152. кат̣т̣хапа̄дука̄дипат̣иккхепо
250. тена кхо пана самайена чхаббаггийа̄ бхиккхӯ раттийа̄ паччӯсасамайам̣ паччут̣т̣ха̄йа кат̣т̣хапа̄дука̄йо абхирухитва̄ аджджхока̄се чан̇каманти, учча̄садда̄ маха̄садда̄ кхат̣акхат̣асадда̄, анекавихитам̣ тираччха̄накатхам̣ катхента̄, сеййатхидам̣ [има̄ тираччха̄накатха̄йо па̄чи. 508; дӣ. ни. 1.7; ма. ни. 2.223; сам̣. ни. 5.1080; а. ни. 10.69 а̄дайо] – ра̄джакатхам̣, чоракатхам̣, маха̄маттакатхам̣, сена̄катхам̣, бхайакатхам̣, йуддхакатхам̣, аннакатхам̣, па̄накатхам̣, ваттхакатхам̣, сайанакатхам̣, ма̄ла̄катхам̣, гандхакатхам̣, н̃а̄тикатхам̣, йа̄накатхам̣, га̄макатхам̣, нигамакатхам̣, нагаракатхам̣, джанападакатхам̣, иттхикатхам̣ [иттхикатхам̣ пурисакатхам̣ (ка.)], сӯракатхам̣, висикха̄катхам̣, кумбхат̣т̣ха̄накатхам̣, пуббапетакатхам̣, на̄наттакатхам̣, локаккха̄йикам̣, самуддаккха̄йикам̣, итибхава̄бхавакатхам̣ ити ва̄; кӣт̣акампи аккамитва̄ ма̄ренти, бхиккхӯпи сама̄дхимха̄ ча̄венти. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма чхаббаггийа̄ бхиккхӯ раттийа̄ паччӯсасамайам̣ паччут̣т̣ха̄йа кат̣т̣хапа̄дука̄йо абхирухитва̄ аджджхока̄се чан̇камиссанти, учча̄садда̄ маха̄садда̄ кхат̣акхат̣асадда̄ анекавихитам̣ тираччха̄накатхам̣ катхента̄, сеййатхидам̣ – ра̄джакатхам̣, чоракатхам̣…пе… итибхава̄бхавакатхам̣ ити ва̄, кӣт̣акампи аккамитва̄ ма̄рессанти, бхиккхӯпи сама̄дхимха̄ ча̄вессантӣ’’ти. атха кхо те бхиккхӯ бхагавато етаматтхам̣ а̄рочесум̣…пе… ‘‘саччам̣ кира, бхиккхаве, чхаббаггийа̄ бхиккхӯ раттийа̄ паччӯсасамайам̣ паччут̣т̣ха̄йа кат̣т̣хапа̄дука̄йо абхирухитва̄ аджджхока̄се чан̇каманти, учча̄садда̄ маха̄садда̄ кхат̣акхат̣асадда̄, анекавихитам̣ тираччха̄накатхам̣ катхента̄, сеййатхидам̣, – ра̄джакатхам̣, чоракатхам̣…пе… итибхава̄бхавакатхам̣ ити ва̄, кӣт̣акампи аккамитва̄ ма̄ренти, бхиккхӯпи сама̄дхимха̄ ча̄вентӣ’’ти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти…пе… вигарахитва̄ дхаммим̣ катхам̣ катва̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘на, бхиккхаве, кат̣т̣хапа̄дука̄ дха̄ретабба̄. йо дха̄реййа, а̄патти дуккат̣асса̄’’ти.
атха кхо бхагава̄ ра̄джагахе йатха̄бхирантам̣ вихаритва̄ йена ба̄ра̄н̣асӣ тена ча̄рикам̣ пакка̄ми. анупуббена ча̄рикам̣ чарама̄но йена ба̄ра̄н̣асӣ тадавасари. татра судам̣ бхагава̄ ба̄ра̄н̣асийам̣ вихарати исипатане мигада̄йе. тена кхо пана самайена чхаббаггийа̄ бхиккхӯ – бхагавата̄ кат̣т̣хапа̄дука̄ пат̣иккхитта̄ти – та̄латарун̣е чхеда̄петва̄ та̄лапаттапа̄дука̄йо дха̄ренти; та̄ни та̄латарун̣а̄ни чхинна̄ни мила̄йанти. манусса̄ уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма саман̣а̄ сакйапуттийа̄ та̄латарун̣е чхеда̄петва̄ та̄лапаттапа̄дука̄йо дха̄рессанти; та̄ни та̄латарун̣а̄ни чхинна̄ни мила̄йанти; екиндрийам̣ саман̣а̄ сакйапуттийа̄ джӣвам̣ вихет̣хентӣ’’ти. ассосум̣ кхо бхиккхӯ тесам̣ манусса̄нам̣ уджджха̄йанта̄нам̣ кхиййанта̄нам̣ випа̄чента̄нам̣. атха кхо те бхиккхӯ бхагавато етаматтхам̣ а̄рочесум̣…пе… ‘‘саччам̣ кира, бхиккхаве, чхаббаггийа̄ бхиккхӯ та̄латарун̣е чхеда̄петва̄ та̄лапаттапа̄дука̄йо дха̄ренти; та̄ни та̄латарун̣а̄ни чхинна̄ни мила̄йантӣ’’ти? саччам̣ бхагава̄ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… катхан̃хи на̄ма те, бхиккхаве, могхапуриса̄ та̄латарун̣е чхеда̄петва̄ та̄лапаттапа̄дука̄йо дха̄рессанти; та̄ни та̄латарун̣а̄ни чхинна̄ни мила̄йанти. джӣвасан̃н̃ино хи, бхиккхаве, манусса̄ руккхасмим̣. нетам̣, бхиккхаве, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… вигарахитва̄ дхаммим̣ катхам̣ катва̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘на, бхиккхаве, та̄лапаттапа̄дука̄ дха̄ретабба̄. йо дха̄реййа, а̄патти дуккат̣асса̄’’ти.
тена кхо пана самайена чхаббаггийа̄ бхиккхӯ ‘бхагавата̄ та̄лапаттапа̄дука̄ пат̣иккхитта̄’ти вел̣утарун̣е чхеда̄петва̄ вел̣упаттапа̄дука̄йо дха̄ренти. та̄ни вел̣утарун̣а̄ни чхинна̄ни мила̄йанти. манусса̄ уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма саман̣а̄ сакйапуттийа̄ вел̣утарун̣е чхеда̄петва̄ вел̣упаттапа̄дука̄йо дха̄рессанти. та̄ни вел̣утарун̣а̄ни чхинна̄ни мила̄йанти. екиндрийам̣ саман̣а̄ сакйапуттийа̄ джӣвам̣ вихет̣хентӣ’’ти. ассосум̣ кхо бхиккхӯ тесам̣ манусса̄нам̣ уджджха̄йанта̄нам̣ кхиййанта̄нам̣ випа̄чента̄нам̣. атха кхо те бхиккхӯ бхагавато етаматтхам̣ а̄рочесум̣…пе… джӣвасан̃н̃ино хи, бхиккхаве, манусса̄ руккхасмим̣…пе… на, бхиккхаве, вел̣упаттапа̄дука̄ дха̄ретабба̄. йо дха̄реййа, а̄патти дуккат̣асса̄ти.
251. атха кхо бхагава̄ ба̄ра̄н̣асийам̣ йатха̄бхирантам̣ вихаритва̄ йена бхаддийам̣ тена ча̄рикам̣ пакка̄ми. анупуббена ча̄рикам̣ чарама̄но йена бхаддийам̣ тадавасари. татра судам̣ бхагава̄ бхаддийе вихарати джа̄тийа̄ ване. тена кхо пана самайена бхаддийа̄ бхиккхӯ анекавихитам̣ па̄дукаман̣д̣ана̄нуйогамануйутта̄ вихаранти, тин̣апа̄дукам̣ каронтипи ка̄ра̄пентипи, мун̃джапа̄дукам̣ каронтипи ка̄ра̄пентипи, паббаджапа̄дукам̣ каронтипи ка̄ра̄пентипи, хинта̄лапа̄дукам̣ каронтипи ка̄ра̄пентипи, камалапа̄дукам̣ каронтипи ка̄ра̄пентипи, камбалапа̄дукам̣ каронтипи ка̄ра̄пентипи, рин̃чанти уддесам̣ парипуччхам̣ адхисӣлам̣ адхичиттам̣ адхипан̃н̃ам̣. йе те бхиккхӯ аппиччха̄…пе… те уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма бхаддийа̄ бхиккхӯ анекавихитам̣ па̄дукаман̣д̣ана̄нуйогамануйутта̄ вихариссанти, тин̣апа̄дукам̣ кариссантипи ка̄ра̄пессантипи, мун̃джапа̄дукам̣ кариссантипи ка̄ра̄пессантипи, паббаджапа̄дукам̣ кариссантипи ка̄ра̄пессантипи, хинта̄лапа̄дукам̣ кариссантипи ка̄ра̄пессантипи, камалапа̄дукам̣ кариссантипи ка̄ра̄пессантипи, камбалапа̄дукам̣ кариссантипи ка̄ра̄пессантипи, рин̃чиссанти уддесам̣ парипуччхам̣ адхисӣлам̣ адхичиттам̣ адхипан̃н̃а’’нти. атха кхо те бхиккхӯ бхагавато етаматтхам̣ а̄рочесум̣…пе… ‘‘саччам̣ кира, бхиккхаве, бхаддийа̄ бхиккхӯ анекавихитам̣ па̄дукаман̣д̣ана̄нуйогамануйутта̄ вихаранти, тин̣апа̄дукам̣ каронтипи ка̄ра̄пентипи…пе… рин̃чанти уддесам̣ парипуччхам̣ адхисӣлам̣ адхичиттам̣ адхипан̃н̃а’’нти? ‘‘саччам̣, бхагава̄’’ти. вигарахи буддхо бхагава̄…пе… ‘‘катхан̃хи на̄ма те, бхиккхаве, могхапуриса̄ анекавихитам̣ па̄дукаман̣д̣ана̄нуйогамануйутта̄ вихариссанти, тин̣апа̄дукам̣ кариссантипи ка̄ра̄пессантипи…пе… рин̃чиссанти уддесам̣ парипуччхам̣ адхисӣлам̣ адхичиттам̣ адхипан̃н̃ам̣. нетам̣, бхиккхаве, аппасанна̄нам̣ ва̄ паса̄да̄йа…пе… вигарахитва̄…пе… дхаммим̣ катхам̣ катва̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘на, бхиккхаве, тин̣апа̄дука̄ дха̄ретабба̄, на мун̃джапа̄дука̄ дха̄ретабба̄, на паббаджапа̄дука̄ дха̄ретабба̄, на хинта̄лапа̄дука̄ дха̄ретабба̄, на камалапа̄дука̄ дха̄ретабба̄, на камбалапа̄дука̄ дха̄ретабба̄, на сован̣н̣амайа̄ па̄дука̄ дха̄ретабба̄, на рӯпийамайа̄ па̄дука̄ дха̄ретабба̄, на ман̣имайа̄ па̄дука̄ дха̄ретабба̄, на вел̣урийамайа̄ па̄дука̄ дха̄ретабба̄, на пхаликамайа̄ па̄дука̄ дха̄ретабба̄, на кам̣самайа̄ па̄дука̄ дха̄ретабба̄, на ка̄чамайа̄ па̄дука̄ дха̄ретабба̄, на типумайа̄ па̄дука̄ дха̄ретабба̄, на сӣсамайа̄ па̄дука̄ дха̄ретабба̄, на тамбалохамайа̄ па̄дука̄ дха̄ретабба̄. йо дха̄реййа, а̄патти дуккат̣асса. на ча, бхиккхаве, ка̄чи сан̇каманийа̄ па̄дука̄ дха̄ретабба̄. йо дха̄реййа, а̄патти дуккат̣асса. ануджа̄на̄ми, бхиккхаве, тиссо па̄дука̄ дхуват̣т̣ха̄нийа̄ асан̇каманийа̄йо – ваччапа̄дукам̣, пасса̄вапа̄дукам̣, а̄чаманапа̄дука’’нти.
252. атха кхо бхагава̄ бхаддийе йатха̄бхирантам̣ вихаритва̄ йена са̄ваттхи тена ча̄рикам̣ пакка̄ми. анупуббена ча̄рикам̣ чарама̄но йена са̄ваттхи тадавасари. татра судам̣ бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. тена кхо пана самайена чхаббаггийа̄ бхиккхӯ ачираватийа̄ надийа̄ га̄вӣнам̣ тарантӣнам̣ виса̄н̣есупи ган̣ханти, кан̣н̣есупи ган̣ханти, гӣва̄йапи ган̣ханти, чхеппа̄пи ган̣ханти, пит̣т̣химпи абхируханти, раттачитта̄пи ан̇гаджа̄там̣ чхупанти, ваччхатаримпи ога̄хетва̄ ма̄ренти. манусса̄ уджджха̄йанти кхиййанти випа̄ченти – ‘‘катхан̃хи на̄ма саман̣а̄ сакйапуттийа̄ га̄вӣнам̣ тарантӣнам̣ виса̄н̣есупи гахессанти…пе… сеййатха̄пи гихӣ ка̄мабхогино’’ти. ассосум̣ кхо бхиккхӯ тесам̣ манусса̄нам̣ уджджха̄йанта̄нам̣ кхиййанта̄нам̣ випа̄чента̄нам̣. атха кхо те бхиккхӯ бхагавато етаматтхам̣ а̄рочесум̣…пе… саччам̣ кира, бхиккхаве,…пе… саччам̣ бхагава̄ти…пе… вигарахитва̄…пе… дхаммим̣ катхам̣ катва̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘на, бхиккхаве, га̄вӣнам̣ виса̄н̣есу гахетаббам̣, на кан̣н̣есу гахетаббам̣, на гӣва̄йа гахетаббам̣, на чхеппа̄йа гахетаббам̣, на пит̣т̣хи абхирухитабба̄. йо абхирухеййа, а̄патти дуккат̣асса. на ча, бхиккхаве, раттачиттена ан̇гаджа̄там̣ чхупитаббам̣. йо чхупеййа, а̄патти тхуллаччайасса. на ваччхатарӣ ма̄ретабба̄. йо ма̄реййа, йатха̄дхаммо ка̄ретаббо’’ти.
кат̣т̣хапа̄дука̄дипат̣иккхепо нит̣т̣хито.