૨૫. વિપસ્સનાવુદ્ધિકથા

૯૮૧. સીલચિત્તદિટ્ઠિકઙ્ખાવિતરણવિસુદ્ધિયો;

પત્વા કલાપતો તાવ, સમ્મસેય્ય તતો પરં.

૯૮૨. કલાપતો સમ્મસનં, ઉદયબ્બયદસ્સનં;

ભઙ્ગઞાણં ભયઞાણં, તથાદીનવનિબ્બિદા.

૯૮૩. મુચ્ચિતુકમ્યતાઞાણં, પટિસઙ્ખાનુપસ્સના;

સઙ્ખારુપેક્ખાનુલોમમિચ્ચાનુક્કમતો ઠિતા.

૯૮૪. વિપસ્સનાતિ ચક્ખાતા, દસઞાણપરમ્પરા;

લક્ખણત્તયમાહચ્ચ, સઙ્ખારેસુ પવત્તતિ.

૯૮૫. તસ્મા કલાપતો તાવ, સમ્મસેય્ય તિલક્ખણં;

સમ્મસિત્વા અતીતાદિખન્ધાયતનધાતુયો.

૯૮૬. અનિચ્ચા તે ખયટ્ઠેન, ખન્ધા દુક્ખા ભયટ્ઠતો;

અનત્તા અસારકટ્ઠેન, ઇચ્ચાભિણ્હં વિચિન્તયં.

૯૮૭. તસ્સેવં સમ્મસન્તસ્સ, ઉપટ્ઠાતિ તિલક્ખણં;

સઙ્ખારેસુ તતો યોગી, ખણસન્તતિઅદ્ધતો.

૯૮૮. પચ્ચુપ્પન્નાન ધમ્માનં, ઉદયઞ્ચ વયં તથા;

પઞ્ઞાસાકારભેદેહિ, અનુપસ્સતિ તત્થ હિ.

૯૮૯. અવિજ્જાતણ્હાકમ્માનં, ઉદયા ચ નિરોધતો;

સમુદયા નિરોધા ચ, પઞ્ચન્નં દસ્સિતા તથા.

૯૯૦. રૂપસ્સાહારતો તિણ્ણં, ફસ્સતો નામરૂપતો;

વિઞ્ઞાણસ્સેતિ સબ્બેપિ, ચત્તાલીસ સમિસ્સિતા.

૯૯૧. નિબ્બત્તિલક્ખણં ભઙ્ગ-

લક્ખણઞ્ચેત્થ પસ્સતો;

ખણતોદયતો ચેતિ,

સમપઞ્ઞાસ હોન્તિ તે.

૯૯૨. ઇતિ ખન્ધમુખેનેતે, વિભત્તા ઉદયબ્બયા;

આયતન્નાદિભેદેહિ, યોજેતબ્બા યથારહં.

૯૯૩. ઉદયઞ્ચ વયઞ્ચેવં, પસ્સતો તસ્સ યોગિનો;

વિભૂતા હોન્તિ સઙ્ખારા, સમુટ્ઠાતિ તિલક્ખણં.

૯૯૪. બોધિપક્ખિયધમ્મા ચ,

તે પસ્સન્તિ વિસેસતો;

તતો જાયન્તુપક્લેસા,

દસોપક્લેસવત્થુકા.

૯૯૫. ઓભાસો પીતિ પસ્સદ્ધિ, અધિમોક્ખો ચ પગ્ગહો;

સુખં ઞાણમુપટ્ઠાનં, ઉપેક્ખા ચ નિકન્તિ ચ.

૯૯૬. તણ્હામાનદિટ્ઠિગ્ગાહવસેન તિવિધેપિ તે;

અસ્સાદેન્તો ઉન્નમન્તો, મમાયન્તો કિલિસ્સતિ.

૯૯૭. મગ્ગં ફલઞ્ચ નિબ્બાનં, પત્તોસ્મીતિ અકોવિદો;

વેક્ખબુજ્ઝાતિ મઞ્ઞન્તો, પપ્પોતિ અધિમાનિકો.

૯૯૮. મગ્ગાદયો ન હોન્તેતે,

તણ્હાગાહાદિવત્થુતો;

તણ્હામાનદિટ્ઠિયો ચુપક્લેસા પરિપન્થકા.

૯૯૯. પોરાણમેવ ખન્ધાનં, ઉદયબ્બયદસ્સનં;

તિલક્ખણારમ્મણતો, મગ્ગો નિબ્બાનપચ્ચયો.

૧૦૦૦. ઇતિ મગ્ગં અમગ્ગઞ્ચ, વિસોધેન્તસ્સ સિજ્ઝતિ;

વિસુદ્ધિ ચ મગ્ગામગ્ગઞાણદસ્સનનામિકા.

૧૦૦૧. તથાપરા વિસુદ્ધીનં, ઉદયબ્બયદસ્સનં;

આદિં કત્વા પટિપદાઞાણદસ્સનનામિકા.

૧૦૦૨. પચ્છા સંક્લેસવિક્ખેપવિસુદ્ધન્તં યથા પુરે;

પટિપજ્જતિ મેધાવી, ઉદયબ્બયદસ્સનં.

૧૦૦૩. ઇતિ ખોદયબ્બયાનુપસ્સનાઞાણવીથિયં;

સિક્ખન્તસ્સાચિરેનેવ, પરિપક્કા વિપસ્સના.

૧૦૦૪. પહાયોદયવોહારં, વયમેવાધિમુચ્ચતો;

ઉપ્પાદાભોગમોહાય, ભઙ્ગમેવાનુતિટ્ઠતિ.

૧૦૦૫. તતો નિજ્ઝરધારાવ, ગઙ્ગાવારોદકં વિય;

ભિજ્જમાનતિણાનિવ, પટિપજ્જા સિખા વિય.

૧૦૦૬. પતન્તે ચ વયન્તે ચ, ભિજ્જન્તિચ્ચેવ સઙ્ખતે;

પસ્સતો તસ્સ ભઙ્ગાનુપસ્સનાઞાણમીરિતં.

૧૦૦૭. તતો ભયાનુપસ્સના, સભયાતિ વિપસ્સતો;

આદીનવાનુપસ્સના-ઞાણં આદીનવાતિ ચ.

૧૦૦૮. નિબ્બિદાનુપસ્સના ચ, નિબ્બિન્દન્તસ્સ યોગિનો;

મુચ્ચિતુકમ્યતાઞાણં, તતો મુચ્ચિતુમિચ્છતો.

૧૦૦૯. નિચ્ચા ચે ન નિરુજ્ઝેય્ય, ન બાધેય્ય સુખા યદિ;

વસે વત્તેય્ય અત્તા ચે, તદભાવા ન તે તથા.

૧૦૧૦. સુટ્ઠુ મુચ્ચિતુમિચ્ચેવં, પટિપચ્ચક્ખતો તતો;

પટિસઙ્ખાનુપસ્સના-ઞાણં જાતન્તિ વુચ્ચતિ.

૧૦૧૧. સાધુકં પટિસઙ્ખાય, સઙ્ખારેસુ તિલક્ખણં;

સુપરિઞ્ઞાતસઙ્ખારે, તથેવ પટિપસ્સતિ.

૧૦૧૨. અનિચ્ચા દુક્ખાનત્તા ચ, સઙ્ખારાવ ન ચાપરો;

અત્તા વા અત્તનીયં વા, નાહં ન તુ મમાતિ ચ.

૧૦૧૩. તતોવ તત્થ મજ્ઝત્તો, નન્દિરાગવિનિસ્સટો;

અત્તત્તનિયભાવેન, સઙ્ખારેસ્વજ્ઝુપેક્ખતિ.

૧૦૧૪. સઙ્ખારુપેક્ખાસઙ્ખાતં, ઞાણં તસ્સ ઇતીરિતં;

તતો વુટ્ઠાનઘટિતં, અનુલોમન્તિ વુચ્ચતિ.

૧૦૧૫. સુપરિઞ્ઞાતસઙ્ખારે, સુસમ્મટ્ઠતિલક્ખણે;

ઉપેક્ખન્તસ્સ તસ્સેવ, સિખાપત્તા વિપસ્સના.

૧૦૧૬. સઙ્ખારધમ્મે આરબ્ભ, તાવ કાલં પવત્તતિ;

તીરદસ્સીવ સકુણો, યાવ પારં ન પસ્સતિ.

૧૦૧૭. યદા પસ્સતિ નિબ્બાનં, વુટ્ઠાનગહિતા તદા;

વુટ્ઠાનગામિની નામ, સાનુલોમા પવુચ્ચતિ.

૧૦૧૮. ઇતિ દ્વીહિ વિસુદ્ધીહિ, વિસુદ્ધાય વિપસ્સતો;

વિપસ્સનાપટિપદં, પૂરેતીતિ પવુચ્ચતીતિ.

ઇતિ નિબ્બાનવિભાગે વિપસ્સનાવુદ્ધિકથા નિટ્ઠિતા.

પઞ્ચવીસતિમો પરિચ્છેદો.