ਮਹਾਵਾਰੋ
੧. ਅਨੁਸਯਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੩. ਸਤ੍ਤਨ੍ਨਂ ਪਨ ਮਹਾਵਾਰਾਨਂ ਪਠਮੇ ਅਨੁਸਯਵਾਰੇ ਯਸ੍ਸ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਅਨੁਸੇਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਘਾਨੁਸਯੋ ਅਨੁਸੇਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਦੇਤਂ ‘‘ਆਮਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਪਟਿਵਚਨਂ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਤਂ ਦੁਦ੍ਦਿਨ੍ਨਂ ਵਿਯ ਖਾਯਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਕਾਮਰਾਗਪਟਿਘਾਨਂ ਏਕਕ੍ਖਣੇ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ. ਯਥਾ ਹਿ ‘‘ਯਸ੍ਸ ਮਨਾਯਤਨਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਾਯਤਨਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ‘ਆਮਨ੍ਤਾ’, ਅਸ੍ਸਾਸਪਸ੍ਸਾਸਾਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦਕ੍ਖਣੇ ਤੇਸਂ ਕਾਯਸਙ੍ਖਾਰੋ ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਵਚੀਸਙ੍ਖਾਰੋ ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਮਨਾਯਤਨਧਮ੍ਮਾਯਤਨਾਨਿ ਕਾਯਸਙ੍ਖਾਰਵਚੀਸਙ੍ਖਾਰਾ ਚ ਏਕਕ੍ਖਣੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਨ ਤਥਾ ਕਾਮਰਾਗਪਟਿਘਾ. ਕਾਮਰਾਗੋ ਹਿ ਅਟ੍ਠਸੁ ਲੋਭਸਹਗਤਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦੇਸੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਪਟਿਘੋ ਦ੍ਵੀਸੁ ਦੋਮਨਸ੍ਸਸਹਗਤੇਸੂਤਿ, ਨਤ੍ਥਿ ਨੇਸਂ ਏਕਕ੍ਖਣੇ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ; ਤਸ੍ਮਾ ਏਤ੍ਥ ‘ਨੋ’ਤਿ ਪਟਿਸੇਧੋ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬੋ ਸਿਯਾ. ਤਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਪਨ ‘ਆਮਨ੍ਤਾ’ਤਿ ਪਟਿਵਚਨਸ੍ਸ ਦਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਹੇਟ੍ਠਾਯਮਕੇਸੁ ਵਿਯ ਏਤ੍ਥ ਖਣਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਵਸੇਨ ਵਤ੍ਤਮਾਨਵੋਹਾਰਂ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਥਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ.
ਕਥਂ? ਅਪ੍ਪਹੀਨਵਸੇਨ. ਅਪ੍ਪਹੀਨਤਞ੍ਹਿ ਸਨ੍ਧਾਯ ਅਯਂ ‘‘ਅਨੁਸੇਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਤਮਾਨਵੋਹਾਰੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਨ ਖਣਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਤਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਅਪ੍ਪਹੀਨਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਯਸ੍ਸ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਅਨੁਸੇਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਘਾਨੁਸਯੋ ਅਨੁਸੇਤੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਯਸ੍ਸ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਅਪ੍ਪਹੀਨੋ, ਨ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਤਂ ਆਪਾਦਿਤੋ, ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਘਾਨੁਸਯੋਪਿ ਅਪ੍ਪਹੀਨੋਤਿ ਏਵਮਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਤੇਸੁ ਯਸ੍ਸੇਕੋ ਅਪ੍ਪਹੀਨੋ, ਤਸ੍ਸ ਇਤਰੋਪਿ ਅਪ੍ਪਹੀਨੋਵ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਆਮਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਦਿ ਏਵਂ, ਯਂ ਉਪਰਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਵਾਰੇ ‘ਯਸ੍ਸ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਘਾਨੁਸਯੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀ’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘ਆਮਨ੍ਤਾ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ; ਤਤ੍ਥ ਕਥਂ ਅਤ੍ਥੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋਤਿ? ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਅਪ੍ਪਹੀਨਵਸੇਨੇਵ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਪਚ੍ਚਯੇ ਸਤਿ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨਿਵਾਰਿਤਵਸੇਨ ਵਾ. ਯਥਾ ਹਿ ਚਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮਾਦੀਨਿ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਅਪਰਿਨਿਟ੍ਠਿਤਕਮ੍ਮਨ੍ਤਾ ਚਿਤ੍ਤਕਾਰਾਦਯੋ ਤੇਸਂ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਾਨਂ ਅਕਰਣਕ੍ਖਣੇਪਿ ਮਿਤ੍ਤਸੁਹਜ੍ਜਾਦੀਹਿ ਦਿਟ੍ਠਦਿਟ੍ਠਟ੍ਠਾਨੇ ‘‘ਇਮੇਸੁ ਦਿਵਸੇਸੁ ਕਿਂ ਕਰੋਥਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ, ‘‘ਚਿਤ੍ਤਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਮ, ਕਟ੍ਠਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਮਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਨ ਕਰੋਨ੍ਤਿ ਅਵਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਕਮ੍ਮਨ੍ਤਤ੍ਤਾ ਪਨ ਕਤਖਣਞ੍ਚ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਖਣਞ੍ਚ ਉਪਾਦਾਯ ਕਰੋਨ੍ਤਿਯੇਵ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਏਵਮੇਵ ਯਮ੍ਹਿ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਅਨੁਸਯਾ ਅਪ੍ਪਹੀਨਾ, ਯਮ੍ਹਿ ਵਾ ਪਨ ਨੇਸਂ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਪਚ੍ਚਯੇ ਸਤਿ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਅਨਿਵਾਰਿਤਾ, ਤਤ੍ਥ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕ੍ਖਣੇਪਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਪੁਬ੍ਬਞ੍ਚੇਵ ਕਾਲਨ੍ਤਰੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਞ੍ਚ ਉਪਾਦਾਯ ਯਸ੍ਸ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਘਾਨੁਸਯੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿਯੇਵ ਨਾਮਾਤਿ ਏਵਮਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਇਤੋ ਪਰੇਸੁਪਿ ਏਵਰੂਪੇਸੁ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਸੁ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਨੋ ਚ ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਇਦਂ ਅਨਾਗਾਮਿਸ੍ਸ ਕਾਮਰਾਗਬ੍ਯਾਪਾਦਾਨਂ ਅਨਵਸੇਸਤੋ ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਿਣ੍ਣਂ ਪੁਗ੍ਗਲਾਨਨ੍ਤਿ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸਕਦਾਗਾਮੀਨਂ. ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪੁਗ੍ਗਲਾਨਨ੍ਤਿ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸਕਦਾਗਾਮੀਨਂ. ਪਰਤੋਪਿ ਏਵਰੂਪੇਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
੧੪. ਓਕਾਸਵਾਰਸ੍ਸ ਪਠਮਦੁਤਿਯਪੁਚ੍ਛਾਸੁ ਯਸ੍ਮਾ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਕਾਮਧਾਤੁਯਾ ਦ੍ਵੀਸੁ ਵੇਦਨਾਸੁ ਅਨੁਸੇਤਿ, ਪਟਿਘਾਨੁਸਯੋ ਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨਾਯ; ਤਸ੍ਮਾ ‘ਨੋ’ਤਿ ਪਟਿਸੇਧੋ ਕਤੋ. ਤਤਿਯਪੁਚ੍ਛਾਯਂ ਉਭਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਕਾਮਧਾਤੁਯਾ ਦ੍ਵੀਸੁ ਵੇਦਨਾਸੁ ਅਨੁਸਯਨਤੋ ‘ਆਮਨ੍ਤਾ’ਤਿ ਪਟਿਵਚਨਂ ਦਿਨ੍ਨਂ. ਰੂਪਧਾਤੁਅਰੂਪਧਾਤੁਯਾ ਪਨ ਮਾਨਾਨੁਸਯਸ੍ਸ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਅਸਾਧਾਰਣਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਨੋ ਚ ਤਤ੍ਥ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਵਾਰਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ਸਾਧਾਰਣਾਸਾਧਾਰਣਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੨੦. ਦੁਕਮੂਲਕਪੁਚ੍ਛਾਯਂ ਯਸ੍ਮਾ ਕਾਮਰਾਗਪਟਿਘਾਨੁਸਯਾ ਨਾਪਿ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਨ ਏਕਂ ਧਮ੍ਮਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ ਕਤੋ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਇਮੇ ਦ੍ਵੇ ਅਨੁਸਯਾ ਅਨੁਸਯੇਯ੍ਯੁਂ, ਤਂ ਠਾਨਮੇਵ ਨਤ੍ਥਿ. ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਕਤ੍ਥ ਮਾਨਾਨੁਸਯੋ ਅਨੁਸੇਤੀ’’ਤਿ ਅਯਂ ਪੁਚ੍ਛਾ ਅਪੁਚ੍ਛਾਯੇਵਾਤਿ. ਅਞ੍ਞੇਸੁਪਿ ਏਵਰੂਪੇਸੁ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
੨੭. ਪੁਗ੍ਗਲੋਕਾਸਵਾਰੇ ਚਤੁਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸਕਦਾਗਾਮਿਅਨਾਗਾਮੀਨਂ.
੩੬. ਪਟਿਲੋਮਨਯੇ ਯਸ੍ਸ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਨਾਨੁਸੇਤੀਤਿ ਅਯਂ ਪੁਚ੍ਛਾ ਅਨਾਗਾਮਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਤਿ.
੫੬. ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪੁਗ੍ਗਲਾਨਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਨਾਨੁਸੇਤੀਤਿ ਅਨਾਗਾਮਿਅਰਹਨ੍ਤਾਨਂ. ਕਾਮਧਾਤੁਯਾ ਤੀਸੁ ਵੇਦਨਾਸੂਤਿ ਚ ਵੇਦਨਾਗ੍ਗਹਣੇਨ ਵੇਦਨਾਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਕਾਨਮ੍ਪਿ ਤੇਸਂ ਵਤ੍ਥਾਰਮ੍ਮਣਾਨਮ੍ਪੀਤਿ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਕਾਮਾਵਚਰਧਮ੍ਮਾਨਂ ਗਹਣਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਯਂ ਅਨੁਸਯਵਾਰੇ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਕਥਾ.
ਅਨੁਸਯਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ.
੨. ਸਾਨੁਸਯਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੬੬-੧੩੧. ਸਾਨੁਸਯਵਾਰੇ ਪਨ ਯੋ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੇਨ ਸਾਨੁਸਯੋਤਿ ਯਥਾ ਏਕਨ੍ਤਰਿਕਜਰਾਦਿਰੋਗੇਨ ਆਬਾਧਿਕੋ ਯਾਵ ਤਮ੍ਹਾ ਰੋਗਾ ਨ ਮੁਚ੍ਚਤਿ, ਤਾਵ ਤਸ੍ਸ ਰੋਗਸ੍ਸ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਣੇਪਿ ਸਰੋਗੋਯੇਵ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਸਸਂਕਿਲੇਸਸ੍ਸ ਵਟ੍ਟਗਾਮਿਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਯਾਵ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੇਨ ਅਨੁਸਯਾ ਸਮੁਗ੍ਘਾਤਂ ਨ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤਾਵ ਤੇਸਂ ਅਨੁਸਯਾਨਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਣੇਪਿ ਸਾਨੁਸਯੋਯੇਵ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਏਵਰੂਪਂ ਸਾਨੁਸਯਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘ਆਮਨ੍ਤਾ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੇਸਮੇਤ੍ਥ ਅਨੁਸਯਵਾਰਸਦਿਸਮੇਵ.
ਓਕਾਸਵਾਰੇ ਪਨ ‘‘ਰੂਪਧਾਤੁਯਾ ਅਰੂਪਧਾਤੁਯਾ ਏਤ੍ਥ ਮਾਨਾਨੁਸਯੇਨ ਸਾਨੁਸਯੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਤਾਸੁ ਧਾਤੂਸੁ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਸਾਨੁਸਯਤਾ ਪਞ੍ਞਾਯੇਯ੍ਯ, ਅਨੁਸਯਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਂ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯੇਯ੍ਯ. ਅਨੁਸਯਸ੍ਸ ਚ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਅਯਂ ਵਾਰੋ ਆਰਦ੍ਧੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਤੋ ਮਾਨਾਨੁਸਯੇਨ ਸਾਨੁਸਯੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਸਤਿ ਤਤੋ ਧਾਤੁਦ੍ਵਯਤੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇਨ ਮਾਨਾਨੁਸਯੇਨ ਸਾਨੁਸਯੋਤਿ ਅਨੁਸਯਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ ਹੋਤਿ. ਇਮਸ੍ਸ ਪਨ ਪਞ੍ਹਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੇ ਅਵੁਤ੍ਤੇ ਆਦਿਪਞ੍ਹਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ ਪਾਕਟੋ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਪਠਮਂ ਨ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਸੋ ਏਵਂ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਯਤੋ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੇਨਾਤਿ ਯਤੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇਨ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੇਨ ਸਾਨੁਸਯੋ, ਕਿਂ ਸੋ ਤਤੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇਨ ਪਟਿਘਾਨੁਸਯੇਨਪਿ ਸਾਨੁਸਯੋਤਿ? ਯਸ੍ਮਾ ਪਨੇਤੇ ਦ੍ਵੇ ਏਕਸ੍ਮਾ ਠਾਨਾ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ; ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਨੋ’’ਤਿ ਪਟਿਸੇਧੋ ਕਤੋ. ਅਰਹਾ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਤਿ ਅਰਹਾ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮੇਸੁ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕੇਨ ਕੇਨਚਿ ਅਨੁਸਯੇਨ ਨਿਰਾਨੁਸਯੋਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਅਤ੍ਥਵਸੇਨ ਨਿਪ੍ਪਦੇਸਟ੍ਠਾਨੇਸੁ ਭੁਮ੍ਮਵਚਨਮੇਵ ਕਤਨ੍ਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਉਪਾਯੇਨ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ.
ਸਾਨੁਸਯਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ.
੩. ਪਜਹਨਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੧੩੨-੧੯੭. ਪਜਹਨਵਾਰੇ ਪਜਹਤੀਤਿ ਤੇਨ ਤੇਨ ਮਗ੍ਗੇਨ ਪਹਾਨਪਰਿਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ਪਜਹਤਿ, ਆਯਤਿਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਧਮ੍ਮਤਂ ਆਪਾਦੇਤਿ. ਆਮਨ੍ਤਾਤਿ ਅਨਾਗਾਮੀਮਗ੍ਗਟ੍ਠਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਪਟਿਵਚਨਂ. ਤਦੇਕਟ੍ਠਂ ਪਜਹਤੀਤਿ ਪਹਾਨੇਕਟ੍ਠਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨੋਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਟ੍ਠਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਪਟਿਸੇਧੋ.
ਯਤੋ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯਂ ਪਜਹਤੀਤਿ ਯਤੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਂ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯਂ ਪਜਹਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਟ੍ਠਮਕੋਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਫਲਟ੍ਠਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪਚ੍ਚੋਰੋਹਨਗਣਨਾਯ ਗਣਿਯਮਾਨੋ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਟ੍ਠੋ ਅਟ੍ਠਮਕੋ ਨਾਮ. ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯਗਣਨਾਯ ਹਿ ਅਰਹਾ ਅਗ੍ਗਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯਤ੍ਤਾ ਪਠਮੋ, ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਟ੍ਠੋ ਦੁਤਿਯੋ, ਅਨਾਗਾਮੀ ਤਤਿਯੋ…ਪੇ… ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਟ੍ਠੋ ਅਟ੍ਠਮੋ. ਸੋ ਇਧ ‘‘ਅਟ੍ਠਮਕੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਨਾਮਸਞ੍ਞਾਯੇਵ ਵਾ ਏਸਾ ਤਸ੍ਸਾਤਿ. ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗਸਮਙ੍ਗਿਞ੍ਚ ਅਟ੍ਠਮਕਞ੍ਚ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਵਸੇਸਾਤਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੇਨ ਸੇਕ੍ਖਾਸੇਕ੍ਖਾ. ਤੇਸੁ ਹਿ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ ਪਹਾਨਪਰਿਞ੍ਞਾਯ ਅਭਾਵੇਨ ਨਪ੍ਪਜਹਤਿ. ਸੇਸਾ ਤੇਸਂ ਅਨੁਸਯਾਨਂ ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ. ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਮਗ੍ਗਸਮਙ੍ਗੀਨਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵੇ ਮਗ੍ਗਸਮਙ੍ਗਿਨੋ ਠਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ.
ਪਜਹਨਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ.
੪. ਪਰਿਞ੍ਞਾਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੧੯੮-੨੬੩. ਪਰਿਞ੍ਞਾਵਾਰੇ ਪਰਿਜਾਨਾਤੀਤਿ ਤੀਹਿ ਪਰਿਞ੍ਞਾਹਿ ਪਰਿਜਾਨਾਤਿ. ਸੇਸਮੇਤ੍ਥ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ. ਅਯਮ੍ਪਿ ਹਿ ਵਾਰੋ ਪਜਹਨਵਾਰੋ ਵਿਯ ਮਗ੍ਗਟ੍ਠਾਨਞ੍ਞੇਵ ਵਸੇਨ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੋਤਿ.
ਪਰਿਞ੍ਞਾਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ.
੫. ਪਹੀਨਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੨੬੪-੨੭੪. ਪਹੀਨਵਾਰੇ ਫਲਟ੍ਠਵਸੇਨੇਵ ਦੇਸਨਾ ਆਰਦ੍ਧਾ. ਅਨਾਗਾਮਿਸ੍ਸ ਹਿ ਉਭੋਪੇਤੇ ਅਨੁਸਯਾ ਪਹੀਨਾ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਆਮਨ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੨੭੫-੨੯੬. ਓਕਾਸਵਾਰੇ ਯਤ੍ਥ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਪਹੀਨੋ ਤਤ੍ਥ ਪਟਿਘਾਨੁਸਯੋ ਪਹੀਨੋਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ ਪਹੀਨੋਤਿ ਵਾ ਅਪ੍ਪਹੀਨੋਤਿ ਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਤਂ ਕਸ੍ਮਾਤਿ? ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਅਸਾਧਾਰਣਤ੍ਤਾ. ਅਞ੍ਞਂ ਹਿ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਂ, ਅਞ੍ਞਂ ਪਟਿਘਾਨੁਸਯਸ੍ਸ. ਅਭਾਵਿਤਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਚ ਯਤ੍ਥ ਅਨੁਸਯੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਮਗ੍ਗੇ ਭਾਵਿਤੇ ਤਤ੍ਥੇਵ ਸੋ ਪਹੀਨੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਾ ਨੇਵ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯਟ੍ਠਾਨੇ ਪਟਿਘਾਨੁਸਯੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਪਟਿਘਾਨੁਸਯਟ੍ਠਾਨੇ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਤ੍ਥ ਸੋ ਪਹੀਨੋਤਿ ਵਾ ਅਪ੍ਪਹੀਨੋਤਿ ਵਾ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਸੋ ਹਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨੇ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਪਹੀਨੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਪ੍ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ ਤਤ੍ਥ ਪਹੀਨੋਤਿ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ. ਯਂ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਟ੍ਠਾਨਂ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਟ੍ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਤਤ੍ਥ ਅਪ੍ਪਹੀਨੋਤਿ ਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੋ.
ਯਤ੍ਥ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਪਹੀਨੋ, ਤਤ੍ਥ ਮਾਨਾਨੁਸਯੋ ਪਹੀਨੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪਨ ਸਾਧਾਰਣਟ੍ਠਾਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਆਮਨ੍ਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਹਿ ਕਾਮਧਾਤੁਯਾ ਦ੍ਵੀਸੁ ਵੇਦਨਾਸੁ ਅਨੁਸੇਤਿ. ਮਾਨਾਨੁਸਯੋ ਤਾਸੁ ਚੇਵ ਰੂਪਾਰੂਪਧਾਤੂਸੁ ਚ. ਸੋ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਸਾਧਾਰਣਟ੍ਠਾਨਂ ਸਾਧਾਰਣਟ੍ਠਾਨੇ ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਹੀਨੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ‘ਆਮਨ੍ਤਾ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸਬ੍ਬਸ੍ਮਿਮ੍ਪਿ ਓਕਾਸਵਾਰੇ ਪਹੀਨਤਾ ਚ ਨਵਤ੍ਤਬ੍ਬਤਾ ਚ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ‘ਨਤ੍ਥੀ’ਤਿ ਆਗਤਟ੍ਠਾਨੇਸੁ ਪਨ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਸਦਿਸੋਵ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋ. ਪੁਗ੍ਗਲੋਕਾਸਵਾਰੋ, ਓਕਾਸਵਾਰਗਤਿਕੋਯੇਵ.
੨੯੭-੩੦੭. ਪਟਿਲੋਮਨਯੇ ਯਸ੍ਸ ਕਾਮਰਾਗਾਨੁਸਯੋ ਅਪ੍ਪਹੀਨੋਤਿ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸਕਦਾਗਾਮਿਵਸੇਨ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਹਿ ਇਮੇ ਦ੍ਵੇ ਅਨੁਸਯਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਅਨਾਗਾਮਿਮਗ੍ਗਟ੍ਠਾ ਛਨ੍ਨਂ ਪੁਗ੍ਗਲਾਨਂ ਅਪ੍ਪਹੀਨਾ. ਇਧ ਪਨ ਪਰਤੋ ‘‘ਤਿਣ੍ਣਂ ਪੁਗ੍ਗਲਾਨਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪੁਗ੍ਗਲਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਵਚਨਤੋ ਮਗ੍ਗਟ੍ਠਾ ਅਨਧਿਪ੍ਪੇਤਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸਕਦਾਗਾਮਿਨੋਵ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘ਆਮਨ੍ਤਾ’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪੁਗ੍ਗਲਾਨਨ੍ਤਿ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸਕਦਾਗਾਮੀਨਂ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਪੁਗ੍ਗਲਵਾਰੇ ਵਿਨਿਚ੍ਛਯੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
੩੦੮-੩੨੯. ਓਕਾਸਵਾਰਪੁਗ੍ਗਲੋਕਾਸਵਾਰਾ ਪਨ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਤਿ.
ਪਹੀਨਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ.
੬. ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੩੩੦. ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਵਾਰੋ ਅਨੁਸਯਵਾਰਸਦਿਸੋਯੇਵ.
੭. ਧਾਤੁਪੁਚ੍ਛਾਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੩੩੨-੩੪੦. ਧਾਤੁਵਾਰਸ੍ਸ ਪੁਚ੍ਛਾਵਾਰੇ ਤਾਵ ਕਤਿ ਅਨੁਸਯਾ ਅਨੁਸੇਨ੍ਤੀਤਿ ਕਤਿ ਅਨੁਸਯਾ ਸਨ੍ਤਾਨਂ ਅਨੁਗਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਯਨ੍ਤਿ. ਕਤਿ ਅਨੁਸਯਾ ਨਾਨੁਸੇਨ੍ਤੀਤਿ ਕਤਿ ਅਨੁਸਯਾ ਸਨ੍ਤਾਨਂ ਨ ਅਨੁਗਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਯਨ੍ਤਿ. ਕਤਿ ਅਨੁਸਯਾ ਭਙ੍ਗਾਤਿ ਕਤਿ ਅਨੁਸਯਾ ਅਨੁਸੇਨ੍ਤਿ ਨਾਨੁਸੇਨ੍ਤੀਤਿ ਏਵਂ ਵਿਭਜਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੇਸਮੇਤ੍ਥ ਯਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ, ਤਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਪਾਲ਼ਿਵਵਤ੍ਥਾਨੇ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ.
੭. ਧਾਤੁਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਾਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੩੪੧-੩੪੯. ਨਿਦ੍ਦੇਸਵਾਰੇ ਪਨਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਸਤ੍ਤ ਅਨੁਸਯਾ ਅਨੁਸੇਨ੍ਤੀਤਿ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਸ੍ਸਚਿ ਪਞ੍ਚਾਤਿ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨਸਕਦਾਗਾਮਿਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਸਞ੍ਹਿ ਦਿਟ੍ਠਾਨੁਸਯੋ ਚ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਨੁਸਯੋ ਚ ਪਹੀਨਾਤਿ ਪਞ੍ਚੇਵ ਅਨੁਸੇਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਥਾ ਅਨੁਸਯਵਾਰੇ ‘‘ਅਨੁਸੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਗਹਿਤੋ, ਏਵਮਿਧ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ. ਕਸ੍ਮਾ? ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ. ਕਾਮਧਾਤੁਂ ਉਪਪਜ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਵਿਪਾਕਚਿਤ੍ਤਞ੍ਚੇਵ ਕਮ੍ਮਸਮੁਟ੍ਠਾਨਰੂਪਞ੍ਚ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਂ ਨਤ੍ਥਿ. ਅਨੁਸਯਾ ਚ ਅਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਨ ਵਿਪਾਕਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣੇਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ ਤਥਾ ਅਤ੍ਥੋ ਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ. ਕਥਂ ਪਨ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋਤਿ? ਯਥਾ ਲਬ੍ਭਤਿ ਤਥਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ. ਕਥਞ੍ਚ ਲਬ੍ਭਤਿ? ਅਪ੍ਪਹੀਨਟ੍ਠੇਨ. ਯਥਾ ਹਿ ਰਾਗਦੋਸਮੋਹਾਨਂ ਅਪ੍ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ. ਕੁਸਲਾਬ੍ਯਾਕਤਚਿਤ੍ਤਸਮਙ੍ਗੀ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ‘‘ਸਰਾਗੋ ਸਦੋਸੋ ਸਮੋਹੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਏਵਂ ਮਗ੍ਗਭਾਵਨਾਯ ਅਪ੍ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਕ੍ਖਣੇਪਿ ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਤੇ ਤੇ ਅਨੁਸਯਾ ਅਨੁਸੇਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਨ ਕੇਵਲਞ੍ਚ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ, ਅਪ੍ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ ਪਨ ਤੇ ਅਨੁਸੇਨ੍ਤਿਯੇਵ ਨਾਮਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਅਨੁਸਯਾ ਭਙ੍ਗਾ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਯਸ੍ਸ ਹਿ ਯੋ ਅਨੁਸੇਤਿ, ਸੋ ਅਨੁਸੇਤਿਯੇਵ; ਯੋ ਨਾਨੁਸੇਤਿ, ਸੋ ਨਾਨੁਸੇਤਿਯੇਵ. ਅਯਂ ਅਨੁਸੇਤਿ ਚ ਨਾਨੁਸੇਤਿ ਚ, ਅਯਂ ਸਿਯਾ ਅਨੁਸੇਤਿ ਸਿਯਾ ਨਾਨੁਸੇਤੀਤਿ, ਏਵਂ ਵਿਭਜਿਤਬ੍ਬੋ ਅਨੁਸਯੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਰੂਪਧਾਤੁਂ ਉਪਪਜ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਤਯੋਤਿ ਅਨਾਗਾਮਿਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਕਾਮਰਾਗਪਟਿਘਦਿਟ੍ਠਿਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਨੁਸਯਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋਪਿ ਅਨਵਸੇਸਤੋ ਪਹੀਨਾ. ਇਤਰੇ ਤਯੋਵ ਅਪ੍ਪਹੀਨਾ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਕਸ੍ਸਚਿ ਤਯੋ ਅਨੁਸਯਾ ਅਨੁਸੇਨ੍ਤੀ’’ਤਿ.
ਨ ਕਾਮਧਾਤੁਨ੍ਤਿ ਕਾਮਧਾਤੁਯਾ ਪਟਿਸਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਸੇਸਾ ਦ੍ਵੇ ਧਾਤੁਯੋ ਉਪਪਜ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਤ੍ਤੇ ਵਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਅਰਿਯਸਾਵਕਸ੍ਸ ਰੂਪਧਾਤੁਯਾ ਚੁਤਸ੍ਸ ਕਾਮਧਾਤੁਯਂ ਉਪਪਤ੍ਤਿ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ, ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਸ੍ਸੇਵ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਤ੍ਤੇਵਾਤਿ ਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ‘‘ਅਰੂਪਧਾਤੁਯਾ ਚੁਤਸ੍ਸ ਕਾਮਧਾਤੁਂ ਉਪਪਜ੍ਜਨ੍ਤਸ੍ਸ ਸਤ੍ਤੇਵਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਰੂਪਧਾਤੁਯਾ ਉਪਪਤ੍ਤਿ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਨਤ੍ਥਿ? ਉਪਪਤ੍ਤਿਨਿਪ੍ਫਾਦਕਸ੍ਸ ਰੂਪਾਵਚਰਜ੍ਝਾਨਸ੍ਸ ਅਭਾਵਾ. ਸੋ ਹਿ ਸਬ੍ਬਸੋ ਰੂਪਸਞ੍ਞਾਨਂ ਸਮਤਿਕ੍ਕਮਾ ਤਂ ਧਾਤੁਂ ਉਪਪਨ੍ਨੋਤਿ ਨਾਸ੍ਸ ਤਤ੍ਥ ਰੂਪਾਵਚਰਜ੍ਝਾਨਂ ਅਤ੍ਥਿ. ਤਦਭਾਵਾ ਰੂਪਧਾਤੁਯਂ ਉਪਪਤ੍ਤਿ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਅਰੂਪਧਾਤੁਯਾ ਚੁਤਸ੍ਸ ਨ ਕਾਮਧਾਤੁਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਰੂਪਧਾਤੁਯੇਵ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸਬ੍ਬਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨੇਸੁ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋਤਿ.
ਧਾਤੁਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ.
ਅਨੁਸਯਯਮਕਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.