૬. સુત્તવિઞ્ઞત્તિસિક્ખાપદવણ્ણના

૬૩૬. તેન સમયેનાતિ સુત્તવિઞ્ઞત્તિસિક્ખાપદં. તત્થ ખોમન્તિ ખોમવાકેહિ કતસુત્તં. કપ્પાસિકન્તિ કપ્પાસતો નિબ્બત્તં. કોસેય્યન્તિ કોસિયંસૂહિ કન્તિત્વા કતસુત્તં. કમ્બલન્તિ એળકલોમસુત્તં. સાણન્તિ સાણવાકસુત્તં. ભઙ્ગન્તિ પાટેક્કં વાકસુત્તમેવાતિ એકે. એતેહિ પઞ્ચહિ મિસ્સેત્વા કતસુત્તં પન ‘‘ભઙ્ગ’’ન્તિ વેદિતબ્બં.

વાયાપેતિ પયોગે પયોગે દુક્કટન્તિ સચે તન્તવાયસ્સ તુરિવેમાદીનિ નત્થિ, તાનિ ‘‘અરઞ્ઞતો આહરિસ્સામી’’તિ વાસિં વા ફરસું વા નિસેતિ, તતો પટ્ઠાય યં યં ઉપકરણત્થાય વા ચીવરવાયનત્થાય વા કરોતિ, સબ્બત્થ તન્તવાયસ્સ પયોગે પયોગે ભિક્ખુસ્સ દુક્કટં. દીઘતો વિદત્થિમત્તે તિરિયઞ્ચ હત્થમત્તે વીતે નિસ્સગ્ગિયં પાચિત્તિયં. મહાપચ્ચરિયં પન ‘‘યાવ પરિયોસાનં વાયાપેન્તસ્સ ફલકે ફલકે નિસ્સગ્ગિયં પાચિત્તિય’’ન્તિ વુત્તં. તમ્પિ ઇદમેવ પમાણં સન્ધાય વુત્તન્તિ વેદિતબ્બં. વિકપ્પનુપગપચ્છિમઞ્હિ ચીવરસઙ્ખ્યં ગચ્છતીતિ.

અપિચેત્થ એવં વિનિચ્છયો વેદિતબ્બો – સુત્તં તાવ સામં વિઞ્ઞાપિતં અકપ્પિયં, સેસં ઞાતકાદિવસેન ઉપ્પન્નં કપ્પિયં. તન્તવાયોપિ અઞ્ઞાતકઅપ્પવારિતો વિઞ્ઞત્તિયા લદ્ધો અકપ્પિયો, સેસો કપ્પિયો. તત્થ અકપ્પિયસુત્તં અકપ્પિયતન્તવાયેન વાયાપેન્તસ્સ પુબ્બે વુત્તનયેન નિસ્સગ્ગિયં. તેનેવ પન કપ્પિયસુત્તં વાયાપેન્તસ્સ યથા પુબ્બે નિસ્સગ્ગિયં, એવં દુક્કટં. તેનેવ કપ્પિયં અકપ્પિયઞ્ચ સુત્તં વાયાપેન્તસ્સ યદિ પચ્છિમચીવરપ્પમાણેન એકો પરિચ્છેદો સુદ્ધકપ્પિયસુત્તમયો, એકો અકપ્પિયસુત્તમયોતિ એવં કેદારબદ્ધં વિય ચીવરં હોતિ, અકપ્પિયસુત્તમયે પરિચ્છેદે પાચિત્તિયં, ઇતરસ્મિં તથેવ દુક્કટં. યદિ તતો ઊનપરિચ્છેદા હોન્તિ, અન્તમસો અચ્છિમણ્ડલપ્પમાણાપિ, સબ્બપરિચ્છેદેસુ પરિચ્છેદગણનાય દુક્કટં. અથ એકન્તરિકેન વા સુત્તેન દીઘતો વા કપ્પિયં તિરિયં અકપ્પિયં કત્વા વીતં હોતિ, ફલકે ફલકે દુક્કટં. કપ્પિયતન્તવાયેનપિ અકપ્પિયસુત્તં વાયાપેન્તસ્સ યથા પુબ્બે નિસ્સગ્ગિયં, એવં દુક્કટં. તેનેવ કપ્પિયઞ્ચ અકપ્પિયઞ્ચ સુત્તં વાયાપેન્તસ્સ સચે પચ્છિમચીવરપ્પમાણા ઊનકા વા અકપ્પિયસુત્તપરિચ્છેદા હોન્તિ, તેસુ પરિચ્છેદગણનાય દુક્કટં. કપ્પિયસુત્તપરિચ્છેદેસુ અનાપત્તિ. અથ એકન્તરિકેન વા સુત્તેન દીઘતો વા કપ્પિયં તિરિયં અકપ્પિયં કત્વા વીતં હોતિ, ફલકે ફલકે દુક્કટં.

યદિ પન દ્વે તન્તવાયા હોન્તિ, એકો કપ્પિયો એકો અકપ્પિયો, સુત્તઞ્ચ અકપ્પિયં, તે ચે વારેન વિનન્તિ, અકપ્પિયતન્તવાયેન વીતે ફલકે ફલકે પાચિત્તિયં, ઊનતરે દુક્કટં. ઇતરેન વીતે ઉભયત્થ દુક્કટં. સચે દ્વેપિ વેમં ગહેત્વા એકતો વિનન્તિ, ફલકે ફલકે પાચિત્તિયં. અથ સુત્તં કપ્પિયં, ચીવરઞ્ચ કેદારબદ્ધાદીહિ સપરિચ્છેદં, અકપ્પિયતન્તવાયેન વીતે પરિચ્છેદે પરિચ્છેદે દુક્કટં, ઇતરેન વીતે અનાપત્તિ. સચે દ્વેપિ વેમં ગહેત્વા એકતો વિનન્તિ, ફલકે ફલકે દુક્કટં. અથ સુત્તમ્પિ કપ્પિયઞ્ચ અકપ્પિયઞ્ચ, તે ચે વારેન વિનન્તિ, અકપ્પિયતન્તવાયેન અકપ્પિયસુત્તમયેસુ પચ્છિમચીવરપ્પમાણેસુ પરિચ્છેદેસુ વીતેસુ પરિચ્છેદગણનાય પાચિત્તિયં. ઊનકતરેસુ કપ્પિયસુત્તમયેસુ ચ દુક્કટં. કપ્પિયતન્તવાયેન અકપ્પિયસુત્તમયેસુ પમાણયુત્તેસુ વા ઊનકેસુ વા દુક્કટમેવ. કપ્પિયસુત્તમયેસુ અનાપત્તિ.

અથ એકન્તરિકેન વા સુત્તેન દીઘતો વા અકપ્પિયં તિરિયં કપ્પિયં કત્વા વિનન્તિ, ઉભોપિ વા તે વેમં ગહેત્વા એકતો વિનન્તિ, અપરિચ્છેદે ચીવરે ફલકે ફલકે દુક્કટં, સપરિચ્છેદે પરિચ્છેદવસેન દુક્કટાનીતિ. અયં પન અત્થો મહાઅટ્ઠકથાયં અપાકટો, મહાપચ્ચરિયાદીસુ પાકટો. ઇધ સબ્બાકારેનેવ પાકટો.

સચે સુત્તમ્પિ કપ્પિયં, તન્તવાયોપિ કપ્પિયો ઞાતકપ્પવારિતો વા મૂલેન વા પયોજિતો, વાયાપનપચ્ચયા અનાપત્તિ. દસાહાતિક્કમનપચ્ચયા પન આપત્તિં રક્ખન્તેન વિકપ્પનુપગપ્પમાણમત્તે વીતે તન્તે ઠિતંયેવ અધિટ્ઠાતબ્બં. દસાહાતિક્કમેન નિટ્ઠાપિયમાનઞ્હિ નિસ્સગ્ગિયં ભવેય્યાતિ. ઞાતકાદીહિ તન્તં આરોપેત્વા ‘‘તુમ્હાકં, ભન્તે, ઇદં ચીવરં ગણ્હેય્યાથા’’તિ નિય્યાતિતેપિ એસેવ નયો.

સચે તન્તવાયો એવં પયોજિતો વા સયં દાતુકામો વા હુત્વા ‘‘અહં, ભન્તે, તુમ્હાકં ચીવરં અસુકદિવસે નામ વાયિત્વા ઠપેસ્સામી’’તિ વદતિ, ભિક્ખુ ચ તેન પરિચ્છિન્નદિવસતો દસાહં અતિક્કામેતિ, નિસ્સગ્ગિયં પાચિત્તિયં.

સચે પન તન્તવાયો ‘‘અહં તુમ્હાકં ચીવરં વાયિત્વા સાસનં પેસેસ્સામી’’તિ વત્વા તથેવ કરોતિ, તેન પેસિતભિક્ખુ પન તસ્સ ભિક્ખુનો ન આરોચેતિ, અઞ્ઞો દિસ્વા વા સુત્વા વા ‘‘તુમ્હાકં, ભન્તે, ચીવરં નિટ્ઠિત’’ન્તિ આરોચેતિ, એતસ્સ આરોચનં ન પમાણં. યદા પન તેન પેસિતોયેવ આરોચેતિ, તસ્સ વચનં સુતદિવસતો પટ્ઠાય દસાહં અતિક્કામયતો નિસ્સગ્ગિયં પાચિત્તિયં.

સચે તન્તવાયો ‘‘અહં તુમ્હાકં ચીવરં વાયિત્વા કસ્સચિ હત્થે પહિણિસ્સામી’’તિ વત્વા તથેવ કરોતિ, ચીવરં ગહેત્વા ગતભિક્ખુ પન અત્તનો પરિવેણે ઠપેત્વા તસ્સ ન આરોચેતિ, અઞ્ઞો કોચિ ભણતિ ‘‘અપિ, ભન્તે, અધુના આભતં ચીવરં સુન્દર’’ન્તિ? ‘‘કુહિં, આવુસો, ચીવર’’ન્તિ? ‘‘ઇત્થન્નામસ્સ હત્થે પેસિત’’ન્તિ. એતસ્સપિ વચનં ન પમાણં. યદા પન સો ભિક્ખુ ચીવરં દેતિ, લદ્ધદિવસતો પટ્ઠાય દસાહં અતિક્કામયતો નિસ્સગ્ગિયં પાચિત્તિયં. સચે પન વાયાપનમૂલં અદિન્નં હોતિ, યાવ કાકણિકમત્તમ્પિ અવસિટ્ઠં, તાવ રક્ખતિ.

૬૪૦. અનાપત્તિ ચીવરં સિબ્બેતુન્તિ ચીવરસિબ્બનત્થાય સુત્તં વિઞ્ઞાપેન્તસ્સ અનાપત્તીતિ અત્થો. આયોગેતિઆદીસુપિ નિમિત્તત્થે ભુમ્મવચનં, આયોગાદિનિમિત્તં વિઞ્ઞાપેન્તસ્સ અનાપત્તીતિ વુત્તં હોતિ. સેસમેત્થ ઉત્તાનત્થમેવાતિ.

છસમુટ્ઠાનં, કિરિયં, નોસઞ્ઞાવિમોક્ખં, અચિત્તકં, પણ્ણત્તિવજ્જં, કાયકમ્મવચીકમ્મં, તિચિત્તં, તિવેદનન્તિ.

સુત્તવિઞ્ઞત્તિસિક્ખાપદવણ્ણના નિટ્ઠિતા.