૫. ચીવરપટિગ્ગહણસિક્ખાપદં

૫૦૮. તેન સમયેન બુદ્ધો ભગવા રાજગહે વિહરતિ વેળુવને કલન્દકનિવાપે. તેન ખો પન સમયેન ઉપ્પલવણ્ણા ભિક્ખુની સાવત્થિયં વિહરતિ. અથ ખો ઉપ્પલવણ્ણા ભિક્ખુની પુબ્બણ્હસમયં નિવાસેત્વા પત્તચીવરમાદાય સાવત્થિં પિણ્ડાય પાવિસિ. સાવત્થિયં પિણ્ડાય ચરિત્વા પચ્છાભત્તં પિણ્ડપાતપ્પટિક્કન્તા યેન અન્ધવનં તેનુપસઙ્કમિ દિવાવિહારાય. અન્ધવનં અજ્ઝોગાહેત્વા અઞ્ઞતરસ્મિં રુક્ખમૂલે દિવાવિહારં નિસીદિ. તેન ખો પન સમયેન ચોરા કતકમ્મા ગાવિં વધિત્વા મંસં ગહેત્વા અન્ધવનં પવિસિંસુ. અદ્દસા ખો ચોરગામણિકો ઉપ્પલવણ્ણં ભિક્ખુનિં અઞ્ઞતરસ્મિં રુક્ખમૂલે દિવાવિહારં નિસિન્નં. દિસ્વાનસ્સ એતદહોસિ – ‘‘સચે મે પુત્તભાતુકા પસ્સિસ્સન્તિ વિહેઠિસ્સન્તિ ઇમં ભિક્ખુનિ’’ન્તિ અઞ્ઞેન મગ્ગેન અગમાસિ. અથ ખો સો ચોરગામણિકો મંસે પક્કે વરમંસાનિ ગહેત્વા પણ્ણપુટં [પણ્ણેન પુટં (સ્યા.)] બન્ધિત્વા ઉપ્પલવણ્ણાય ભિક્ખુનિયા અવિદૂરે રુક્ખે આલગ્ગેત્વા – ‘‘યો પસ્સતિ સમણો વા બ્રાહ્મણો વા દિન્નંયેવ હરતૂ’’તિ, વત્વા પક્કામિ. અસ્સોસિ ખો ઉપ્પલવણ્ણા ભિક્ખુની સમાધિમ્હા વુટ્ઠહિત્વા તસ્સ ચોરગામણિકસ્સ ઇમં વાચં ભાસમાનસ્સ. અથ ખો ઉપ્પલવણ્ણા ભિક્ખુની તં મંસં ગહેત્વા ઉપસ્સયં અગમાસિ. અથ ખો ઉપ્પલવણ્ણા ભિક્ખુની તસ્સા રત્તિયા અચ્ચયેન તં મંસં સમ્પાદેત્વા ઉત્તરાસઙ્ગેન ભણ્ડિકં બન્ધિત્વા વેહાસં અબ્ભુગ્ગન્ત્વા વેળુવને પચ્ચુટ્ઠાસિ [પચ્ચુપટ્ઠાસિ (?)].

તેન ખો પન સમયેન ભગવા ગામં પિણ્ડાય પવિટ્ઠો હોતિ. આયસ્મા ઉદાયી ઓહિય્યકો હોતિ વિહારપાલો. અથ ખો ઉપ્પલવણ્ણા ભિક્ખુની યેનાયસ્મા ઉદાયી તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા આયસ્મન્તં ઉદાયિં એતદવોચ – ‘‘કહં, ભન્તે, ભગવા’’તિ? ‘‘પવિટ્ઠો, ભગિનિ, ભગવા ગામં પિણ્ડાયા’’તિ. ‘‘ઇમં, ભન્તે, મંસં ભગવતો દેહી’’તિ. ‘‘સન્તપ્પિતો તયા, ભગિનિ, ભગવા મંસેન. સચે મે ત્વં અન્તરવાસકં દદેય્યાસિ, એવં અહમ્પિ સન્તપ્પિતો ભવેય્યં અન્તરવાસકેના’’તિ. ‘‘મયં ખો, ભન્તે, માતુગામા નામ કિચ્છલાભા. ઇદઞ્ચ મે અન્તિમં પઞ્ચમં ચીવરં. નાહં દસ્સામી’’તિ. ‘‘સેય્યથાપિ, ભગિનિ, પુરિસો હત્થિં દત્વા કચ્છે સજ્જેય્ય [વિસ્સજ્જેય્ય (સ્યા.)] એવમેવ ખો ત્વં ભગિનિ ભગવતો મંસં દત્વા મયિ અન્તરવાસકે સજ્જસી’’તિ [અન્તરવાસકં ન સજ્જસીતિ (ક.), મય્હં અન્તરવાસકં વિસ્સજ્જેહીતિ (સ્યા.)]. અથ ખો ઉપ્પલવણ્ણા ભિક્ખુની આયસ્મતા ઉદાયિના નિપ્પીળિયમાના અન્તરવાસકં દત્વા ઉપસ્સયં અગમાસિ. ભિક્ખુનિયો ઉપ્પલવણ્ણાય ભિક્ખુનિયા પત્તચીવરં પટિગ્ગણ્હન્તિયો ઉપ્પલવણ્ણં ભિક્ખુનિં એતદવોચું – ‘‘કહં તે, અય્યે, અન્તરવાસકો’’તિ? ઉપ્પલવણ્ણા ભિક્ખુની ભિક્ખુનીનં એતમત્થં આરોચેસિ. ભિક્ખુનિયો ઉજ્ઝાયન્તિ ખિય્યન્તિ વિપાચેન્તિ – ‘‘કથઞ્હિ નામ અય્યો ઉદાયી ભિક્ખુનિયા ચીવરં પટિગ્ગહેસ્સતિ કિચ્છલાભો માતુગામો’’તિ. અથ ખો તા ભિક્ખુનિયો ભિક્ખૂનં એતમત્થં આરોચેસું. યે તે ભિક્ખૂ અપ્પિચ્છા…પે… તે ઉજ્ઝાયન્તિ ખિય્યન્તિ વિપાચેન્તિ – ‘‘કથઞ્હિ નામ આયસ્મા ઉદાયી ભિક્ખુનિયા ચીવરં પટિગ્ગહેસ્સતી’’તિ! અથ ખો તે ભિક્ખૂ આયસ્મન્તં ઉદાયિં અનેકપરિયાયેન વિગરહિત્વા ભગવતો એતમત્થં આરોચેસું…પે… ‘‘સચ્ચં કિર ત્વં, ઉદાયિ, ભિક્ખુનિયા ચીવરં પટિગ્ગહેસી’’તિ? ‘‘સચ્ચં, ભગવા’’તિ. ‘‘ઞાતિકા તે, ઉદાયિ, અઞ્ઞાતિકા’’તિ? ‘‘અઞ્ઞાતિકા, ભગવા’’તિ. ‘‘અઞ્ઞાતકો, મોઘપુરિસ, અઞ્ઞાતિકાય ન જાનાતિ પતિરૂપં વા અપ્પતિરૂપં વા સન્તં વા અસન્તં વા. તત્થ નામ ત્વં, મોઘપુરિસ, અઞ્ઞાતિકાય ભિક્ખુનિયા હત્થતો ચીવરં પટિગ્ગહેસ્સસિ! નેતં મોઘપુરિસ, અપ્પસન્નાનં વા પસાદાય…પે… એવઞ્ચ પન, ભિક્ખવે, ઇમં સિક્ખાપદં ઉદ્દિસેય્યાથ –

૫૦૯. ‘‘યો પન ભિક્ખુ અઞ્ઞાતિકાય ભિક્ખુનિયા હત્થતો ચીવરં પટિગ્ગણ્હેય્ય, નિસ્સગ્ગિયં પાચિત્તિય’’ન્તિ.

એવઞ્ચિદં ભગવતા ભિક્ખૂનં સિક્ખાપદં પઞ્ઞત્તં હોતિ.

૫૧૦. તેન ખો પન સમયેન ભિક્ખૂ કુક્કુચ્ચાયન્તા ભિક્ખુનીનં પારિવત્તકચીવરં ન પટિગ્ગણ્હન્તિ. ભિક્ખુનિયો ઉજ્ઝાયન્તિ ખિય્યન્તિ વિપાચેન્તિ – ‘‘કથઞ્હિ નામ અય્યા અમ્હાકં પારિવત્તકચીવરં ન પટિગ્ગહેસ્સન્તી’’તિ! અસ્સોસું ખો ભિક્ખૂ તાસં ભિક્ખુનીનં ઉજ્ઝાયન્તીનં ખિય્યન્તીનં વિપાચેન્તીનં. અથ ખો તે ભિક્ખૂ ભગવતો એતમત્થં આરોચેસું. અથ ખો ભગવા એતસ્મિં નિદાને એતસ્મિં પકરણે ધમ્મિં કથં કત્વા ભિક્ખૂ આમન્તેસિ – ‘‘અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, પઞ્ચન્નં પારિવત્તકં પટિગ્ગહેતું – ભિક્ખુસ્સ, ભિક્ખુનિયા, સિક્ખમાનાય, સામણેરસ્સ, સામણેરિયા. અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, ઇમેસં પઞ્ચન્નં પારિવત્તકં પટિગ્ગહેતું. એવઞ્ચ પન, ભિક્ખવે, ઇમં સિક્ખાપદં ઉદ્દિસેય્યાથ.

૫૧૧. ‘‘યો પન ભિક્ખુ અઞ્ઞાતિકાય ભિક્ખુનિયા હત્થતો ચીવરં પટિગ્ગણ્હેય્ય, અઞ્ઞત્ર પારિવત્તકા, નિસ્સગ્ગિયં પાચિત્તિય’’ન્તિ.

૫૧૨. યો પનાતિ યો યાદિસો…પે… ભિક્ખૂતિ…પે… અયં ઇમસ્મિં અત્થે અધિપ્પેતો ભિક્ખૂતિ.

અઞ્ઞાતિકા નામ માતિતો વા પિતિતો વા યાવ સત્તમા પિતામહયુગા અસમ્બદ્ધા.

ભિક્ખુની નામ ઉભતોસઙ્ઘે ઉપસમ્પન્ના.

ચીવરં નામ છન્નં ચીવરાનં અઞ્ઞતરં ચીવરં વિકપ્પનુપગં પચ્છિમં.

અઞ્ઞત્ર પારિવત્તકાતિ ઠપેત્વા પારિવત્તકં.

પટિગ્ગણ્હાતિ, પયોગે દુક્કટં. પટિલાભેન નિસ્સગ્ગિયં હોતિ. નિસ્સજ્જિતબ્બં સઙ્ઘસ્સ વા ગણસ્સ વા પુગ્ગલસ્સ વા. એવઞ્ચ પન, ભિક્ખવે, નિસ્સજ્જિતબ્બં…પે… ઇદં મે, ભન્તે, ચીવરં અઞ્ઞાતિકાય ભિક્ખુનિયા હત્થતો પટિગ્ગહિતં, અઞ્ઞત્ર પારિવત્તકા, નિસ્સગ્ગિયં. ઇમાહં સઙ્ઘસ્સ નિસ્સજ્જામીતિ…પે… દદેય્યાતિ…પે… દદેય્યુન્તિ…પે… આયસ્મતો દમ્મીતિ.

૫૧૩. અઞ્ઞાતિકાય અઞ્ઞાતિકસઞ્ઞી ચીવરં પટિગ્ગણ્હાતિ, અઞ્ઞત્ર પારિવત્તકા, નિસ્સગ્ગિયં પાચિત્તિયં. અઞ્ઞાતિકાય વેમતિકો ચીવરં પટિગ્ગણ્હાતિ, અઞ્ઞત્ર પારિવત્તકા, નિસ્સગ્ગિયં પાચિત્તિયં. અઞ્ઞાતિકાય ઞાતિકસઞ્ઞી ચીવરં પટિગ્ગણ્હાતિ, અઞ્ઞત્ર પારિવત્તકા, નિસ્સગ્ગિયં પાચિત્તિયં.

એકતોઉપસમ્પન્નાય હત્થતો ચીવરં પટિગ્ગણ્હાતિ, અઞ્ઞત્ર પારિવત્તકા, આપત્તિ દુક્કટસ્સ. ઞાતિકાય અઞ્ઞાતિકસઞ્ઞી, આપત્તિ દુક્કટસ્સ. ઞાતિકાય વેમતિકો, આપત્તિ દુક્કટસ્સ. ઞાતિકાય ઞાતિકસઞ્ઞી, અનાપત્તિ.

૫૧૪. અનાપત્તિ ઞાતિકાય, પારિવત્તકં પરિત્તેન વા વિપુલં, વિપુલેન વા પરિત્તં, ભિક્ખુ વિસ્સાસં ગણ્હાતિ, તાવકાલિકં ગણ્હાતિ, ચીવરં ઠપેત્વા અઞ્ઞં પરિક્ખારં ગણ્હાતિ, સિક્ખમાનાય, સામણેરિયા, ઉમ્મત્તકસ્સ, આદિકમ્મિકસ્સાતિ.

ચીવરપટિગ્ગહણસિક્ખાપદં નિટ્ઠિતં પઞ્ચમં.