૨. દુતિયવગ્ગો
૧. વતપદસુત્તં
૨૫૭. સાવત્થિયં. ‘‘સક્કસ્સ, ભિક્ખવે, દેવાનમિન્દસ્સ પુબ્બે મનુસ્સભૂતસ્સ સત્ત વતપદાનિ [વત્તપદાનિ (ક.)] સમત્તાનિ સમાદિન્નાનિ અહેસું, યેસં સમાદિન્નત્તા સક્કો સક્કત્તં અજ્ઝગા. કતમાનિ સત્ત વતપદાનિ? યાવજીવં માતાપેત્તિભરો અસ્સં, યાવજીવં કુલે જેટ્ઠાપચાયી અસ્સં, યાવજીવં સણ્હવાચો અસ્સં, યાવજીવં અપિસુણવાચો અસ્સં, યાવજીવં વિગતમલમચ્છેરેન ચેતસા અગારં અજ્ઝાવસેય્યં મુત્તચાગો પયતપાણિ વોસ્સગ્ગરતો યાચયોગો દાનસંવિભાગરતો, યાવજીવં સચ્ચવાચો અસ્સં, યાવજીવં અક્કોધનો અસ્સં – સચેપિ મે કોધો ઉપ્પજ્જેય્ય, ખિપ્પમેવ નં પટિવિનેય્ય’’ન્તિ. ‘‘સક્કસ્સ, ભિક્ખવે, દેવાનમિન્દસ્સ પુબ્બે મનુસ્સભૂતસ્સ ઇમાનિ સત્ત વતપદાનિ સમત્તાનિ સમાદિન્નાનિ અહેસું, યેસં સમાદિન્નત્તા સક્કો સક્કત્તં અજ્ઝગા’’તિ.
‘‘માતાપેત્તિભરં જન્તું, કુલે જેટ્ઠાપચાયિનં;
સણ્હં સખિલસમ્ભાસં, પેસુણેય્યપ્પહાયિનં.
‘‘મચ્છેરવિનયે યુત્તં, સચ્ચં કોધાભિભું નરં;
તં વે દેવા તાવતિંસા, આહુ સપ્પુરિસો ઇતી’’તિ.
૨. સક્કનામસુત્તં
૨૫૮. સાવત્થિયં જેતવને. તત્ર ખો ભગવા ભિક્ખૂ એતદવોચ – ‘‘સક્કો, ભિક્ખવે, દેવાનમિન્દો પુબ્બે મનુસ્સભૂતો સમાનો મઘો નામ માણવો અહોસિ, તસ્મા મઘવાતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કો, ભિક્ખવે, દેવાનમિન્દો પુબ્બે મનુસ્સભૂતો સમાનો પુરે [પુરે પુરે (સી. પી.)] દાનં અદાસિ, તસ્મા પુરિન્દદોતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કો, ભિક્ખવે, દેવાનમિન્દો પુબ્બે મનુસ્સભૂતો સમાનો સક્કચ્ચં દાનં અદાસિ, તસ્મા સક્કોતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કો, ભિક્ખવે, દેવાનમિન્દો પુબ્બે મનુસ્સભૂતો સમાનો આવસથં અદાસિ, તસ્મા વાસવોતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કો, ભિક્ખવે, દેવાનમિન્દો સહસ્સમ્પિ અત્થાનં મુહુત્તેન ચિન્તેતિ, તસ્મા સહસ્સક્ખોતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કસ્સ, ભિક્ખવે, દેવાનમિન્દસ્સ સુજા નામ અસુરકઞ્ઞા પજાપતિ, તસ્મા સુજમ્પતીતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કો, ભિક્ખવે, દેવાનમિન્દો દેવાનં તાવતિંસાનં ઇસ્સરિયાધિપચ્ચં રજ્જં કારેતિ, તસ્મા દેવાનમિન્દોતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કસ્સ, ભિક્ખવે દેવાનમિન્દસ્સ પુબ્બે મનુસ્સભૂતસ્સ સત્ત વતપદાનિ સમત્તાનિ સમાદિન્નાનિ અહેસું, યેસં સમાદિન્નત્તા સક્કો સક્કત્તં અજ્ઝગા. કતમાનિ સત્ત વતપદાનિ? યાવજીવં માતાપેત્તિભરો અસ્સં, યાવજીવં કુલે જેટ્ઠાપચાયી અસ્સં, યાવજીવં સણ્હવાચો અસ્સં, યાવજીવં અપિસુણવાચો અસ્સં, યાવજીવં વિગતમલમચ્છેરેન ચેતસા અગારં અજ્ઝાવસેય્યં મુત્તચાગો પયતપાણિ વોસ્સગ્ગરતો યાચયોગો દાનસંવિભાગરતો, યાવજીવં સચ્ચવાચો અસ્સં, યાવજીવં અક્કોધનો અસ્સં – સચેપિ મે કોધો ઉપ્પજ્જેય્ય, ખિપ્પમેવ નં પટિવિનેય્ય’’ન્તિ. ‘‘સક્કસ્સ, ભિક્ખવે, દેવાનમિન્દસ્સ પુબ્બે મનુસ્સભૂતસ્સ ઇમાનિ સત્ત વતપદાનિ સમત્તાનિ સમાદિન્નાનિ અહેસું, યેસં સમાદિન્નત્તા સક્કો સક્કત્તં અજ્ઝગા’’તિ.
‘‘માતાપેત્તિભરં જન્તું, કુલે જેટ્ઠાપચાયિનં;
સણ્હં સખિલસમ્ભાસં, પેસુણેય્યપ્પહાયિનં.
‘‘મચ્છેરવિનયે યુત્તં, સચ્ચં કોધાભિભું નરં;
તં વે દેવા તાવતિંસા, આહુ સપ્પુરિસો ઇતી’’તિ.
૩. મહાલિસુત્તં
૨૫૯. એવં મે સુતં – એકં સમયં ભગવા વેસાલિયં વિહરતિ મહાવને કૂટાગારસાલાયં. અથ ખો મહાલિ લિચ્છવી યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં નિસીદિ. એકમન્તં નિસિન્નો ખો મહાલિ લિચ્છવી ભગવન્તં એતદવોચ –
‘‘દિટ્ઠો ખો, ભન્તે, ભગવતા સક્કો દેવાનમિન્દો’’તિ?
‘‘દિટ્ઠો ખો મે, મહાલિ, સક્કો દેવાનમિન્દો’’તિ.
‘‘સો હિ નૂન, ભન્તે, સક્કપતિરૂપકો ભવિસ્સતિ. દુદ્દસો હિ, ભન્તે, સક્કો દેવાનમિન્દો’’તિ.
‘‘સક્કઞ્ચ ખ્વાહં, મહાલિ, પજાનામિ સક્કકરણે ચ ધમ્મે, યેસં ધમ્માનં સમાદિન્નત્તા સક્કો સક્કત્તં અજ્ઝગા, તઞ્ચ પજાનામિ.
‘‘સક્કો, મહાલિ, દેવાનમિન્દો પુબ્બે મનુસ્સભૂતો સમાનો મઘો નામ માણવો અહોસિ, તસ્મા મઘવાતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કો, મહાલિ, દેવાનમિન્દો પુબ્બે મનુસ્સભૂતો સમાનો સક્કચ્ચં દાનં અદાસિ, તસ્મા સક્કોતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કો, મહાલિ, દેવાનમિન્દો પુબ્બે મનુસ્સભૂતો સમાનો પુરે દાનં અદાસિ, તસ્મા પુરિન્દદોતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કો, મહાલિ, દેવાનમિન્દો પુબ્બે મનુસ્સભૂતો સમાનો આવસથં અદાસિ, તસ્મા વાસવોતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કો, મહાલિ, દેવાનમિન્દો સહસ્સમ્પિ અત્થાનં મુહુત્તેન ચિન્તેતિ, તસ્મા સહસ્સક્ખોતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કસ્સ, મહાલિ, દેવાનમિન્દસ્સ સુજા નામ અસુરકઞ્ઞા પજાપતિ, તસ્મા સુજમ્પતીતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કો, મહાલિ, દેવાનમિન્દો દેવાનં તાવતિંસાનં ઇસ્સરિયાધિપચ્ચં રજ્જં કારેતિ, તસ્મા દેવાનમિન્દોતિ વુચ્ચતિ.
‘‘સક્કસ્સ, મહાલિ, દેવાનમિન્દસ્સ પુબ્બે મનુસ્સભૂતસ્સ સત્ત વતપદાનિ સમત્તાનિ સમાદિન્નાનિ અહેસું, યેસં સમાદિન્નત્તા સક્કો સક્કત્તં અજ્ઝગા. કતમાનિ સત્ત વતપદાનિ? યાવજીવં માતાપેત્તિભરો અસ્સં, યાવજીવં કુલે જેટ્ઠાપચાયી અસ્સં, યાવજીવં સણ્હવાચો અસ્સં, યાવજીવં અપિસુણવાચો અસ્સં, યાવજીવં વિગતમલમચ્છેરેન ચેતસા અગારં અજ્ઝાવસેય્યં મુત્તચાગો પયતપાણિ વોસ્સગ્ગરતો યાચયોગો દાનસંવિભાગરતો, યાવજીવં સચ્ચવાચો અસ્સં, યાવજીવં અક્કોધનો અસ્સં – સચેપિ મે કોધો ઉપ્પજેય્ય, ખિપ્પમેવ નં પટિવિનેય્ય’’ન્તિ. ‘‘સક્કસ્સ, મહાલિ, દેવાનમિન્દસ્સ પુબ્બે મનુસ્સભૂતસ્સ ઇમાનિ સત્ત વતપદાનિ સમત્તાનિ સમાદિન્નાનિ અહેસું, યેસં સમાદિન્નત્તા સક્કો સક્કત્તં અજ્ઝગા’’તિ.
‘‘માતાપેત્તિભરં જન્તું, કુલે જેટ્ઠાપચાયિનં;
સણ્હં સખિલસમ્ભાસં, પેસુણેય્યપ્પહાયિનં.
‘‘મચ્છેરવિનયે યુત્તં, સચ્ચં કોધાભિભું નરં;
તં વે દેવા તાવતિંસા, આહુ સપ્પુરિસો ઇતી’’તિ.
૪. દલિદ્દસુત્તં
૨૬૦. એકં સમયં ભગવા રાજગહે વિહરતિ વેળુવને કલન્દકનિવાપે. તત્ર ખો ભગવા ભિક્ખૂ આમન્તેસિ – ‘‘ભિક્ખવો’’તિ. ‘‘ભદન્તે’’તિ તે ભિક્ખૂ ભગવતો પચ્ચસ્સોસું. ભગવા એતદવોચ –
‘‘ભૂતપુબ્બં, ભિક્ખવે, અઞ્ઞતરો પુરિસો ઇમસ્મિંયેવ રાજગહે મનુસ્સદલિદ્દો [મનુસ્સદળિદ્દો (સી. સ્યા. કં.)] અહોસિ મનુસ્સકપણો મનુસ્સવરાકો. સો તથાગતપ્પવેદિતે ધમ્મવિનયે સદ્ધં સમાદિયિ, સીલં સમાદિયિ, સુતં સમાદિયિ, ચાગં સમાદિયિ, પઞ્ઞં સમાદિયિ. સો તથાગતપ્પવેદિતે ધમ્મવિનયે સદ્ધં સમાદિયિત્વા સીલં સમાદિયિત્વા સુતં સમાદિયિત્વા ચાગં સમાદિયિત્વા પઞ્ઞં સમાદિયિત્વા કાયસ્સ ભેદા પરં મરણા સુગતિં સગ્ગં લોકં ઉપપજ્જિ દેવાનં તાવતિંસાનં સહબ્યતં. સો અઞ્ઞે દેવે અતિરોચતિ વણ્ણેન ચેવ યસસા ચ. તત્ર સુદં, ભિક્ખવે, દેવા તાવતિંસા ઉજ્ઝાયન્તિ ખિય્યન્તિ વિપાચેન્તિ – ‘અચ્છરિયં વત ભો, અબ્ભુતં વત ભો! અયઞ્હિ દેવપુત્તો પુબ્બે મનુસ્સભૂતો સમાનો મનુસ્સદલિદ્દો અહોસિ મનુસ્સકપણો મનુસ્સવરાકો; સો કાયસ્સ ભેદા પરં મરણા સુગતિં સગ્ગં લોકં ઉપપન્નો દેવાનં તાવતિંસાનં સહબ્યતં. સો અઞ્ઞે દેવે અતિરોચતિ વણ્ણેન ચેવ યસસા ચા’’’તિ.
‘‘અથ ખો, ભિક્ખવે, સક્કો દેવાનમિન્દો દેવે તાવતિંસે આમન્તેસિ – ‘મા ખો તુમ્હે, મારિસા, એતસ્સ દેવપુત્તસ્સ ઉજ્ઝાયિત્થ. એસો ખો, મારિસા, દેવપુત્તો પુબ્બે મનુસ્સભૂતો સમાનો તથાગતપ્પવેદિતે ધમ્મવિનયે સદ્ધં સમાદિયિ, સીલં સમાદિયિ, સુતં સમાદિયિ, ચાગં સમાદિયિ, પઞ્ઞં સમાદિયિ. સો તથાગતપ્પવેદિતે ધમ્મવિનયે સદ્ધં સમાદિયિત્વા સીલં સમાદિયિત્વા સુતં સમાદિયિત્વા ચાગં સમાદિયિત્વા પઞ્ઞં સમાદિયિત્વા કાયસ્સ ભેદા પરં મરણા સુગતિં સગ્ગં લોકં ઉપપન્નો દેવાનં તાવતિંસાનં સહબ્યતં. સો અઞ્ઞે દેવે અતિરોચતિ વણ્ણેન ચેવ યસસા ચા’’’તિ. અથ ખો, ભિક્ખવે, સક્કો દેવાનમિન્દો દેવે તાવતિંસે અનુનયમાનો તાયં વેલાયં ઇમા ગાથાયો અભાસિ –
‘‘યસ્સ સદ્ધા તથાગતે, અચલા સુપ્પતિટ્ઠિતા;
સીલઞ્ચ યસ્સ કલ્યાણં, અરિયકન્તં પસંસિતં.
‘‘સઙ્ઘે પસાદો યસ્સત્થિ, ઉજુભૂતઞ્ચ દસ્સનં;
અદલિદ્દોતિ તં આહુ, અમોઘં તસ્સ જીવિતં.
‘‘તસ્મા સદ્ધઞ્ચ સીલઞ્ચ, પસાદં ધમ્મદસ્સનં;
અનુયુઞ્જેથ મેધાવી, સરં બુદ્ધાન સાસન’’ન્તિ.
૫. રામણેય્યકસુત્તં
૨૬૧. સાવત્થિયં જેતવને. અથ ખો સક્કો દેવાનમિન્દો યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં અટ્ઠાસિ. એકમન્તં ઠિતો ખો સક્કો દેવાનમિન્દો ભગવન્તં એતદવોચ – ‘‘કિં નુ ખો, ભન્તે, ભૂમિરામણેય્યક’’ન્તિ?
‘‘આરામચેત્યા વનચેત્યા, પોક્ખરઞ્ઞો સુનિમ્મિતા;
મનુસ્સરામણેય્યસ્સ, કલં નાગ્ઘન્તિ સોળસિં.
‘‘ગામે વા યદિ વારઞ્ઞે, નિન્ને વા યદિ વા થલે;
યત્થ અરહન્તો વિહરન્તિ, તં ભૂમિરામણેય્યક’’ન્તિ.
૬. યજમાનસુત્તં
૨૬૨. એકં સમયં ભગવા રાજગહે વિહરતિ ગિજ્ઝકૂટે પબ્બતે. અથ ખો સક્કો દેવાનમિન્દો યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં અટ્ઠાસિ. એકમન્તં ઠિતો ખો સક્કો દેવાનમિન્દો ભગવન્તં ગાથાય અજ્ઝભાસિ –
‘‘યજમાનાનં મનુસ્સાનં, પુઞ્ઞપેક્ખાન પાણિનં;
કરોતં ઓપધિકં પુઞ્ઞં, કત્થ દિન્નં મહપ્ફલ’’ન્તિ.
‘‘ચત્તારો ચ પટિપન્ના, ચત્તારો ચ ફલે ઠિતા;
એસ સઙ્ઘો ઉજુભૂતો, પઞ્ઞાસીલસમાહિતો.
‘‘યજમાનાનં મનુસ્સાનં, પુઞ્ઞપેક્ખાન પાણિનં;
કરોતં ઓપધિકં પુઞ્ઞં, સઙ્ઘે દિન્નં મહપ્ફલ’’ન્તિ.
૭. બુદ્ધવન્દનાસુત્તં
૨૬૩. સાવત્થિયં જેતવને. તેન ખો પન સમયેન ભગવા દિવાવિહારગતો હોતિ પટિસલ્લીનો. અથ ખો સક્કો ચ દેવાનમિન્દો બ્રહ્મા ચ સહમ્પતિ યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિંસુ; ઉપસઙ્કમિત્વા પચ્ચેકં દ્વારબાહં નિસ્સાય અટ્ઠંસુ. અથ ખો સક્કો દેવાનમિન્દો ભગવતો સન્તિકે ઇમં ગાથં અભાસિ –
‘‘ઉટ્ઠેહિ વીર વિજિતસઙ્ગામ,
પન્નભાર અનણ વિચર લોકે;
ચિત્તઞ્ચ તે સુવિમુત્તં,
ચન્દો યથા પન્નરસાય રત્તિ’’ન્તિ.
‘‘ન ખો, દેવાનમિન્દ, તથાગતા એવં વન્દિતબ્બા. એવઞ્ચ ખો, દેવાનમિન્દ, તથાગતા વન્દિતબ્બા –
‘‘ઉટ્ઠેહિ વીર વિજિતસઙ્ગામ,
સત્થવાહ અનણ વિચર લોકે;
દેસસ્સુ ભગવા ધમ્મં,
અઞ્ઞાતારો ભવિસ્સન્તી’’તિ.
૮. ગહટ્ઠવન્દનાસુત્તં
૨૬૪. સાવત્થિયં. તત્ર…પે… એતદવોચ – ‘‘ભૂતપુબ્બં, ભિક્ખવે, સક્કો દેવાનમિન્દો માતલિં સઙ્ગાહકં આમન્તેસિ – ‘યોજેહિ, સમ્મ માતલિ, સહસ્સયુત્તં આજઞ્ઞરથં. ઉય્યાનભૂમિં ગચ્છામ સુભૂમિં દસ્સનાયા’તિ. ‘એવં ભદ્દન્તવા’તિ ખો, ભિક્ખવે, માતલિ સઙ્ગાહકો સક્કસ્સ દેવાનમિન્દસ્સ પટિસ્સુત્વા સહસ્સયુત્તં આજઞ્ઞરથં યોજેત્વા સક્કસ્સ દેવાનમિન્દસ્સ પટિવેદેસિ – ‘યુત્તો ખો તે, મારિસ, સહસ્સયુત્તો આજઞ્ઞરથો. યસ્સ દાનિ કાલં મઞ્ઞસી’’’તિ. અથ ખો, ભિક્ખવે, સક્કો દેવાનમિન્દો વેજયન્તપાસાદા ઓરોહન્તો અઞ્જલિં કત્વા [પઞ્જલિકો (પી.), પઞ્જલિં કત્વા (ક.)] સુદં પુથુદ્દિસા નમસ્સતિ. અથ ખો, ભિક્ખવે, માતલિ સઙ્ગાહકો સક્કં દેવાનમિન્દં ગાથાય અજ્ઝભાસિ –
‘‘તં નમસ્સન્તિ તેવિજ્જા, સબ્બે ભુમ્મા ચ ખત્તિયા;
ચત્તારો ચ મહારાજા, તિદસા ચ યસસ્સિનો;
અથ કો નામ સો યક્ખો, યં ત્વં સક્ક નમસ્સસી’’તિ.
‘‘મં નમસ્સન્તિ તેવિજ્જા, સબ્બે ભુમ્મા ચ ખત્તિયા;
ચત્તારો ચ મહારાજા, તિદસા ચ યસસ્સિનો.
‘‘અહઞ્ચ સીલસમ્પન્ને, ચિરરત્તસમાહિતે;
સમ્માપબ્બજિતે વન્દે, બ્રહ્મચરિયપરાયને.
‘‘યે ગહટ્ઠા પુઞ્ઞકરા, સીલવન્તો ઉપાસકા;
ધમ્મેન દારં પોસેન્તિ, તે નમસ્સામિ માતલી’’તિ.
‘‘સેટ્ઠા હિ કિર લોકસ્મિં, યે ત્વં સક્ક નમસ્સસિ;
અહમ્પિ તે નમસ્સામિ, યે નમસ્સસિ વાસવા’’તિ.
‘‘ઇદં વત્વાન મઘવા, દેવરાજા સુજમ્પતિ;
પુથુદ્દિસા નમસ્સિત્વા, પમુખો રથમારુહી’’તિ.
૯. સત્થારવન્દનાસુત્તં
૨૬૫. સાવત્થિયં જેતવને. ‘‘ભૂતપુબ્બં, ભિક્ખવે, સક્કો દેવાનમિન્દો માતલિં સઙ્ગાહકં આમન્તેસિ – ‘યોજેહિ, સમ્મ માતલિ, સહસ્સયુત્તં આજઞ્ઞરથં, ઉય્યાનભૂમિં ગચ્છામ સુભૂમિં દસ્સનાયા’તિ. ‘એવં ભદ્દન્તવા’તિ ખો, ભિક્ખવે, માતલિ સઙ્ગાહકો સક્કસ્સ દેવાનમિન્દસ્સ પટિસ્સુત્વા સહસ્સયુત્તં આજઞ્ઞરથં યોજેત્વા સક્કસ્સ દેવાનમિન્દસ્સ પટિવેદેસિ – ‘યુત્તો ખો તે, મારિસ, સહસ્સયુત્તો આજઞ્ઞરથો. યસ્સ દાનિ કાલં મઞ્ઞસી’’’તિ. અથ ખો, ભિક્ખવે, સક્કો દેવાનમિન્દો વેજયન્તપાસાદા ઓરોહન્તો અઞ્જલિં કત્વા સુદં ભગવન્તં નમસ્સતિ. અથ ખો, ભિક્ખવે, માતલિ સઙ્ગાહકો સક્કં દેવાનમિન્દં ગાથાય અજ્ઝભાસિ –
‘‘યઞ્હિ દેવા મનુસ્સા ચ, તં નમસ્સન્તિ વાસવ;
અથ કો નામ સો યક્ખો, યં ત્વં સક્ક નમસ્સસી’’તિ.
‘‘યો ઇધ સમ્માસમ્બુદ્ધો, અસ્મિં લોકે સદેવકે;
અનોમનામં સત્થારં, તં નમસ્સામિ માતલિ.
‘‘યેસં રાગો ચ દોસો ચ, અવિજ્જા ચ વિરાજિતા;
ખીણાસવા અરહન્તો, તે નમસ્સામિ માતલિ.
‘‘યે રાગદોસવિનયા, અવિજ્જાસમતિક્કમા;
સેક્ખા અપચયારામા, અપ્પમત્તાનુસિક્ખરે;
તે નમસ્સામિ માતલી’’તિ.
‘‘સેટ્ઠા હિ કિર લોકસ્મિં, યે ત્વં સક્ક નમસ્સસિ;
અહમ્પિ તે નમસ્સામિ, યે નમસ્સસિ વાસવા’’તિ.
‘‘ઇદં વત્વાન મઘવા, દેવરાજા સુજમ્પતિ;
ભગવન્તં નમસ્સિત્વા, પમુખો રથમારુહી’’તિ.
૧૦. સઙ્ઘવન્દનાસુત્તં
૨૬૬. સાવત્થિયં જેતવને. તત્ર ખો…પે… એતદવોચ – ‘‘ભૂતપુબ્બં, ભિક્ખવે, સક્કો દેવાનમિન્દો માતલિં સઙ્ગાહકં આમન્તેસિ – ‘યોજેહિ, સમ્મ માતલિ, સહસ્સયુત્તં આજઞ્ઞરથં, ઉય્યાનભૂમિં ગચ્છામ સુભૂમિં દસ્સનાયા’તિ. ‘એવં ભદ્દન્તવા’તિ ખો, ભિક્ખવે, માતલિ સઙ્ગાહકો સક્કસ્સ દેવાનમિન્દસ્સ પટિસ્સુત્વા, સહસ્સયુત્તં આજઞ્ઞરથં યોજેત્વા સક્કસ્સ દેવાનમિન્દસ્સ પટિવેદેસિ – ‘યુત્તો ખો તે, મારિસ, સહસ્સયુત્તો આજઞ્ઞરથો, યસ્સ દાનિ કાલં મઞ્ઞસી’’’તિ. અથ ખો, ભિક્ખવે, સક્કો દેવાનમિન્દો વેજયન્તપાસાદા ઓરોહન્તો અઞ્જલિં કત્વા સુદં ભિક્ખુસઙ્ઘં નમસ્સતિ. અથ ખો, ભિક્ખવે, માતલિ સઙ્ગાહકો સક્કં દેવાનમિન્દં ગાથાય અજ્ઝભાસિ –
‘‘તઞ્હિ એતે નમસ્સેય્યું, પૂતિદેહસયા નરા;
નિમુગ્ગા કુણપમ્હેતે, ખુપ્પિપાસસમપ્પિતા.
‘‘કિં નુ તેસં પિહયસિ, અનાગારાન વાસવ;
આચારં ઇસિનં બ્રૂહિ, તં સુણોમ વચો તવા’’તિ.
‘‘એતં તેસં પિહયામિ, અનાગારાન માતલિ;
યમ્હા ગામા પક્કમન્તિ, અનપેક્ખા વજન્તિ તે.
‘‘ન તેસં કોટ્ઠે ઓપેન્તિ, ન કુમ્ભિ [ન કુમ્ભા (સ્યા. કં. પી. ક.)] ન કળોપિયં [ખળોપિયં (સી.)];
પરનિટ્ઠિતમેસાના [પરનિટ્ઠિતમેસના (સ્યા. કં. ક.)], તેન યાપેન્તિ સુબ્બતા.
‘‘સુમન્તમન્તિનો ધીરા, તુણ્હીભૂતા સમઞ્ચરા;
દેવા વિરુદ્ધા અસુરેહિ, પુથુ મચ્ચા ચ માતલિ.
‘‘અવિરુદ્ધા વિરુદ્ધેસુ, અત્તદણ્ડેસુ નિબ્બુતા;
સાદાનેસુ અનાદાના, તે નમસ્સામિ માતલી’’તિ.
‘‘સેટ્ઠા હિ કિર લોકસ્મિં, યે ત્વં સક્ક નમસ્સસિ;
અહમ્પિ તે નમસ્સામિ, યે નમસ્સસિ વાસવા’’તિ.
‘‘ઇદં વત્વાન મઘવા, દેવરાજા સુજમ્પતિ;
ભિક્ખુસઙ્ઘં નમસ્સિત્વા, પમુખો રથમારુહી’’તિ.
દુતિયો વગ્ગો.
તસ્સુદ્દાનં –
દેવા પન [વ તપદેન (સી. સ્યા. કં.)] તયો વુત્તા, દલિદ્દઞ્ચ રામણેય્યકં;
યજમાનઞ્ચ વન્દના, તયો સક્કનમસ્સનાતિ.