૩. પહાનસુત્તં

૨૫૧. ‘‘તિસ્સો ઇમા, ભિક્ખવે, વેદના. કતમા તિસ્સો? સુખા વેદના, દુક્ખા વેદના, અદુક્ખમસુખા વેદના. સુખાય, ભિક્ખવે, વેદનાય રાગાનુસયો પહાતબ્બો, દુક્ખાય વેદનાય પટિઘાનુસયો પહાતબ્બો, અદુક્ખમસુખાય વેદનાય અવિજ્જાનુસયો પહાતબ્બો. યતો ખો, ભિક્ખવે, ભિક્ખુનો સુખાય વેદનાય રાગાનુસયો પહીનો હોતિ, દુક્ખાય વેદનાય પટિઘાનુસયો પહીનો હોતિ, અદુક્ખમસુખાય વેદનાય અવિજ્જાનુસયો પહીનો હોતિ, અયં વુચ્ચતિ, ભિક્ખવે, ‘ભિક્ખુ નિરનુસયો સમ્મદ્દસો અચ્છેચ્છિ [અચ્છેજ્જિ (બહૂસુ)] તણ્હં, વિવત્તયિ [વાવત્તયિ (સી.)] સંયોજનં, સમ્મા માનાભિસમયા અન્તમકાસિ દુક્ખસ્સા’’’તિ.

‘‘સુખં વેદયમાનસ્સ [વેદિયમાનસ્સ (સી. પી.)], વેદનં અપ્પજાનતો;

સો રાગાનુસયો હોતિ, અનિસ્સરણદસ્સિનો.

‘‘દુક્ખં વેદયમાનસ્સ, વેદનં અપ્પજાનતો;

પટિઘાનુસયો હોતિ, અનિસ્સરણદસ્સિનો.

‘‘અદુક્ખમસુખં સન્તં, ભૂરિપઞ્ઞેન દેસિતં;

તઞ્ચાપિ અભિનન્દતિ, નેવ દુક્ખા પમુચ્ચતિ.

‘‘યતો ચ ભિક્ખુ આતાપી, સમ્પજઞ્ઞં ન રિઞ્ચતિ;

તતો સો વેદના સબ્બા, પરિજાનાતિ પણ્ડિતો.

‘‘સો વેદના પરિઞ્ઞાય, દિટ્ઠે ધમ્મે અનાસવો;

કાયસ્સ ભેદા ધમ્મટ્ઠો, સઙ્ખ્યં નોપેતિ વેદગૂ’’તિ. તતિયં;