૧૦. અવકુજ્જસુત્તં

૩૦. ‘‘તયોમે, ભિક્ખવે [પુ. પ. ૧૦૭-૧૦૮], પુગ્ગલા સન્તો સંવિજ્જમાના લોકસ્મિં. કતમે તયો? અવકુજ્જપઞ્ઞો પુગ્ગલો, ઉચ્છઙ્ગપઞ્ઞો પુગ્ગલો, પુથુપઞ્ઞો પુગ્ગલો. કતમો ચ, ભિક્ખવે, અવકુજ્જપઞ્ઞો પુગ્ગલો? ઇધ, ભિક્ખવે, એકચ્ચો પુગ્ગલો આરામં ગન્તા હોતિ અભિક્ખણં ભિક્ખૂનં સન્તિકે ધમ્મસ્સવનાય. તસ્સ ભિક્ખૂ ધમ્મં દેસેન્તિ આદિકલ્યાણં મજ્ઝેકલ્યાણં પરિયોસાનકલ્યાણં સાત્થં સબ્યઞ્જનં, કેવલપરિપુણ્ણં પરિસુદ્ધં બ્રહ્મચરિયં પકાસેન્તિ. સો તસ્મિં આસને નિસિન્નો તસ્સા કથાય નેવ આદિં મનસિ કરોતિ, ન મજ્ઝં મનસિ કરોતિ, ન પરિયોસાનં મનસિ કરોતિ; વુટ્ઠિતોપિ તમ્હા આસના તસ્સા કથાય નેવ આદિં મનસિ કરોતિ, ન મજ્ઝં મનસિ કરોતિ, ન પરિયોસાનં મનસિ કરોતિ. સેય્યથાપિ, ભિક્ખવે, કુમ્ભો નિક્કુજ્જો [નિક્કુજ્જો (સી. પી.)] તત્ર ઉદકં આસિત્તં વિવટ્ટતિ, નો સણ્ઠાતિ; એવમેવં ખો, ભિક્ખવે, ઇધેકચ્ચો પુગ્ગલો આરામં ગન્તા હોતિ અભિક્ખણં ભિક્ખૂનં સન્તિકે ધમ્મસ્સવનાય. તસ્સ ભિક્ખૂ ધમ્મં દેસેન્તિ આદિકલ્યાણં મજ્ઝેકલ્યાણં પરિયોસાનકલ્યાણં સાત્થં સબ્યઞ્જનં, કેવલપરિપુણ્ણં પરિસુદ્ધં બ્રહ્મચરિયં પકાસેન્તિ. સો તસ્મિં આસને નિસિન્નો તસ્સા કથાય નેવ આદિં મનસિ કરોતિ, ન મજ્ઝં મનસિ કરોતિ, ન પરિયોસાનં મનસિ કરોતિ; વુટ્ઠિતોપિ તમ્હા આસના તસ્સા કથાય નેવાદિં મનસિ કરોતિ, ન મજ્ઝં મનસિ કરોતિ, ન પરિયોસાનં મનસિ કરોતિ. અયં વુચ્ચતિ, ભિક્ખવે, અવકુજ્જપઞ્ઞો પુગ્ગલો.

‘‘કતમો ચ, ભિક્ખવે, ઉચ્છઙ્ગપઞ્ઞો પુગ્ગલો? ઇધ, ભિક્ખવે, એકચ્ચો પુગ્ગલો આરામં ગન્તા હોતિ અભિક્ખણં ભિક્ખૂનં સન્તિકે ધમ્મસ્સવનાય. તસ્સ ભિક્ખૂ ધમ્મં દેસેન્તિ આદિકલ્યાણં મજ્ઝેકલ્યાણં પરિયોસાનકલ્યાણં સાત્થં સબ્યઞ્જનં, કેવલપરિપુણ્ણં પરિસુદ્ધં બ્રહ્મચરિયં પકાસેન્તિ. સો તસ્મિં આસને નિસિન્નો તસ્સા કથાય આદિમ્પિ મનસિ કરોતિ, મજ્ઝમ્પિ મનસિ કરોતિ, પરિયોસાનમ્પિ મનસિ કરોતિ; વુટ્ઠિતો ચ ખો તમ્હા આસના તસ્સા કથાય નેવાદિં મનસિ કરોતિ, ન મજ્ઝં મનસિ કરોતિ, ન પરિયોસાનં મનસિ કરોતિ. સેય્યથાપિ, ભિક્ખવે, પુરિસસ્સ ઉચ્છઙ્ગે નાનાખજ્જકાનિ આકિણ્ણાનિ – તિલા તણ્ડુલા મોદકા બદરા. સો તમ્હા આસના વુટ્ઠહન્તો સતિસમ્મોસા પકિરેય્ય. એવમેવં ખો, ભિક્ખવે, ઇધેકચ્ચો પુગ્ગલો આરામં ગન્તા હોતિ અભિક્ખણં ભિક્ખૂનં સન્તિકે ધમ્મસ્સવનાય. તસ્સ ભિક્ખૂ ધમ્મં દેસેન્તિ આદિકલ્યાણં મજ્ઝેકલ્યાણં પરિયોસાનકલ્યાણં સાત્થં સબ્યઞ્જનં, કેવલપરિપુણ્ણં પરિસુદ્ધં બ્રહ્મચરિયં પકાસેન્તિ. સો તસ્મિં આસને નિસિન્નો તસ્સા કથાય આદિમ્પિ મનસિ કરોતિ, મજ્ઝમ્પિ મનસિ કરોતિ, પરિયોસાનમ્પિ મનસિ કરોતિ; વુટ્ઠિતો ચ ખો તમ્હા આસના તસ્સા કથાય નેવ આદિં મનસિ કરોતિ, ન મજ્ઝં મનસિ કરોતિ, ન પરિયોસાનં મનસિ કરોતિ. અયં વુચ્ચતિ, ભિક્ખવે, ઉચ્છઙ્ગપઞ્ઞો પુગ્ગલો.

‘‘કતમો ચ, ભિક્ખવે, પુથુપઞ્ઞો પુગ્ગલો? ઇધ, ભિક્ખવે, એકચ્ચો પુગ્ગલો આરામં ગન્તા હોતિ અભિક્ખણં ભિક્ખૂનં સન્તિકે ધમ્મસ્સવનાય. તસ્સ ભિક્ખૂ ધમ્મં દેસેન્તિ આદિકલ્યાણં મજ્ઝેકલ્યાણં પરિયોસાનકલ્યાણં સાત્થં સબ્યઞ્જનં, કેવલપરિપુણ્ણં પરિસુદ્ધં બ્રહ્મચરિયં પકાસેન્તિ. સો તસ્મિં આસને નિસિન્નો તસ્સા કથાય આદિમ્પિ મનસિ કરોતિ, મજ્ઝમ્પિ મનસિ કરોતિ, પરિયોસાનમ્પિ મનસિ કરોતિ; વુટ્ઠિતોપિ તમ્હા આસના તસ્સા કથાય આદિમ્પિ મનસિ કરોતિ, મજ્ઝમ્પિ મનસિ કરોતિ, પરિયોસાનમ્પિ મનસિ કરોતિ. સેય્યથાપિ, ભિક્ખવે, કુમ્ભો ઉક્કુજ્જો તત્ર ઉદકં આસિત્તં સણ્ઠાતિ નો વિવટ્ટતિ; એવમેવં ખો, ભિક્ખવે, ઇધેકચ્ચો પુગ્ગલો આરામં ગન્તા હોતિ અભિક્ખણં ભિક્ખૂનં સન્તિકે ધમ્મસ્સવનાય. તસ્સ ભિક્ખૂ ધમ્મં દેસેન્તિ આદિકલ્યાણં મજ્ઝેકલ્યાણં પરિયોસાનકલ્યાણં સાત્થં સબ્યઞ્જનં, કેવલપરિપુણ્ણં પરિસુદ્ધં બ્રહ્મચરિયં પકાસેન્તિ. સો તસ્મિં આસને નિસિન્નો તસ્સા કથાય આદિમ્પિ મનસિ કરોતિ, મજ્ઝમ્પિ મનસિ કરોતિ, પરિયોસાનમ્પિ મનસિ કરોતિ; વુટ્ઠિતોપિ તમ્હા આસના તસ્સા કથાય આદિમ્પિ મનસિ કરોતિ, મજ્ઝમ્પિ મનસિ કરોતિ, પરિયોસાનમ્પિ મનસિ કરોતિ. અયં વુચ્ચતિ, ભિક્ખવે, પુથુપઞ્ઞો પુગ્ગલો. ‘ઇમે ખો, ભિક્ખવે, તયો પુગ્ગલા સન્તો સંવિજ્જમાના લોકસ્મિ’’’ન્તિ.

‘‘અવકુજ્જપઞ્ઞો પુરિસો, દુમ્મેધો અવિચક્ખણો;

અભિક્ખણમ્પિ ચે હોતિ, ગન્તા ભિક્ખૂન સન્તિકે.

‘‘આદિં કથાય મજ્ઝઞ્ચ, પરિયોસાનઞ્ચ તાદિસો;

ઉગ્ગહેતું ન સક્કોતિ, પઞ્ઞા હિસ્સ ન વિજ્જતિ.

‘‘ઉચ્છઙ્ગપઞ્ઞો પુરિસો, સેય્યો એતેન વુચ્ચતિ;

અભિક્ખણમ્પિ ચે હોતિ, ગન્તા ભિક્ખૂન સન્તિકે.

‘‘આદિં કથાય મજ્ઝઞ્ચ, પરિયોસાનઞ્ચ તાદિસો;

નિસિન્નો આસને તસ્મિં, ઉગ્ગહેત્વાન બ્યઞ્જનં;

વુટ્ઠિતો નપ્પજાનાતિ, ગહિતં હિસ્સ [ગહિતમ્પિસ્સ (ક.)] મુસ્સતિ.

‘‘પુથુપઞ્ઞો ચ પુરિસો, સેય્યો એતેહિ [એતેન (ક.)] વુચ્ચતિ;

અભિક્ખણમ્પિ ચે હોતિ, ગન્તા ભિક્ખૂન સન્તિકે.

‘‘આદિં કથાય મજ્ઝઞ્ચ, પરિયોસાનઞ્ચ તાદિસો;

નિસિન્નો આસને તસ્મિં, ઉગ્ગહેત્વાન બ્યઞ્જનં.

‘‘ધારેતિ સેટ્ઠસઙ્કપ્પો, અબ્યગ્ગમાનસો નરો;

ધમ્માનુધમ્મપ્પટિપન્નો, દુક્ખસ્સન્તકરો સિયા’’તિ. દસમં;

પુગ્ગલવગ્ગો તતિયો.