૬. કામૂપપત્તિસુત્તવણ્ણના
૯૫. છટ્ઠે કામૂપપત્તિયોતિ કામપટિલાભા કામપટિસેવના વા. પચ્ચુપટ્ઠિતકામાતિ નિબદ્ધકામા નિબદ્ધારમ્મણા યથા તં મનુસ્સા. મનુસ્સા હિ નિબદ્ધવત્થુસ્મિં વસં વત્તેન્તિ. યત્થ પટિબદ્ધચિત્તા હોન્તિ, સતમ્પિ સહસ્સમ્પિ દત્વા તમેવ માતુગામં આનેત્વા નિબદ્ધભોગં ભુઞ્જન્તિ. એકચ્ચે ચ દેવા. ચાતુમહારાજિકતો પટ્ઠાય હિ ચતુદેવલોકવાસિનો નિબદ્ધવત્થુસ્મિંયેવ વસં વત્તેન્તિ. પઞ્ચસિખવત્થુ ચેત્થ નિદસ્સનં. તથા એકચ્ચે આપાયિકે નેરયિકે ઠપેત્વા સેસઅપાયસત્તાપિ નિબદ્ધવત્થુસ્મિંયેવ વસં વત્તેન્તિ. મચ્છા હિ અત્તનો મચ્છિયા, કચ્છપો કચ્છપિયાતિ એવં સબ્બેપિ તિરચ્છાના પેતા વિનિપાતિકા ચ. તસ્મા નેરયિકે ઠપેત્વા સેસઅપાયસત્તે ઉપાદાય યાવ તુસિતકાયા ઇમે સત્તા પચ્ચુપટ્ઠિતકામા નામ, નિમ્માનરતિનોતિ સયં નિમ્મિતે નિમ્માને રતિ એતેસન્તિ નિમ્માનરતિનો. તે હિ નીલપીતાદિવસેન યાદિસં યાદિસં રૂપં ઇચ્છન્તિ, તાદિસં તાદિસં નિમ્મિનિત્વા રમન્તિ આયસ્મતો અનુરુદ્ધસ્સ પુરતો મનાપકાયિકા દેવતા વિય. પરનિમ્મિતવસવત્તિનોતિ પરેહિ નિમ્મિતે કામે વસં વત્તેન્તીતિ પરનિમ્મિતવસવત્તિનો. તેસઞ્હિ મનં ઞત્વા પરે યથારુચિતં કામભોગં નિમ્મિનન્તિ, તે તત્થ વસં વત્તેન્તિ. કથં તે પરસ્સ મનં જાનન્તીતિ? પકતિસેવનાવસેન. યથા હિ કુસલો સૂદો રઞ્ઞો ભુઞ્જન્તસ્સ યં યં રુચ્ચતિ, તં તં જાનાતિ, એવં પકતિયા અભિરુચિતારમ્મણં ઞત્વા તાદિસેયેવ નિમ્મિનન્તિ, તે તત્થ વસં વત્તેન્તિ, મેથુનસેવનાદિવસેન કામે પરિભુઞ્જન્તિ. કેચિ પન ‘‘હસિતમત્તેન ઓલોકિતમત્તેન આલિઙ્ગિતમત્તેન હત્થગ્ગહણમત્તેન ચ તેસં કામકિચ્ચં ઇજ્ઝતી’’તિ વદન્તિ, તં અટ્ઠકથાયં ‘‘એતં પન નત્થી’’તિ પટિક્ખિત્તં. ન હિ કાયેન અફુસન્તસ્સ ફોટ્ઠબ્બં કામકિચ્ચં સાધેતિ. છન્નમ્પિ કામાવચરદેવાનં કામા પાકતિકા એવ. વુત્તઞ્હેતં –
‘‘છ એતે કામાવચરા, સબ્બકામસમિદ્ધિનો;
સબ્બેસં એકસઙ્ખાતં, આયુ ભવતિ કિત્તક’’ન્તિ. (વિભ. ૧૦૨૩);
ગાથાસુ યે ચઞ્ઞેતિ યે યથાવુત્તદેવેહિ અઞ્ઞે ચ કામભોગિનો મનુસ્સા ચેવ એકચ્ચે અપાયૂપગા ચ સબ્બે તે. ઇત્થભાવઞ્ઞથાભાવન્તિ ઇમં યથાપટિલદ્ધત્તભાવઞ્ચેવ, ઉપપત્તિભવન્તરસઙ્ખાતં ઇતો અઞ્ઞથાભાવઞ્ચાતિ દ્વિપ્પભેદં સંસારં નાતિવત્તરે ન અતિક્કમન્તિ. સબ્બે પરિચ્ચજે કામેતિ દિબ્બાદિભેદે સબ્બેપિ કામે વત્થુકામે ચ કિલેસકામે ચ પરિચ્ચજેય્ય. કિલેસકામે અનાગામિમગ્ગેન પજહન્તોયેવ હિ વત્થુકામે પરિચ્ચજતિ નામ. પિયરૂપસાતગધિતન્તિ પિયરૂપેસુ રૂપાદીસુ સુખવેદનસ્સાદેન ગધિતં ગિદ્ધં. છેત્વા સોતં દુરચ્ચયન્તિ અઞ્ઞેહિ દુરચ્ચયં દુરતિક્કમં તણ્હાસોતં અરહત્તમગ્ગેન સમુચ્છિન્દિત્વા. સેસં હેટ્ઠા વુત્તનયમેવાતિ.
છટ્ઠસુત્તવણ્ણના નિટ્ઠિતા.