૩. ગિહિપબ્બજિતસમ્માપટિપત્તિપઞ્હો
[૩] ‘‘ભન્તે નાગસેન, ભાસિતમ્પેતં ભગવતા ‘ગિહિનો વાહં, ભિક્ખવે, પબ્બજિતસ્સ વા સમ્માપટિપત્તિં વણ્ણેમિ, ગિહી વા ભિક્ખવે પબ્બજિતો વા સમ્માપટિપન્નો સમ્માપટિપત્તાધિકરણહેતુ આરાધકો હોતિ ઞાયં ધમ્મં કુસલ’’ન્તિ. યદિ, ભન્તે નાગસેન, ગિહી ઓદાતવસનો કામભોગી પુત્તદારસમ્બાધસયનં અજ્ઝાવસન્તો કાસિકચન્દનં પચ્ચનુભોન્તો માલાગન્ધવિલેપનં ધારેન્તો જાતરૂપરજતં સાદિયન્તો મણિકુણ્ડલ [મણિકનક (સી. પી.)] વિચિત્તમોળિબદ્ધો સમ્માપટિપન્નો આરાધકો હોતિ ઞાયં ધમ્મં કુસલં, પબ્બજિતોપિ ભણ્ડુકાસાવવત્થવસનો પરપિણ્ડમજ્ઝુપગતો ચતૂસુ સીલક્ખન્ધેસુ સમ્માપરિપૂરકારી દિયડ્ઢેસુ સિક્ખાપદસતેસુ સમાદાય વત્તન્તો તેરસસુ ધુતગુણેસુ અનવસેસં વત્તન્તો સમ્માપટિપન્નો આરાધકો હોતિ ઞાયં ધમ્મં કુસલં. તત્થ, ભન્તે, કો વિસેસો ગિહિનો વા પબ્બજિતસ્સ વા? અફલં હોતિ તપોકમ્મં, નિરત્થકા પબ્બજ્જા. વઞ્ઝા સિક્ખાપદગોપના, મોઘં ધુતગુણસમાદાનં, કિં તત્થ દુક્ખમનુચિણ્ણેન, નનુ નામ સુખેનેવ સુખં અધિગન્તબ્બ’’ન્તિ.
‘‘ભાસિતમ્પેતં, મહારાજ, ભગવતા ‘ગિહિનો વાહં, ભિક્ખવે, પબ્બજિતસ્સ વા સમ્માપટિપત્તિં વણ્ણેમિ, ગિહી વા, ભિક્ખવે, પબ્બજિતો વા સમ્માપટિપન્નો સમ્માપટિપત્તાધિકરણહેતુ આરાધકો હોતિ ઞાયં ધમ્મં કુસલ’’ન્તિ. એવમેતં, મહારાજ, સમ્માપટિપન્નોવ સેટ્ઠો, પબ્બજિતોપિ, મહારાજ, ‘પબ્બજિતોમ્હી’તિ ન સમ્મા પટિપજ્જેય્ય, અથ ખો સો આરકાવ સામઞ્ઞા, આરકાવ બ્રહ્મઞ્ઞા, પગેવ ગિહી ઓદાતવસનો. ગિહીપિ, મહારાજ, સમ્માપટિપન્નો આરાધકો હોતિ ઞાયં ધમ્મં કુસલં, પબ્બજિતોપિ, મહારાજ, સમ્માપટિપન્નો આરાધકો હોતિ ઞાયં ધમ્મં કુસલં.
‘‘અપિ ચ ખો, મહારાજ, પબ્બજિતોવ સામઞ્ઞસ્સ ઇસ્સરો અધિપતિ; પબ્બજ્જા, મહારાજ, બહુગુણા અનેકગુણા અપ્પમાણગુણા, ન સક્કા પબ્બજ્જાય ગુણં પરિમાણં કાતું.
‘‘યથા, મહારાજ, કામદદસ્સ મણિરતનસ્સ ન સક્કા ધનેન અગ્ઘો પરિમાણં કાતું ‘એત્તકં મણિરતનસ્સ મૂલ’ન્તિ, એવમેવ ખો, મહારાજ, પબ્બજ્જા બહુગુણા અનેકગુણા અપ્પમાણગુણા, ન સક્કા પબ્બજ્જાય ગુણં પરિમાણં કાતું.
‘‘યથા વા પન, મહારાજ, મહાસમુદ્દે ઊમિયો ન સક્કા પરિમાણં કાતું ‘એત્તકા મહાસમુદ્દે ઊમિયો’તિ, એવમેવ ખો, મહારાજ, પબ્બજ્જા બહુગુણા અનેકગુણા અપ્પમાણગુણા, ન સક્કા પબ્બજ્જાય ગુણં પરિમાણં કાતું.
‘‘પબ્બજિતસ્સ, મહારાજ, યં કિઞ્ચિ કરણીયં, સબ્બં તં ખિપ્પમેવ સમિજ્ઝતિ નો ચિરરત્તાય. કિં કારણા? પબ્બજિતો, મહારાજ, અપ્પિચ્છો હોતિ સન્તુટ્ઠો પવિવિત્તો અસંસટ્ઠો આરદ્ધવીરિયો નિરાલયો અનિકેતો પરિપુણ્ણસીલો સલ્લેખિતાચારો ધુતપ્પટિપત્તિકુસલો હોતિ, તં કારણા પબ્બજિતસ્સ યં કિઞ્ચિ કરણીયં, સબ્બં તં ખિપ્પમેવ સમિજ્ઝતિ નો ચિરરત્તાય. યથા, મહારાજ, નિગ્ગણ્ઠિસમસુધોતઉજુવિમલનારાચો સુસજ્જિતો સમ્મા વહતિ, એવમેવ ખો, મહારાજ, પબ્બજિતસ્સ યં કિઞ્ચિ કરણીયં, સબ્બં તં ખિપ્પમેવ સમિજ્ઝતિ નો ચિરરત્તાયા’’તિ. ‘‘સાધુ, ભન્તે નાગસેન, એવમેતં તથા સમ્પટિચ્છામી’’તિ.
ગિહિપબ્બજિતસમ્માપટિપત્તિપઞ્હો તતિયો.