૩. પઞ્ચસતવિપસ્સકભિક્ખુવત્થુ

યથા પુબ્બુળકન્તિ ઇમં ધમ્મદેસનં સત્થા જેતવને વિહરન્તો પઞ્ચસતે વિપસ્સકે ભિક્ખૂ આરબ્ભ કથેસિ.

તે કિર સત્થુ સન્તિકે કમ્મટ્ઠાનં ગહેત્વા અરઞ્ઞં પવિસિત્વા ઘટેન્તા વાયમન્તા અપ્પવિસેસા ‘‘વિસેસેત્વા કમ્મટ્ઠાનં ગહેસ્સામા’’તિ સત્થુ સન્તિકં આગચ્છન્તા અન્તરામગ્ગે મરીચિકમ્મટ્ઠાનં ભાવેન્તાવ આગમિંસુ. તેસં વિહારં પવિટ્ઠક્ખણેયેવ દેવો વસ્સિ. તે તત્થ તત્થ પમુખેસુ ઠત્વા ધારાવેગેન ઉટ્ઠહિત્વા ભિજ્જન્તે પુબ્બળકે દિસ્વા ‘‘અયમ્પિ અત્તભાવો ઉપ્પજ્જિત્વા ભિજ્જનત્થેન પુબ્બુળકસદિસોયેવા’’તિ આરમ્મણં ગણ્હિંસુ. સત્થા ગન્ધકુટિયં નિસિન્નોવ તે ભિક્ખૂ ઓલોકેત્વા તેહિ સદ્ધિં કથેન્તો વિય ઓભાસં ફરિત્વા ઇમં ગાથમાહ –

૧૭૦. ‘‘યથા પુબ્બુળકં પસ્સે, યથા પસ્સે મરીચિકં;

એવં લોકં અવેક્ખન્તં, મચ્ચુરાજા ન પસ્સતી’’તિ.

તત્થ મરીચિકન્તિ મયૂખં. તે હિ દૂરતોવ ગેહસણ્ઠાનાદિવસેન ઉપટ્ઠિતાપિ ઉપગચ્છન્તાનં અગય્હૂપગા રિત્તકા તુચ્છકાવ. તસ્મા યથા ઉપ્પજ્જિત્વા ભિજ્જનત્થેન પુબ્બુળકં રિત્તતુચ્છાદિભાવેનેવ પસ્સેય્ય, એવં ખન્ધાદિલોકં અવેક્ખન્તં મચ્ચુરાજા ન પસ્સતીતિ અત્થો.

દેસનાવસાને તે ભિક્ખૂ ઠિતટ્ઠાનેયેવ અરહત્તં પાપુણિંસૂતિ.

પઞ્ચસતવિપસ્સકભિક્ખુવત્થુ તતિયં.