਵਿਲੁਮ੍ਪਨਤ੍ਥਾਯ ਦ੍ਵੀਸੁਪਿ ਮਗ੍ਗੇਸੁ ਚੋਰਾ ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਂਸੁ, ਤੇਨ ਸੋ ਤਤ੍ਥੇਵ ਠਿਤੋ, ਮਯਂ ਪਨ ਤਂ ਆਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਆਗਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਹਾਧਨਵਾਣਿਜੋ ਚੋਰਾਨਂ ਅਤ੍ਥਿਤਾਯ ਮਗ੍ਗਂ ਪਰਿਵਜ੍ਜਤਿ, ਜੀਵਿਤੁਕਾਮੋ ਵਿਯ ਪੁਰਿਸੋ ਹਲਾਹਲਂ ਵਿਸਂ ਪਰਿਵਜ੍ਜੇਤਿ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾਪਿ ‘ਤਯੋ ਭਵਾ ਚੋਰੇਹਿ ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤਮਗ੍ਗਸਦਿਸਾ’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਪਾਪਂ ਪਰਿਵਜ੍ਜੇਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੨੩. ‘‘ਵਾਣਿਜੋਵ ਭਯਂ ਮਗ੍ਗਂ, ਅਪ੍ਪਸਤ੍ਥੋ ਮਹਦ੍ਧਨੋ;
ਵਿਸਂ ਜੀਵਿਤੁਕਾਮੋਵ, ਪਾਪਾਨਿ ਪਰਿਵਜ੍ਜਯੇ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਭਯਨ੍ਤਿ ਭਾਯਿਤਬ੍ਬਂ, ਚੋਰੇਹਿ ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਸਪ੍ਪਟਿਭਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯਥਾ ਮਹਾਧਨਵਾਣਿਜੋ ਅਪ੍ਪਸਤ੍ਥੋ ਸਪ੍ਪਟਿਭਯਂ ਮਗ੍ਗਂ, ਯਥਾ ਚ ਜੀਵਿਤੁਕਾਮੋ ਹਲਾਹਲਂ ਵਿਸਂ ਪਰਿਵਜ੍ਜੇਤਿ, ਏਵਂ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਾਨਿਪਿ ਪਾਪਾਨਿ ਪਰਿਵਜ੍ਜੇਯ੍ਯਾਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਹ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਹਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਿਂਸੁ, ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਮਹਾਜਨਸ੍ਸਾਪਿ ਸਾਤ੍ਥਿਕਾ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਅਹੋਸੀਤਿ.
ਮਹਾਧਨਵਾਣਿਜਵਤ੍ਥੁ ਸਤ੍ਤਮਂ.
੮. ਕੁਕ੍ਕੁਟਮਿਤ੍ਤਨੇਸਾਦਵਤ੍ਥੁ
ਪਾਣਿਮ੍ਹਿ ਚੇਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਵੇਲ਼ੁਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਕੁਕ੍ਕੁਟਮਿਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਨੇਸਾਦਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਰਾਜਗਹੇ ਕਿਰ ਏਕਾ ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਾ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਸਤ੍ਤਭੂਮਿਕਪਾਸਾਦਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਸਿਰਿਗਬ੍ਭੇ ਆਰਕ੍ਖਣਤ੍ਥਾਯ ਏਕਂ ਪਰਿਚਾਰਿਕਂ ਦਤ੍ਵਾ ਮਾਤਾਪਿਤੂਹਿ ਵਾਸਿਯਮਾਨਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯੇ ਵਾਤਪਾਨੇਨ ਅਨ੍ਤਰਵੀਥਿਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੀ ਪਞ੍ਚ ਪਾਸਸਤਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਸੂਲਸਤਾਨਿ ਆਦਾਯ ਮਿਗੇ ਵਧਿਤ੍ਵਾ ਜੀਵਮਾਨਂ ਏਕਂ ਕੁਕ੍ਕੁਟਮਿਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਨੇਸਾਦਂ ਪਞ੍ਚ ਮਿਗਸਤਾਨਿ ਵਧਿਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਮਂਸੇਨ ਮਹਾਸਕਟਂ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਸਕਟਧੁਰੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਮਂਸਵਿਕ੍ਕਿਣਨਤ੍ਥਾਯ ਨਗਰਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਟਿਬਦ੍ਧਚਿਤ੍ਤਾ ਪਰਿਚਾਰਿਕਾਯ ਹਤ੍ਥੇ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਚ੍ਛ, ਏਤਸ੍ਸ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ਗਮਨਕਾਲਂ ਞਤ੍ਵਾ ਏਹੀ’’ਤਿ ਪੇਸੇਸਿ. ਸਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਪਣ੍ਣਾਕਾਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਕਦਾ ਗਮਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ? ਸੋ ‘‘ਅਜ੍ਜ ਮਂਸਂ ਵਿਕ੍ਕਿਣਿਤ੍ਵਾ ਪਾਤੋਵ ਅਸੁਕਦ੍ਵਾਰੇਨ ਨਾਮ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਆਹ. ਸਾ ਤੇਨ ਕਥਿਤਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸਾ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬਯੁਤ੍ਤਕਂ ਵਤ੍ਥਾਭਰਣਜਾਤਂ ਸਂਵਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਪਾਤੋਵ ਮਲਿਨਵਤ੍ਥਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਕੁਟਂ ਆਦਾਯ ਦਾਸੀਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਉਦਕਤਿਤ੍ਥਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ ਵਿਯ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸਾਗਮਨਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੀ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਸੋਪਿ ਪਾਤੋਵ ਸਕਟਂ ਪਾਜੇਨ੍ਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿ. ਸਾ ਤਸ੍ਸ ਪਚ੍ਛਤੋ ਪਚ੍ਛਤੋ ਪਾਯਾਸਿ. ਸੋ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਹਂ ਤਂ ‘ਅਸੁਕਸ੍ਸ ਨਾਮ ਧੀਤਾ’ਤਿ ਨ ਜਾਨਾਮਿ, ਮਾ ਮਂ ਅਨੁਬਨ੍ਧਿ, ਅਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਨ ਮਂ ਤ੍ਵਂ ਪਕ੍ਕੋਸਸਿ, ਅਹਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਧਮ੍ਮਤਾਯ ਆਗਚ੍ਛਾਮਿ, ਤ੍ਵਂ ਤੁਣ੍ਹੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਕਟਂ ਪਾਜੇਹੀਤਿ. ਸੋ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਤਂ ਨਿਵਾਰੇਤਿਯੇਵ. ਅਥ ਨਂ ਸਾ ਆਹ – ‘‘ਸਾਮਿ, ਸਿਰੀ ਨਾਮ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ ਨਿਵਾਰੇਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਸਾ ਨਿਸ੍ਸਂਸਯੇਨ ਆਗਮਨਕਾਰਣਂ ਞਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸਕਟਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਅਗਮਾਸਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਮਾਤਾਪਿਤਰੋ ਇਤੋ ਚਿਤੋ ਚ ਪਰਿਯੇਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ‘‘ਮਤਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਮਤਕਭਤ੍ਤਂ ਕਰਿਂਸੁ. ਸਾਪਿ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਂਵਾਸਮਨ੍ਵਾਯ ਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਸਤ੍ਤ ਪੁਤ੍ਤੇ ਵਿਜਾਯਿਤ੍ਵਾ ਤੇ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਘਰਬਨ੍ਧਨੇਨ ਬਨ੍ਧਿ.
ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਸਤ੍ਥਾ ਪਚ੍ਚੂਸਸਮਯੇ ਲੋਕਂ ਵੋਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਕੁਕ੍ਕੁਟਮਿਤ੍ਤਂ ਸਪੁਤ੍ਤਂ ਸਸੁਣਿਸਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਞਾਣਜਾਲਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋ ਪਵਿਟ੍ਠਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਏਤ’’ਨ੍ਤਿ ਉਪਧਾਰੇਨ੍ਤੋ ਤੇਸਂ ਪਨ੍ਨਰਸਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਾਤੋਵ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਂ ਆਦਾਯ ਤਸ੍ਸ ਪਾਸਟ੍ਠਾਨਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਤਂ ਦਿਵਸਂ ਪਾਸੇ ਬਦ੍ਧੋ ਏਕਮਿਗੋਪਿ ਨਾਹੋਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਸ੍ਸ ਪਾਸਮੂਲੇ ਪਦਵਲਞ੍ਜਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪੁਰਤੋ ਏਕਸ੍ਸ ਗੁਮ੍ਬਸ੍ਸ ਹੇਟ੍ਠਾ ਛਾਯਾਯਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਕੁਕ੍ਕੁਟਮਿਤ੍ਤੋ ਪਾਤੋਵ ਧਨੁਂ ਆਦਾਯ ਪਾਸਟ੍ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਾਸੇ ਓਲੋਕਯਮਾਨੋ ਪਾਸੇ ਬਦ੍ਧਂ ਏਕਮ੍ਪਿ ਮਿਗਂ ਅਦਿਸ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥੁ ਪਦਵਲਞ੍ਜਂ ਅਦ੍ਦਸ. ਅਥਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਕੋ ਮਯ੍ਹਂ ਬਦ੍ਧਮਿਗੇ ਮੋਚੇਨ੍ਤੋ ਵਿਚਰਤੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਸਤ੍ਥਰਿ ਆਘਾਤਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਗੁਮ੍ਬਮੂਲੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ‘‘ਇਮਿਨਾ ਮਮ ਮਿਗਾ ਮੋਚਿਤਾ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਮਾਰੇਸ੍ਸਾਮਿ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਧਨੁਂ ਆਕਡ੍ਢਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਧਨੁਂ ਆਕਡ੍ਢਿਤੁਂ ਦਤ੍ਵਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤੁਂ ਨਾਦਾਸਿ. ਸੋ ਸਰਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤੁਮ੍ਪਿ ਓਰੋਪੇਤੁਮ੍ਪਿ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਫਾਸੁਕਾਹਿ ਭਿਜ੍ਜਨ੍ਤੀਹਿ ਵਿਯ ਮੁਖਤੋ ਖੇਲ਼ੇਨ ਪਗ੍ਘਰਨ੍ਤੇਨ ਕਿਲਨ੍ਤਰੂਪੋ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤਾ ਗੇਹਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਪਿਤਾ ਨੋ ਚਿਰਾਯਤਿ, ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਏਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਗਚ੍ਛਥ, ਤਾਤਾ, ਪਿਤੁ ਸਨ੍ਤਿਕ’’ਨ੍ਤਿ ਮਾਤਰਾ ਪੇਸਿਤਾ ਧਨੂਨਿ ਆਦਾਯ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਿਤਰਂ ਤਥਾਠਿਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਯਂ ਨੋ ਪਿਤੁ ਪਚ੍ਚਾਮਿਤ੍ਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਸਤ੍ਤਪਿ ਜਨਾ ਧਨੂਨਿ ਆਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵੇਨ ਯਥਾ ਨੇਸਂ ਪਿਤਾ ਠਿਤੋ, ਤਥੇਵ ਅਟ੍ਠਂਸੁ. ਅਥ ਨੇਸਂ ਮਾਤਾ ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਮੇ ਪੁਤ੍ਤਾਪਿ ਚਿਰਾਯਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਹਿ ਸੁਣਿਸਾਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇ ਤਥਾਠਿਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਕਸ੍ਸ ਨੁ ਖੋ ਇਮੇ ਧਨੂਨਿ ਆਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾ’’ਤਿ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੀ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਬਾਹਾ ਪਗ੍ਗਯ੍ਹ – ‘‘ਮਾ ਮੇ ਪਿਤਰਂ ਨਾਸੇਥ, ਮਾ ਮੇ ਪਿਤਰਂ ਨਾਸੇਥਾ’’ਤਿ ਮਹਾਸਦ੍ਦਮਕਾਸਿ. ਕੁਕ੍ਕੁਟਮਿਤ੍ਤੋ ਤਂ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਨਟ੍ਠੋ ਵਤਮ੍ਹਿ, ਸਸੁਰੋ ਕਿਰ ਮੇ ਏਸ, ਅਹੋ ਮਯਾ ਭਾਰਿਯਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਪੁਤ੍ਤਾਵਿਸ੍ਸ ‘‘ਅਯ੍ਯਕੋ ਕਿਰ ਨੋ ਏਸ, ਅਹੋ ਭਾਰਿਯਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਚਿਨ੍ਤਯਿਂਸੁ. ਕੁਕ੍ਕੁਟਮਿਤ੍ਤੋ ‘‘ਅਯਂ ਸਸੁਰੋ ਮੇ’’ਤਿ ਮੇਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਪੇਸਿ, ਪੁਤ੍ਤਾਪਿਸ੍ਸ ‘‘ਅਯ੍ਯਕੋ ਨੋ’’ਤਿ ਮੇਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਪੇਸੁਂ. ਅਥ ਤੇ ਨੇਸਂ ਮਾਤਾ ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਾ ‘‘ਖਿਪ੍ਪਂ ਧਨੂਨਿ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਪਿਤਰਂ ਮੇ ਖਮਾਪੇਥਾ’’ਤਿ ਆਹ.
ਸਤ੍ਥਾ ਤੇਸਂ ਮੁਦੁਚਿਤ੍ਤਤਂ ਞਤ੍ਵਾ ਧਨੁਂ ਓਤਾਰੇਤੁਂ ਅਦਾਸਿ. ਤੇ ਸਬ੍ਬੇ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਖਮਥ ਨੋ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖਮਾਪੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਅਥ ਨੇਸਂ ਸਤ੍ਥਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਿਂ ਕਥਂ ਕਥੇਸਿ. ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਕੁਕ੍ਕੁਟਮਿਤ੍ਤੋ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪੁਤ੍ਤੇਹਿ ਚੇਵ ਸੁਣਿਸਾਹਿ ਚ ਅਤ੍ਤਪਞ੍ਚਦਸਮੋ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਂ ਵਿਹਾਰਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਆਨਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰੋ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਕਹਂ ਗਮਿਤ੍ਥਾ’’ਤਿ. ਕੁਕ੍ਕੁਟਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ, ਆਨਨ੍ਦਾਤਿ. ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਕਾਰਕੋ ਕਤੋਤਿ. ਆਮਾਨਨ੍ਦ, ਸੋ ਅਤ੍ਤਪਞ੍ਚਦਸਮੋ ਅਚਲਸਦ੍ਧਾਯ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯ ਤੀਸੁ ਰਤਨੇਸੁ ਨਿਕ੍ਕਙ੍ਖੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਕਾਰਕੋ ਜਾਤੋਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਹਂਸੁ – ‘‘ਨਨੁ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਰਿਯਾਪਿਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ਆਮ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਾ ਕੁਲਗੇਹੇ ਕੁਮਾਰਿਕਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਂ ਪਤ੍ਤਾਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਸੁਂ ‘‘ਕੁਕ੍ਕੁਟਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਿਰ ਭਰਿਯਾ ਕੁਮਾਰਿਕਕਾਲੇ ਏਵ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਂ ਪਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਗੇਹਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤ ਪੁਤ੍ਤੇ ਲਭਿ, ਸਾ ਏਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ ਸਾਮਿਕੇਨ ‘ਧਨੁਂ ਆਹਰ, ਸਰੇ ਆਹਰ, ਸਤ੍ਤਿਂ ਆਹਰ, ਸੂਲਂ ਆਹਰ, ਜਾਲਂ ਆਹਰਾ’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਾ ਤਾਨਿ ਅਦਾਸਿ. ਸੋਪਿ ਤਾਯ ਦਿਨ੍ਨਾਨਿ ਆਦਾਯ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਂ ਕਰੋਤਿ, ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਾਪਿ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਂ ਕਰੋਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਾਯ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਾ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਸਾ ਪਨ ‘ਸਾਮਿਕਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਕਰੋਮੀ’ਤਿ ਤਥਾ ਅਕਾਸਿ. ‘ਇਦਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਸ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਂ ਕਰੋਤੂ’ਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਨਤ੍ਥਿ. ਪਾਣਿਤਲਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਵਣੇ ਅਸਤਿ ਵਿਸਂ ਗਣ੍ਹਨ੍ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਵਿਸਂ ਅਨੁਡਹਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਏਵਮੇਵਂ ਅਕੁਸਲਚੇਤਨਾਯ ਅਭਾਵੇਨ ਪਾਪਂ ਅਕਰੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਧਨੁਆਦੀਨਿ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਦਦਤੋਪਿ ਪਾਪਂ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੨੪. ‘‘ਪਾਣਿਮ੍ਹਿ ਚੇ ਵਣੋ ਨਾਸ੍ਸ, ਹਰੇਯ੍ਯ ਪਾਣਿਨਾ ਵਿਸਂ;
ਨਾਬ੍ਬਣਂ ਵਿਸਮਨ੍ਵੇਤਿ, ਨਤ੍ਥਿ ਪਾਪਂ ਅਕੁਬ੍ਬਤੋ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਨਾਸ੍ਸਾਤਿ ਨ ਭਵੇਯ੍ਯ. ਹਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਹਰਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਯਸ੍ਮਾ ਨਾਬ੍ਬਣਂ ਵਿਸਮਨ੍ਵੇਤਿ ਅਵਣਞ੍ਹਿ ਪਾਣਿਂ ਵਿਸਂ ਅਨ੍ਵੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਧਨੁਆਦੀਨਿ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਦੇਨ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਅਕੁਸਲਚੇਤਨਾਯ ਅਭਾਵੇਨ ਪਾਪਂ ਅਕੁਬ੍ਬਤੋ ਪਾਪਂ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਵਣਂ ਪਾਣਿਂ ਵਿਸਂ ਵਿਯ ਨਾਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਾਪਂ ਅਨੁਗਚ੍ਛਤੀਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਅਪਰੇਨ ਸਮਯੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂ ਕਥਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਸੁਂ – ‘‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਕੁਕ੍ਕੁਟਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਸੁਣਿਸਸ੍ਸ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਸ੍ਸੂਪਨਿਸ੍ਸਯੋ, ਕੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਨੇਸਾਦਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਯ ਨੁਤ੍ਥ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਤਰਹਿ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਮਾਯ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਤੀਤੇ ਕਸ੍ਸਪਦਸਬਲਸ੍ਸ ਧਾਤੁਚੇਤਿਯਂ ਸਂਵਿਦਹਨ੍ਤਾ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਇਮਸ੍ਸ ਚੇਤਿਯਸ੍ਸ ਮਤ੍ਤਿਕਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਕਿਂ ਉਦਕ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਨੇਸਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਹਰਿਤਾਲਮਨੋਸਿਲਾ ਮਤ੍ਤਿਕਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਿਲਤੇਲਂ ਉਦਕ’’ਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਹਰਿਤਾਲਮਨੋਸਿਲਾ ਕੋਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਤਿਲਤੇਲੇਨ ਸਂਸਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਇਟ੍ਠਕਾਯ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਸੁਵਣ੍ਣੇਨ ਖਚਿਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤੋ ਚਿਨਿਂਸੁ, ਬਹਿਮੁਖੇ ਪਨ ਏਕਗ੍ਘਨਸੁਵਣ੍ਣਇਟ੍ਠਕਾਵ ਅਹੇਸੁਂ. ਏਕੇਕਾ ਸਤਸਹਸ੍ਸਗ੍ਘਨਿਕਾ ਅਹੋਸਿ. ਤੇ ਯਾਵ ਧਾਤੁਨਿਧਾਨਾ ਚੇਤਿਯੇ ਨਿਟ੍ਠਿਤੇ ਚਿਨ੍ਤਯਿਂਸੁ – ‘‘ਧਾਤੁਨਿਧਾਨਕਾਲੇ ਬਹੁਨਾ ਧਨੇਨ ਅਤ੍ਥੋ, ਕਂ ਨੁ ਖੋ ਜੇਟ੍ਠਕਂ ਕਰੋਮਾ’’ਤਿ.
ਅਥੇਕੋ ਗਾਮਵਾਸਿਕੋ ਸੇਟ੍ਠਿ ‘‘ਅਹਂ ਜੇਟ੍ਠਕੋ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਧਾਤੁਨਿਧਾਨੇ ਏਕਂ ਹਿਰਞ੍ਞਕੋਟਿਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿ. ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਰਟ੍ਠਵਾਸਿਨੋ ‘‘ਅਯਂ ਨਗਰਸੇਟ੍ਠਿ ਧਨਮੇਵ ਸਂਹਰਤਿ, ਏਵਰੂਪੇ ਚੇਤਿਯੇ ਜੇਟ੍ਠਕੋ ਭਵਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਗਾਮਵਾਸੀ ਪਨ ਕੋਟਿਧਨਂ ਪਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਜੇਟ੍ਠਕੋ ਜਾਤੋ’’ਤਿ ਉਜ੍ਝਾਯਿਂਸੁ. ਸੋ ਤੇਸਂ ਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਹਂ ਦ੍ਵੇ ਕੋਟਿਯੋ ਦਤ੍ਵਾ ਜੇਟ੍ਠਕੋ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਦ੍ਵੇ ਕੋਟਿਯੋ ਅਦਾਸਿ. ਇਤਰੋ ‘‘ਅਹਮੇਵ ਜੇਟ੍ਠਕੋ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਤਿਸ੍ਸੋ ਕੋਟਿਯੋ ਅਦਾਸਿ. ਏਵਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਨਗਰਵਾਸੀ ਅਟ੍ਠ ਕੋਟਿਯੋ ਅਦਾਸਿ. ਗਾਮਵਾਸਿਨੋ ਪਨ ਗੇਹੇ ਨਵਕੋਟਿਧਨਮੇਵ ਅਤ੍ਥਿ, ਨਗਰਵਾਸਿਨੋ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਕੋਟਿਧਨਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਗਾਮਵਾਸੀ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਸਚਾਹਂ ਨਵ ਕੋਟਿਯੋ ਦਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਯਂ ‘ਦਸ ਕੋਟਿਯੋ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’ਤਿ ਵਕ੍ਖਤਿ, ਅਥ ਮੇ ਨਿਦ੍ਧਨਭਾਵੋ ਪਞ੍ਞਾਯਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਅਹਂ ਏਤ੍ਤਕਞ੍ਚ ਧਨਂ ਦਸ੍ਸਾਮਿ, ਸਪੁਤ੍ਤਦਾਰੋ ਚ ਚੇਤਿਯਸ੍ਸ ਦਾਸੋ ਭਵਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਸਤ੍ਤ ਪੁਤ੍ਤੇ ਸਤ੍ਤ ਸੁਣਿਸਾਯੋ ਭਰਿਯਞ੍ਚ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਚੇਤਿਯਸ੍ਸ ਨਿਯ੍ਯਾਦੇਸਿ. ਰਟ੍ਠਵਾਸਿਨੋ ‘‘ਧਨਂ ਨਾਮ ਸਕ੍ਕਾ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤੁਂ, ਅਯਂ ਪਨ ਸਪੁਤ੍ਤਦਾਰੋ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਨਿਯ੍ਯਾਦੇਸਿ, ਅਯਮੇਵ ਜੇਟ੍ਠਕੋ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਤਂ ਜੇਟ੍ਠਕਂ ਕਰਿਂਸੁ. ਇਤਿ ਤੇ ਸੋਲ਼ਸਪਿ ਜਨਾ ਚੇਤਿਯਸ੍ਸ ਦਾਸਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਰਟ੍ਠਵਾਸਿਨੋ ਪਨ ਤੇ ਭੁਜਿਸ੍ਸੇ ਅਕਂਸੁ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਚੇਤਿਯਮੇਵ ਪਟਿਜਗ੍ਗਿਤ੍ਵਾ ਯਾਵਤਾਯੁਕਂ ਠਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਚੁਤਾ ਦੇਵਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਂਸੁ. ਤੇਸੁ ਏਕਂ ਬੁਦ੍ਧਨ੍ਤਰਂ ਦੇਵਲੋਕੇ ਵਸਨ੍ਤੇਸੁ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧੁਪ੍ਪਾਦੇ ਭਰਿਯਾ ਤਤੋ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਰਾਜਗਹੇ ਸੇਟ੍ਠਿਨੋ ਧੀਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਸਾ ਕੁਮਾਰਿਕਾਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਂ ਪਾਪੁਣਿ. ਅਦਿਟ੍ਠਸਚ੍ਚਸ੍ਸ ਪਨ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿ ਨਾਮ ਭਾਰਿਯਾਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਸਾਮਿਕੋ ਸਮ੍ਪਰਿਵਤ੍ਤਮਾਨੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨੇਸਾਦਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਸਹ ਦਸ੍ਸਨੇਨੇਵ ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਰਂ ਪੁਬ੍ਬਸਿਨੇਹੋ ਅਜ੍ਝੋਤ੍ਥਰਿ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ –
‘‘ਪੁਬ੍ਬੇਵ ਸਨ੍ਨਿਵਾਸੇਨ, ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਹਿਤੇਨ ਵਾ;
ਏਵਂ ਤਂ ਜਾਯਤੇ ਪੇਮਂ, ਉਪ੍ਪਲਂਵ ਯਥੋਦਕੇ’’ਤਿ. (ਜਾ. ੧.੨.੧੭੪);
ਸਾ ਪੁਬ੍ਬਸਿਨੇਹੇਨੇਵ ਨੇਸਾਦਕੁਲਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਪੁਤ੍ਤਾਪਿਸ੍ਸਾ ਦੇਵਲੋਕਾ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸਾ ਏਵ ਕੁਚ੍ਛਿਸ੍ਮਿਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਗਣ੍ਹਿਂਸੁ, ਸੁਣਿਸਾਯੋਪਿਸ੍ਸਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਤੇਸਂਯੇਵ ਗੇਹਂ ਅਗਮਂਸੁ. ਏਵਂ ਤੇ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤਦਾ ਚੇਤਿਯਂ ਪਟਿਜਗ੍ਗਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਾਨੁਭਾਵੇਨ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਂ ਪਤ੍ਤਾਤਿ.
ਕੁਕ੍ਕੁਟਮਿਤ੍ਤਨੇਸਾਦਵਤ੍ਥੁ ਅਟ੍ਠਮਂ.
੯. ਕੋਕਸੁਨਖਲੁਦ੍ਦਕਵਤ੍ਥੁ
ਯੋ ਅਪ੍ਪਦੁਟ੍ਠਸ੍ਸਾਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਕੋਕਂ ਨਾਮ ਸੁਨਖਲੁਦ੍ਦਕਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਸੋ ਕਿਰ ਏਕਦਿਵਸਂ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯੇ ਧਨੁਂ ਆਦਾਯ ਸੁਨਖਪਰਿਵੁਤੋ ਅਰਞ੍ਞਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਏਕਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਸਨ੍ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਕੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾਲ਼ਕਣ੍ਣਿ ਮੇ ਦਿਟ੍ਠੋ, ਅਜ੍ਜ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਥੇਰੋਪਿ ਗਾਮੇ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਕਤਭਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚੋ ਪੁਨ ਵਿਹਾਰਂ ਪਾਯਾਸਿ. ਇਤਰੋਪਿ ਅਰਞ੍ਞੇ ਵਿਚਰਿਤ੍ਵਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਲਭਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਚਾਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਪੁਨ ਥੇਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਜ੍ਜਾਹਂ ਇਮਂ ਕਾਲ਼ਕਣ੍ਣਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਂ ਗਤੋ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨ ਲਭਿਂ, ਇਦਾਨਿ ਮੇ ਪੁਨਪਿ ਅਭਿਮੁਖੋ ਜਾਤੋ, ਸੁਨਖੇਹਿ ਨਂ ਖਾਦਾਪੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਸਞ੍ਞਂ ਦਤ੍ਵਾ ਸੁਨਖੇ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸਿ. ਥੇਰੋਪਿ ‘‘ਮਾ ਏਵਂ ਕਰਿ ਉਪਾਸਕਾ’’ਤਿ ਯਾਚਿ. ਸੋ ‘‘ਅਜ੍ਜਾਹਂ ਤਵ ਸਮ੍ਮੁਖੀਭੂਤਤ੍ਤਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਨਾਲਤ੍ਥਂ, ਪੁਨਪਿ ਮੇ ਸਮ੍ਮੁਖੀਭਾਵਮਾਗਤੋਸਿ, ਖਾਦਾਪੇਸ੍ਸਾਮੇਵ ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਸੁਨਖੇ ਉਯ੍ਯੋਜੇਸਿ. ਥੇਰੋ ਵੇਗੇਨ ਏਕਂ ਰੁਕ੍ਖਂ ਅਭਿਰੁਹਿਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਸਪ੍ਪਮਾਣੇ ਠਾਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਸੁਨਖਾ ਰੁਕ੍ਖਂ ਪਰਿਵਾਰੇਸੁਂ. ਲੁਦ੍ਦਕੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਰੁਕ੍ਖਂ ਅਭਿਰੁਹਤੋਪਿ ਤੇ ਮੋਕ੍ਖੋ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਤਂ ਸਰਤੁਣ੍ਡੇਨ ਪਾਦਤਲੇ ਵਿਜ੍ਝਿ. ਥੇਰੋ ‘‘ਮਾ ਏਵਂ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ ਤਂ ਯਾਚਿਯੇਵ. ਇਤਰੋ ਤਸ੍ਸ ਯਾਚਨਂ ਅਨਾਦਿਯਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਵਿਜ੍ਝਿਯੇਵ. ਥੇਰੋ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਪਾਦਤਲੇ ਵਿਜ੍ਝਿਯਮਾਨੇ ਤਂ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਦੁਤਿਯਂ ਪਾਦਂ ਓਲਮ੍ਬਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਜ੍ਝਿਯਮਾਨੇ ਤਮ੍ਪਿ ਉਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਏਵਮਸ੍ਸ ਸੋ ਯਾਚਨਂ ਅਨਾਦਿਯਿਤ੍ਵਾਵ ਦ੍ਵੇਪਿ ਪਾਦਤਲਾਨਿ ਵਿਜ੍ਝਿਯੇਵ. ਥੇਰਸ੍ਸ ਸਰੀਰਂ ਉਕ੍ਕਾਹਿ ਆਦਿਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਵੇਦਨਾਨੁਵਤ੍ਤਿਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਤਿਂ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਪੇਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ, ਪਾਰੁਤਚੀਵਰਂ ਭਸ੍ਸਨ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਸਿ. ਤਂ ਪਤਮਾਨਂ ਕੋਕਂ ਸੀਸਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤਮੇਵ ਪਤਿ. ਸੁਨਖਾ ‘‘ਥੇਰੋ ਪਤਿਤੋ’’ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਯ ਚੀਵਰਨ੍ਤਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਾਮਿਕਂ ਲੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਖਾਦਨ੍ਤਾ ਅਟ੍ਠਿਮਤ੍ਤਾਵਸੇਸਂ ਕਰਿਂਸੁ. ਸੁਨਖਾ ਚੀਵਰਨ੍ਤਰਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਬਹਿ ਅਟ੍ਠਂਸੁ.
ਅਥ ਨੇਸਂ ਥੇਰੋ ਏਕਂ ਸੁਕ੍ਖਦਣ੍ਡਕਂ ਭਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਖਿਪਿ. ਸੁਨਖਾ ਥੇਰਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਸਾਮਿਕੋਵ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਖਾਦਿਤੋ’’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਅਰਞ੍ਞਂ ਪਵਿਸਿਂਸੁ. ਥੇਰੋ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਸਿ ‘‘ਮਮ ਚੀਵਰਨ੍ਤਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਏਸ ਨਟ੍ਠੋ, ਅਰੋਗਂ ਨੁ ਖੋ ਮੇ ਸੀਲ’’ਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਰੁਕ੍ਖਾ ਓਤਰਿਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸਬ੍ਬਂ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਆਰੋਚੇਤ੍ਵਾ – ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਮਮ ਚੀਵਰਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਸੋ ਉਪਾਸਕੋ ਨਟ੍ਠੋ, ਕਚ੍ਚਿ ਮੇ ਅਰੋਗਂ ਸੀਲਂ, ਅਤ੍ਥਿ ਮੇ ਸਮਣਭਾਵੋ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰੋਗਂ ਤੇ ਸੀਲਂ, ਅਤ੍ਥਿ ਤੇ ਸਮਣਭਾਵੋ, ਸੋ ਅਪ੍ਪਦੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਪਦੁਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਨਾਸਂ ਪਤ੍ਤੋ, ਨ ਕੇਵਲਞ੍ਚ ਇਦਾਨੇਵ, ਅਤੀਤੇਪਿ ਅਪ੍ਪਦੁਟ੍ਠਾਨਂ ਪਦੁਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਨਾਸਂ ਪਤ੍ਤੋਯੇਵਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤੋ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿ –
ਅਤੀਤੇ ਕਿਰੇਕੋ ਵੇਜ੍ਜੋ ਵੇਜ੍ਜਕਮ੍ਮਤ੍ਥਾਯ ਗਾਮਂ ਵਿਚਰਿਤ੍ਵਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਮ੍ਮਂ ਅਲਭਿਤ੍ਵਾ ਛਾਤਜ੍ਝਤ੍ਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਗਾਮਦ੍ਵਾਰੇ ਸਮ੍ਬਹੁਲੇ ਕੁਮਾਰਕੇ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤੇ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਇਮੇ ਸਪ੍ਪੇਨ ਡਂਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਿਕਿਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਆਹਾਰਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਰੁਕ੍ਖਬਿਲੇ ਸੀਸਂ ਨਿਹਰਿਤ੍ਵਾ ਨਿਪਨ੍ਨਂ ਸਪ੍ਪਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ, ‘‘ਅਮ੍ਭੋ, ਕੁਮਾਰਕਾ ਏਸੋ ਸਾਲ਼ਿਕਪੋਤਕੋ, ਗਣ੍ਹਥ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਅਥੇਕੋ ਕੁਮਾਰਕੋ ਸਪ੍ਪਂ ਗੀਵਾਯਂ ਦਲ਼੍ਹਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨੀਹਰਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਸਪ੍ਪਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਵਿਰਵਨ੍ਤੋ ਅਵਿਦੂਰੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਵੇਜ੍ਜਸ੍ਸ ਮਤ੍ਥਕੇ ਖਿਪਿ. ਸਪ੍ਪੋ ਵੇਜ੍ਜਸ੍ਸ ਖਨ੍ਧਟ੍ਠਿਕਂ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਦਲ਼੍ਹਂ ਡਂਸਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਜੀਵਿਤਕ੍ਖਯਂ ਪਾਪੇਸਿ, ਏਵਮੇਸ ਕੋਕੋ ਸੁਨਖਲੁਦ੍ਦਕੋ ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਅਪ੍ਪਦੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਪਦੁਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ ਵਿਨਾਸਂ ਪਤ੍ਤੋਯੇਵਾਤਿ.
ਸਤ੍ਥਾ ਇਮਂ ਅਤੀਤਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੨੫. ‘‘ਯੋ ਅਪ੍ਪਦੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਨਰਸ੍ਸ ਦੁਸ੍ਸਤਿ, ਸੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਪੋਸਸ੍ਸ ਅਨਙ੍ਗਣਸ੍ਸ;
ਤਮੇਵ ਬਾਲਂ ਪਚ੍ਚੇਤਿ ਪਾਪਂ, ਸੁਖੁਮੋ ਰਜੋ ਪਟਿਵਾਤਂਵ ਖਿਤ੍ਤੋ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਅਪ੍ਪਦੁਟ੍ਠਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਾ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤਾਨਂ ਵਾ ਅਦੁਟ੍ਠਸ੍ਸ. ਨਰਸ੍ਸਾਤਿ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ. ਦੁਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਪਰਜ੍ਝਤਿ. ਸੁਦ੍ਧਸ੍ਸਾਤਿ ਨਿਰਪਰਾਧਸ੍ਸੇਵ. ਪੋਸਸ੍ਸਾਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਅਪਰੇਨਾਕਾਰੇਨ ਸਤ੍ਤਾਧਿਵਚਨਮੇਵ. ਅਨਙ੍ਗਣਸ੍ਸਾਤਿ ਨਿਕ੍ਕਿਲੇਸਸ੍ਸ. ਪਚ੍ਚੇਤੀਤਿ ਪਤਿਏਤਿ. ਪਟਿਵਾਤਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਏਕੇਨ ਪੁਰਿਸੇਨ ਪਟਿਵਾਤੇ ਠਿਤਂ ਪਹਰਿਤੁਕਾਮਤਾਯ ਖਿਤ੍ਤੋ ਸੁਖੁਮੋ ਰਜੋਤਿ ਤਮੇਵ ਪੁਰਿਸਂ ਪਚ੍ਚੇਤਿ, ਤਸ੍ਸੇਵ ਉਪਰਿ ਪਤਤਿ, ਏਵਮੇਵ ਯੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਅਪਦੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਪਾਣਿਪ੍ਪਹਰਾਦੀਨਿ ਦਦਨ੍ਤੋ ਪਦੁਸ੍ਸਤਿ, ਤਮੇਵ ਬਾਲਂ ਦਿਟ੍ਠੇਵ ਧਮ੍ਮੇ, ਸਮ੍ਪਰਾਯੇ ਵਾ ਨਿਰਯਾਦੀਸੁ ਵਿਪਚ੍ਚਮਾਨਂ ਤਂ ਪਾਪਂ ਵਿਪਾਕਦੁਕ੍ਖਵਸੇਨ ਪਚ੍ਚੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਰਹਤ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿ, ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਪਰਿਸਾਯਪਿ ਸਾਤ੍ਥਿਕਾ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਅਹੋਸੀਤਿ.
ਕੋਕਸੁਨਖਲੁਦ੍ਦਕਵਤ੍ਥੁ ਨਵਮਂ.
੧੦. ਮਣਿਕਾਰਕੁਲੂਪਕਤਿਸ੍ਸਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ
ਗਬ੍ਭਮੇਕੇਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਮਣਿਕਾਰਕੁਲੂਪਕਂ ਤਿਸ੍ਸਤ੍ਥੇਰਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਸੋ ਕਿਰ ਥੇਰੋ ਏਕਸ੍ਸ ਮਣਿਕਾਰਸ੍ਸ ਕੁਲੇ ਦ੍ਵਾਦਸ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਭੁਞ੍ਜਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਕੁਲੇ ਜਯਮ੍ਪਤਿਕਾ ਮਾਤਾਪਿਤੁਟ੍ਠਾਨੇ ਠਤ੍ਵਾ ਥੇਰਂ ਪਟਿਜਗ੍ਗਿਂਸੁ. ਅਥੇਕਦਿਵਸਂ ਸੋ ਮਣਿਕਾਰੋ ਥੇਰਸ੍ਸ ਪੁਰਤੋ ਮਂਸਂ ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਰਾਜਾ ਪਸੇਨਦਿ ਕੋਸਲੋ ਏਕਂ ਮਣਿਰਤਨਂ ‘‘ਇਮਂ ਧੋਵਿਤ੍ਵਾ ਵਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਪਹਿਣਤੂ’’ਤਿ ਪੇਸੇਸਿ. ਮਣਿਕਾਰੋ ਸਲੋਹਿਤੇਨੇਵ ਹਤ੍ਥੇਨ ਤਂ ਪਟਿਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪੇਲ਼ਾਯ ਉਪਰਿ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥਧੋਵਨਤ੍ਥਂ ਅਨ੍ਤੋ ਪਾਵਿਸਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਗੇਹੇ ਪੋਸਾਵਨਿਯਕੋਞ੍ਚਸਕੁਣੋ ਅਤ੍ਥਿ. ਸੋ ਲੋਹਿਤਗਨ੍ਧੇਨ ਮਂਸਸਞ੍ਞਾਯ ਤਂ ਮਣਿਂ ਥੇਰਸ੍ਸ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਸ੍ਸੇਵ ਗਿਲਿ. ਮਣਿਕਾਰੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਣਿਂ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ‘‘ਮਣਿ ਕੇਨ ਗਹਿਤੋ’’ਤਿ ਭਰਿਯਞ੍ਚ ਪੁਤ੍ਤਕੇ ਚ ਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਤੇਹਿ ‘‘ਨ ਗਣ੍ਹਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਥੇਰੇਨ ਗਹਿਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਭਰਿਯਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂ ਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਥੇਰੇਨ ਮਣਿ ਗਹਿਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ. ਸਾ, ਸਾਮਿ, ਮਾ ਏਵਂ ਅਵਚ, ਏਤ੍ਤਕਂ ਕਾਲਂ ਮਯਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਵਜ੍ਜਂ ਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬਂ, ਨ ਸੋ ਮਣਿਂ ਗਣ੍ਹਾਤੀਤਿ. ਮਣਿਕਾਰੋ ਥੇਰਂ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਮਣਿਰਤਨਂ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਗਹਿਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਨ ਗਣ੍ਹਾਮਿ, ਉਪਾਸਕਾਤਿ. ਭਨ੍ਤੇ, ਨ ਇਧ ਅਞ੍ਞੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਤੁਮ੍ਹੇਹਿਯੇਵ ਗਹਿਤੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਦੇਥ ਮੇ ਮਣਿਰਤਨਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਤੇ ਪੁਨ ਭਰਿਯਂ ਆਹ – ‘‘ਥੇਰੇਨੇਵ ਮਣਿ ਗਹਿਤੋ, ਪੀਲ਼ੇਤ੍ਵਾ ਨਂ ਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਸਾ, ਸਾਮਿ, ਮਾ ਨੋ ਨਾਸਯਿ, ਵਰਂ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਦਾਸਬ੍ਯਂ ਉਪਗਨ੍ਤੁਂ, ਨ ਚ ਥੇਰਂ ਏਵਰੂਪਂ ਵਤ੍ਤੁਨ੍ਤਿ. ਸੋ ‘‘ਸਬ੍ਬੇਵ ਮਯਂ ਦਾਸਤ੍ਤਂ ਉਪਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਮਣਿਮੂਲਂ ਨ ਅਗ੍ਘਾਮਾ’’ਤਿ ਰਜ੍ਜੁਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਥੇਰਸ੍ਸ ਸੀਸਂ ਵੇਠੇਤ੍ਵਾ ਦਣ੍ਡੇਨ ਘਟ੍ਟੇਸਿ. ਥੇਰਸ੍ਸ ਸੀਸਤੋ ਚ ਕਣ੍ਣਨਾਸਾਹਿ ਚ ਲੋਹਿਤਂ ਪਗ੍ਘਰਿ, ਅਕ੍ਖੀਨਿ ਨਿਕ੍ਖਮਨਾਕਾਰਪ੍ਪਤ੍ਤਾਨਿ ਅਹੇਸੁਂ, ਸੋ ਵੇਦਨਾਪਮਤ੍ਤੋ ਭੂਮਿਯਂ ਪਤਿ. ਕੋਞ੍ਚੋ ਲੋਹਿਤਗਨ੍ਧੇਨਾ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਲੋਹਿਤਂ ਪਿਵਿ. ਅਥ ਨਂ ਮਣਿਕਾਰੋ ਥੇਰੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਕੋਧਵੇਗੇਨ ‘‘ਤ੍ਵਂ ਕਿਂ ਕਰੋਸੀ’’ਤਿ ਪਾਦੇਨ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਖਿਪਿ. ਸੋ ਏਕਪ੍ਪਹਾਰੇਨੇਵ ਮਰਿਤ੍ਵਾ ਉਤ੍ਤਾਨੋ ਅਹੋਸਿ.
ਥੇਰੋ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ, ਉਪਾਸਕ, ਸੀਸੇ ਵੇਠਨਂ ਤਾਵ ਮੇ ਸਿਥਿਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਕੋਞ੍ਚਂ ਓਲੋਕੇਹਿ ‘‘ਮਤੋ ਵਾ, ਨੋ ਵਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਸੋ ਆਹ – ‘‘ਏਸੋ ਵਿਯ ਤ੍ਵਮ੍ਪਿ ਮਰਿਸ੍ਸਸੀ’’ਤਿ. ਉਪਾਸਕ, ਇਮਿਨਾ ਸੋ ਮਣਿ ਗਿਲਿਤੋ, ਸਚੇ ਅਯਂ ਨ ਅਮਰਿਸ੍ਸਾ, ਨ ਤੇ ਅਹਂ ਮਰਨ੍ਤੋਪਿ ਮਣਿਂ ਆਚਿਕ੍ਖਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਉਦਰਂ ਫਾਲੇਤ੍ਵਾ ਮਣਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਪਵੇਧੇਨ੍ਤੋ ਸਂਵਿਗ੍ਗਮਾਨਸੋ ਥੇਰਸ੍ਸ ਪਾਦਮੂਲੇ ਨਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਖਮਥ, ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਜਾਨਨ੍ਤੇਨ ਮਯਾ ਕਤ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ. ਉਪਾਸਕ, ਨੇਵ ਤੁਯ੍ਹਂ ਦੋਸੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਨ ਮਯ੍ਹਂ, ਵਟ੍ਟਸ੍ਸੇਵੇਸ ਦੋਸੋ, ਖਮਾਮਿ ਤੇਤਿ. ਭਨ੍ਤੇ, ਸਚੇ ਮੇ ਖਮਥ, ਪਕਤਿਨਿਯਾਮੇਨੇਵ ਮੇ ਗੇਹੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖਂ ਗਣ੍ਹਥਾਤਿ. ‘‘ਉਪਾਸਕ, ਨ ਦਾਨਾਹਂ ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਰੇਸਂ ਗੇਹਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤੋਛਦਨਂ ਪਵਿਸਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਨ੍ਤੋਗੇਹਪਵੇਸਨਸ੍ਸੇਵ ਹਿ ਅਯਂ ਦੋਸੋ, ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਾਦੇਸੁ ਆਵਹਨ੍ਤੇਸੁ ਗੇਹਦ੍ਵਾਰੇ ਠਿਤੋਵ ਭਿਕ੍ਖਂ ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਧੁਤਙ੍ਗਂ ਸਮਾਦਾਯ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
‘‘ਪਚ੍ਚਤਿ ਮੁਨਿਨੋ ਭਤ੍ਤਂ, ਥੋਕਂ ਥੋਕਂ ਕੁਲੇ ਕੁਲੇ;
ਪਿਣ੍ਡਿਕਾਯ ਚਰਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਤ੍ਥਿ ਜਙ੍ਘਬਲਂ ਮਮਾ’’ਤਿ. (ਥੇਰਗਾ. ੨੪੮) –
ਇਦਞ੍ਚ ਪਨ ਵਤ੍ਵਾ ਥੇਰੋ ਤੇਨੇਵ ਬ੍ਯਾਧਿਨਾ ਨ ਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿ. ਕੋਞ੍ਚੋ ਮਣਿਕਾਰਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾਯ ਕੁਚ੍ਛਿਸ੍ਮਿਂ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਂ ਗਣ੍ਹਿ. ਮਣਿਕਾਰੋ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਮਣਿਕਾਰਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ਥੇਰੇ ਮੁਦੁਚਿਤ੍ਤਤਾਯ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦੇਵਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਤੇਸਂ ਅਭਿਸਮ੍ਪਰਾਯਂ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਧੇਕਚ੍ਚੇ ਗਬ੍ਭੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਏਕਚ੍ਚੇ ਪਾਪਕਾਰਿਨੋ ਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਏਕਚ੍ਚੇ ਕਤਕਲ੍ਯਾਣਾ ਦੇਵਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਅਨਾਸਵਾ ਪਨ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੨੬. ‘‘ਗਬ੍ਭਮੇਕੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਨਿਰਯਂ ਪਾਪਕਮ੍ਮਿਨੋ;
ਸਗ੍ਗਂ ਸੁਗਤਿਨੋ ਯਨ੍ਤਿ, ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਨਾਸਵਾ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਗਬ੍ਭਨ੍ਤਿ ਇਧ ਮਨੁਸ੍ਸਗਬ੍ਭੋਵ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤੋ. ਸੇਸਮੇਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਤ੍ਥਮੇਵ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਮਣਿਕਾਰਕੁਲੂਪਕਤਿਸ੍ਸਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁ ਦਸਮਂ.
੧੧. ਤਯੋਜਨਵਤ੍ਥੁ
ਨ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖੇਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਤਯੋ ਜਨੇ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਸਤ੍ਥਰਿ ਕਿਰ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੇ ਸਮ੍ਬਹੁਲਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਤ੍ਥੁ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਾਯ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਏਕਂ ਗਾਮਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਵਿਸਿਂਸੁ. ਗਾਮਵਾਸਿਨੋ ਤੇ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇ ਆਦਾਯ ਆਸਨਸਾਲਾਯ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਯਾਗੁਖਜ੍ਜਕਂ ਦਤ੍ਵਾ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਵੇਲਂ ਆਗਮਯਮਾਨਾ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਣਨ੍ਤਾ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਭਤ੍ਤਂ ਪਚਿਤ੍ਵਾ ਸੂਪਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ ਧੂਪਯਮਾਨਾਯ ਏਕਿਸ੍ਸਾ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਭਾਜਨਤੋ ਅਗ੍ਗਿਜਾਲਾ ਉਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਛਦਨਂ ਗਣ੍ਹਿ. ਤਤੋ ਏਕਂ ਤਿਣਕਰਲ਼ਂ ਉਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਜਲਮਾਨਂ ਆਕਾਸਂ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਏਕੋ ਕਾਕੋ ਆਕਾਸੇਨ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥ ਗੀਵਂ ਪਵੇਸੇਤ੍ਵਾ ਤਿਣਵਲ੍ਲਿਵੇਠਿਤੋ ਝਾਯਿਤ੍ਵਾ ਗਾਮਮਜ੍ਝੇ ਪਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਅਹੋ ਭਾਰਿਯਂ ਕਮ੍ਮਂ, ਪਸ੍ਸਥਾਵੁਸੋ, ਕਾਕੇਨ ਪਤ੍ਤਂ ਵਿਪ੍ਪਕਾਰਂ, ਇਮਿਨਾ ਕਤਕਮ੍ਮਂ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਕੋ ਜਾਨਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਤ੍ਥਾਰਮਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਂ ਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੁ.
ਅਪਰੇਸਮ੍ਪਿ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਤ੍ਥੁ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਾਯ ਨਾਵਂ ਅਭਿਰੁਯ੍ਹ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾਨਂ ਨਾਵਾ ਸਮੁਦ੍ਦੇ ਨਿਚ੍ਚਲਾ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ‘‘ਕਾਲ਼ਕਣ੍ਣਿਨਾ ਏਤ੍ਥ ਭਵਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਸਲਾਕਂ ਵਿਚਾਰੇਸੁਂ. ਨਾਵਿਕਸ੍ਸ ਚ ਭਰਿਯਾ ਪਠਮਵਯੇ ਠਿਤਾ ਦਸ੍ਸਨੀਯਾ ਪਾਸਾਦਿਕਾ, ਸਲਾਕਾ ਤਸ੍ਸਾ ਪਾਪੁਣਿ. ‘‘ਸਲਾਕਂ ਪੁਨ ਵਿਚਾਰੇਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਯਾਵਤਤਿਯਂ ਵਿਚਾਰੇਸੁਂ, ਤਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਮ੍ਪਿ ਤਸ੍ਸਾ ਏਵ ਪਾਪੁਣਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ‘‘ਕਿਂ, ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਨਾਵਿਕਸ੍ਸ ਮੁਖਂ ਓਲੋਕੇਸੁਂ. ਨਾਵਿਕੋ ‘‘ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਏਕਿਸ੍ਸਾ ਅਤ੍ਥਾਯ ਮਹਾਜਨਂ ਨਾਸੇਤੁਂ, ਉਦਕੇ ਨਂ ਖਿਪਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਸਾ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਉਦਕੇ ਖਿਪਿਯਮਾਨਾ ਮਰਣਭਯਤਜ੍ਜਿਤਾ ਵਿਰਵਂ ਅਕਾਸਿ. ਤਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਨਾਵਿਕੋ ਕੋ ਅਤ੍ਥੋ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਆਭਰਣੇਹਿ ਨਟ੍ਠੇਹਿ, ਸਬ੍ਬਾਭਰਣਾਨਿ ਓਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਪਿਲੋਤਿਕਂ ਨਿਵਾਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਛਡ੍ਡੇਥ ਨਂ, ਅਹਂ ਪਨੇਤਂ ਉਦਕਪਿਟ੍ਠੇ ਪ੍ਲਵਮਾਨਂ ਦਟ੍ਠੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮੀ ਤਸ੍ਮਾ ਯਥਾ ਨਂ ਅਹਂ ਨ ਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਤਥਾ ਏਕਂ ਵਾਲੁਕਕੁਟਂ ਗੀਵਾਯ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਸਮੁਦ੍ਦੇ ਖਿਪਥਾਤਿ. ਤੇ ਤਥਾ ਕਰਿਂਸੁ. ਤਮ੍ਪਿ ਪਤਿਤਟ੍ਠਾਨੇਯੇਵ ਮਚ੍ਛਕਚ੍ਛਪਾ ਵਿਲੁਮ੍ਪਿਂਸੁ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਞਤ੍ਵਾ ‘‘ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਕੋ ਅਞ੍ਞੋ ਏਤਿਸ੍ਸਾ ਇਤ੍ਥਿਯਾ ਕਤਕਮ੍ਮਂ ਜਾਨਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਤਸ੍ਸਾ ਕਮ੍ਮਂ ਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਇਚ੍ਛਿਤਟ੍ਠਾਨਂ ਪਤ੍ਵਾ ਨਾਵਾਤੋ ਓਰੁਯ੍ਹ ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੁ.
ਅਪਰੇਪਿ ਸਤ੍ਤ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਤ੍ਥੁ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਾਯ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਸਾਯਂ ਏਕਂ ਵਿਹਾਰਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਵਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ. ਏਕਸ੍ਮਿਞ੍ਚ ਲੇਣੇ ਸਤ੍ਤ ਮਞ੍ਚਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂ ਤਦੇਵ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਨਿਪਨ੍ਨਾਨਂ ਰਤ੍ਤਿਭਾਗੇ ਕੂਟਾਗਾਰਮਤ੍ਤੋ ਪਾਸਾਣੋ ਪਵਟ੍ਟਮਾਨੋ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਲੇਣਦ੍ਵਾਰਂ ਪਿਦਹਿ. ਨੇਵਾਸਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ‘‘ਮਯਂ ਇਮਂ ਲੇਣਂ ਆਗਨ੍ਤੁਕਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਾਪਯਿਮ੍ਹਾ, ਅਯਞ੍ਚ ਮਹਾਪਾਸਾਣੋ ਲੇਣਦ੍ਵਾਰਂ ਪਿਦਹਨ੍ਤੋ ਅਟ੍ਠਾਸਿ, ਅਪਨੇਸ੍ਸਾਮ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਸਮਨ੍ਤਾ ਸਤ੍ਤਹਿ ਗਾਮੇਹਿ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤੇਤ੍ਵਾ ਵਾਯਮਨ੍ਤਾਪਿ ਠਾਨਾ ਚਾਲੇਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿਂਸੁ. ਅਨ੍ਤੋ ਪਵਿਟ੍ਠਭਿਕ੍ਖੂਪਿ ਵਾਯਮਿਂਸੁਯੇਵ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਪਾਸਾਣਂ ਚਾਲੇਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿਂਸੁ. ਆਗਨ੍ਤੁਕਾ ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਛਾਤਜ੍ਝਤ੍ਤਾ ਮਹਾਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨੁਭਵਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਪਾਸਾਣੋ ਸਯਮੇਵ ਪਵਟ੍ਟਿਤ੍ਵਾ ਅਪਗਤੋ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਇਮਂ ਪਾਪਂ ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਕੋ ਜਾਨਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੁ. ਤੇ ਪੁਰਿਮੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਨ੍ਤਰਾਮਗ੍ਗੇ ਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬੇ ਏਕਤੋਵ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਕਤਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਦਿਟ੍ਠਾਨੁਭੂਤਾਨਿ ਕਾਰਣਾਨਿ ਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ.
ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਤੇਸਂ ਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਾਸਿ – ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੋ ਤਾਵ ਕਾਕੋ ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤਕਮ੍ਮਮੇਵ ਅਨੁਭੋਸਿ. ਅਤੀਤਕਾਲੇ ਹਿ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਏਕੋ ਕਸ੍ਸਕੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਗੋਣਂ ਦਮੇਨ੍ਤੋ ਦਮੇਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ. ਸੋ ਹਿਸ੍ਸ ਗੋਣੋ ਥੋਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨਿਪਜ੍ਜਿ, ਪੋਥੇਤ੍ਵਾ ਉਟ੍ਠਾਪਿਤੋਪਿ ਥੋਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਨਪਿ ਤਥੇਵ ਨਿਪਜ੍ਜਿ. ਸੋ ਵਾਯਮਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਦਮੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਕੋਧਾਭਿਭੂਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ‘ਇਤੋ ਦਾਨਿ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸੁਖਂ ਨਿਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਸੀ’ਤਿ ਪਲਾਲਪਿਣ੍ਡਂ ਵਿਯ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਪਲਾਲੇਨ ਤਸ੍ਸ ਗੀਵਂ ਪਲਿਵੇਠੇਤ੍ਵਾ ਅਗ੍ਗਿਮਦਾਸਿ, ਗੋਣੋ ਤਤ੍ਥੇਵ ਝਾਯਿਤ੍ਵਾ ਮਤੋ. ਤਦਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੇਨ ਕਾਕੇਨ ਤਂ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਕਤਂ. ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕੇਨ ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਨਿਰਯੇ ਪਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪਾਕਾਵਸੇਸੇਨ ਸਤ੍ਤਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਕਾਕਯੋਨਿਯਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਏਵਮੇਵ ਆਕਾਸੇ ਝਾਯਿਤ੍ਵਾਵ ਮਤੋ’’ਤਿ.
ਸਾਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਤ੍ਥੀ ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤਕਮ੍ਮਮੇਵ ਅਨੁਭੋਸਿ. ਸਾ ਹਿ ਅਤੀਤੇ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਏਕਸ੍ਸ ਗਹਪਤਿਕਸ੍ਸ ਭਰਿਯਾ ਉਦਕਹਰਣਕੋਟ੍ਟਨਪਚਨਾਦੀਨਿ ਸਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਾਨਿ ਸਹਤ੍ਥੇਨੇਵ ਅਕਾਸਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਏਕੋ ਸੁਨਖੋ ਤਂ ਗੇਹੇ ਸਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਾਨਿ ਕੁਰੁਮਾਨਂ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋਵ ਨਿਸੀਦਤਿ. ਖੇਤ੍ਤੇ ਭਤ੍ਤਂ ਹਰਨ੍ਤਿਯਾ ਦਾਰੁਪਣ੍ਣਾਦੀਨਂ ਵਾ ਅਤ੍ਥਾਯ ਅਰਞ੍ਞਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਯਾ ਤਾਯ ਸਦ੍ਧਿਂਯੇਵ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਦਹਰਮਨੁਸ੍ਸਾ ‘‘ਅਮ੍ਭੋ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਸੁਨਖਲੁਦ੍ਦਕੋ, ਅਜ੍ਜ ਮਯਂ ਮਂਸੇਨ ਭੁਞ੍ਜਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਉਪ੍ਪਣ੍ਡੇਨ੍ਤਿ. ਸਾ ਤੇਸਂ ਕਥਾਯ ਮਙ੍ਕੁ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸੁਨਖਂ ਲੇਡ੍ਡੁਦਣ੍ਡਾਦੀਹਿ ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਪਲਾਪੇਤਿ, ਸੁਨਖੋ ਨਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਅਨੁਬਨ੍ਧਤਿ. ਸੋ ਕਿਰਸ੍ਸਾ ਤਤਿਯੇ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਭਤ੍ਤਾ ਅਹੋਸਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਿਨੇਹਂ ਛਿਨ੍ਦਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਹਿ ਅਨਮਤਗ੍ਗੇ ਸਂਸਾਰੇ ਜਾਯਾ ਵਾ ਪਤਿ ਵਾ ਅਭੂਤਪੁਬ੍ਬਾ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਵਿਦੂਰੇ ਪਨ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਞਾਤਕੇਸੁ ਅਧਿਮਤ੍ਤੋ ਸਿਨੇਹੋ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਸੁਨਖੋ ਤਂ ਵਿਜਹਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਸਾ ਤਸ੍ਸ ਕੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਖੇਤ੍ਤਂ ਸਾਮਿਕਸ੍ਸ ਯਾਗੁਂ ਹਰਮਾਨਾ ਰਜ੍ਜੁਂ ਉਚ੍ਛਙ੍ਗੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਗਮਾਸਿ, ਸੁਨਖੋ ਤਾਯੇਵ ਸਦ੍ਧਿਂ ਗਤੋ. ਸਾ ਸਾਮਿਕਸ੍ਸ ਯਾਗੁਂ ਦਤ੍ਵਾ ਤੁਚ੍ਛਕੁਟਂ ਆਦਾਯ ਏਕਂ ਉਦਕਟ੍ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਕੁਟਂ ਵਾਲੁਕਾਯ ਪੂਰੇਤ੍ਵਾ ਸਮੀਪੇ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਸ੍ਸ ਸੁਨਖਸ੍ਸ ਸਦ੍ਦਮਕਾਸਿ. ਸੁਨਖੋ ‘‘ਚਿਰਸ੍ਸਂ ਵਤ ਮੇ ਅਜ੍ਜ ਮਧੁਰਕਥਾ ਲਦ੍ਧਾ’’ਤਿ ਨਙ੍ਗੁਟ੍ਠਂ ਚਾਲੇਨ੍ਤੋ ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਸਾ ਤਂ ਗੀਵਾਯਂ ਦਲ਼੍ਹਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਏਕਾਯ ਰਜ੍ਜੁਕੋਟਿਯਾ ਕੁਟਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਰਜ੍ਜੁਕੋਟਿਂ ਸੁਨਖਸ੍ਸ ਗੀਵਾਯਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਕੁਟਂ ਉਦਕਾਭਿਮੁਖਂ ਪਵਟ੍ਟੇਸਿ. ਸੁਨਖੋ ਕੁਟਂ ਅਨੁਬਨ੍ਧਨ੍ਤੋ ਉਦਕੇ ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਸਾ ਤਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕੇਨ ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਨਿਰਯੇ ਪਚ੍ਚਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪਾਕਾਵਸੇਸੇਨ ਅਤ੍ਤਭਾਵਸਤੇ ਵਾਲੁਕਕੁਟਂ ਗੀਵਾਯਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਉਦਕੇ ਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾ ਕਾਲਮਕਾਸੀਤਿ.
ਤੁਮ੍ਹੇਹਿਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤਕਮ੍ਮਮੇਵ ਅਨੁਭੂਤਂ. ਅਤੀਤਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਬਾਰਾਣਸਿਵਾਸਿਨੋ ਸਤ੍ਤ ਗੋਪਾਲਕਦਾਰਕਾ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਅਟਵਿਪਦੇਸੇ ਸਤ੍ਤਾਹਵਾਰੇਨ ਗਾਵਿਯੋ ਵਿਚਰਨ੍ਤਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਗਾਵਿਯੋ ਵਿਚਾਰੇਤ੍ਵਾ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਏਕਂ ਮਹਾਗੋਧਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਨੁਬਨ੍ਧਿਂਸੁ. ਗੋਧਾ ਪਲਾਯਿਤ੍ਵਾ ਏਕਂ ਵਮ੍ਮਿਕਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਵਮ੍ਮਿਕਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤ ਛਿਦ੍ਦਾਨਿ, ਦਾਰਕਾ ‘‘ਮਯਂ ਦਾਨਿ ਗਹੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮ, ਸ੍ਵੇ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਏਕੇਕੋ ਏਕੇਕਂ ਸਾਖਭਙ੍ਗਮੁਟ੍ਠਿਂ ਆਦਾਯ ਸਤ੍ਤਪਿ ਜਨਾ ਸਤ੍ਤ ਛਿਦ੍ਦਾਨਿ ਪਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਿਂਸੁ. ਤੇ ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਤਂ ਗੋਧਂ ਅਮਨਸਿਕਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ਗਾਵਿਯੋ ਵਿਚਾਰੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਗਾਵਿਯੋ ਆਦਾਯ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਤਂ ਵਮ੍ਮਿਕਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਸਤਿਂ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਾ ਨੁ ਖੋ ਤਸ੍ਸਾ ਗੋਧਾਯ ਪਵਤ੍ਤੀ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਿਦਹਿਤਾਨਿ ਛਿਦ੍ਦਾਨਿ ਵਿਵਰਿਂਸੁ. ਗੋਧਾ ਜੀਵਿਤੇ ਨਿਰਾਲਯਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਿਚਮ੍ਮਾਵਸੇਸਾ ਪਵੇਧਮਾਨਾ ਨਿਕ੍ਖਮਿ. ਤੇ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਨੁਕਮ੍ਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਮਾ ਨਂ ਮਾਰੇਥ, ਸਤ੍ਤਾਹਂ ਛਿਨ੍ਨਭਤ੍ਤਾ ਜਾਤਾ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਪਿਟ੍ਠਿਂ ਪਰਿਮਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੁਖੇਨ ਗਚ੍ਛਾਹੀ’’ਤਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਸੁਂ. ਤੇ ਗੋਧਾਯ ਅਮਾਰਿਤਤ੍ਤਾ ਨਿਰਯੇ ਤਾਵ ਨ ਪਚ੍ਚਿਂਸੁ. ਤੇ ਪਨ ਸਤ੍ਤ ਜਨਾ ਏਕਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਚੁਦ੍ਦਸਸੁ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇਸੁ ਸਤ੍ਤ ਸਤ੍ਤ ਦਿਵਸਾਨਿ ਛਿਨ੍ਨਭਤ੍ਤਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਤਦਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਸਤ੍ਤਹਿ ਗੋਪਾਲਕੇਹਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਤਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਸਤ੍ਥਾ ਤੇਹਿ ਪੁਟ੍ਠਪੁਟ੍ਠਂ ਪਞ੍ਹਂ ਬ੍ਯਾਕਾਸਿ.
ਅਥੇਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਆਹ – ‘‘ਕਿਂ ਪਨ, ਭਨ੍ਤੇ, ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇ ਉਪ੍ਪਤਿਤਸ੍ਸਪਿ ਸਮੁਦ੍ਦਂ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਸ੍ਸਾਪਿ ਪਬ੍ਬਤਨ੍ਤਰਂ ਪਵਿਟ੍ਠਸ੍ਸਾਪਿ ਮੋਕ੍ਖੋ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਏਵਮੇਤਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਆਕਾਸਾਦੀਸੁਪਿ ਏਕਪਦੇਸੋਪਿ ਨਤ੍ਥਿ, ਯਤ੍ਥ ਠਿਤੋ ਪਾਪਕਮ੍ਮਤੋ ਮੁਚ੍ਚੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੨੭. ‘‘ਨ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖੇ ਨ ਸਮੁਦ੍ਦਮਜ੍ਝੇ, ਨ ਪਬ੍ਬਤਾਨਂ ਵਿਵਰਂ ਪਵਿਸ੍ਸ;
ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀ ਸੋ ਜਗਤਿਪ੍ਪਦੇਸੋ, ਯਤ੍ਥਟ੍ਠਿਤੋ ਮੁਚ੍ਚੇਯ੍ਯ ਪਾਪਕਮ੍ਮਾ’’ਤਿ.
ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਸਚੇ ਹਿ ਕੋਚਿ ‘‘ਇਮਿਨਾ ਉਪਾਯੇਨ ਪਾਪਕਮ੍ਮਤੋ ਮੁਚ੍ਚਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖੇ ਵਾ ਨਿਸੀਦੇਯ੍ਯ, ਚਤੁਰਾਸੀਤਿਯੋਜਨਸਹਸ੍ਸਗਮ੍ਭੀਰਂ ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦਂ ਵਾ ਪਵਿਸੇਯ੍ਯ, ਪਬ੍ਬਤਨ੍ਤਰੇ ਵਾ ਨਿਸੀਦੇਯ੍ਯ, ਨੇਵ ਪਾਪਕਮ੍ਮਤੋ ਮੁਚ੍ਚੇਯ੍ਯ. ਪੁਰਤ੍ਥਿਮਾਦੀਸੁ ਜਗਤਿਪਦੇਸੇਸੁ ਪਥਵੀਭਾਗੇਸੁ ਨ ਸੋ ਵਾਲਗ੍ਗਮਤ੍ਤੋਪਿ ਓਕਾਸੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਯਤ੍ਥ ਠਿਤੋ ਪਾਪਕਮ੍ਮਤੋ ਮੁਚ੍ਚਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਾਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੁ, ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਮਹਾਜਨਸ੍ਸਾਪਿ ਸਾਤ੍ਥਿਕਾ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਾ ਅਹੋਸੀਤਿ.
ਤਯੋਜਨਵਤ੍ਥੁ ਏਕਾਦਸਮਂ.
੧੨. ਸੁਪ੍ਪਬੁਦ੍ਧਸਕ੍ਯਵਤ੍ਥੁ
ਨ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖੇਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਨਿਗ੍ਰੋਧਾਰਾਮੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਸੁਪ੍ਪਬੁਦ੍ਧਂ ਸਕ੍ਕਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਸੋ ਕਿਰ ‘‘ਅਯਂ ਮਮ ਧੀਤਰਂ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੋ ਚ, ਮਮ ਪੁਤ੍ਤਂ ਪਬ੍ਬਾਜੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਵੇਰਿਟ੍ਠਾਨੇ ਠਿਤੋ ਚਾ’’ਤਿ ਇਮੇਹਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਸਤ੍ਥਰਿ ਆਘਾਤਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ‘‘ਨ ਦਾਨਿਸ੍ਸ ਨਿਮਨ੍ਤਨਟ੍ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭੁਞ੍ਜਿਤੁਂ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਗਮਨਮਗ੍ਗਂ ਪਿਦਹਿਤ੍ਵਾ ਅਨ੍ਤਰਵੀਥਿਯਂ ਸੁਰਂ ਪਿਵਨ੍ਤੋ ਨਿਸੀਦਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਸਤ੍ਥਰਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਪਰਿਵੁਤੇ ਤਂ ਠਾਨਂ ਆਗਤੇ ‘‘ਸਤ੍ਥਾ ਆਗਤੋ’’ਤਿ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਸੋ ਆਹ – ‘‘ਪੁਰਤੋ ਗਚ੍ਛਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਵਦੇਥ, ਨਾਯਂ ਮਯਾ ਮਹਲ੍ਲਕਤਰੋ, ਨਾਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਂ ਦਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋਪਿ ਤਥੇਵ ਵਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਮਾਤੁਲਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਾ ਮਗ੍ਗਂ ਅਲਭਿਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਨਿਵਤ੍ਤਿ. ਸੋਪਿ ਏਕਂ ਚਰਪੁਰਿਸਂ ਪੇਸੇਸਿ ‘‘ਗਚ੍ਛ, ਤਸ੍ਸ ਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਏਹੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਥਾਪਿ ਨਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤੋ ਸਿਤਂ ਕਤ੍ਵਾ ਆਨਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰੇਨ ‘‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਿਤਸ੍ਸ ਪਾਤੁਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯੋ’’ਤਿ ਪੁਟ੍ਠੋ ਆਹ – ‘‘ਪਸ੍ਸਸਿ, ਆਨਨ੍ਦ, ਸੁਪ੍ਪਬੁਦ੍ਧ’’ਨ੍ਤਿ. ਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਭਨ੍ਤੇਤਿ. ਭਾਰਿਯਂ ਤੇਨ ਕਮ੍ਮਂ ਕਤਂ ਮਾਦਿਸਸ੍ਸ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਂ ਅਦੇਨ੍ਤੇਨ, ਇਤੋ ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਹੇਟ੍ਠਾਪਾਸਾਦੇ ਸੋਪਾਨਪਾਦਮੂਲੇ ਪਥਵਿਂ ਪਵਿਸਿਸ੍ਸਤੀਤਿ. ਚਰਪੁਰਿਸੋ ਤਂ ਕਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸੁਪ੍ਪਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਮਮ ਭਾਗਿਨੇਯ੍ਯੇਨ ਨਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਟ੍ਠੋ ਯਥਾਸੁਤਂ ਆਰੋਚੇਸਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਸ ਵਚਨਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਨ ਦਾਨਿ ਮਮ ਭਾਗਿਨੇਯ੍ਯਸ੍ਸ ਕਥਾਯ ਦੋਸੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਅਦ੍ਧਾ ਯਂ ਸੋ ਵਦਤਿ, ਤਂ ਤਥੇਵ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਨਂ ਇਦਾਨਿ ਮੁਸਾਵਾਦੇਨ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮਿ. ਸੋ ਹਿ ਮਂ ‘ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਪਥਵਿਂ ਪਵਿਸਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਅਨਿਯਮੇਨ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘ਹੇਟ੍ਠਾਪਾਸਾਦੇ ਸੋਪਾਨਪਾਦਮੂਲੇ ਪਥਵਿਂ ਪਵਿਸਿਸ੍ਸਤੀ’’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਇਤੋ ਦਾਨਿ ਪਟ੍ਠਾਯਾਹਂ ਤਂ ਠਾਨਂ ਨ ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਥ ਨਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਪਥਵਿਂ ਅਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਮੁਸਾਵਾਦੇਨ ਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਪਭੋਗਜਾਤਂ ਸਬ੍ਬਂ ਸਤ੍ਤਭੂਮਿਕਪਾਸਾਦਸ੍ਸ ਉਪਰਿ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਸੋਪਾਨਂ ਹਰਾਪੇਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਰਂ ਪਿਦਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਏਕੇਕਸ੍ਮਿਂ ਦ੍ਵਾਰੇ ਦ੍ਵੇ ਦ੍ਵੇ ਮਲ੍ਲੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਚਾਹਂ ਪਮਾਦੇਨ ਹੇਟ੍ਠਾ ਓਰੋਹਿਤੁਕਾਮੋ ਹੋਮਿ, ਨਿਵਾਰੇਯ੍ਯਾਥ ਮ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਮੇ ਪਾਸਾਦਤਲੇ ਸਿਰਿਗਬ੍ਭੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਸੁਤ੍ਵਾ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੁਪ੍ਪਬੁਦ੍ਧੋ ਨ ਕੇਵਲਂ ਪਾਸਾਦਤਲੇ ਵੇਹਾਸਂ ਉਪ੍ਪਤਿਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇ ਵਾ ਨਿਸੀਦਤੁ, ਨਾਵਾਯ ਵਾ ਸਮੁਦ੍ਦਂ ਪਕ੍ਖਨ੍ਦਤੁ, ਪਬ੍ਬਤਨ੍ਤਰਂ ਵਾ ਪਵਿਸਤੁ, ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਕਥਾਯ ਦ੍ਵਿਧਾਭਾਵੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਮਯਾ ਵੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇਯੇਵ ਸੋ ਪਥਵਿਂ ਪਵਿਸਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੨੮. ‘‘ਨ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖੇ ਨ ਸਮੁਦ੍ਦਮਜ੍ਝੇ, ਨ ਪਬ੍ਬਤਾਨਂ ਵਿਵਰਂ ਪਵਿਸ੍ਸ;
ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀ ਸੋ ਜਗਤਿਪ੍ਪਦੇਸੋ, ਯਤ੍ਥਟ੍ਠਿਤਂ ਨਪ੍ਪਸਹੇਯ੍ਯ ਮਚ੍ਚੂ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥ ਠਿਤਂ ਨਪ੍ਪਸਹੇਯ੍ਯ, ਮਚ੍ਚੂਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਦੇਸੇ ਠਿਤਂ ਮਰਣਂ ਨਪ੍ਪਸਹੇਯ੍ਯ ਨਾਭਿਭਵੇਯ੍ਯ, ਕੇਸਗ੍ਗਮਤ੍ਤੋਪਿ ਪਥਵਿਪ੍ਪਦੇਸੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਸਦਿਸਮੇਵਾਤਿ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਸਤ੍ਥੁ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਨਿਰੁਦ੍ਧਵੇਲਾਯ ਹੇਟ੍ਠਾਪਾਸਾਦੇ ਸੁਪ੍ਪਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਮਙ੍ਗਲਸ੍ਸੋ ਉਦ੍ਦਾਮੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਂ ਤਂ ਭਿਤ੍ਤਿਂ ਪਹਰਿ. ਸੋ ਉਪਰਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋਵਸ੍ਸ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿ. ‘‘ਮਙ੍ਗਲਸ੍ਸੋ ਉਦ੍ਦਾਮੋ’’ਤਿ. ਸੋ ਪਨਸ੍ਸੋ ਸੁਪ੍ਪਬੁਦ੍ਧਂ ਦਿਸ੍ਵਾਵ ਸਨ੍ਨਿਸੀਦਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਸੋ ਗਣ੍ਹਿਤੁਕਾਮੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਟ੍ਠਾਨਾ ਉਟ੍ਠਾਯ ਦ੍ਵਾਰਾਭਿਮੁਖੋ ਅਹੋਸਿ, ਦ੍ਵਾਰਾਨਿ ਸਯਮੇਵ ਵਿਵਟਾਨਿ, ਸੋਪਾਨਂ ਸਕਟ੍ਠਾਨੇਯੇਵ ਠਿਤਂ. ਦ੍ਵਾਰੇ ਠਿਤਾ ਮਲ੍ਲਾ ਤਂ ਗੀਵਾਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਹੇਟ੍ਠਾਭਿਮੁਖਂ ਖਿਪਿਂਸੁ. ਏਤੇਨੁਪਾਯੇਨ ਸਤ੍ਤਸੁਪਿ ਤਲੇਸੁ ਦ੍ਵਾਰਾਨਿ ਸਯਮੇਵ ਵਿਵਟਾਨਿ, ਸੋਪਾਨਾਨਿ ਯਥਾਠਾਨੇ ਠਿਤਾਨਿ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਮਲ੍ਲਾ ਤਂ ਗੀਵਾਯਮੇਵ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਹੇਟ੍ਠਾਭਿਮੁਖਂ ਖਿਪਿਂਸੁ. ਅਥ ਨਂ ਹੇਟ੍ਠਾਪਾਸਾਦੇ ਸੋਪਾਨਪਾਦਮੂਲਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਮੇਵ ਮਹਾਪਥਵੀ ਵਿਵਰਮਾਨਾ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿ, ਸੋ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਅਵੀਚਿਮ੍ਹਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੀਤਿ.
ਸੁਪ੍ਪਬੁਦ੍ਧਸਕ੍ਯਵਤ੍ਥੁ ਦ੍ਵਾਦਸਮਂ.
ਪਾਪਵਗ੍ਗਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਨਵਮੋ ਵਗ੍ਗੋ.
੧੦. ਦਣ੍ਡਵਗ੍ਗੋ
੧. ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਭਿਕ੍ਖੁਵਤ੍ਥੁ
ਸਬ੍ਬੇ ਤਸਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਏਕਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਸਮਯੇ ਸਤ੍ਤਰਸਵਗ੍ਗਿਯੇਹਿ ਸੇਨਾਸਨੇ ਪਟਿਜਗ੍ਗਿਤੇ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ‘‘ਨਿਕ੍ਖਮਥ, ਮਯਂ ਮਹਲ੍ਲਕਤਰਾ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਏਤਂ ਪਾਪੁਣਾਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤੇਹਿ ‘‘ਨ ਮਯਂ ਦਸ੍ਸਾਮ, ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਪਠਮਂ ਪਟਿਜਗ੍ਗਿਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਹਰਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਤਰਸਵਗ੍ਗਿਯਾ ਮਰਣਭਯਤਜ੍ਜਿਤਾ ਮਹਾਵਿਰਵਂ ਵਿਰਵਿਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਤੇਸਂ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਇਦ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਦਂ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਆਰੋਚਿਤੇ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਨਾਮ ਏਵਂ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਯੋ ਕਰੋਤਿ, ਸੋ ਇਮਂ ਨਾਮ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਪਹਾਰਦਾਨਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ (ਪਾਚਿ. ੪੪੯ ਆਦਯੋ) ਪਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਨਾਮ ‘ਯਥਾ ਅਹਂ, ਤਥੇਵ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਦਣ੍ਡਸ੍ਸ ਤਸਨ੍ਤਿ, ਮਚ੍ਚੁਨੋ ਭਾਯਨ੍ਤੀ’ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਪਰੋ ਨ ਪਹਰਿਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਘਾਤੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੨੯. ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਤਸਨ੍ਤਿ ਦਣ੍ਡਸ੍ਸ, ਸਬ੍ਬੇ ਭਾਯਨ੍ਤਿ ਮਚ੍ਚੁਨੋ;
ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਉਪਮਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਨ ਹਨੇਯ੍ਯ ਨ ਘਾਤਯੇ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬੇ ਤਸਨ੍ਤੀਤਿ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਸਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਨਿ ਦਣ੍ਡੇ ਪਤਨ੍ਤੇ ਤਸ੍ਸ ਦਣ੍ਡਸ੍ਸ ਤਸਨ੍ਤਿ. ਮਚ੍ਚੁਨੋਤਿ ਮਰਣਸ੍ਸਾਪਿ ਭਾਯਨ੍ਤਿਯੇਵ. ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਚ ਦੇਸਨਾਯ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਂ ਨਿਰਵਸੇਸਂ, ਅਤ੍ਥੋ ਪਨ ਸਾਵਸੇਸੋ. ਯਥਾ ਹਿ ਰਞ੍ਞਾ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਸਨ੍ਨਿਪਤਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਭੇਰਿਯਾ ਚਰਾਪਿਤਾਯਪਿ ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸੇਸਾ ਸਨ੍ਨਿਪਤਨ੍ਤਿ, ਏਵਮਿਧ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਤਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇਪਿ ਹਤ੍ਥਾਜਾਨੇਯ੍ਯੋ ਅਸ੍ਸਾਜਾਨੇਯ੍ਯੋ ਉਸਭਾਜਾਨੇਯ੍ਯੋ ਖੀਣਾਸਵੋਤਿ ਇਮੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸਾਵ ਤਸਨ੍ਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਇਮੇਸੁ ਹਿ ਖੀਣਾਸਵੋ ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ ਮਰਣਕਸਤ੍ਤਂ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਨ ਭਾਯਤਿ, ਇਤਰੇ ਤਯੋ ਸਕ੍ਕਾਯਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ਬਲਵਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਟਿਪਕ੍ਖਭੂਤਂ ਸਤ੍ਤਂ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ਨ ਭਾਯਨ੍ਤੀਤਿ. ਨ ਹਨੇਯ੍ਯ ਨ ਘਾਤਯੇਤਿ ਯਥਾ ਅਹਂ, ਏਵਂ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਸਤ੍ਤਾਤਿ ਨੇਵ ਪਰਂ ਪਹਰੇਯ੍ਯ ਨ ਪਹਰਾਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.
ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਭਿਕ੍ਖੁਵਤ੍ਥੁ ਪਠਮਂ.
੨. ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯਭਿਕ੍ਖੁਵਤ੍ਥੁ
ਸਬ੍ਬੇ ਤਸਨ੍ਤੀਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਛਬ੍ਬਗ੍ਗਿਯੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਤੇਯੇਵ ਏਕਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਸਮਯੇ ਤੇਨੇਵ ਕਾਰਣੇਨ ਪੁਰਿਮਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇ ਸਤ੍ਤਰਸਵਗ੍ਗਿਯੇ ਪਹਰਿਂਸੁ. ਤੇਨੇਵ ਕਾਰਣੇਨ ਤੇਸਂ ਤਲਸਤ੍ਤਿਕਂ ਉਗ੍ਗਿਰਿਂਸੁ. ਇਧਾਪਿ ਸਤ੍ਥਾ ਤੇਸਂ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਇਦ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਦਂ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਆਰੋਚਿਤੇ ‘‘ਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਨਾਮ ਏਵਂ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਯੋ ਕਰੋਤਿ, ਸੋ ਇਮਂ ਨਾਮ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਤਲਸਤ੍ਤਿਕਸਿਕ੍ਖਾਪਦਂ (ਪਾਚਿ. ੪੫੪ ਆਦਯੋ) ਪਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਨਾਮ ‘ਯਥਾ ਅਹਂ, ਤਥੇਵ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਦਣ੍ਡਸ੍ਸ ਤਸਨ੍ਤਿ, ਯਥਾ ਚ ਮਯ੍ਹਂ, ਤਥੇਵ ਨੇਸਂ ਜੀਵਿਤਂ ਪਿਯ’ਨ੍ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਪਰੋ ਨ ਪਹਰਿਤਬ੍ਬੋ ਨ ਘਾਟੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –
੧੩੦. ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਤਸਨ੍ਤਿ ਦਣ੍ਡਸ੍ਸ, ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਜੀਵਿਤਂ ਪਿਯਂ;
ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਉਪਮਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਨ ਹਨੇਯ੍ਯ ਨ ਘਾਤਯੇ’’ਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਜੀਵਿਤਂ ਪਿਯਨ੍ਤਿ ਖੀਣਾਸਵਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸੇਸਸਤ੍ਤਾਨਂ ਜੀਵਿਤਂ ਪਿਯਂ ਮਧੁਰਂ, ਖੀਣਾਸਵੋ ਪਨ ਜੀਵਿਤੇ ਵਾ ਮਰਣੇ ਵਾ ਉਪੇਕ੍ਖਕੋਵ ਹੋਤਿ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਸਦਿਸਮੇਵਾਤਿ.