૭. તિસ્સત્થેરવત્થુ

પવિવેકરસન્તિ ઇમં ધમ્મદેસનં સત્થા વેસાલિયં વિહરન્તો અઞ્ઞતરં ભિક્ખું આરબ્ભ કથેસિ.

સત્થારા હિ, ‘‘ભિક્ખવે, અહં ઇતો ચતૂહિ માસેહિ પરિનિબ્બાયિસ્સામી’’તિ વુત્તે સત્થુ સન્તિકે સત્ત ભિક્ખુસતાનિ સન્તાસં આપજ્જિંસુ, ખીણાસવાનં ધમ્મસંવેગો ઉપ્પજ્જિ, પુથુજ્જના અસ્સૂનિ સન્ધારેતું નાસક્ખિંસુ. ભિક્ખૂ વગ્ગા વગ્ગા હુત્વા ‘‘કિં નુ ખો કરિસ્સામા’’તિ મન્તેન્તા વિચરન્તિ. અથેકો તિસ્સત્થેરો નામ ભિક્ખૂ ‘‘સત્થા કિર ચતુમાસચ્ચયેન પરિનિબ્બાયિસ્સતિ, અહઞ્ચમ્હિ અવીતરાગો, સત્થરિ ધરમાનેયેવ મયા અરહત્તં ગણ્હિતું વટ્ટતી’’તિ ચતૂસુ ઇરિયાપથેસુ એકકોવ વિહાસિ. ભિક્ખૂનં સન્તિકે ગમનં વા કેનચિ સદ્ધિં કથાસલ્લાપો વા નત્થિ. અથ નં ભિક્ખૂ આહંસુ – ‘‘આવુસો, તિસ્સ તસ્મા એવં કરોસી’’તિ. સો તેસં કથં ન સુણાતિ. તે તસ્સ પવત્તિં સત્થુ આરોચેત્વા, ‘‘ભન્તે, તુમ્હેસુ તિસ્સત્થેરસ્સ સિનેહો નત્થી’’તિ આહંસુ. સત્થા તં પક્કોસાપેત્વા ‘‘કસ્મા તિસ્સ એવં અકાસી’’તિ પુચ્છિત્વા તેન અત્તનો અધિપ્પાયે આરોચિતે ‘‘સાધુ, તિસ્સા’’તિ સાધુકારં દત્વા, ‘‘ભિક્ખવે, મયિ સિનેહો તિસ્સસદિસોવ હોતુ. ગન્ધમાલાદીહિ પૂજં કરોન્તાપિ નેવ મં પૂજેન્તિ, ધમ્માનુધમ્મં પટિપજ્જમાનાયેવ પન મં પૂજેન્તી’’તિ વત્વા ઇમં ગાથમાહ –

૨૦૫. ‘‘પવિવેકરસં પિત્વા, રસં ઉપસમસ્સ ચ;

નિદ્દરો હોતિ નિપ્પાપો, ધમ્મપીતિરસં પિવ’’ન્તિ.

તત્થ પવિવેકરસન્તિ પવિવેકતો ઉપ્પન્નં રસં, એકીભાવસુખન્તિ અત્થો. પિત્વાતિ દુક્ખપરિઞ્ઞાદીનિ કરોન્તો આરમ્મણતો સચ્છિકિરિયાવસેન પિવિત્વા. ઉપસમસ્સ ચાતિ કિલેસૂપસમનિબ્બાનસ્સ ચ રસં પિત્વા. નિદ્દરો હોતીતિ તેન ઉભયરસપાનેન ખીણાસવો ભિક્ખુ અબ્ભન્તરે રાગદરથાદીનં અભાવેન નિદ્દરો ચેવ નિપ્પાપો ચ હોતિ. રસં પિવન્તિ નવવિધલોકુત્તરધમ્મવસેન ઉપ્પન્નં પીતિરસં પિવન્તોપિ નિદ્દરો નિપ્પાપો ચ હોતિ.

દેસનાવસાને તિસ્સત્થેરો અરહત્તં પાપુણિ, મહાજનસ્સાપિ સાત્થિકા ધમ્મદેસના અહોસીતિ.

તિસ્સત્થેરવત્થુ સત્તમં.