૫. અનોપમાથેરીગાથાવણ્ણના

ઉચ્ચે કુલેતિઆદિકા અનોપમાય થેરિયા ગાથા. અયમ્પિ પુરિમબુદ્ધેસુ કતાધિકારા તત્થ તત્થ ભવે વિવટ્ટૂપનિસ્સયં કુસલં ઉપચિનન્તી અનુક્કમેન વિમુત્તિપરિપાચનીયે ધમ્મે પરિબ્રૂહિત્વા ઇમસ્મિં બુદ્ધુપ્પાદે સાકેતનગરે મજ્ઝસ્સ નામ સેટ્ઠિનો ધીતા હુત્વા નિબ્બત્તિ. તસ્સા રૂપસમ્પત્તિયા અનોપમાતિ નામં અહોસિ. તસ્સા વયપ્પત્તકાલે બહૂ સેટ્ઠિપુત્તા રાજમહામત્તા રાજાનો ચ પિતુ દૂતં પાહેસું – ‘‘અત્તનો ધીતરં અનોપમં દેહિ, ઇદઞ્ચિદઞ્ચ તે દસ્સામા’’તિ. સા તં સુત્વા ઉપનિસ્સયસમ્પન્નતાય ‘‘ઘરાવાસેન મય્હં અત્થો નત્થી’’તિ સત્થુ સન્તિકં ગન્ત્વા ધમ્મં સુત્વા ઞાણસ્સ પરિપાકં ગતત્તા દેસનાનુસારેન વિપસ્સનં આરભિત્વા તં ઉસ્સુક્કાપેન્તી મગ્ગપટિપાટિયા તતિયફલે પતિટ્ઠાસિ. સા સત્થારં પબ્બજ્જં યાચિત્વા સત્થુઆણાય ભિક્ખુનુપસ્સયં ઉપગન્ત્વા ભિક્ખુનીનં સન્તિકે પબ્બજિત્વા સત્તમે દિવસે અરહત્તં સચ્છિકત્વા અત્તનો પટિપત્તિં પચ્ચવેક્ખિત્વા ઉદાનવસેન –

૧૫૧. ‘‘ઉચ્ચે કુલે અહં જાતા, બહુવિત્તે મહદ્ધને;

વણ્ણરૂપેન સમ્પન્ના, ધીતા મજ્ઝસ્સ અત્રજા.

૧૫૨. ‘‘પત્થિતા રાજપુત્તેહિ, સેટ્ઠિપુત્તેહિ ગિજ્ઝિતા;

પિતુ મે પેસયી દૂતં, દેથ મય્હં અનોપમં.

૧૫૩. ‘‘યત્તકં તુલિતા એસા, તુય્હં ધીતા અનોપમા;

તતો અટ્ઠગુણં દસ્સં, હિરઞ્ઞં રતનાનિ ચ.

૧૫૪. ‘‘સાહં દિસ્વાન સમ્બુદ્ધં, લોકજેટ્ઠં અનુત્તરં;

તસ્સ પાદાનિ વન્દિત્વા, એકમન્તં ઉપાવિસિં.

૧૫૫. ‘‘સો મે ધમ્મમદેસેસિ, અનુકમ્પાય ગોતમો;

નિસિન્ના આસને તસ્મિં, ફુસયિં તતિયં ફલં.

૧૫૬. ‘‘તતો કેસાનિ છેત્વાન, પબ્બજિં અનગારિયં;

અજ્જ મે સત્તમી રત્તિ, યતો તણ્હા વિસેસિતા’’તિ. –

ઇમા ગાથા અભાસિ.

તત્થ ઉચ્ચે કુલેતિ ઉળારતમે વેસ્સકુલે. બહુવિત્તેતિ અલઙ્કારાદિપહૂતવિત્તૂપકરણે. મહદ્ધનેતિ નિધાનગતસ્સેવ ચત્તારીસકોટિપરિમાણસ્સ મહતો ધનસ્સ અત્થિભાવેન મહદ્ધને અહં જાતાતિ યોજના. વણ્ણરૂપેન સમ્પન્નાતિ વણ્ણસમ્પન્ના ચેવ રૂપસમ્પન્ના ચ, સિનિદ્ધભાસુરાય છવિસમ્પત્તિયા વત્થાભરણાદિસરીરાવયવસમ્પત્તિયા ચ સમન્નાગતાતિ અત્થો. ધીતા મજ્ઝસ્સ અત્રજાતિ મજ્ઝનામસ્સ સેટ્ઠિનો ઓરસા ધીતા.

પત્થિતા રાજપુત્તેહીતિ ‘‘કથં નુ ખો તં લભેય્યામા’’તિ રાજકુમારેહિ અભિપત્થિતા. સેટ્ઠિપુત્તેહિ ગિજ્ઝિતાતિ તથા સેટ્ઠિકુમારેહિપિ અભિગિજ્ઝિતા પચ્ચાસીસિતા. દેથ મય્હં અનોપમન્તિ રાજપુત્તાદયો ‘‘દેથ મય્હં અનોપમં દેથ મય્હ’’ન્તિ પિતુ સન્તિકે દૂતં પેસયિંસુ.

યત્તકં તુલિતા એસાતિ ‘‘તુય્હં ધીતા અનોપમા યત્તકં ધનં અગ્ઘતી’’તિ તુલિતા લક્ખણઞ્ઞૂહિ પરિચ્છિન્ના, ‘‘તતો અટ્ઠગુણં દસ્સામી’’તિ પિતુ મે પેસયિ દૂતન્તિ યોજના. સેસં હેટ્ઠા વુત્તનયમેવ.

અનોપમાથેરીગાથાવણ્ણના નિટ્ઠિતા.