४. सपदानचारिकङ्गकथा
२७. सपदानचारिकङ्गम्पि ‘‘लोलुप्पचारं पटिक्खिपामि, सपदानचारिकङ्गं समादियामी’’ति इमेसं अञ्ञतरवचनेन समादिन्नं होति.
तेन पन सपदानचारिकेन गामद्वारे ठत्वा परिस्सयाभावो सल्लक्खेतब्बो. यस्सा रच्छाय वा गामे वा परिस्सयो होति, तं पहाय अञ्ञत्थ चरितुं वट्टति. यस्मिं घरद्वारे वा रच्छाय वा गामे वा किञ्चि न लभति, अगामसञ्ञं कत्वा गन्तब्बं. यत्थ किञ्चि लभति, तं पहाय गन्तुं न वट्टति. इमिना च भिक्खुना कालतरं पविसितब्बं, एवञ्हि अफासुकट्ठानं पहाय अञ्ञत्थ गन्तुं सक्खिस्सति. सचे पनस्स विहारे दानं देन्ता अन्तरामग्गे वा आगच्छन्ता मनुस्सा पत्तं गहेत्वा पिण्डपातं देन्ति वट्टति. इमिना च मग्गं गच्छन्तेनापि भिक्खाचारवेलायं सम्पत्तगामं अनतिक्कमित्वा चरितब्बमेव. तत्थ अलभित्वा वा थोकं लभित्वा वा गामपटिपाटिया चरितब्बन्ति इदमस्स विधानं.
पभेदतो पन अयम्पि तिविधो होति. तत्थ उक्कट्ठो पुरतो आहटभिक्खम्पि पच्छतो आहटभिक्खम्पि पटिक्कमनं आहरित्वा दिय्यमानम्पि न गण्हति, पत्तद्वारे पन पत्तं विस्सज्जेति. इमस्मिञ्हि धुतङ्गे महाकस्सपत्थेरेन सदिसो नाम नत्थि. तस्सपि पत्तविस्सट्ठट्ठानमेव पञ्ञायति. मज्झिमो पुरतो वा पच्छतो वा आहटम्पि पटिक्कमनं आहटम्पि गण्हति, पत्तद्वारेपि पत्तं विस्सज्जेति, न पन भिक्खं आगमयमानो निसीदति. एवं सो उक्कट्ठपिण्डपातिकस्स अनुलोमेति. मुदुको तं दिवसं निसीदित्वा आगमेति.
इमेसं पन तिण्णम्पि लोलुप्पचारे उप्पन्नमत्ते धुतङ्गं भिज्जति. अयमेत्थ भेदो.
अयं पनानिसंसो, कुलेसु निच्चनवकता, चन्दूपमता, कुलमच्छेरप्पहानं, समानुकम्पिता, कुलूपकादीनवाभावो, अव्हानानभिनन्दना, अभिहारेन अनत्थिकता, अप्पिच्छतादीनं अनुलोमवुत्तिताति.
चन्दूपमो निच्चनवो कुलेसु,
अमच्छरी सब्बसमानुकम्पो;
कुलूपकादीनवविप्पमुत्तो,
होतीध भिक्खु सपदानचारी.
लोलुप्पचारञ्च पहाय तस्मा,
ओक्खित्तचक्खु युगमत्तदस्सी;
आकङ्खमानो भुवि सेरिचारं,
चरेय्य धीरो सपदानचारन्ति.
अयं सपदानचारिकङ्गे समादानविधानप्पभेदभेदानिसंसवण्णना.