6. сӣхасуттаван̣н̣ана̄

78. сӣхоти париссайасаханато пат̣ипаккхахананато ча ‘‘сӣхо’ти ладдхана̄мо мига̄дхипати. чатта̄роти ча сама̄непи сӣхаджа̄тикабха̄ве ван̣н̣ависеса̄дисиддхена висесена чатта̄ро сӣха̄. те ида̄ни на̄мато ван̣н̣ато а̄ха̄рато дассетва̄ идха̄дхиппетасӣхам̣ на̄наппака̄рато вибха̄ветум̣ ‘‘тин̣асӣхо’’тиа̄ди а̄раддхам̣. тин̣абхаккхо сӣхо тин̣асӣхо пуримападе уттарападалопена йатха̄ ‘‘са̄капаттхиво’’ти. ка̄л̣аван̣н̣ата̄йа ка̄л̣асӣхо. татха̄ пан̣д̣усӣхо. тена̄ха ‘‘ка̄л̣асӣхо ка̄л̣ага̄висадисо, пан̣д̣усӣхо пан̣д̣упала̄саван̣н̣ага̄висадисо’’ти. раттакамбаласса вийа кесаро кесаракала̄по етасса аттхӣти кесарӣ. ла̄кха̄расапарикаммакатехи вийа па̄дапарийантехӣти йоджана̄.

камма̄нубха̄васиддхаа̄дхипаччамахесаккхата̄хи саббамигаган̣асса ра̄джа̄ суван̣н̣агухато ва̄тиа̄ди ‘‘сӣхасса виха̄ро кирийа̄ евам̣ хотӣ’’ти катва̄ вуттам̣.

самам̣ патит̣т̣ха̄петва̄ти саббабха̄гехи самамева бхӯмийам̣ патит̣т̣ха̄петва̄. а̄кад̣д̣хитва̄ти пурато а̄кад̣д̣хитва̄. абхихаритва̄ти абхимукхам̣ харитва̄. сан̇гха̄танти вина̄сам̣. вӣсатийат̣т̣хикам̣ т̣ха̄нам̣ усабхам̣.

самасӣхоти самаджа̄тико самабха̄го ча сӣхо. сама̄носмӣти десана̄маттам̣, самаппабха̄вата̄йапи на бха̄йати. сакка̄йадит̣т̣хибалавата̄йа̄ти ‘‘ке ан̃н̃е амхехи уттаритара̄, атха кхо майамева маха̄бала̄’’ти евам̣ бала̄тима̄нанимитта̄йа ахан̇ка̄рахетубхӯта̄йа сакка̄йадит̣т̣хийа̄ балабха̄вена. сакка̄йадит̣т̣хипахӣнатта̄ти сакка̄йадит̣т̣хийа̄ пахӣнатта̄ нирахан̇ка̄ратта̄ аттасинехасса сут̣т̣ху самуггха̄т̣итатта̄ на бха̄йати.

татха̄ татха̄ти сӣхасадисата̄дина̄ тена тена пака̄рена атта̄нам̣ катхесӣти ватва̄ таматтхам̣ виваритва̄ дассетум̣ ‘‘сӣхоти кхо’’тиа̄ди вуттам̣.

ката̄бхинӣха̄расса локана̄тхасса бодхийа̄ нийатабха̄ваппаттийа̄ екантабха̄вӣбуддхабха̄воти катва̄ ‘‘тӣсу па̄са̄десу нива̄сака̄ло, магадхаран̃н̃о пат̣ин̃н̃а̄да̄нака̄ло, па̄йа̄сасса парибхуттака̄ло’’тиа̄дина̄ абхисамбодхито пурима̄ваттха̄пи сӣхасадисам̣ катва̄ дассита̄. бха̄вини, бхӯтопача̄ропи хи локавоха̄ро. виджджа̄бха̄васа̄ман̃н̃ато бхӯтавиджджа̄ итаравиджджа̄пи екаджджхам̣ гахетва̄ пат̣иччасамуппа̄дасаммасанато там̣ пуретарам̣ сиддхам̣ випа̄кам̣ вийа катва̄ а̄ха ‘‘тиссо виджджа̄ висодхетва̄’’ти. ануломапат̣иломато паваттан̃а̄н̣авасена ‘‘йамакан̃а̄н̣амантханена̄’’ти вуттам̣.

таттха вихарантасса̄ти аджапа̄ланигродхамӯле вихарантасса. ека̄дасаме дивасети саттасатта̄хато парам̣ ека̄дасаме дивасе. ачалапаллан̇кети исипатане дхаммачаккапаваттанаттхам̣ нисиннапаллан̇ке. тампи хи кеначи аппат̣иваттийадхаммачаккапаваттанаттхам̣ нисаджджа̄ти катва̄ ваджира̄санам̣ вийа ачалапаллан̇кам̣ вуччати. имасмин̃ча пана падети ‘‘двеме, бхиккхаве, анта̄’’тиа̄динайаппаватте имасмим̣ саддхаммакот̣т̣ха̄се. дхаммагхосо…пе… дасасахассилокадха̄тум̣ пат̣иччха̄деси ‘‘саббаттха т̣хита̄ сун̣антӯ’’ти адхит̣т̣ха̄нена. сол̣асаха̄ка̄рехӣти ‘‘дуккхапарин̃н̃а̄, самудайаппаха̄нам̣, ниродхасаччхикирийа̄, маггабха̄вана̄’’ти евам̣ екекасмим̣ магге чатта̄ри чатта̄ри катва̄ сол̣асахи а̄ка̄рехи.

вуттойева, на идха ваттаббо, тасма̄ таттха вуттанайенева ведитабботи адхиппа̄йо. йасма̄ ча апарехипи ат̣т̣хахи ка̄ран̣ехи бхагава̄ татха̄гатоти а̄рабхитва̄ уда̄нат̣т̣хакатха̄дӣсупи (уда̄. ат̣т̣ха. 18; итиву. 38) татха̄гатападасса аттхо вутто ева, тасма̄ таттха вуттанайена аттхо ведитаббо. йадипи бхагава̄ на бодхипаллан̇ке нисиннаматтова абхисамбуддхо джа̄то, татха̄пи та̄йа нисаджджа̄йа нисиннова пануджджа саббапариссайам̣ абхисамбуддхо джа̄то. татха̄ хи там̣ ‘‘апара̄джитапаллан̇ка’’нти вуччати. тасма̄ ‘‘йа̄ва бодхипаллан̇ка̄ ва̄’’ти ватва̄ тена апаритуссанто ‘‘йа̄ва арахаттамагган̃а̄н̣а̄ ва̄’’ти а̄ха.

ити рӯпанти еттха ити-саддо нидассанаттхо. тена рӯпам̣ сарӯпато парима̄н̣ато париччхедато дасситанти а̄ха ‘‘идам̣ рупа’’нтиа̄ди. ‘‘идам̣ рӯпа’’нти хи имина̄ бхӯтупа̄да̄йабхедарӯпам̣ сарӯпато дасситам̣. еттакам̣ рӯпанти имина̄ там̣ парима̄н̣ато дасситам̣. тасса ча парима̄н̣асса екантабха̄вадассанена ‘‘на ито бхиййо рӯпам̣ аттхӣ’’ти вуттам̣. сабха̄ватоти салаккхан̣ато. сарасатоти сакиччато. парийантатоти парима̄н̣апарийантато. париччхедатоти йаттаке т̣ха̄не тасса паватти, тасса париччхеданато. париччхинданатоти парийоса̄наппаттито. там̣ саббам̣ дасситам̣ хоти йатха̄вуттена вибха̄гена. айам̣ рӯпасса самудайо на̄ма̄ти айам̣ а̄ха̄ра̄ди рӯпасса самудайо на̄ма. тена̄ха ‘‘етта̄вата̄’’тиа̄ди. аттхан̇гамоти ниродхо. ‘‘а̄ха̄расамудайа̄ а̄ха̄раниродха̄’’ти ча аса̄дха̄ран̣амева гахетва̄ сесе а̄ди-саддена сан̇ган̣ха̄ти.

пан̣н̣а̄салаккхан̣апат̣иман̣д̣итанти пан̣н̣а̄саудайаббайалаккхан̣авибхӯситам̣ самудайаттхан̇гамагахан̣ато. кхӣн̣а̄саватта̄ти анавасесам̣ са̄васесан̃ча а̄сава̄нам̣ париккхӣн̣атта̄. ана̄га̄мӣнампи хи бхайам̣ читтутра̄со ча на хотӣти. н̃а̄н̣асам̣вего бхайатӯпат̣т̣ха̄нан̃а̄н̣ам̣. итаресам̣ пана дева̄нанти акхӣн̣а̄саве деве сандха̄йа вадати. бхоти дхамма̄лапанаматтанти ва̄часикам̣ татха̄лапанаматтам̣.

чакканти саттху а̄н̣а̄чаккам̣, там̣ пана дхаммато а̄гатанти дхаммачаккам̣. таттха арийаса̄вака̄нам̣ пат̣иведхадхаммато а̄гатанти дхаммачаккам̣. итаресам̣ десана̄дхаммато а̄гатанти дхаммачаккам̣. дувидхепи н̃а̄н̣ам̣ падха̄нанти н̃а̄н̣асӣсена вуттам̣ ‘‘пат̣иведхан̃а̄н̣ампи десана̄н̃а̄н̣ампӣ’’ти. ида̄ни там̣ н̃а̄н̣адвайам̣ сарӯпато дассетум̣ ‘‘пат̣иведхан̃а̄н̣ам̣ на̄ма̄’’тиа̄ди вуттам̣. йасма̄ часса н̃а̄н̣асса суппат̣ивиддхатта̄ бхагава̄ та̄ни сат̣т̣хи найасахасса̄ни венеййа̄нам̣ дассетум̣ саматтхо ахоси, тасма̄ та̄ни сат̣т̣хи найасахасса̄ни тена н̃а̄н̣ена саддхим̣йева сиддха̄нӣти катва̄ дассенто ‘‘сат̣т̣хийа̄ ча найасахассехи пат̣ивиджджхӣ’’ти а̄ха. типариват̣т̣анти идам̣ дуккханти ча, парин̃н̃еййанти ча, парин̃н̃а̄танти ча евам̣ типариват̣т̣ам̣, там̣йева два̄даса̄ка̄рам̣. танти десана̄н̃а̄н̣ам̣ паваттети еса бхагава̄. аппат̣ипуггалоти патинидхибхӯтапуггаларахито. екасадисасса̄ти ниббика̄расса.

сӣхасуттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.