૪. પવારણાક્ખન્ધકં
૧૨૦. અફાસુકવિહારકથા
૨૦૯. પવારણાક્ખન્ધકે અલ્લાપોતિ એત્થ આત્યૂપસગ્ગસ્સ આદિકમ્મત્થં, લપધાતુયા ચ કથનત્થં દસ્સેન્તો આહ ‘‘પઠમવચન’’ન્તિ. આદિતો, આદિમ્હિ વા લપનં કથનં, લપતિ અનેનાતિ વા અલ્લાપો સંયોગે પરે રસ્સો. સં પુન લપનં, લપતિ વા અનેનાતિ સલ્લાપો. હત્થવિલઙ્ઘકેનાતિ એત્થ વિપુબ્બો લઘિધાતુ ઉક્ખિપનત્થોતિ આહ ‘‘હત્થુક્ખેપકેના’’તિ. પસુસંવાસન્તિ એત્થ પસૂતિ સબ્બચતુપ્પદા. તે હિ અઞ્ઞમઞ્ઞં પસન્તિ બાધન્તિ, મનુસ્સાદીહિ વા પસીયન્તિ બાધીયન્તીતિ પસવોતિ વુચ્ચન્તિ. પસૂનં વિય સંવાસન્તિ પસૂનં સંવાસો વિય સંવાસોતિ પસુસંવાસો, તં પસુસંવાસં. તમત્થં વિત્થારેન્તો આહ ‘‘પસવોપિ હી’’તિઆદિ. તથાતિ યથા ન કરોન્તિ, તથાતિ અત્થો. એતેપીતિ ભિક્ખવોપિ. તસ્માતિ યસ્મા અકંસુ, તસ્મા. નેસન્તિ ભિક્ખૂનં. સબ્બત્થાતિ સબ્બેસુ એળકસંવાસસપત્તસંવાસેસુ. મૂગબ્બતન્તિ મૂગસ્સ વતં વિય વતન્તિ મૂગબ્બતં, સુઞ્ઞવચનવતન્તિ અત્થો. તિત્થિયસમાદાનન્તિ તિત્થિયેહિ સમાદાતબ્બં. વતસમાદાનન્તિ સમાદાતબ્બં વતં. અઞ્ઞમઞ્ઞાનુલોમતાતિ એત્થ તાસદ્દસ્સ ભાવત્થં દસ્સેન્તો આહ ‘‘અનુલોમભાવો’’તિ. ઇમિના ‘‘દેવતા’’તિઆદીસુ (સં. નિ. અટ્ઠ. ૧.૧.૧; ખુ. પા. અટ્ઠ. ૫.એવમિચ્ચાદિપાઠવણ્ણના; સુ. નિ. અટ્ઠ. ૨.અઙ્ગલસુત્તવણ્ણના) વિય તાપચ્ચયસ્સ સ્વત્થં ‘‘જનતા’’તિઆદીસુ (પે. વ. અટ્ઠ. ૪૬૦) વિય સમૂહત્થઞ્ચ નિવત્તેતિ. ‘‘અઞ્ઞમઞ્ઞં વત્તુ’’ન્તિ વચનસ્સ યુત્તિં દસ્સેન્તો આહ ‘‘વદન્તુ મ’’ન્તિઆદિ. વદન્તં ભિક્ખું વત્તુન્તિ યોજના. ‘‘આપત્તીહિ વુટ્ઠાનભાવો’’તિ ઇમિના આપત્તિવુટ્ઠાનતાતિ પદસ્સ પઞ્ચમીસમાસઞ્ચ તાપચ્ચયસ્સ ભાવત્થઞ્ચ દસ્સેતિ. ‘‘વિનય’’ન્તિઆદિના પુરતો કત્વા કરણં પુરેક્ખારો, તસ્સ ભાવો પુરેક્ખારતા, વિનયં પુરેક્ખારતા વિનયપુરેક્ખારતાતિ વચનત્થં દસ્સેતિ. એત્થ પુરસદ્દસ્સ એકારત્તં સદ્દસત્થેસુ (મોગ્ગલ્લાનબ્યાકરણે ૫.૧૩૪ સુત્તે) વદન્તિ. તસ્સ યુત્તિં દસ્સેન્તો આહ ‘‘વદન્તુમ’’ન્તિઆદિ (મોગ્ગલ્લાનબ્યાકરણે ૫.૧૩૪ સુત્તે).
૨૧૦. સબ્બસઙ્ગાહિકાતિ ‘‘સઙ્ઘો પવારેય્યા’’તિ સામઞ્ઞતો વુત્તત્તા સબ્બેસં તેવાચિકાદીનં સઙ્ગાહકા. ઞત્તીતિ ઞાપેતિ સઙ્ઘં એતાય વચનાયાતિ ઞત્તિ. સબ્બસઙ્ગાહિકભાવં વિત્થારેન્તો આહ ‘‘એવઞ્હિ વુત્તે’’તિઆદિ. તેવાચિકન્તિ તિસ્સો વાચા એતસ્સાતિ તેવાચિકં, તીહિ વાચાહિ કત્તબ્બન્તિ વા તેવાચિકં. એસેવ નયો સેસેસુપિ. સમાનવસ્સિકન્તિ સમાનં વસ્સં એતેસન્તિ સમાનવસ્સા, તેહિ કત્તબ્બન્તિ સમાનવસ્સિકં. અઞ્ઞન્તિ દ્વેવાચિકએકવાચિકં.
૨૧૧. અચ્છન્તીતિ એત્થ આસધાતુયા ઉપવેસનત્થં દસ્સેન્તો આહ ‘‘નિસિન્નાવ હોન્તી’’તિ. ‘‘ન ઉટ્ઠહન્તી’’તિ ઇમિના એવફલં દસ્સેતિ. તદમન્તરાતિ એત્થ ‘‘તદન્તરા’’તિ વત્તબ્બે વાચાસિલિટ્ઠવસેન મકારાગમં કત્વા વુત્તન્તિ આહ ‘‘તદન્તરા’’તિ. તસ્સ અત્તનો પવારિતકાલસ્સ અન્તરા. ‘‘યાવ પવારેન્તી’’તિ પદસ્સ નિયમત્થં દસ્સેતું વુત્તં ‘‘તાવતકં કાલ’’ન્તિ. યાવાતિ નિપાતસ્સ પયોગત્તા ‘‘તદમન્તરા’’તિ એત્થ અભિવિધિઅવધ્યત્થે પઞ્ચમીવિભત્તિ હોતીતિ દટ્ઠબ્બં.
૧૨૧. પવારણાભેદકથા
૨૧૨. ચાતુદ્દસિકાયાતિ ભણ્ડનકારકેહિ ઉપદ્દુતત્તા પચ્ચુક્કડ્ઢિતાય પુબ્બકત્તિકમાસસ્સ કાળપક્ખચાતુદ્દસિકાય. ‘‘અજ્જ પવારણા પન્નરસી’’તિ પુબ્બકિચ્ચં કાતબ્બન્તિ યોજના.
પવારણાકમ્મેસૂતિ નિદ્ધારણે ભુમ્મં, ‘‘અધમ્મેન વગ્ગં પવારણાકમ્મ’’ન્તિઆદીસુ સમ્બન્ધિતબ્બં. અધમ્મેન વગ્ગન્તિ એત્થ અધમ્મં નામ સઙ્ઘો હુત્વાપિ સઙ્ઘપવારણમકત્વા ગણપવારણાય કરણં, ગણો હુત્વાપિ ગણપવારણમકત્વા સઙ્ઘપવારણાય કરણઞ્ચ. વગ્ગં નામ એકસીમાયં વસન્તાનમ્પિ સબ્બેસં એકતો અસન્નિપતનં.
અધમ્મેન સમગ્ગન્તિ એત્થ અધમ્મં વુત્તનયમેવ. સમગ્ગં નામ સબ્બેસં એકતો સન્નિપતનં.
ધમ્મેન વગ્ગન્તિ એત્થ ધમ્મં નામ સઙ્ઘો હુત્વા સઙ્ઘપવારણાય કરણં, ગણો હુત્વા ગણપવારણાય કરણઞ્ચ. વગ્ગં વુત્તનયમેવ. ધમ્મેન સમગ્ગં સુવિઞ્ઞેય્યમેવ. ઇતિસદ્દો પરિસમાપનત્થો.
૨૧૩. એવં દિન્નાયાતિ એવં પાળિયં વુત્તનયેનેવ દિન્નાય. પવારેતબ્બન્તિ વસ્સંવુત્થપવારણાય પવારેતબ્બં. તિસ્સોતિ તિસ્સનામકો. દિટ્ઠેન વા વદતૂતિ સમ્બન્ધો. તન્તિ તિસ્સનામકં ભિક્ખું. સઙ્ઘો અનુકમ્પં ઉપાદાય વદતૂતિ યોજના. વુડ્ઢતરોતિ પવારણાદાયકો તંહારકતો વુડ્ઢતરો. હીતિ લદ્ધગુણો. તેનાતિ પવારણાહારકેન. તસ્સાતિ પવારણાદાયકસ્સ.
ઇધાપિ ચાતિ ઇમસ્મિં પવારણાક્ખન્ધકેપિ ચ. અપિસદ્દો ઉપોસથક્ખન્ધકં અપેક્ખતિ. અવસેસકમ્મત્થાયાતિ પવારણાકમ્મતો અવસેસાનં કમ્માનમત્થાય હોતીતિ સમ્બન્ધો. પવારણાય આહટાય સતિયાતિ યોજના. તસ્સ ચાતિ પવારણાદાયકસ્સ ચ. સબ્બેસન્તિ પવારણાદાયકસ્સ ચ સઙ્ઘસ્સ ચાતિ સબ્બેસં. અઞ્ઞં પન કમ્મન્તિ પવારણાકમ્મતો અઞ્ઞં કમ્મં પન. તેન પન ભિક્ખુનાતિ પવારણાદાયકેન ભિક્ખુના પન. એત્થ ચ તદહુપવારણાય અત્તનો ચ સઙ્ઘસ્સ ચ સચે પવારણાકમ્મમેવ હોતિ, પવારણાયેવ દાતબ્બા. અથ અઞ્ઞમેવ કમ્મં હોતિ, છન્દોયેવ દાતબ્બો. યદિ પવારણાકમ્મઞ્ચ અઞ્ઞકમ્મઞ્ચ હોતિ, પવારણા ચ છન્દો ચ દાતબ્બો. તં સન્ધાય વુત્તં ‘‘તદહુ પવારણાય પવારણં દેન્તેન છન્દમ્પિ દાતુ’’ન્તિ (મહાવ. ૨૧૩). તેનાતિ દાનહેતુના.
૨૧૮. અજ્જ મે પવારણાતિ એત્થ પાળિનયતો અઞ્ઞં અટ્ઠકથાનયં દસ્સેન્તો આહ ‘‘સચે’’તિઆદિ.
૨૧૯. વુત્તનયમેવાતિ ઉપોસથક્ખન્ધકે (મહાવ. અટ્ઠ. ૧૬૯) વુત્તનયમેવ.
૨૨૨. પુન પવારેતબ્બન્તિ એત્થ ન કેવલં પવારણાયેવ પુન કાતબ્બા, પુબ્બકિચ્ચાદીનિપિ પુન કાતબ્બાનીતિ દસ્સેન્તો આહ ‘‘પુન પુબ્બકિચ્ચ’’ન્તિઆદિ.
૨૨૮. એસેવ નયોતિ ‘‘અજ્જ પવારણા પન્નરસી’’તિ પુબ્બકિચ્ચં અતિદિસતિ. અસ્સાતિ વચનસ્સ. ઞત્તિન્તિ ‘‘સુણાતુ મે ભન્તે સઙ્ઘો અજ્જ પવારણા’’તિ ઞત્તિં. પચ્છિમેહીતિ પચ્છિમવસ્સં ઉપગતેહિ ભિક્ખૂહિ. ઉપોસથગ્ગેતિ ઉપોસથસ્સ ગણ્હનટ્ઠાને ગેહે. દ્વે ઞત્તિયોતિ પવારણાઞત્તિ ચ ઉપોસથઞત્તિ ચાતિ દ્વે ઞત્તિયો. ઇદઞ્ચાતિ ઇદં વક્ખમાનં પન. એત્થાતિ પુરિમિકપચ્છિમિકભિક્ખૂનં સંસગ્ગટ્ઠાને. પુરિમિકાય ઉપગતેહીતિ વિભત્તઅપાદાનં અનુમેય્યવિસયઅપાદાનં, થોકતરાતિ સમ્બન્ધો, સહાદિયોગો વા, સમસમાતિ સમ્બન્ધો. સમસમાતિ સમેન, સમતો વા સમા સમસમા, અતિરેકસમાતિ અત્થો. કિઞ્ચિ ઊનં વા અધિકં વા નત્થીતિ અધિપ્પાયો. ઇતીતિ ઇદં લક્ખણં.
સોતિ પચ્છિમિકો ભિક્ખુ. ઇતરેનાતિ પચ્છિમિકેન. તેસન્તિ પુરિમિકાનં. એકેનાતિ પુરિમિકેન. એકસ્સાતિ પચ્છિમિકસ્સ. પુન એકેનાતિ પચ્છિમિકેન. ‘‘એકસ્સા’’તિ અનુવત્તેતબ્બો, પુરિમિકસ્સાતિ અત્થો. પુરિમવસ્સૂપગતેહિ અધિકતરાતિ સમ્બન્ધો. થોકતરેહીતિ પચ્છિમવસ્સૂપગતેહિ થોકતરેહિ પુરિમવસ્સૂપગતેહીતિ યોજના.
કત્તિકાયાતિ પચ્છિમકત્તિકાય. ચાતુમાસિનિયા પવારણાયાતિ ચતુન્નં માસાનં પૂરણિયા પવારણાય. પવારણાઞત્તિં ઠપેત્વાતિ સમસમા હુત્વાપિ પવારણાદિવસત્તા પવારણાઞત્તિં ઠપેત્વા. તેહીતિ પચ્છિમિકેહિ. ઇતરેહીતિ પુરિમિકેહિ. તેસન્તિ પચ્છિમિકાનં. થોકતરા વાતિ એકાદિના થોકતરા વા. તેસન્તિ પુરિમિકાનં. તેહીતિ પચ્છિમિકેહિ.
૨૩૩. સઙ્ઘસામગ્ગિયાતિ એત્થ કીદિસી સઙ્ઘસામગ્ગી વેદિતબ્બાતિ આહ ‘‘કોસમ્બકસામગ્ગીસદિસાવ વેદિતબ્બા’’તિ. એત્થાતિ સામગ્ગીપવારણાયં. અપ્પમત્તકેતિ પત્તચીવરાદિં પટિચ્ચ ઉપ્પન્ને અપ્પમત્તકે વિવાદે. પવારણાયમેવાતિ પવારણાદિવસેયેવ. કસ્મિં દિવસે સામગ્ગીપવારણા કાતબ્બાતિ આહ ‘‘સામગ્ગીપવારણ’’ન્તિઆદિ. પઠમપવારણન્તિ પુબ્બકત્તિકપુણ્ણમિં. યાવ કત્તિકચાતુમાસિની પુણ્ણમાતિ અયં અવધિ અનભિવિધિઅવધિ નામ. કસ્મા? કત્તિકચાતુમાસિનિપુણ્ણમિં ઠપેત્વા અન્તોયેવ ગહેતબ્બત્તા. એત્થન્તરેતિ એતસ્મિં દ્વિન્નં પુણ્ણમિનમન્તરે અટ્ઠવીસતિપમાણે દિવસે કાતબ્બા. તતોતિ એત્થન્તરસઙ્ખાતા અટ્ઠવીસદિવસતો.
૧૪૦. દ્વેવાચિકાદિપવારણાકથા
૨૩૪. ઞત્તિં ઠપેન્તેનાપીતિ પિસદ્દો ન કેવલં પવારેન્તેન એવ દ્વેવાચિકં પવારેતબ્બં, અથ ખો ઞત્તિં ઠપેન્તેનાપિ દ્વેવાચિકઞત્તિયેવ ઠપેતબ્બાતિ દસ્સેતિ. એત્થ ચાતિ ‘‘સમાનવસ્સિકં પવારેતુ’’ન્તિ પાઠે ચ. સમાનવસ્સિકાતિ ગણનવસેન સમાનં વસ્સં એતેસન્તિ સમાનવસ્સિકા, સમાને વસ્સે ઉપસમ્પાદેન્તીતિ વા સમાનવસ્સિકા. એકતોતિ એકસ્મિં ખણે, એકપહારેન વા.
૧૪૧. પવારણાટ્ઠપનકથા
૨૩૬. સબ્બં સઙ્ગણ્હાતીતિ સબ્બસઙ્ગાહિકં. પુગ્ગલસ્સ ઠપનં પુગ્ગલિકં. તત્થાતિ દ્વીસુ પવારણાટ્ઠપનેસુ. સબ્બસઙ્ગાહિકે ઠપિતા હોતીતિ સમ્બન્ધો. યાવ રેકારો અત્થિ, તાવાતિ યોજના. ભાસિયિત્થાતિ ભાસિતા. લપિયિત્થાતિ લપિતા. ન પરિયોસિયિત્થાતિ અપરિયોસિતા. એત્થન્તરેતિ એતસ્મિં સુકારરેકારાનં અન્તરે. એકપદેપીતિ પિસદ્દો એકક્ખરેપીતિ અત્થં સમ્પિણ્ડેતિ. ઠપિતાતિ ‘‘સુણાતુ મે ભન્તે સઙ્ઘો, ઇત્થન્નામો પુગ્ગલો સાપત્તિકો, તસ્સ પવારણં ઠપેમી’’તિ ઞત્તિયા ઠપિતા. ય્યકારેતિ ‘‘પવારેય્યા’’તિ એત્થ ય્યકારે. તતોતિ ય્યકારતો. પુગ્ગલિકટ્ઠપને પન અટ્ઠપિતા હોતીતિ સમ્બન્ધો. સંકારતોતિ ‘‘સઙ્ઘં ભન્તે’’તિ એત્થ સંકારતો. સબ્બપચ્છિમોતિ તીસુ વારેસુ તતિયવારે સબ્બેસં અક્ખરાનં પચ્છિમો ટિકારો અત્થીતિ યોજના. એત્થન્તરેતિ એતસ્મિં સંકારટિકારાનં અન્તરે. તસ્માતિ યસ્મા પરિયોસિતા હોતિ, તસ્મા. ‘‘એસેવ નયો’’તિ વુત્તવચનં વિત્થારેન્તો આહ ‘‘એતાસુપિ હી’’તિઆદિ. તત્થ એતાસુપીતિ દ્વેવાચિકએકવાચિકસમાનવસ્સિકાસુપિ. પિસદ્દો તેવાચિકમપેક્ખતિ. ઠપનખેત્તન્તિ ઠપનસ્સ ભૂમિ. ઇતિસદ્દો પરિસમાપનત્થો.
૨૩૭. અનુયુઞ્જિયમાનોતિ એત્થ અનુયુઞ્જસદ્દો પુચ્છનત્થોતિ આહ ‘‘પુચ્છિયમાનો’’તિ. પરતોતિ પરસ્મિંયેવ ખન્ધકેતિ (મહાવ. ૨૩૭) અત્થો. અલં ભિક્ખુ મા ભણ્ડનન્તિઆદીનીતિ એત્થ આદિસદ્દેન ‘‘મા કલહં, મા વિવાદ’’ન્તિવચનાનિ સઙ્ગણ્હાતિ, વચનાનિ વત્વા ઓમદ્દિત્વાતિ યોજના. વચનોમદ્દનાતિ વચનેનેવ ઓમદ્દના. હીતિ સચ્ચં. ઇધાતિ ઇમસ્મિં પવારણાટ્ઠપનટ્ઠાને. અનુદ્ધંસિતં પટિજાનાતીતિ એત્થ પટિજાનનાકારં દસ્સેન્તો આહ ‘‘અમૂલકેન પારાજિકેન અનુદ્ધંસિતો અયં મયા’’તિ. ‘‘લિઙ્ગનાસનાયા’’તિ ઇમિના દણ્ડકમ્મનાસનસંવાસનાસનાનિ નિવત્તેતિ.
૨૩૮. એતન્તિ ‘‘અસુકા આપત્તી’’તિ વચનં. કલહસ્સ મુખન્તિ કલહસ્સ ઉપાયો.
૧૪૩. વત્થુટ્ઠપનાદિકથા
૨૩૯. ચોરા અગમંસુ કિરાતિ સમ્બન્ધો. પોક્ખરણિતો નીહરિત્વાતિ સમ્બન્ધો. સોતિ ભિક્ખુ, એવમાહાતિ સમ્બન્ધો. વુત્થેનાતિ વસન્તેન, યેન કેનચિ કતન્તિ સમ્બન્ધો. તં પુગ્ગલન્તિ વત્થુકતં તં પુગ્ગલં. એત્થાતિ ‘‘વત્થું ઠપેત્વા સઙ્ઘો પવારેય્યા’’તિ પાઠે. ઇમિના વત્થુના અપદિસાહીતિ સમ્બન્ધો. નન્તિ પુગ્ગલં. અનુવિજ્જિત્વાતિ અનુયુઞ્જિત્વા, પુચ્છિત્વાતિ અત્થો.
એકો ભિક્ખુ પૂજેસિ, પિવીતિ સમ્બન્ધો. તસ્સાતિ ભિક્ખુસ્સ. તદનુરૂપોતિ તેસં પૂજનપિવનાનં અનુરૂપો. સોતિ ચોદકો ભિક્ખુ. તં ગન્ધન્તિ તં સરીરગન્ધં. યં પુગ્ગલન્તિ યોજના. ઠપેસીતિ પવારણાય ઠપેસિ. અયમસ્સાતિ અયં દોસો અસ્સ પુગ્ગલસ્સ.
ઇદાનેવ નન્તિ એત્થ ‘‘ન’’ન્તિ પદં ‘‘પુગ્ગલ’’ન્તિ પદેન યોજેતબ્બં. નં પુગ્ગલન્તિ હિ અત્થો. ઉભયન્તિ વત્થુઞ્ચ પુગ્ગલઞ્ચાતિ ઉભયં. કલ્લં વચનાયાતિ યુત્તં કથેતું. કસ્મા કલ્લં વચનાયાતિ યોજના. પવારણતો પુબ્બે, પચ્છા ચાતિ સમ્બન્ધો. ઇતિ તસ્મા કલ્લં વચનાયાતિ યોજના. ઇદઞ્હિ ઉભયન્તિ વત્થુપુગ્ગલસઙ્ખાતં ઇદમેવ ઉભયં. પવારણાય પુબ્બેતિ યોજના. ઉક્કોટેન્તસ્સાતિ ચાલેન્તસ્સ.
૧૪૪. ભણ્ડનકારકવત્થુકથા
૨૪૦. ચતુત્થપઞ્ચમાતિ છસુ પક્ખેસુ પોટ્ઠપાદમાસસ્સ જુણ્હપક્ખકાળપક્ખસઙ્ખાતા ચતુત્થપઞ્ચમા. તતિયોતિ સાવણમાસસ્સ કાળપક્ખો તતિયો. તતિયચતુત્થપઞ્ચમા વાતિ એત્થ તતિયોતિ સાવણમાસસ્સ કાળપક્ખો. ચતુત્થોતિ પોટ્ઠપાદમાસસ્સ જુણ્હપક્ખો. પઞ્ચમોતિ તસ્સેવ કાળપક્ખો. ‘‘તતિય…પે… પઞ્ચમા વા’’તિ પદાનિ ‘‘દ્વે વા તયો વા’’તિ પદેહિ યથાક્કમં યોજેતબ્બાનિ. ચતુત્થે વા કતેતિ ચતુત્થપક્ખે વા પન્નરસિભાવેન કતે. દ્વે ચાતુદ્દસિકાતિ તતિયપક્ખે ચ ચાતુદ્દસિયા સદ્ધિં દ્વે ચાતુદ્દસિકા. ઇમેતિ ભણ્ડનકારકા. તેતિ ભણ્ડનકારકા.
અસંવિહિતાતિ એત્થ અકારસ્સ વિરહત્થં દસ્સેન્તો આહ ‘‘સંવિદહનવિરહિતા’’તિ. તત્થ સંવિદહનવિરહિતાતિ સંવિદહનરક્ખવિરહિતા. આગમનજાનનત્થાયાતિ ભણ્ડનકારકાનં આગમનસ્સ જાનનત્થાય. કિલન્તત્થાતિ તુમ્હે કિલન્તા ભવથ. ‘‘સમ્મોહં કત્વા’’તિ ઇમિના વિક્ખિત્વાતિ પદસ્સ વિક્ખેપં કત્વાતિ અત્થં દસ્સેતિ. નો ચે લભેથાતિ એત્થ કિમત્થાય ન લભેથાતિ આહ ‘‘બહિસીમં ગન્તુ’’ન્તિ. ‘‘ભણ્ડનકારકાનં…પે… હોન્તી’’તિ ઇમિના અલભનસ્સ કારણં દસ્સેતિ. યન્તિ આગમં જુણ્હં. કોમુદિયા ચાતુમાસિનિયાતિ પચ્છિમકત્તિકપુણ્ણમાયં. સા હિ કુમુદાનમત્થિતાય કોમુદી, ચતુન્નં વસ્સિકાનં માસાનં પૂરણત્તા ચાતુમાસિનીતિ વુચ્ચતિ. તદા હિ કુમુદાનિ સુપુપ્ફિતાનિ હોન્તિ, તસ્મા કુમુદાનં સમૂહા, કુમુદાનિ એવ વા કોમુદા, તે એત્થ અત્થીતિ કોમુદીતિ વુચ્ચતિ, કુમુદવતીતિ વુત્તં હોતિ. અવસ્સં પવારેતબ્બન્તિ ધુવં પવારેતબ્બં. હીતિ સચ્ચં, યસ્મા વા. તન્તિ કોમુદિં ચાતુમાસિનિં.
૧૪૫. પવારણાસઙ્ગહકથા
૨૪૧. અઞ્ઞતરો ફાસુવિહારોતિ એત્થ ફાસુવિહારો નામ કોતિ આહ ‘‘તરુણસમથો વા તરુણવિપસ્સના વા’’તિ. ઇમિના તરુણસમથવિપસ્સના ફાસું વિહરતિ અનેનાતિ ફાસુવિહારોતિ દસ્સેતિ. પરિબાહિરા ભવિસ્સામાતિ એત્થ કસ્મા ઇમમ્હા ફાસુવિહારા પરિબાહિરા ભવિસ્સન્તીતિ આહ ‘‘અનિબદ્ધરત્તિટ્ઠાનદિવાટ્ઠાનાદિભાવેના’’તિઆદિ. તત્થ અનિબદ્ધરત્તિટ્ઠાનદિવાટ્ઠાનાદિભાવેનાતિ અનિબદ્ધદિવાટ્ઠાનાદિભાવેન હેતુભૂતેન, અસક્કોન્તાતિ સમ્બન્ધો. આદિસદ્દેન અનિબદ્ધચઙ્કમાદયો સઙ્ગણ્હાતિ. ‘‘છન્દદાનં પટિક્ખિપતી’’તિ ઇમિના ‘‘સબ્બેહેવ એકજ્ઝં સન્નિપતિતબ્બ’’ન્તિ વાક્યસ્સ અઞ્ઞત્થાપોહનં દસ્સેતિ. હીતિ સચ્ચં, યસ્મા વા. ઇમેસુ તીસુ છન્દદાનં ન વટ્ટતિ, તસ્મા પટિક્ખિપતીતિ યોજના. અયં પવારણાસઙ્ગહો નામ ન દાતબ્બોતિ યોજના. તરુણસમથવિપસ્સનાલાભી એકપુગ્ગલો વા હોતૂતિ યોજના. ‘‘એકસ્સપિ દાતબ્બોયેવા’’તિ ઇમિના અયં પવારણાસઙ્ગહો એકસ્સ દિન્નોપિ સબ્બેસં દિન્નો હોતીતિ દસ્સેતિ. પવારણાસઙ્ગહે દિન્ને સતીતિ યોજના. આગન્તુકાતિ સટ્ઠિવસ્સાપિ આગન્તુકા. તેસન્તિ દિન્નપવારણાસઙ્ગહાનં. અન્તરાપીતિ કોમુદિયા ચાતુમાસિનિયા અન્તરાપિ.
ઇતિ પવારણાક્ખન્ધકવણ્ણનાય યોજના સમત્તા.