५. माघसुत्तं

एवं मे सुतं – एक समयं भगवा राजगहे विहरति गिज्झकूटे पब्बते. अथ खो माघो माणवो येन भगवा तेनुपसङ्कमि; उपसङ्कमित्वा भगवता सद्धिं सम्मोदि. सम्मोदनीयं कथं सारणीयं वीतिसारेत्वा एकमन्तं निसीदि. एकमन्तं निसिन्नो खो माघो माणवो भगवन्तं एतदवोच –

‘‘अहञ्हि, भो गोतम, दायको दानपति वदञ्ञू याचयोगो; धम्मेन भोगे परियेसामि; धम्मेन भोगे परियेसित्वा धम्मलद्धेहि भोगेहि धम्माधिगतेहि एकस्सपि ददामि द्विन्नम्पि तिण्णम्पि चतुन्नम्पि पञ्चन्नम्पि छन्नम्पि सत्तन्नम्पि अट्ठन्नम्पि नवन्नम्पि दसन्नम्पि ददामि, वीसायपि तिंसायपि चत्तालीसायपि पञ्ञासायपि ददामि, सतस्सपि ददामि, भिय्योपि ददामि. कच्चाहं, भो गोतम, एवं ददन्तो एवं यजन्तो बहुं पुञ्ञं पसवामी’’ति?

‘‘तग्घ त्वं, माणव, एवं ददन्तो एवं यजन्तो बहुं पुञ्ञं पसवसि. यो खो, माणव, दायको दानपति वदञ्ञू याचयोगो; धम्मेन भोगे परियेसति; धम्मेन भोगे परियेसित्वा धम्मलद्धेहि भोगेहि धम्माधिगतेहि एकस्सपि ददाति…पे… सतस्सपि ददाति, भिय्योपि ददाति, बहुं सो पुञ्ञं पसवती’’ति. अथ खो माघो माणवो भगवन्तं गाथाय अज्झभासि –

४९१. ‘‘पुच्छामहं गोतमं वदञ्ञुं, (इति माघो माणवो)

कासायवासिं अगहं [अगिहं (सी.), अगेहं (पी.)] चरन्तं;

यो याचयोगो दानपति [दानपती (सी. स्या. पी.)] गहट्ठो, पुञ्ञत्थिको [पुञ्ञपेखो (सी. पी. क.)] यजति पुञ्ञपेक्खो;

ददं परेसं इध अन्नपानं, कथं हुतं यजमानस्स सुज्झे’’.

४९२. ‘‘यो याचयोगो दानपति गहट्ठो, (माघाति भगवा)

पुञ्ञत्थिको यजति पुञ्ञपेक्खो;

ददं परेसं इध अन्नपानं, आराधये दक्खिणेय्येभि तादि’’.

४९३. ‘‘यो याचयोगो दानपति गहट्ठो, (इति माघो माणवो)

पुञ्ञत्थिको यजति पुञ्ञपेक्खो;

ददं परेसं इध अन्नपानं, अक्खाहि मे भगवा दक्खिणेय्ये’’.

४९४. ‘‘ये वे असत्ता [अलग्गा (स्या.)] विचरन्ति लोके, अकिञ्चना केवलिनो यतत्ता;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

४९५. ‘‘ये सब्बसंयोजनबन्धनच्छिदा, दन्ता विमुत्ता अनीघा निरासा;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

४९६. ‘‘ये सब्बसंयोजनविप्पमुत्ता, दन्ता विमुत्ता अनीघा निरासा;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

४९७. ‘‘रागञ्च दोसञ्च पहाय मोहं, खीणासवा वूसितब्रह्मचरिया;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

४९८. ‘‘येसु न माया वसति न मानो, खीणासवा वूसितब्रह्मचरिया;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

४९९. ‘‘ये वीतलोभा अममा निरासा, खीणासवा वूसितब्रह्मचरिया;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

५००. ‘‘ये वे न तण्हासु उपातिपन्ना, वितरेय्य ओघं अममा चरन्ति;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

५०१. ‘‘येसं तण्हा नत्थि कुहिञ्चि लोके, भवाभवाय इध वा हुरं वा;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

५०२. ‘‘ये कामे हित्वा अगहा चरन्ति, सुसञ्ञतत्ता तसरंव उज्जुं;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

५०३. ‘‘ये वीतरागा सुसमाहितिन्द्रिया, चन्दोव राहुग्गहणा पमुत्ता;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

५०४. ‘‘समिताविनो वीतरागा अकोपा, येसं गती नत्थिध विप्पहाय;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

५०५. ‘‘जहित्वा जातिमरणं असेसं, कथंकथिं सब्बमुपातिवत्ता;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

५०६. ‘‘ये अत्तदीपा विचरन्ति लोके, अकिञ्चना सब्बधि विप्पमुत्ता;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

५०७. ‘‘ये हेत्थ जानन्ति यथा तथा इदं, अयमन्तिमा नत्थि पुनब्भवोति;

कालेन तेसु हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ.

५०८. ‘‘यो वेदगू झानरतो सतीमा, सम्बोधिपत्तो सरणं बहूनं;

कालेन तम्हि हब्यं पवेच्छे, यो ब्राह्मणो पुञ्ञपेक्खो यजेथ’’.

५०९. ‘‘अद्धा अमोघा मम पुच्छना अहु, अक्खासि मे भगवा दक्खिणेय्ये;

त्वञ्हेत्थ जानासि यथा तथा इदं, तथा हि ते विदितो एस धम्मो.

५१०. ‘‘यो याचयोगो दानपति गहट्ठो, (इति माघो माणवो)

पुञ्ञत्थिको यजति पुञ्ञपेक्खो;

ददं परेसं इध अन्नपानं,

अक्खाहि मे भगवा यञ्ञसम्पदं’’.

५११. ‘‘यजस्सु यजमानो माघाति भगवा, सब्बत्थ च विप्पसादेहि चित्तं;

आरम्मणं यजमानस्स यञ्ञो, एत्थप्पतिट्ठाय जहाति दोसं.

५१२. ‘‘सो वीतरागो पविनेय्य दोसं, मेत्तं चित्तं भावयमप्पमाणं;

रत्तिन्दिवं सततमप्पमत्तो, सब्बा दिसा फरति अप्पमञ्ञं’’.

५१३. ‘‘को सुज्झति मुच्चति बज्झती च, केनत्तना गच्छति [केनत्थेना गच्छति (क.)] ब्रह्मलोकं;

अजानतो मे मुनि ब्रूहि पुट्ठो, भगवा हि मे सक्खि ब्रह्मज्जदिट्ठो;

तुवञ्हि नो ब्रह्मसमोसि सच्चं, कथं उपपज्जति ब्रह्मलोकं जुतिम’’.

५१४. ‘‘यो यजति तिविधं यञ्ञसम्पदं, (माघाति भगवा)

आराधये दक्खिणेय्येभि तादि;

एवं यजित्वा सम्मा याचयोगो,

उपपज्जति ब्रह्मलोकन्ति ब्रूमी’’ति.

एवं वुत्ते, माघो माणवो भगवन्तं एतदवोच – ‘‘अभिक्कन्तं, भो गोतम…पे… अज्जतग्गे पाणुपेतं सरणं गत’’न्ति.

माघसुत्तं पञ्चमं निट्ठितं.