૧૧. સોસાનિકઙ્ગકથા

૩૪. સોસાનિકઙ્ગમ્પિ ‘‘ન સુસાનં પટિક્ખિપામિ, સોસાનિકઙ્ગં સમાદિયામી’’તિ ઇમેસં અઞ્ઞતરવચનેન સમાદિન્નં હોતિ.

તેન પન સોસાનિકેન યં મનુસ્સા ગામં નિવેસન્તા ‘‘ઇદં સુસાન’’ન્તિ વવત્થપેન્તિ, ન તત્થ વસિતબ્બં. ન હિ મતસરીરે અજ્ઝાપિતે તં સુસાનં નામ હોતિ, ઝાપિતકાલતો પન પટ્ઠાય સચેપિ દ્વાદસવસ્સાનિ છડ્ડિતં, તં સુસાનમેવ.

તસ્મિં પન વસન્તેન ચઙ્કમમણ્ડપાદીનિ કારેત્વા મઞ્ચપીઠં પઞ્ઞપેત્વા પાનીયપરિભોજનીયં ઉપટ્ઠાપેત્વા ધમ્મં વાચેન્તેન ન વસિતબ્બં. ગરુકં હિ ઇદં ધુતઙ્ગં, તસ્મા ઉપ્પન્નપરિસ્સયવિઘાતત્થાય સઙ્ઘત્થેરં વા રાજયુત્તકં વા જાનાપેત્વા અપ્પમત્તેન વસિતબ્બં. ચઙ્કમન્તેન અદ્ધક્ખિકેન આળાહનં ઓલોકેન્તેન ચઙ્કમિતબ્બં.

સુસાનં ગચ્છન્તેનાપિ મહાપથા ઉક્કમ્મ ઉપ્પથમગ્ગેન ગન્તબ્બં. દિવાયેવ આરમ્મણં વવત્થપેતબ્બં. એવઞ્હિસ્સ તં રત્તિં ભયાનકં ન ભવિસ્સતિ, અમનુસ્સા રત્તિં વિરવિત્વા વિરવિત્વા આહિણ્ડન્તાપિ ન કેનચિ પહરિતબ્બા. એકદિવસમ્પિ સુસાનં અગન્તું ન વટ્ટતિ. મજ્ઝિમયામં સુસાને ખેપેત્વા પચ્છિમયામે પટિક્કમિતું વટ્ટતીતિ અઙ્ગુત્તરભાણકા. અમનુસ્સાનં પિયં તિલપિટ્ઠમાસભત્તમચ્છમંસખીરતેલગુળાદિખજ્જભોજ્જં ન સેવિતબ્બં. કુલગેહં ન પવિસિતબ્બન્તિ ઇદમસ્સ વિધાનં.

પભેદતો પન અયમ્પિ તિવિધો હોતિ. તત્થ ઉક્કટ્ઠેન યત્થ ધુવડાહધુવકુણપધુવરોદનાનિ અત્થિ, તત્થેવ વસિતબ્બં. મજ્ઝિમસ્સ તીસુ એકસ્મિમ્પિ સતિ વટ્ટતિ. મુદુકસ્સ વુત્તનયેન સુસાનલક્ખણં પત્તમત્તે વટ્ટતિ.

ઇમેસં પન તિણ્ણમ્પિ ન સુસાનમ્હિ વાસં કપ્પનેન ધુતઙ્ગં ભિજ્જતિ. સુસાનં અગતદિવસેતિ અઙ્ગુત્તરભાણકા. અયમેત્થ ભેદો.

અયં પનાનિસંસો મરણસ્સતિપટિલાભો, અપ્પમાદવિહારિતા, અસુભનિમિત્તાધિગમો, કામરાગવિનોદનં, અભિણ્હં કાયસભાવદસ્સનં, સંવેગબહુલતા આરોગ્યમદાદિપ્પહાનં, ભયભેરવસહનતા, અમનુસ્સાનં ગરુભાવનીયતા, અપ્પિચ્છતાદીનં અનુલોમવુત્તિતાતિ.

સોસાનિકઞ્હિ મરણાનુસતિપ્પભાવા,

નિદ્દાગતમ્પિ ન ફુસન્તિ પમાદદોસા;

સમ્પસ્સતો ચ કુણપાનિ બહૂનિ તસ્સ,

કામાનુભાવવસગમ્પિ ન હોતિ ચિત્તં.

સંવેગમેતિ વિપુલં ન મદં ઉપેતિ,

સમ્મા અથો ઘટતિ નિબ્બુતિમેસમાનો;

સોસાનિકઙ્ગમિતિનેકગુણાવહત્તા,

નિબ્બાનનિન્નહદયેન નિસેવિતબ્બન્તિ.

અયં સોસાનિકઙ્ગે સમાદાનવિધાનપ્પભેદભેદાનિસંસવણ્ણના.