૧. પઠમસિક્ખાપદ-અત્થયોજના

તિંસકાનન્તરં તિંસકાનં અનન્તરે કાલે છસટ્ઠિસતસઙ્ગહા છઉત્તરસટ્ઠિઅધિકસતેહિ સિક્ખાપદેહિ સઙ્ગહિતા યે ધમ્મા સઙ્ગીતિકારેહિ સઙ્ગીતા, દાનિ ઇમસ્મિં કાલે તેસમ્પિ ધમ્માનં અયં વણ્ણના હોતીતિ યોજના.

૭૯૩. તત્થાતિ તેસુ છસટ્ઠિસતસઙ્ગહેસુ સિક્ખાપદેસુ, પઠમસિક્ખાપદેતિ સમ્બન્ધો. ‘‘દ્વે તયો’’તિ એત્થ વાસદ્દો લુત્તનિદ્દિટ્ઠોતિ આહ ‘‘દ્વે વા તયો વા’’તિ. ફોટલકેતિ કન્દે, મિઞ્જે વા. એતન્તિ ‘‘ગણ્ડિકે’’તિ એતં નામં. ‘‘પમાણ’’ન્તિઇમિના મત્તસદ્દો પમાણત્થોવ, ન અપ્પત્થો, નાપિ અવધારણત્થોતિ દસ્સેતિ. લસુણન્તિ સેતવણ્ણમૂલં મહાકન્દં. મહાકન્દો હિ બ્યઞ્જનસમ્પાકાદીસુ આમગન્ધાનં અભિભવનત્તા લસીયતિ કન્તીયતીતિ લસુણન્તિ વુચ્ચતિ.

સુવણ્ણહંસયોનિન્તિ સુવણ્ણમયેન પત્તેન યુત્તં હંસયોનિં. જાતિસ્સરોતિ જાતિં ભવં સરતિ જાનાતીતિ જાતિસ્સરો. અથાતિ જાતિસ્સરસ્સ નિપ્ફન્નત્તા. નિપ્ફન્નત્થો હિ અથસદ્દો. પુબ્બસિનેહેનાતિ પુબ્બે મનુસ્સભવે ભાવિતેન સિનેહેન. તાસન્તિ પજાપતિયા ચ તિસ્સન્નં ધીતરાનઞ્ચ. તં પનાતિ પત્તં પન.

૭૯૫. મગધેસૂતિ મગધરટ્ઠે ઠિતેસુ જનપદેસુ. હીતિ સચ્ચં, યસ્મા વા. ઇધાતિ ‘‘લસુણં ખાદેય્યા’’તિપદે. તમ્પીતિ માગધકમ્પિ. ગણ્ડિકલસુણમેવાતિ ગણ્ડો ફોટો એતસ્સત્થીતિ ગણ્ડિકં. ગણ્ડસદ્દો હિ ફોટપરિયાયો, બહુત્થે ઇકપચ્ચયો. બહુગણ્ડિકલસુણન્તિ હિ વુત્તં હોતિ. ગણ્ડસદ્દો હિ ફોટે ચ કપોલે ચાતિ દ્વીસુ અત્થેસુ વત્તતિ, ઇધ પન ફોટે વત્તતીતિ દટ્ઠબ્બં. પોત્થકેસુ પન ઓટ્ઠજેન ચતુત્થક્ખરેન પાઠો અત્થિ, સો વીમંસિત્વા ગહેતબ્બો. બહૂસુ હિ પુબ્બપોત્થકેસુ કણ્ઠજો તતિયક્ખરો ચ ઓટ્ઠજો ચતુત્થક્ખરો ચાતિ દ્વે અક્ખરા અઞ્ઞમઞ્ઞં પરિવત્તિત્વા તિટ્ઠન્તિ. ન એકદ્વિતિમિઞ્જકન્તિ એકમિઞ્જો પલણ્ડુકો ન હોતિ, દ્વિમિઞ્જો ભઞ્જનકો ન હોતિ, તિમિઞ્જો હરિતકો ન હોતીતિ અત્થો. કુરુન્દિયં પન વુત્તન્તિ સમ્બન્ધો. સઙ્ખાદિત્વાતિ દન્તેહિ ચુણ્ણવિચુણ્ણં કત્વા.

૭૯૭. પલણ્ડુકોતિ સુકન્દકો એકો લસુણવિસેસો. ભઞ્જનકાદીનિ લોકસઙ્કેતોપદેસતો દટ્ઠબ્બાનિ. હીતિ સચ્ચં. તસ્સાતિ ચાપલસુણસ્સ. સભાવેનેવાતિ સૂપસમ્પાકાદિં વિના અત્તનો સભાવતો એવ. તન્તિ માગધકં, પક્ખિપિતુન્તિ સમ્બન્ધો. હીતિ સચ્ચં. યત્થ કત્થચીતિ યેસુ કેસુચીતિ. પઠમં.