1. бхаддекараттасуттам̣
272. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. татра кхо бхагава̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘бхиккхаво’’ти. ‘‘бхаданте’’ти те бхиккхӯ бхагавато паччассосум̣. бхагава̄ етадавоча – ‘‘бхаддекараттасса во, бхиккхаве, уддесан̃ча вибхан̇ган̃ча десесса̄ми. там̣ сун̣а̄тха, са̄дхукам̣ манаси каротха; бха̄сисса̄мӣ’’ти. ‘‘евам̣, бханте’’ти кхо те бхиккхӯ бхагавато паччассосум̣. бхагава̄ етадавоча –
‘‘атӣтам̣ на̄нва̄гамеййа, наппат̣икан̇кхе ана̄гатам̣;
йадатӣтам̣ пахӣнам̣ там̣, аппаттан̃ча ана̄гатам̣.
‘‘паччуппаннан̃ча йо [йам̣ (неттипа̄л̣и)] дхаммам̣, таттха таттха випассати;
асам̣хӣрам̣ [асам̣хирам̣ (сйа̄. кам̣. ка.)] асам̣куппам̣, там̣ видва̄ манубрӯхайе.
‘‘аджджева киччама̄таппам̣ [киччам̣ а̄таппам̣ (сӣ. ка.)], ко джан̃н̃а̄ маран̣ам̣ суве;
на хи но сан̇гарам̣ тена, маха̄сенена маччуна̄.
‘‘евам̣ виха̄рим̣ а̄та̄пим̣, ахораттаматандитам̣;
там̣ ве бхаддекараттоти, санто а̄чиккхате муни’’ [мунӣти (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ.)].
273. ‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, атӣтам̣ анва̄гамети? ‘евам̣рӯпо ахосим̣ атӣтамаддха̄на’нти таттха нандим̣ саманва̄нети, ‘евам̣ведано ахосим̣ атӣтамаддха̄на’нти таттха нандим̣ саманва̄нети, ‘евам̣сан̃н̃о ахосим̣ атӣтамаддха̄на’нти таттха нандим̣ саманва̄нети, ‘евам̣сан̇кха̄ро ахосим̣ атӣтамаддха̄на’нти таттха нандим̣ саманва̄нети, ‘евам̣вин̃н̃а̄н̣о ахосим̣ атӣтамаддха̄на’нти таттха нандим̣ саманва̄нети – евам̣ кхо, бхиккхаве, атӣтам̣ анва̄гамети.
‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, атӣтам̣ на̄нва̄гамети? ‘евам̣рӯпо ахосим̣ атӣтамаддха̄на’нти таттха нандим̣ на саманва̄нети, ‘евам̣ведано ахосим̣ атӣтамаддха̄на’нти таттха нандим̣ на саманва̄нети, ‘евам̣сан̃н̃о ахосим̣ атӣтамаддха̄на’нти таттха нандим̣ на саманва̄нети, ‘евам̣сан̇кха̄ро ахосим̣ атӣтамаддха̄на’нти таттха нандим̣ на саманва̄нети, ‘евам̣вин̃н̃а̄н̣о ахосим̣ атӣтамаддха̄на’нти таттха нандим̣ на саманва̄нети – евам̣ кхо, бхиккхаве, атӣтам̣ на̄нва̄гамети.
274. ‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ана̄гатам̣ пат̣икан̇кхати? ‘евам̣рӯпо сийам̣ ана̄гатамаддха̄на’нти таттха нандим̣ саманва̄нети, евам̣ведано сийам̣…пе… евам̣сан̃н̃о сийам̣… евам̣сан̇кха̄ро сийам̣… евам̣вин̃н̃а̄н̣о сийам̣ ана̄гатамаддха̄нанти таттха нандим̣ саманва̄нети – евам̣ кхо, бхиккхаве, ана̄гатам̣ пат̣икан̇кхати.
‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, ана̄гатам̣ наппат̣икан̇кхати? ‘евам̣рӯпо сийам̣ ана̄гатамаддха̄на’нти таттха нандим̣ на саманва̄нети, евам̣ведано сийам̣ … евам̣сан̃н̃о сийам̣… евам̣сан̇кха̄ро сийам̣… ‘евам̣вин̃н̃а̄н̣о сийам̣ ана̄гатамаддха̄на’нти таттха нандим̣ на саманва̄нети – евам̣ кхо, бхиккхаве, ана̄гатам̣ наппат̣икан̇кхати.
275. ‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, паччуппаннесу дхаммесу сам̣хӣрати? идха, бхиккхаве, ассутава̄ путхуджджано арийа̄нам̣ адасса̄вӣ арийадхаммасса аковидо арийадхамме авинӣто саппуриса̄нам̣ адасса̄вӣ саппурисадхаммасса аковидо саппурисадхамме авинӣто рӯпам̣ аттато саманупассати, рӯпавантам̣ ва̄ атта̄нам̣, аттани ва̄ рӯпам̣, рӯпасмим̣ ва̄ атта̄нам̣; веданам̣…пе… сан̃н̃ам̣… сан̇кха̄ре… вин̃н̃а̄н̣ам̣ аттато саманупассати, вин̃н̃а̄н̣авантам̣ ва̄ атта̄нам̣ аттани ва̄ вин̃н̃а̄н̣ам̣, вин̃н̃а̄н̣асмим̣ ва̄ атта̄нам̣ – евам̣ кхо, бхиккхаве, паччуппаннесу дхаммесу сам̣хӣрати.
‘‘катхан̃ча, бхиккхаве, паччуппаннесу дхаммесу на сам̣хӣрати? идха, бхиккхаве, сутава̄ арийаса̄вако арийа̄нам̣ дасса̄вӣ арийадхаммасса ковидо арийадхамме сувинӣто саппуриса̄нам̣ дасса̄вӣ саппурисадхаммасса ковидо саппурисадхамме сувинӣто на рӯпам̣ аттато саманупассати, на рӯпавантам̣ ва̄ атта̄нам̣, на аттани ва̄ рӯпам̣, на рӯпасмим̣ ва̄ атта̄нам̣; на веданам̣… на сан̃н̃ам̣… на сан̇кха̄ре… на вин̃н̃а̄н̣ам̣ аттато саманупассати, на вин̃н̃а̄н̣авантам̣ ва̄ атта̄нам̣, на аттани ва̄ вин̃н̃а̄н̣ам̣, на вин̃н̃а̄н̣асмим̣ ва̄ атта̄нам̣ – евам̣ кхо, бхиккхаве, паччуппаннесу дхаммесу на сам̣хӣрати.
‘‘атӣтам̣ на̄нва̄гамеййа, наппат̣икан̇кхе ана̄гатам̣;
йадатӣтам̣ пахӣнам̣ там̣, аппаттан̃ча ана̄гатам̣.
‘‘паччуппаннан̃ча йо дхаммам̣, таттха таттха випассати;
асам̣хӣрам̣ асам̣куппам̣, там̣ видва̄ манубрӯхайе.
‘‘аджджева киччама̄таппам̣, ко джан̃н̃а̄ маран̣ам̣ суве;
на хи но сан̇гарам̣ тена, маха̄сенена маччуна̄.
‘‘евам̣ виха̄рим̣ а̄та̄пим̣, ахораттаматандитам̣;
там̣ ве бхаддекараттоти, санто а̄чиккхате мунӣ’’ти.
‘‘‘бхаддекараттасса во, бхиккхаве, уддесан̃ча вибхан̇ган̃ча десесса̄мӣ’ти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ идаметам̣ пат̣ичча вутта’’нти.
идамавоча бхагава̄. аттамана̄ те бхиккхӯ бхагавато бха̄ситам̣ абхинандунти.
бхаддекараттасуттам̣ нит̣т̣хитам̣ пат̣хамам̣.