1. ласун̣авагго

1. ласун̣асиккха̄падаван̣н̣ана̄

‘‘ласун̣а’’нти кин̃ча̄пи ависесена вуттам̣, татха̄пи магадхесу джа̄там̣ ласун̣амева идха̄дхиппетам̣, тампи бхан̣д̣икаласун̣амева̄ти а̄ха магадхарат̣т̣хе джа̄та’’нтиа̄ди.

бхан̣д̣икаласун̣анти пот̣т̣аликаласун̣амева, сампун̣н̣амин̃джа̄наметам̣ адхивачанам̣. тена̄ха ‘‘на екадвитимин̃джака’’нти. аджджхоха̄ре аджджхоха̄рети (па̄чи. ат̣т̣ха. 795) еттха саче две тайо бхан̣д̣ике екатойева сан̇кха̄дитва̄ аджджхохарати, екам̣ па̄читтийам̣. бхан̃джитва̄ екекамин̃джакам̣ кха̄дантийа̄ пана пайогаган̣ана̄йа па̄читтийа̄ни.

палан̣д̣ука̄дӣнам̣ ван̣н̣ена ва̄ мин̃джа̄йа ва̄ на̄на̄ттам̣ ведитаббам̣ – ван̣н̣ена та̄ва палан̣д̣уко на̄ма пан̣д̣уван̣н̣о хоти, бхан̃джанако лохитаван̣н̣о, харитако харитапан̣н̣аван̣н̣о. мин̃джа̄йа пана палан̣д̣укасса ека̄ мин̃джа̄ хоти, бхан̃джанакасса две, харитакасса тиссо. ча̄паласун̣о амин̃джако. ан̇кураматтамева хи тасса хоти. маха̄паччарийа̄дӣсу пана ‘‘палан̣д̣укасса тӣн̣и мин̃джа̄ни, бхан̃джанакасса две, харитакасса ека’’нти (па̄чи. ат̣т̣ха. 797) вуттам̣. ете палан̣д̣ука̄дайо сабха̄венева ват̣т̣анти. сӯпасампа̄ка̄дӣсу пана ма̄гадхакампи ват̣т̣ати. тан̃хи паччама̄несу муггасӯпа̄дӣсу ва̄ маччхамам̣савикатийа̄ ва̄ теле ва̄ бадараса̄л̣ава̄дӣсу ва̄ амбиласа̄ка̄дӣсу ва̄ уттарибхан̇гесу ва̄ йаттха каттхачи антамасо йа̄губхаттепи паккхиттам̣ ват̣т̣ати. бадараса̄л̣авам̣ (са̄раттха. т̣ӣ. па̄читтийа 3.793-797) на̄ма бадарапхала̄ни суккха̄петва̄ чун̣н̣етва̄ каттабба̄ кха̄данӣйавикати.

ласун̣асиккха̄падаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

2. самба̄дхаломасиккха̄падаван̣н̣ана̄

‘‘пат̣иччханнока̄се’’ти етасса вибха̄гадассанаттхам̣ ‘‘упакаччхакесу ча муттакаран̣е ча̄ти аттхо’’ти вуттам̣.

а̄ба̄дхапаччайа̄ти кан̣д̣укаччхуа̄диа̄ба̄дхапаччайа̄ сам̣хара̄пентийа̄ ана̄патти. ‘‘бхиккхусса еттха ча ласун̣е ча дуккат̣а’’нти (ваджира. т̣ӣ. па̄читтийа 800) пора̄н̣а̄.

самба̄дхаломасиккха̄падаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

3. талагха̄такасиккха̄падаван̣н̣ана̄

талагха̄такети маттхаке паха̄рада̄не, тан̃ча кхо талам̣ ‘‘муттакаран̣е паха̄рам̣ детӣ’’ти (па̄чи. 804) падабха̄джанийам̣вуттатта̄ ‘‘муттакаран̣асса̄’’ти вин̃н̃а̄йатӣти а̄ха ‘‘муттакаран̣асса талагха̄тане’’ти. пуриманайенева са̄н̣аттиканти аттано аттха̄йа ан̃н̃ам̣ а̄н̣а̄пентийа̄ са̄н̣аттикам̣.

талагха̄такасиккха̄падаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

4. джатумат̣т̣хакасиккха̄падаван̣н̣ана̄

ваттхувасенетам̣ вуттанти ‘‘джатумат̣т̣хаке’’ти етам̣ нида̄навасена уппаннасса ваттхуно васенева вуттам̣. йам̣ кин̃чи пана дан̣д̣акам̣ павесентийа̄ а̄паттийева. тена̄ха ‘‘ка̄мара̄гена пана̄’’тиа̄ди.

джатумат̣т̣хакасиккха̄падаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

5. удакасуддхикасиккха̄падаван̣н̣ана̄

а̄да̄таббанти павесетаббам̣. аггапаббанти кесаггаматтампи аггапаббам̣. татийам̣ паббам̣ павесетӣти кесаггаматтампи татийам̣ паббам̣ павесети. вуттан̃хетам̣ самантапа̄са̄дика̄йам̣ (па̄чи. ат̣т̣ха. 812) ‘‘гамбхӣрато двиннам̣ пабба̄нам̣ упари кесаггаматтампи павесентийа̄ па̄читтийа’’нти.

атигамбхӣрам̣ удакасуддхикам̣ а̄дийанаваттхусминти атианто павесетва̄ удакадхованакаран̣аваттхусмим̣. удакасуддхипаччайена (са̄раттха. т̣ӣ. па̄читтийа 3.812) пана сатипи пхассасса̄дийане йатха̄вуттапариччхеде ана̄патти.

удакасуддхикасиккха̄падаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

6. упатит̣т̣ханасиккха̄падаван̣н̣ана̄

такка̄дӣсу ва̄ ан̃н̃атарена̄ти таккададхиматтхурасакхӣра̄дӣсу ан̃н̃атарена. йа̄йа ка̄йачи бӣджанийа̄ти антамасо чӣваракан̣н̣ам̣ упа̄да̄йа йа̄йа ка̄йачи бӣджанийа̄.

имам̣ пиватха̄ти имам̣ па̄нӣйам̣ ва̄ сӯпа̄дим̣ ва̄ пиватха. имина̄ бӣджатха̄ти имина̄ та̄лаван̣т̣ена бӣджатха. да̄пентийа̄ти ан̃н̃ена убхайампи да̄пентийа̄.

упатит̣т̣ханасиккха̄падаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

7. а̄макадхан̃н̃асиккха̄падаван̣н̣ана̄

тасма̄ти йасма̄ вин̃н̃атти чева бходжанан̃ча пама̄н̣ам̣, тасма̄. на кевалан̃четтха пат̣иггахан̣ейева дуккат̣ам̣ хоти, пат̣игган̣хитва̄ пана аран̃н̃ато а̄харан̣епи суккха̄панепи ваддалидивасе бхаджджанаттха̄йа уддханасаджджанепи капалласаджджанепи даббисаджджанепи да̄рӯни а̄да̄йа аггикаран̣епи капалламхи дхан̃н̃апаккхипанепи даббийа̄ сан̇гхат̣т̣анесупи кот̣т̣анаттхам̣ удуккхаламусала̄дисаджджанесупи кот̣т̣анапаппхот̣анадхована̄дӣсупи йа̄ва мукхе т̣хапетва̄ аджджхохаран̣аттхам̣ дантехи сан̇кха̄дати, та̄ва саббаппайогесу дуккат̣а̄нӣти а̄ха ‘‘пат̣иггахан̣ато пат̣т̣ха̄йа йа̄ва дантехи сам̣кха̄данам̣, та̄ва пуббаппайогесу дуккат̣а̄нӣ’’ти.

а̄макадхан̃н̃асиккха̄падаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

8. пат̣хамаучча̄рачхад̣д̣анасиккха̄падаван̣н̣ана̄

тирокут̣т̣ети гхаракут̣т̣асса парабха̄ге. тиропа̄ка̄рети париккхепапа̄ка̄расса тиробха̄ге, те ча кхо кут̣т̣апа̄ка̄ра̄ ит̣т̣хакасилада̄рӯнам̣ васена типпака̄ра̄ти а̄ха ‘‘йасса кассачи кут̣т̣асса ва̄ па̄ка̄расса ва̄ парато’’ти. сабба̄нипета̄ни екато чхад̣д̣ентийа̄ти ета̄ни чатта̄рипи ваттхӯни екато чхад̣д̣ентийа̄. па̄т̣еккам̣ пана чхад̣д̣ентийа̄ ваттхуган̣ана̄йа а̄паттийо. а̄н̣аттийампи есева найо.

бхиккхусса дуккат̣анти бхиккхусса саббаттха дуккат̣ам̣.

пат̣хамаучча̄рачхад̣д̣анасиккха̄падаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

9. дутийаучча̄рачхад̣д̣анасиккха̄падаван̣н̣ана̄

бхиккхунийа̄пӣти пи-саддена бхиккхум̣ самуччиноти. аниккхиттабӣджесу (па̄чи. ат̣т̣ха. 830) пана кхеттесу кон̣а̄дӣсу ва̄ асан̃джа̄таропимесу кхеттамарийа̄да̄дӣсу ва̄ чхад̣д̣етум̣ ват̣т̣ати. манусса̄нам̣ качаварачхад̣д̣анат̣т̣ха̄непи ват̣т̣атийева. чхад̣д̣итакхеттети мануссесу сассам̣ уддхаритва̄ гатесу чхад̣д̣итакхеттам̣ на̄ма хоти, таттха ват̣т̣ати. йаттха пана ‘‘ла̄йитампи пуббан̣н̣а̄ди пуна ут̣т̣хахиссатӣ’’ти раккханти, таттха йатха̄ваттхукамева. са̄мике апалокетва̄ти еттха кхеттапа̄лака̄, а̄ра̄ма̄дигопака̄ ча са̄мика̄ва. имина̄ ча сан̇гхасантаке бхиккхусса чхад̣д̣етум̣ ват̣т̣ати сан̇гхапарийа̄паннатта̄, на бхиккхунӣнам̣. бхиккхунӣнам̣ пана аттано сантаке бхиккхусантаке вуттанайенева ват̣т̣атӣти дассети, евам̣ сантепи са̄руппавасена ка̄таббам̣.

дутийаучча̄рачхад̣д̣анасиккха̄падаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

10. наччагӣтасиккха̄падаван̣н̣ана̄

наччанти нат̣а̄дайо ва̄ наччанту, сон̣д̣а̄ ва̄ антамасо морасувамаккат̣а̄дайопи, саббаметам̣ наччамева. тена̄ха ‘‘наччанти антамасо мораначчампӣ’’ти. гӣтанти нат̣а̄дӣнам̣ ва̄ гӣтам̣ хоту, арийа̄нам̣ паринибба̄нака̄ле ратанаттайагун̣ӯпасам̣хитам̣ са̄дхукӣл̣итагӣтам̣ ва̄, антамасо ‘‘дантагӣтампи га̄йисса̄ма̄’’ти пуббабха̄ге окӯджанта̄ каронти, саббаметам̣ гӣтамева. тена̄ха ‘‘гӣтанти антамасо дхаммабха̄н̣акагӣтампӣ’’ти. таттха дхаммабха̄н̣акагӣтам̣ на̄ма асан̃н̃атабхиккхӯнам̣ там̣ там̣ ваттам̣ бхиндитва̄ атидӣгхам̣ катва̄ гӣтассарена дхаммабхан̣анам̣, тампи нева бхиккхуно, на бхиккхунӣнам̣ ват̣т̣ати. татха̄ хи вуттам̣ параматтхаджотика̄йа кхуддакат̣т̣хакатха̄йа (кху. па̄. ат̣т̣ха. 2.паччхимапан̃часиккха̄падаван̣н̣ана̄) ‘‘дхаммӯпасам̣хитам̣ гӣтам̣ ват̣т̣ати, гӣтӯпасам̣хито пана дхаммо на ват̣т̣атӣ’’ти. тасма̄ дхаммам̣ бхан̣антена джа̄такаватта̄дим̣ там̣ там̣ ваттам̣ авина̄сетва̄ чатурассена (чӯл̣ава. ат̣т̣ха. 249) ваттена париман̣д̣ала̄ни падабйан̃джана̄ни дассетабба̄ни. ва̄дитанти тантибаддха̄дива̄данӣйабхан̣д̣ава̄дитам̣ ва̄ хоту, кут̣абхерива̄дитам̣ ва̄ антамасо удакабхерива̄дитампи, саббамеветам̣ ва̄дитамева. тена̄ха ‘‘ва̄дитанти антамасо удакабхерива̄дита’’нти. йам̣ пана нит̣т̣хубхантӣ ва̄ са̄сан̇ке ва̄ т̣хита̄ аччхарикам̣ ва̄ пхот̣ети, па̄н̣им̣ ва̄ пахарати, таттха ана̄патти. дассанена четтха саванампи сан̇гахитам̣ вирӯпекасесанайена. а̄лочанасабха̄вата̄йа ва̄ пан̃чаннам̣ вин̃н̃а̄н̣а̄нам̣ саванакирийа̄йапи дассанасан̇кхепасаббха̄вато ‘‘дассана̄йа’’иччева вуттанти а̄ха ‘‘етесу йам̣ кин̃чи дассана̄йа гаччхантийа̄’’ти. йаттха т̣хита̄ти евам̣ гантва̄ йасмим̣ падесе т̣хита̄.

нану ча сайам̣наччана̄дӣсу па̄читтийам̣ па̄л̣ийам̣ на вуттам̣, атха катхам̣ гахетаббанти а̄ха ‘‘саббаат̣т̣хакатха̄су вутта’’нти, имина̄ па̄л̣ийам̣ авуттепи ат̣т̣хакатха̄пама̄н̣ена гахетаббанти дассети. самут̣т̣ха̄на̄дӣни ел̣акаломасадиса̄нӣти пана ма̄тика̄гатапа̄читтийассева васена вуттам̣, саббесам̣ васена пана чхасамут̣т̣ха̄нанти гахетаббам̣. ‘‘а̄ра̄ме т̣хатва̄’’ти идам̣ нидассанаматтам̣ сесаирийа̄патхехи йутта̄йа пассантийа̄ ана̄паттийа̄ иччхитаббатта̄. итаратха̄ хи нисинна̄пи пасситум̣ на лабхеййа. ‘‘пассисса̄мӣ’’ти виха̄рато виха̄рам̣ гаччхантийа̄ а̄паттийева. а̄санаса̄ла̄йа нисинна̄ пассати, ана̄патти, ‘‘пассисса̄мӣ’’ти ут̣т̣хахитва̄ гаччхантийа̄ а̄патти. вӣтхийам̣ т̣хатва̄ гӣвам̣ париваттетва̄ пассантийа̄пи а̄паттийева. бхиккхусса̄пи есева найо, а̄паттибхедова на̄нам̣.

наччагӣтасиккха̄падаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.

ласун̣авагго пат̣хамо.