११. दुतियनागविमानवण्णना
महन्तं नागं अभिरुय्हाति दुतियनागविमानं. तस्स का उप्पत्ति? भगवा राजगहे विहरति वेळुवने. तेन समयेन राजगहे अञ्ञतरो उपासको सद्धो पसन्नो पञ्चसु सीलेसु पतिट्ठितो उपोसथदिवसेसु उपोसथसीलं समादियित्वा पुरेभत्तं अत्तनो विभवानुरूपं भिक्खूनं दानानि दत्वा सयं भुञ्जित्वा सुद्धवत्थनिवत्थो सुद्धुत्तरासङ्गो पच्छाभत्तं येभुय्येन अट्ठ पानानि गाहापेत्वा विहारं गन्त्वा भिक्खुसङ्घस्स निय्यादेत्वा भगवन्तं उपसङ्कमित्वा धम्मं सुणाति. एवं सो सक्कच्चं दानमयं सीलमयञ्च बहुं सुचरितं उपचिनित्वा इतो चुतो तावतिंसेसु उप्पज्जि. तस्स पुञ्ञानुभावेन सब्बसेतो महन्तो दिब्बो हत्थिनागो पातुरहोसि. सो तं अभिरुय्ह महन्तेन परिवारेन महन्तेन दिब्बानुभावेन कालेन कालं उय्यानकीळं गच्छति.
अथेकदिवसं कतञ्ञुताय चोदियमानो अड्ढरत्तिसमये तं दिब्बनागं अभिरुय्ह महता परिवारेन ‘‘भगवन्तं वन्दिस्सामी’’ति देवलोकतो आगन्त्वा केवलकप्पं वेळुवनं ओभासेत्वा हत्थिक्खन्धतो ओरुय्ह भगवन्तं उपसङ्कमित्वा अभिवादेत्वा अञ्जलिं पग्गय्ह एकमन्तं अट्ठासि. तं भगवतो समीपे ठितो आयस्मा वङ्गीसो भगवतो अनुञ्ञाय इमाहि गाथाहि पुच्छि –
९६८. ‘‘महन्तं नागं अभिरुय्ह, सब्बसेतं गजुत्तमं;
वना वनं अनुपरियासि, नारीगणपुरक्खतो;
ओभासेन्तो दिसा सब्बा, ओसधी विय तारका.
९६९. ‘‘केन तेतादिसो वण्णो…पे…
वण्णो च ते सब्बदिसा पभासती’’ति.
तत्था पुच्छितो सोपि तस्स गाथाहि एव ब्याकासि.
९७१. ‘‘सो देवपुत्तो अत्तमनो, वङ्गीसेनेव पुच्छितो;
पञ्हं पुट्ठो वियाकासि, यस्स कम्मस्सिदं फलं’’.
९७२. ‘‘अहं मनुस्सेसु मनुस्सभूतो, उपासको चक्खुमतो अहोसिं;
पाणातिपाता विरतो अहोसिं, लोके अदिन्नं परिवज्जयिस्सं.
९७३. ‘‘अमज्जपो नो च मुसा अभाणिं, सकेन दारेन च तुट्ठो अहोसिं;
अन्नञ्च पानञ्च पसन्नचित्तो, सक्कच्च दानं विपुलं अदासिं.
९७४. ‘‘तेन मेतादिसो वण्णो…पे…
वण्णो च मे सब्बदिसा पभासती’’ति.
तत्थ अपुब्बं नत्थि, सेसं हेट्ठा वुत्तनयमेव.
दुतियनागविमानवण्णना निट्ठिता.