૧૬. ચિત્તુપ્પાદકથા

૫૩૩. ચિત્તુપ્પાદેસુ ધમ્માનં, ઇતિ ઞત્વા વિનિચ્છયં;

ચિત્તુપ્પાદાનમેવાથ, ઞાતબ્બો ભેદસઙ્ગહો.

૫૩૪. વેદનાહારતો ચેવ, હેતાધિપતિતો તથા;

ઝાનિન્દ્રિયમગ્ગબલા, યેવાપનપથાદિતો.

૫૩૫. તત્થ સુખા ચ દુક્ખા ચ, અદુક્ખમસુખાતિ ચ;

તિસ્સો ચ વેદના વુત્તા, સમ્ભોગત્થવિસેસતો.

૫૩૬. સુખં દુક્ખં સોમનસ્સં, દોમનસ્સમથાપરં;

ઉપેક્ખિન્દ્રિયમિચ્ચેવં, પઞ્ચિન્દ્રિયવિભાગતો.

૫૩૭. કાયવિઞ્ઞાણયુગળે, સુખદુક્ખા હિ વેદના;

સોમનસ્સં દોમનસ્સં, ઇતિ નામં લભન્તિ ન.

૫૩૮. અઞ્ઞત્થ પન સબ્બત્થ, સુખા દુક્ખા ચ વેદના;

સોમનસ્સં દોમનસ્સં, ઇતિ નામં લભન્તિ ચ.

૫૩૯. અદુક્ખિ અસુખોપેક્ખા, મજ્ઝત્તાતિ ચ વેદના;

પઞ્ચપઞ્ઞાસચિત્તેસુ, તદઞ્ઞેસુ પકાસિતા.

૫૪૦. સુખદુક્ખિન્દ્રિયયુત્તં, કાયવિઞ્ઞાણકદ્વયં;

દોમનસ્સિન્દ્રિયયુત્તં, પટિઘદ્વયમાનસં.

૫૪૧. અટ્ઠારસ પરિત્તાનિ, ચતુક્કજ્ઝાનમાદિતો;

સોમનસ્સિન્દ્રિયયુત્તા, દ્વાસટ્ઠિવિધ માનસા.

૫૪૨. દ્વત્તિંસ ચ પરિત્તાનિ, તેવીસ ઝાનપઞ્ચમા;

હોન્તિપેક્ખિન્દ્રિયયુત્તા, પઞ્ચપઞ્ઞાસ માનસા.

૫૪૩. સુખયુત્તા તુ તેસટ્ઠિ, દુક્ખયુત્તા તયો તહિં;

અદુક્ખમસુખયુત્તા, પઞ્ચપઞ્ઞાસુપેક્ખકા.

૫૪૪. ઓજટ્ઠમકરૂપઞ્ચ, વેદનં સન્ધિમાનસં;

નામરૂપઞ્ચ કમતો, આહરન્તીતિ દેસિતા.

૫૪૫. આહારા કબળીકારો, ફસ્સો સઞ્ચેતના તથા;

વિઞ્ઞાણઞ્ચેતિ ચત્તારો, ઉપત્થમ્ભા ચ સમ્ભવા.

૫૪૬. ચિત્તુપ્પાદેસુ સબ્બત્થ,

આહારારૂપિનો તયો;

કબળીકારો આહારો,

કામે કાયાનુપાલકો.

૫૪૭. અલોભો ચ અદોસો ચ,

અમોહો ચ તથાપરો;

લોભો દોસો ચ મોહો ચ,

હેતૂ ધમ્મા છ દેસિતા.

૫૪૮. કુસલાકુસલા હેતૂ, તયો અબ્યાકતાતિ ચ;

નવદ્વાદસધા તત્થ, વિપાકક્રિયભેદતો.

૫૪૯. દસ પઞ્ચાધિકા હોન્તિ, ભૂમિભેદા તતો તહિં;

પુઞ્ઞપાકક્રિયાભેદા, તાલીસ ચતુનૂનકા.

૫૫૦. સન્તીરણમનોધાતુ-પઞ્ચવિઞ્ઞાણમાનસે;

વોટ્ઠબ્બને ચ હસિતે, હેતુ નામ ન વિજ્જતિ.

૫૫૧. લોભમૂલેસુ લોભો ચ,

મોહો ચ પટિઘદ્વયે;

દોસો મોહો ચ લબ્ભન્તિ,

મોહો એકોવ મોમુહે.

૫૫૨. ઞાણેન વિપ્પયુત્તેસુ,

અલોભાદિદ્વયં ભવે;

તતો સેસેસુ સબ્બત્થ,

અલોભાદિતયોપિ ચ.

૫૫૩. તિહેતુકા સત્તચત્તા-લીસ હોન્તિ દ્વિહેતુકા;

બાવીસ દ્વેકહેતુકા, અટ્ઠારસ અહેતુકા.

૫૫૪. છન્દો ચિત્તઞ્ચ વીરિયં, વીમંસાતિ ચતુબ્બિધા;

સહજાતાધિપા ધમ્મા, વુત્તાધિપતયો સિયું.

૫૫૫. યમાલમ્બં ગરું કત્વા, નામધમ્મા પવત્તરે;

આરમ્મણાધિપનામેન, તદાલમ્બણમીરિતં.

૫૫૬. તિહેતુકજવેસ્વેકો, ચતૂસુપિ યથારહં;

દ્વિહેતુકેસુ સમ્ભોતિ, વીમંસાધિપતિં વિના.

૫૫૭. અનુત્તરે કામપુઞ્ઞે, તિહેતુકમહાક્રિયે;

લોભમૂલે ચ સાવજ્જે, લબ્ભતાલમ્બણાધિપો.

૫૫૮. તત્થ ચાનિયતા કામે, લબ્ભમાનાપિ લબ્ભરે;

મહગ્ગતાનુત્તરેસુ, નિયતાવ યથારહં.

૫૫૯. ક્રિયાદ્વિહેતુપટિઘે,

નત્થેવાલમ્બણાધિપો;

મોમૂહાહેતુકે પાકે,

લોકિયે ચ ન કોચિપિ.

૫૬૦. ઉભયાધિપયુત્તા ચ, સહજાધિપયોગિનો;

ઉભયાનિયતાધિપ્પા, સહજાનિયતાધિપા.

૫૬૧. ઉભયવિપ્પયુત્તા ચ, પઞ્ચધા તત્થ માનસા;

અટ્ઠટ્ઠારસ વીસં છ, સત્તતિંસ યથાક્કમં.

૫૬૨. પઞ્ચાધિપતિયોગા ચ, ચતુરાધિપયોગિનો;

તિવિધાધિપયુત્તા ચ, વિમુત્તાપિ ચ સબ્બથા.

૫૬૩. સોળસાથ સમત્તિંસ, છળેવાથ યથાક્કમં;

સત્તતિંસતિવિધાતિ, ચતુધેવમ્પિ નિદ્દિસે.

૫૬૪. વીમંસાધિપયુત્તા ચ, સહજાધિપયોગિનો;

આલમ્બાધિપયુત્તા ચ, વિપ્પમુત્તાપિ સબ્બથા.

૫૬૫. ચતુત્તિંસ દ્વિપઞ્ઞાસ, અટ્ઠવીસ યથાક્કમં;

સત્તતિંસતિ ચેવેતિ, ચતુધેવમ્પિ નિદ્દિસે.

૫૬૬. સહજાધિપલદ્ધા તુ, દ્વેપઞ્ઞાસેવ સબ્બથા;

આલમ્બાધિપલદ્ધા ચ, ઉભયાધિપલાભિનો.

૫૬૭. અટ્ઠવીસેવ સબ્બેપિ, દ્વેપઞ્ઞાસેવ સાધિપા;

સેસા નિરાધિપા સબ્બે, સત્તતિંસાપિ સબ્બથા.

૫૬૮. વેદનાદિવસેનેવં, ઞત્વા ભેદં ચતુબ્બિધં;

ઝાનિન્દ્રિયમગ્ગબલ-વસેનાપિ વિભાવયે.

૫૬૯. વિતક્કહેટ્ઠિમં ઝાનં, મનોપરં મનિન્દ્રિયં;

હેતુપરઞ્ચ મગ્ગઙ્ગં, બલં વીરિયપચ્છિમં.

૫૭૦. અવિતક્કે પકતિયા, તસ્મા ઝાનં ન વિજ્જતિ;

અહેતુકે ચ મગ્ગઙ્ગં, બલઞ્ચાવીરિયે યથા.

૫૭૧. અટ્ઠ રૂપિન્દ્રિયાનેત્થ, અગય્હન્તેવ સબ્બથા;

મગ્ગિન્દ્રિયબલટ્ઠેસુ, સમાધિ ચ ન કઙ્ખિતે.

૫૭૨. કામપુઞ્ઞેસ્વનિયતા, વિરતીપિ અનુદ્ધતા;

પઞ્ઞાનુત્તરચિત્તેસુ, ઇન્દ્રિયત્તયભાજિતા.

૫૭૩. સેસા વુત્તાનુસારેન, લબ્ભમાનજ્ઝાનાદિકા;

તેહિ યુત્તા ચ વિઞ્ઞેય્યા, ચિત્તુપ્પાદા યથાક્કમં.

૫૭૪. સોમનસ્સયુત્તા કામે, લોકુત્તરમહગ્ગતે;

પઠમજ્ઝાનચિત્તા ચ, પઞ્ચઝાનઙ્ગિકા મતા.

૫૭૫. દુક્ખુપેક્ખાયુત્તા કામે, પઞ્ચવિઞ્ઞાણવજ્જિતા;

દુતિયજ્ઝાનચિત્તા ચ, ચતુઝાનઙ્ગિકા સિયું.

૫૭૬. ઝાનઙ્ગત્તયસંયુત્તા, તતિયજ્ઝાનમાનસા;

ચતુત્થપઞ્ચમારુપ્પા, ઝાનઙ્ગદ્વયયોગિનો.

૫૭૭. પઞ્ચવિઞ્ઞાણયુગળે, ઝાનઙ્ગં નત્થિ કિઞ્ચિપિ;

ઇત્થં ઝાનાનં ભેદેન, પઞ્ચધા માનસા ઠિતા.

૫૭૮. એકૂનતિંસતિ સત્ત-તિંસ ચેકાદસાપરે;

ચતુત્તિંસ દસેવાથ, ગણિકા તુ યથાક્કમં.

૫૭૯. લોકુત્તરેસુ સબ્બેસુ, ઇન્દ્રિયાનિ નવુચ્ચરે;

તિહેતુકેસુ સબ્બેસુ, લોકિયેસુ પનટ્ઠધા.

૫૮૦. ઞાણેન વિપ્પયુત્તેસુ, સત્તધાવ સમુદ્ધરે;

સિતવોટ્ઠબ્બના પુઞ્ઞે, પઞ્ચધાવ પકાસયે.

૫૮૧. વિચિકિચ્છાસહગતે, ચતુધાવ વિનિદ્દિસે;

તીણિન્દ્રિયાનિ વુત્તાનિ, સેસાહેતુકમાનસે.

૫૮૨. અટ્ઠ ચેકૂનતાલીસ, દ્વાદસ વાથ તેરસ;

એકઞ્ચ સોળસ ચેતિ, છબ્બિધા તત્થ સઙ્ગહો.

૫૮૩. પઠમાનુત્તરં ઝાનં, અટ્ઠમગ્ગઙ્ગિકં મતં;

સત્તમગ્ગઙ્ગિકં નામ, સેસં ઝાનમનુત્તરં.

૫૮૪. લોકિયં પઠમં ઝાનં, તથા કામે તિહેતુકં;

પઞ્ચમગ્ગઙ્ગિકા નામ, ચિત્તુપ્પાદા પકાસિતા.

૫૮૫. સેસં મહગ્ગતં ઝાનં, સમ્પયુત્તા ચ દિટ્ઠિયા;

ઞાણેન વિપ્પયુત્તા ચ, ચતુમગ્ગઙ્ગિકા મતા.

૫૮૬. દોસમૂલદ્વયઞ્ચેવ, ઉદ્ધચ્ચસહિતં તથા;

દિટ્ઠિયા વિપ્પયુત્તા ચ, મગ્ગઙ્ગત્તયયોગિનો.

૫૮૭. વિચિકિચ્છાસમ્પયુત્તો, વુત્તો મગ્ગો દુવઙ્ગિકો;

અમગ્ગાહેતુકો ચેતિ, સત્તધા તત્થ સઙ્ગહો.

૫૮૮. અટ્ઠ દ્વત્તિંસતિ ચેવ, દસ પઞ્ચાધિકાપરે;

તાલીસ કમતો સત્ત, એકઞ્ચટ્ઠદસાપરે.

૫૮૯. બલાનિ પન સત્તેવ, સબ્બત્થાપિ તિહેતુકે;

ઞાણેન વિપ્પયુત્તેસુ, છ બલાનિ સમુદ્દિસે.

૫૯૦. ચતુધાકુસલે હોન્તિ, તિવિધા કઙ્ખિતે પન;

દ્વિબલં સિતવોટ્ઠબ્બં, અબલં સેસમીરિતં.

૫૯૧. છબ્બિધો સઙ્ગહો તત્થ, સત્તતાલીસથાપરે;

દ્વાદસેકાદસેકં દ્વે, સોળસેતિ યથાક્કમં.

૫૯૨. ઇત્થં પઞ્ચ છ સત્ત છ-કોટ્ઠાસા કમતો ઠિતા;

ચતુવીસતિ સબ્બેપિ, ઝાનઙ્ગાદિવસા કથા.

ઇતિ ચેતસિકવિભાગે ચિત્તુપ્પાદકથા નિટ્ઠિતા.

સોળસમો પરિચ્છેદો.