૪. પાતાલસુત્તં

૨૫૨. ‘‘અસ્સુતવા, ભિક્ખવે, પુથુજ્જનો યં વાચં ભાસતિ – ‘અત્થિ મહાસમુદ્દે પાતાલો’તિ. તં ખો પનેતં, ભિક્ખવે, અસ્સુતવા પુથુજ્જનો અસન્તં અવિજ્જમાનં એવં વાચં ભાસતિ – ‘અત્થિ મહાસમુદ્દે પાતાલો’તિ. સારીરિકાનં ખો એતં, ભિક્ખવે, દુક્ખાનં વેદનાનં અધિવચનં યદિદં ‘પાતાલો’તિ. અસ્સુતવા, ભિક્ખવે, પુથુજ્જનો સારીરિકાય દુક્ખાય વેદનાય ફુટ્ઠો સમાનો સોચતિ કિલમતિ પરિદેવતિ ઉરત્તાળિં કન્દતિ સમ્મોહં આપજ્જતિ. અયં વુચ્ચતિ, ભિક્ખવે, ‘અસ્સુતવા પુથુજ્જનો પાતાલે ન પચ્ચુટ્ઠાસિ, ગાધઞ્ચ નાજ્ઝગા’. સુતવા ચ ખો, ભિક્ખવે, અરિયસાવકો સારીરિકાય દુક્ખાય વેદનાય ફુટ્ઠો સમાનો નેવ સોચતિ, ન કિલમતિ, ન પરિદેવતિ, ન ઉરત્તાળિં કન્દતિ, ન સમ્મોહં આપજ્જતિ. અયં વુચ્ચતિ, ભિક્ખવે, ‘સુતવા અરિયસાવકો પાતાલે પચ્ચુટ્ઠાસિ, ગાધઞ્ચ અજ્ઝગા’’’તિ.

‘‘યો એતા નાધિવાસેતિ, ઉપ્પન્ના વેદના દુખા;

સારીરિકા પાણહરા, યાહિ ફુટ્ઠો પવેધતિ.

‘‘અક્કન્દતિ પરોદતિ, દુબ્બલો અપ્પથામકો;

ન સો પાતાલે પચ્ચુટ્ઠાસિ, અથો ગાધમ્પિ નાજ્ઝગા.

‘‘યો ચેતા અધિવાસેતિ, ઉપ્પન્ના વેદના દુખા;

સારીરિકા પાણહરા, યાહિ ફુટ્ઠો ન વેધતિ;

સ વે પાતાલે પચ્ચુટ્ઠાસિ, અથો ગાધમ્પિ અજ્ઝગા’’તિ. ચતુત્થં;