7. пат̣хамаверасуттаван̣н̣ана̄

27. саттаме (сам̣. ни. т̣ӣ. 2.241) йатоти йасмим̣ ка̄ле. айан̃хи то-саддо да̄-саддо вийа идха ка̄лависайо, йада̄ти вуттам̣ хоти. бхайа̄ни вера̄нӣти бхӣйате бхайам̣, бхайена йога̄, бха̄йитаббена ва̄ бхайам̣ ева вераппасават̣т̣хена веранти ча ладдхана̄ма̄ четана̄дайо. па̄н̣а̄типа̄та̄дайо хи йасса паваттанти, йан̃ча уддисса паваттӣйанти, убхайесан̃ча вера̄ваха̄, тато ева чете бха̄йитабба̄ верасан̃джанака̄ на̄ма̄ти. сотасса арийамаггасса а̄дито паджджанам̣ пат̣ипатти адхигамо сота̄патти. тадаттха̄йа таттха патит̣т̣хитасса ча ан̇га̄ни сота̄паттийан̇га̄ни. дувидхан̃хи (сам̣. ни. ат̣т̣ха. 2.2.41) сота̄паттийан̇гам̣ сота̄паттиаттха̄йа ча ан̇гам̣ ка̄ран̣ам̣, йам̣ сота̄паттимаггаппат̣ила̄бхато пуббабха̄ге сота̄паттиппат̣ила̄бха̄йа сам̣ваттати, ‘‘саппурисасам̣сево саддхаммассаванам̣ йонисоманасика̄ро дхамма̄нудхаммапат̣ипаттӣ’’ти (дӣ. ни. 3.311) евам̣ а̄гатам̣. пат̣иладдхагун̣асса ча сота̄паттим̣ патва̄ т̣хитасса ан̇гам̣, йам̣ ‘‘сота̄паннасса ан̇га’’нтипи вуччати ‘‘сота̄панно ан̇гӣйати н̃а̄йати етена̄’’ти катва̄, буддхе авеччаппаса̄да̄дӣнам̣ етам̣ адхивачанам̣. идамидха̄дхиппетам̣.

кхӣн̣анирайотиа̄дӣсу а̄йатим̣ таттха ануппаджджаната̄йа кхӣн̣о нирайо майхати, со ахам̣ кхӣн̣анирайо. еса найо саббаттха. сота̄панноти маггасотам̣ а̄панно. авинипа̄тадхаммоти на винипа̄тасабха̄во. нийатоти пат̣хамамаггасан̇кха̄тена самматтанийа̄мена нийато. самбодхипара̄йан̣оти упаримаггаттайасан̇кха̄то самбодхи парам̣ айанам̣ майханти сохам̣ самбодхипара̄йан̣о, самбодхим̣ авассам̣ абхисамбуджджханакоти аттхо.

па̄н̣а̄типа̄тапаччайа̄ти па̄н̣а̄типа̄такаммасса каран̣ахету. бхайам̣ веранти аттхато екам̣. верам̣ вуччати виродхо, тадева бха̄йитаббато ‘‘бхайа’’нти вуччати. тан̃ча панетам̣ дувидхам̣ хоти – ба̄хирам̣, аджджхаттиканти. екена хи екасса пита̄ ма̄рито хоти. со чинтети ‘‘етена кира ме пита̄ ма̄рито, ахампи там̣йева ма̄ресса̄мӣ’’ти ниситам̣ саттхам̣ а̄да̄йа чарати. йа̄ тасса аббхантаре уппанна̄ верачетана̄, идам̣ ба̄хирам̣ верам̣ на̄ма тасса верасса мӯлабхӯтато верака̄ракапуггалато бахибха̄ватта̄. йа̄ пана итарасса ‘‘айам̣ кира мам̣ ма̄ресса̄мӣти чарати, ахамева нам̣ пат̣хаматарам̣ ма̄ресса̄мӣ’’ти четана̄ уппаджджати, идам̣ аджджхаттикам̣ верам̣ на̄ма. идам̣ та̄ва убхайампи дит̣т̣хадхаммикамева. йа̄ пана там̣ нирайе уппаннам̣ дисва̄ ‘‘етам̣ пахарисса̄мӣ’’ти джалитам̣ айамуггарам̣ ган̣хантасса нирайапа̄ласса четана̄ уппаджджати, идамасса сампара̄йикам̣ ба̄хирам̣ верам̣. йа̄ часса ‘‘айам̣ ниддосам̣ мам̣ пахарисса̄мӣти а̄гаччхати, ахамева нам̣ пат̣хаматарам̣ пахарисса̄мӣ’’ти четана̄ уппаджджати, идамасса сампара̄йикам̣ аджджхаттам̣ верам̣. йам̣ панетам̣ ба̄хирам̣ верам̣, там̣ ат̣т̣хакатха̄су ‘‘пуггалавера’’нти вуччати. дуккхам̣ доманассанти аттхато екамева. йатха̄ четтха, евам̣ сесесупи ‘‘имина̄ мама бхан̣д̣ам̣ хат̣ам̣, майхам̣ да̄ресу ча̄риттам̣ а̄паннам̣, муса̄ ватва̄ аттхо бхагго, сура̄мадаматтена идам̣ на̄ма ката’’нтиа̄дина̄ найена вераппаватти ведитабба̄.

авеччаппаса̄дена̄ти адхигатена ачалаппаса̄дена. арийакантехӣти пан̃чахи сӣлехи. та̄ни хи арийа̄нам̣ канта̄ни пийа̄ни бхаванти, бхавантарагата̄пи арийа̄ та̄ни на виджаханти, тасма̄ ‘‘арийаканта̄нӣ’’ти вуччанти. сесаметтха йам̣ ваттаббам̣ сийа̄, там̣ саббам̣ висуддхимагге ануссатиниддесе вуттанти ведитаббам̣.

пат̣хамаверасуттаван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.