4. вассикаса̄т̣икасиккха̄падаван̣н̣ана̄

627. чатуттхе сиббанараджанакаппапарийоса̄нена нит̣т̣ха̄петва̄ти сӯчикамманит̣т̣ха̄нена сакимпи ван̣н̣абхедаматтараджанена каппабиндукаран̣ена ча нит̣т̣ха̄петва̄. самайети васса̄насамайе.

628. куччхисамайоти антосамайо. ‘‘айамеко ад̣д̣хама̄со парийесанаккхеттан̃чева каран̣аккхеттан̃ча. етасмин̃хи антаре вассикаса̄т̣икам̣ аладдхам̣ парийеситум̣ ладдхам̣ ка̄тун̃ча ват̣т̣ати, нива̄сетум̣ адхит̣т̣ха̄тун̃ча на ват̣т̣атӣ’’ти поттхакесу па̄т̣хо диссати, со апа̄т̣хо. евам̣ панеттха па̄т̣хена бхавитаббам̣ ‘‘айамеко ад̣д̣хама̄со парийесанаккхеттам̣. етасмин̃хи антаре вассикаса̄т̣икам̣ аладдхам̣ парийеситум̣ ват̣т̣ати, ладдхам̣ ка̄тум̣ нива̄сетум̣ адхит̣т̣ха̄тун̃ча на ват̣т̣атӣ’’ти. на хи гимха̄нам̣ паччхимама̄сасса пат̣хамо ад̣д̣хама̄со каран̣аккхеттам̣ хоти. ‘‘ад̣д̣хама̄со сесо гимха̄нанти катва̄ нива̄сетабба’’нти вачанато пана гимха̄нам̣ паччхимама̄сасса паччхимо ад̣д̣хама̄со каран̣аккхеттан̃чева нива̄санаккхеттан̃ча хоти. тенева ма̄тика̄т̣т̣хакатха̄йам̣ (кан̇кха̄. ат̣т̣ха. вахисакаса̄т̣икасиккха̄падаван̣н̣ана̄) ‘‘гимха̄нам̣ паччхимо ма̄со парийесанаккхеттам̣, паччхимо ад̣д̣хама̄со каран̣анива̄санаккхеттампӣ’’ти вуттам̣. тасма̄ па̄л̣ийа̄ ма̄тика̄т̣т̣хакатха̄йа ча авиродхам̣ иччхантена вуттанайенева па̄т̣хо гахетаббо.

‘‘вин̃н̃аттим̣ катва̄ ниппха̄дентасса ан̃н̃а̄такавин̃н̃аттисиккха̄падена ана̄паттӣ’’ти вадантена ‘‘пит̣т̣хисамайатта̄ имина̄ сиккха̄падена а̄паттӣ’’ти дӣпита̄ хоти. на хи н̃а̄такапава̄ритат̣т̣ха̄нато пит̣т̣хисамайе сатуппа̄дакаран̣аматтенапи самбхавантӣ а̄патти тато гарукатара̄йа вин̃н̃аттийа̄ на хотӣти сакка̄ ваттум̣. тенева бхадантабуддхадатта̄чарийена вуттам̣ –

‘‘катва̄ пана сатуппа̄дам̣, вассикаса̄т̣ичӣварам̣;

ниппха̄дентасса бхиккхусса, самайе пит̣т̣хисаммате.

‘‘хоти ниссаггийа̄патти, н̃а̄така̄н̃а̄така̄дино;

тесуйева ча вин̃н̃аттим̣, катва̄ ниппха̄дане татха̄’’ти.

кенасса хоти а̄паттӣти асса ма̄тарам̣ чӣварам̣ йа̄чантасса кена сиккха̄падена а̄паттӣти пуччхати. ‘‘парин̣атам̣ вин̃н̃а̄пентасса парин̣а̄манасиккха̄падена а̄паттӣ’’ти чодана̄бха̄вам̣ дассети но ча сан̇гхе парин̣атанти. атха ан̃н̃а̄такавин̃н̃аттисиккха̄падена̄ти че, етампи наттхӣти а̄ха ‘‘ана̄патти ча н̃а̄таке’’ти. ‘‘н̃а̄таке вин̃н̃а̄пентасса̄’’ти па̄т̣хасесо. имаматтхам̣ сандха̄йа̄ти пит̣т̣хисамайе вассикаса̄т̣икаттхам̣ н̃а̄такапава̄ритат̣т̣ха̄не сатуппа̄дакаран̣ена а̄паттим̣, ан̃н̃а̄такавин̃н̃аттисиккха̄падена ана̄паттин̃ча сандха̄йа.

ан̃н̃а̄такааппава̄ритат̣т̣ха̄нато…пе… дуккат̣анти идам̣ вассикаса̄т̣икам̣ адиннапуббе сандха̄йа вуттам̣. теневеттха ваттабхеде дуккат̣ам̣ вуттам̣, диннапуббесу пана ваттабхедо наттхи. тенева̄ха – ‘‘йе манусса̄…пе… ваттабхедо наттхӣ’’ти. иданти йатха̄вуттаниссаггийапа̄читтийам̣. вин̃н̃аттим̣ катва̄ ниппха̄дентасса̄ти ан̃н̃а̄такааппава̄ритат̣т̣ха̄нато вин̃н̃аттим̣ катва̄ ниппха̄дентасса. пакатийа̄ вассикаса̄т̣икада̄йака̄ на̄ма сан̇гхавасена ва̄ пуггалавасена ва̄ апава̄ретва̄ анусам̣ваччхарам̣ вассикаса̄т̣ика̄нам̣ да̄йака̄. ан̃н̃а̄такавин̃н̃аттисиккха̄падена ана̄паттӣти еттха имина̄пи сиккха̄падена ана̄паттӣти ведитаббам̣. куччхисамайе хи аттано н̃а̄такапава̄ритат̣т̣ха̄нато ‘‘детха ме вассикаса̄т̣ика’’нтиа̄дина̄ вин̃н̃а̄пентассапи ана̄патти. тенева̄ха – ‘‘на ваттабба̄ детха мети идан̃хи парийесанака̄ле ан̃н̃а̄такааппава̄рите ева сандха̄йа вутта’’нти. ма̄тика̄т̣т̣хакатха̄йан̃хи (кан̇кха̄. ат̣т̣ха. вассикаса̄т̣икасиккха̄падаван̣н̣ана̄) вуттам̣ ‘‘аттано н̃а̄такапава̄ритат̣т̣ха̄нато пана ‘детха ме вассикаса̄т̣икачӣвара’нтиа̄дика̄йа вин̃н̃аттийа̄пи парийеситабба’’нти.

629. ‘‘а̄ка̄сато патитаудакенева̄ти вачанато чхаданакот̣ийа̄ патитаудакена наха̄йантасса ана̄паттӣ’’ти тӣсупи ган̣т̣хипадесу вуттам̣.

630. чха ма̄се париха̄рам̣ лабхатӣти етена антовассепи йа̄ва васса̄насса паччхимадиваса̄ аката̄ париха̄рам̣ лабхатӣти дӣпитам̣ хоти. йасма̄ мӯлачӣварам̣ каронтена хемантасса паччхимупосатхадивасейева ка̄таббам̣, тасма̄ гимха̄нато екӯнатим̣садивасе париха̄рам̣ лабхати, евам̣ сантепи аппакам̣ ӯнамадхикам̣ ва̄ ган̣анӯпагам̣ на хотӣти катва̄ ‘‘тато парампи…пе… екама̄са’’нти вуттам̣. ека̄хадвӣха̄дивасена…пе… ладдха̄ чева нит̣т̣хита̄ ча̄ти имина̄ ека̄ха̄на̄гата̄йа вассӯпана̄йика̄йа ладдха̄ чева нит̣т̣хита̄ ча, двӣха̄на̄гата̄йа…пе… даса̄ха̄на̄гата̄йа вассӯпана̄йика̄йа ладдха̄ чева нит̣т̣хита̄ ча, антовассе ва̄ ладдха̄ чева нит̣т̣хита̄ ча̄ти айаматтхо дассито. таттха а̄са̄л̣хима̄сасса джун̣хапаккхапун̣н̣амийам̣ ладдха̄ чева нит̣т̣хита̄ ча вассикаса̄т̣ика̄ ‘‘ека̄ха̄на̄гата̄йа вассӯпана̄йика̄йа ладдха̄ чева нит̣т̣хита̄ ча̄’’ти вуччати. етенева найена джун̣хапаккхасса чхат̣т̣хийам̣ ладдха̄ чева нит̣т̣хита̄ ча ‘‘даса̄ха̄на̄гата̄йа вассӯпана̄йика̄йа ладдха̄ чева нит̣т̣хита̄ ча̄’’ти вуччати. йа̄ва пат̣хамакаттикатема̄сапун̣н̣амӣ, та̄ва антотема̄се ладдха̄ чева нит̣т̣хита̄ ча ‘‘антовассе ладдха̄ чева нит̣т̣хита̄ ча̄’’ти вуччати. пат̣хамакаттикатема̄сапун̣н̣амито паран̃хи ладдха̄ чева нит̣т̣хита̄ ча йа̄ва чӣварака̄ло на̄тиккамати, та̄ва анадхит̣т̣хахитва̄ т̣хапетум̣ ват̣т̣атӣти на татра̄йам̣ вича̄ран̣а̄ самбхавати.

тасмим̣йева антодаса̄хе адхит̣т̣ха̄табба̄ти ависесена вуттепи васса̄нато пуббе ека̄хадвӣха̄дивасена ана̄гата̄йа вассӯпана̄йика̄йа ладдха̄ техи дивасехи саддхим̣ даса̄хам̣ анатиккамантена вассӯпана̄йикадивасато пат̣т̣ха̄йа адхит̣т̣ха̄наккхеттам̣ сампатта̄йева адхит̣т̣ха̄табба̄, на тато пуббе адхит̣т̣ха̄насса акхеттатта̄. антовассе пана ладдха̄ тасмим̣йева антовассе ладдхадивасато пат̣т̣ха̄йа даса̄хам̣ анатикка̄метва̄ адхит̣т̣ха̄табба̄.

нану ча васса̄нато пуббе анадхит̣т̣хахитва̄ даса̄хам̣ атикка̄метум̣ ват̣т̣атийева, тасма̄ адхит̣т̣ха̄насса акхеттабхӯтепи дивасе гахетва̄ ‘‘антодаса̄хе адхит̣т̣ха̄табба’’нти касма̄ вуттам̣? йатха̄ ‘‘антовассе ладдха̄пи йа̄ва на нит̣т̣ха̄ти, та̄ва анадхит̣т̣хахитва̄ даса̄хам̣ атикка̄метум̣ ват̣т̣атӣ’’ти аката̄йа анадхит̣т̣ха̄наккхеттасадиса̄пи атиккантадиваса̄ даса̄хам̣ атикка̄метва̄ нит̣т̣хита̄йа ган̣анӯпага̄ хонтӣти нит̣т̣хитадивасейева адхит̣т̣ха̄табба̄, евамидха̄пи васса̄нато пуббе анадхит̣т̣ха̄наккхеттабхӯта̄пи диваса̄ ладдхадивасато пат̣т̣ха̄йа ган̣анӯпага̄ хонтӣти дассанаттхам̣ вуттам̣. йади евам̣ ‘‘тасмим̣йева антодаса̄хе’’ти ависесена вуттатта̄ даса̄ха̄на̄гата̄йа вассӯпана̄йика̄йа чхат̣т̣хийам̣ ладдха̄ пун̣н̣амийам̣ адхит̣т̣ха̄табба̄ти а̄паджджатӣти? на̄паджджати ‘‘ча̄тума̄сам̣ адхит̣т̣ха̄ту’’нти вачаненева пат̣иккхиттатта̄. евам̣ санте ‘‘даса̄ха̄на̄гата̄йа̄’’ти имина̄ ким̣ пайоджананти че? васса̄нато пуббейева даса̄хе атикканте вассӯпана̄йикадивасе нит̣т̣хита̄ тадахева адхит̣т̣ха̄табба̄ти дассанаттхам̣ вуттанти идаметтха пайоджанам̣. тенева̄ха – ‘‘даса̄ха̄тиккаме нит̣т̣хита̄ тадахева адхит̣т̣ха̄табба̄’’ти.

даса̄хе аппахонте чӣварака̄лам̣ на̄тиккаметабба̄ти тема̄саббхантаре даса̄хе аппахонте ладдха̄ чева нит̣т̣хита̄ ча чӣварака̄лам̣ на̄тиккаметабба̄ти аттхо. идам̣ вуттам̣ хоти ‘‘пат̣хамакаттикатема̄сапун̣н̣амито пуббе саттамито пат̣т̣ха̄йа ладдха̄ чева нит̣т̣хита̄ ча вассикаса̄т̣ика̄ даса̄хе анатиккантейева чӣварака̄лам̣ отин̣н̣атта̄ таттха анадхит̣т̣хахитва̄пи т̣хапетум̣ ват̣т̣атӣ’’ти. имина̄ ча имам̣ дӣпети – аката̄ че вассикаса̄т̣ика̄, васса̄нам̣ ча̄тума̄сам̣ акататта̄йева париха̄рам̣ лабхати, ката̄йа пана даса̄хапарамасиккха̄падам̣ авикопетва̄ париха̄ро ваттабботи.

йада̄ ва̄ тада̄ ва̄ адхит̣т̣ха̄тум̣ ват̣т̣атӣти ча̄тума̄саббхантаре даса̄хе атиккантепи наттхи досоти адхиппа̄йо. ‘‘када̄ адхит̣т̣ха̄табба̄…пе… йади наппахоти, йа̄ва каттикапун̣н̣ама̄ париха̄рам̣ лабхатӣ’’ти имина̄пи курундивачанена аката̄йа вассикаса̄т̣ика̄йа ча̄тума̄сам̣ париха̄ро, ката̄йа даса̄хамева париха̄роти айаматтхо дӣпитойева̄ти а̄ха ‘‘апича̄’’тиа̄ди.

па̄л̣ийам̣ аччхинначӣварасса нат̣т̣хачӣварасса̄тиа̄дина̄ ниссаггийена ана̄патти вутта̄, уда̄ху наггасса наха̄йато дуккат̣ена ана̄патти вутта̄ти? киметтха пуччхитаббам̣. саббасиккха̄падесу хи йаттха йаттха мӯласиккха̄падена а̄паттиппасан̇го, таттха таттха ана̄паттидассанаттхам̣ ана̄паттива̄ро а̄рабхӣйатӣти идха̄пи ниссаггийена ана̄паттидассанаттханти йуттам̣ ваттум̣. на хи мӯла̄паттийа̄ ана̄паттим̣ адассетва̄ антара̄ вутта̄йа ева а̄паттийа̄ ана̄паттидассанаттхам̣ ана̄паттива̄ро а̄рабхӣйатӣти. тенева тӣсупи ган̣т̣хипадесу идам̣ вуттам̣ ‘‘аччхинначӣварасса нат̣т̣хачӣварасса ча̄ти еттха аччхиннасесачӣварасса нат̣т̣хасесачӣварасса ча асамайе нива̄сентасса парийесантасса ча ана̄патти. а̄пада̄сӯти еттха аниваттхам̣ чора̄ харантӣти асамайе нива̄сентасса ана̄паттӣ’’ти. ма̄тика̄т̣т̣хакатха̄йампи (кан̇кха̄. ат̣т̣ха. вассикаса̄т̣икасиккха̄падаван̣н̣ана̄) вуттам̣ ‘‘аччхинначӣварасса ва̄ нат̣т̣хачӣварасса ва̄ аниваттхам̣ чора̄ харантӣти евам̣ а̄пада̄су ва̄ нива̄сайато умматтака̄дӣнан̃ча ана̄паттӣ’’ти. ат̣т̣хакатха̄йам̣ пана наггасса наха̄йато дуккат̣енева ана̄паттим̣ сандха̄йа ‘‘аччхинначӣварасса̄ти етам̣ вассикаса̄т̣икамева сандха̄йа вуттам̣. тесан̃хи нагга̄нам̣ ка̄йовасса̄пане ана̄патти. еттха ча махаггхавассикаса̄т̣икам̣ нива̄сетва̄ наха̄йантасса чорупаддаво а̄пада̄ на̄ма̄’’ти йам̣ вуттам̣, таттха ка̄ран̣ам̣ парийеситаббам̣.

атха убхайенапи ана̄паттидассанаттхам̣ ‘‘аччхинначӣварасса̄’’тиа̄ди а̄раддханти евамадхиппа̄йо сийа̄, евампи ‘‘аччхинначӣварасса̄ти етам̣ вассикаса̄т̣икамева сандха̄йа вутта’’нтиа̄дина̄ висесетва̄ на ваттаббам̣. еван̃хи ваттаббам̣ сийа̄ ‘‘аччхиннасесачӣварасса нат̣т̣хасесачӣварасса ва̄ асамайе нива̄сентасса парийесантасса ча ниссаггийена ана̄патти, аччхиннавассикаса̄т̣икасса нат̣т̣хавассикаса̄т̣икасса ва̄ наггасса наха̄йато дуккат̣ена ана̄патти, а̄пада̄су аниваттхам̣ чора̄ харантӣти асамайе нива̄сайато ниссаггийена ана̄патти, махаггхавассикаса̄т̣икам̣ нива̄сетва̄ наха̄йантасса чора̄ харанти, наггасса наха̄йато дуккат̣ена ана̄паттӣ’’ти. сесаметтха утта̄намева.

ан̇гесу пана вассикаса̄т̣ика̄йа аттуддесиката̄, асамайе парийесаната̄, та̄йа ча пат̣ила̄бхоти има̄ни та̄ва парийесана̄паттийа̄ тӣн̣и ан̇га̄ни. сачӣварата̄, а̄пада̄бха̄во, вассикаса̄т̣ика̄йа сакабха̄во, асамайе нива̄сананти има̄ни нива̄сана̄паттийа̄ чатта̄ри ан̇га̄ни.

вассикаса̄т̣икасиккха̄падаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.