૨૬. અઞ્ઞતરત્થેરવત્થુ

યોધ દીઘન્તિ ઇમં ધમ્મદેસનં સત્થા જેતવને વિહરન્તો અઞ્ઞતરત્થેરં આરબ્ભ કથેસિ.

સાવત્થિયં કિરેકો મિચ્છાદિટ્ઠિકો બ્રાહ્મણો સરીરગન્ધગહણભયેન ઉત્તરસાટકં અપનેત્વા એકમન્તે ઠપેત્વા ગેહદ્વારાભિમુખો નિસીદિ. અથેકો ખીણાસવો ભત્તકિચ્ચં કત્વા વિહારં ગચ્છન્તો તં સાટકં દિસ્વા ઇતો ચિતો ચ ઓલોકેત્વા કઞ્ચિ અપસ્સન્તો ‘‘નિસ્સામિકો અય’’ન્તિ પંસુકૂલં અધિટ્ઠહિત્વા ગણ્હિ. અથ નં બ્રાહ્મણો દિસ્વા અક્કોસન્તો ઉપસઙ્કમિત્વા ‘‘મુણ્ડક, સમણ, મમ સાટકં ગણ્હસી’’તિ આહ. તવેસો, બ્રાહ્મણાતિ. આમ, સમણાતિ. ‘‘મયા કઞ્ચિ અપસ્સન્તેન પંસુકૂલસઞ્ઞાય ગહિતો, ગણ્હ ન’’ન્તિ તસ્સ દત્વા વિહારં ગન્ત્વા ભિક્ખૂનં તમત્થં આરોચેસિ. અથસ્સ વચનં સુત્વા ભિક્ખૂ તેન સદ્ધિં કેળિં કરોન્તા ‘‘કિં નુ ખો, આવુસો, સાટકો દીઘો રસ્સો થૂલો સણ્હો’’તિ. આવુસો, દીઘો વા હોતુ રસ્સો વા થૂલો વા સણ્હો વા, નત્થિ મય્હં તસ્મિં આલયો, પંસુકૂલસઞ્ઞાય નં ગણ્હિન્તિ. તં સુત્વા ભિક્ખૂ તથાગતસ્સ આરોચેસું – ‘‘એસ, ભન્તે, ભિક્ખુ અભૂતં વત્વા અઞ્ઞં બ્યાકરોતી’’તિ. સત્થા ‘‘ભૂતં, ભિક્ખવે, એસ કથેતિ, ખીણાસવા નામ પરેસં સન્તકં ન ગણ્હન્તી’’તિ વત્વા ઇમં ગાથમાહ –

૪૦૯. ‘‘યોધ દીઘં વ રસ્સં વા, અણું થૂલં સુભાસુભં;

લોકે અદિન્નં નાદિયતિ, તમહં બ્રૂમિ બ્રાહ્મણ’’ન્તિ.

તસ્સત્થો – સાટકાભરણાદીસુ દીઘં વા રસ્સં વા મણિમુત્તાદીસુ અણું વા થૂલં વા મહગ્ઘઅપ્પગ્ઘવસેન સુભં વા અસુભં વા યો પુગ્ગલો ઇમસ્મિં લોકે પરપરિગ્ગહિતં નાદિયતિ, તમહં બ્રાહ્મણં વદામીતિ અત્થો.

દેસનાવસાને બહૂ સોતાપત્તિફલાદીનિ પાપુણિંસૂતિ.

અઞ્ઞતરત્થેરવત્થુ છબ્બીસતિમં.