4. севитабба̄севитаббасуттам̣

109. евам̣ ме сутам̣ – екам̣ самайам̣ бхагава̄ са̄ваттхийам̣ вихарати джетаване ана̄тхапин̣д̣икасса а̄ра̄ме. татра кхо бхагава̄ бхиккхӯ а̄мантеси – ‘‘бхиккхаво’’ти. ‘‘бхаданте’’ти те бхиккхӯ бхагавато паччассосум̣. бхагава̄ етадавоча – ‘‘севитабба̄севитаббам̣ во, бхиккхаве, дхаммапарийа̄йам̣ десесса̄ми. там̣ сун̣а̄тха, са̄дхукам̣ манаси каротха; бха̄сисса̄мӣ’’ти. ‘‘евам̣, бханте’’ти кхо те бхиккхӯ бхагавато паччассосум̣. бхагава̄ етадавоча –

‘‘ка̄йасама̄ча̄рам̣па̄хам̣ [пахам̣ (саббаттха)], бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ ка̄йасама̄ча̄рам̣. вачӣсама̄ча̄рам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ вачӣсама̄ча̄рам̣. маносама̄ча̄рам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ маносама̄ча̄рам̣. читтуппа̄дам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ читтуппа̄дам̣. сан̃н̃а̄пат̣ила̄бхам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ сан̃н̃а̄пат̣ила̄бхам̣. дит̣т̣хипат̣ила̄бхам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ дит̣т̣хипат̣ила̄бхам̣. аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ аттабха̄вапат̣ила̄бха’’нти.

евам̣ вутте а̄йасма̄ са̄рипутто бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘имасса кхо ахам̣, бханте, бхагавата̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса, виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса, евам̣ виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄на̄ми.

110. ‘‘‘ка̄йасама̄ча̄рам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ ка̄йасама̄ча̄ра’нти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ бхагавата̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, бханте, ка̄йасама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, еварӯпо ка̄йасама̄ча̄ро на севитаббо; йатха̄рӯпан̃ча кхо, бханте, ка̄йасама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, еварӯпо ка̄йасама̄ча̄ро севитаббо.

111. ‘‘катхам̣рӯпам̣, бханте, ка̄йасама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти? идха, бханте, екаччо па̄н̣а̄типа̄тӣ хоти луддо лохитапа̄н̣и хатаппахате нивит̣т̣хо адайа̄панно па̄н̣абхӯтесу; адинна̄да̄йӣ кхо пана хоти, йам̣ там̣ парасса паравиттӯпакаран̣ам̣ га̄магатам̣ ва̄ аран̃н̃агатам̣ ва̄ там̣ адиннам̣ тхеййасан̇кха̄там̣ а̄да̄та̄ хоти; ка̄месумиччха̄ча̄рӣ кхо пана хоти, йа̄ та̄ ма̄тураккхита̄ питураккхита̄ ма̄та̄питураккхита̄ бха̄тураккхита̄ бхагинираккхита̄ н̃а̄тираккхита̄ готтараккхита̄ дхаммараккхита̄ сасса̄мика̄ сапаридан̣д̣а̄ антамасо ма̄ла̄гул̣апариккхитта̄пи татха̄рӯпа̄су ча̄риттам̣ а̄паджджита̄ хоти – еварӯпам̣, бханте, ка̄йасама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти.

‘‘катхам̣рӯпам̣, бханте, ка̄йасама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти? идха, бханте, екаччо па̄н̣а̄типа̄там̣ паха̄йа па̄н̣а̄типа̄та̄ пат̣ивирато хоти нихитадан̣д̣о нихитасаттхо, ладжджӣ дайа̄панно саббапа̄н̣абхӯтахита̄нукампӣ вихарати; адинна̄да̄нам̣ паха̄йа адинна̄да̄на̄ пат̣ивирато хоти, йам̣ там̣ парасса паравиттӯпакаран̣ам̣ га̄магатам̣ ва̄ аран̃н̃агатам̣ ва̄ там̣ на̄диннам̣ тхеййасан̇кха̄там̣ а̄да̄та̄ хоти; ка̄месумиччха̄ча̄рам̣ паха̄йа ка̄месумиччха̄ча̄ра̄ пат̣ивирато хоти, йа̄ та̄ ма̄тураккхита̄ питураккхита̄ ма̄та̄питураккхита̄ бха̄тураккхита̄ бхагинираккхита̄ н̃а̄тираккхита̄ готтараккхита̄ дхаммараккхита̄ сасса̄мика̄ сапаридан̣д̣а̄ антамасо ма̄ла̄гул̣апариккхитта̄пи татха̄рӯпа̄су на ча̄риттам̣ а̄паджджита̄ хоти – еварӯпам̣, бханте, ка̄йасама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти. ‘ка̄йасама̄ча̄рам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ ка̄йасама̄ча̄ра’нти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ бхагавата̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣.

‘‘‘вачӣсама̄ча̄рам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ вачӣсама̄ча̄ра’нти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ бхагавата̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, бханте, вачӣсама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, еварӯпо вачӣсама̄ча̄ро на севитаббо; йатха̄рӯпан̃ча кхо, бханте, вачӣсама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти еварӯпо вачӣсама̄ча̄ро севитаббо.

112. ‘‘катхам̣рӯпам̣, бханте, вачӣсама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти? идха, бханте, екаччо муса̄ва̄дӣ хоти, сабха̄гато [сабхаггато (бахӯсу)] ва̄ париса̄гато [парисаггато (бахӯсу)] ва̄ н̃а̄тимаджджхагато ва̄ пӯгамаджджхагато ва̄ ра̄джакуламаджджхагато ва̄ абхинӣто саккхипут̣т̣хо – ‘ехамбхо пуриса, йам̣ джа̄на̄си там̣ вадехӣ’ти со аджа̄нам̣ ва̄ а̄ха – ‘джа̄на̄мӣ’ти, джа̄нам̣ ва̄ а̄ха – ‘на джа̄на̄мӣ’ти; апассам̣ ва̄ а̄ха – ‘пасса̄мӣ’ти, пассам̣ ва̄ а̄ха – ‘на пасса̄мӣ’ти – ити [пасса ма. ни. 1.440 са̄леййакасутте] аттахету ва̄ парахету ва̄ а̄мисакин̃чиккхахету [кин̃чаккхахету (сӣ.)] ва̄ сампаджа̄намуса̄ бха̄сита̄ хоти; писун̣ава̄чо кхо пана хоти, ито сутва̄ амутра аккха̄та̄ имесам̣ бхеда̄йа, амутра ва̄ сутва̄ имесам̣ аккха̄та̄ амӯсам̣ бхеда̄йа – ити самагга̄нам̣ ва̄ бхетта̄, бхинна̄нам̣ ва̄ ануппада̄та̄, вагга̄ра̄мо, ваггарато, вагганандӣ, ваггакаран̣им̣ ва̄чам̣ бха̄сита̄ хоти; пхарусава̄чо кхо пана хоти, йа̄ са̄ ва̄ча̄ кан̣д̣ака̄ каккаса̄ пхаруса̄ паракат̣ука̄ пара̄бхисаджджанӣ кодхаса̄манта̄ асама̄дхисам̣ваттаника̄, татха̄рӯпим̣ ва̄чам̣ бха̄сита̄ хоти; сампхаппала̄пӣ кхо пана хоти ака̄лава̄дӣ абхӯтава̄дӣ анаттхава̄дӣ адхаммава̄дӣ авинайава̄дӣ, анидха̄наватим̣ ва̄чам̣ бха̄сита̄ хоти ака̄лена анападесам̣ апарийантаватим̣ анаттхасам̣хитам̣ – еварӯпам̣, бханте, вачӣсама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти.

‘‘катхам̣рӯпам̣, бханте, вачӣсама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти? идха, бханте, екаччо муса̄ва̄дам̣ паха̄йа муса̄ва̄да̄ пат̣ивирато хоти сабха̄гато ва̄ париса̄гато ва̄ н̃а̄тимаджджхагато ва̄ пӯгамаджджхагато ва̄ ра̄джакуламаджджхагато ва̄ абхинӣто саккхипут̣т̣хо – ‘ехамбхо пуриса, йам̣ джа̄на̄си там̣ вадехӣ’ти со аджа̄нам̣ ва̄ а̄ха – ‘на джа̄на̄мӣ’ти, джа̄нам̣ ва̄ а̄ха – ‘джа̄на̄мӣ’ти, апассам̣ ва̄ а̄ха – ‘на пасса̄мӣ’ти, пассам̣ ва̄ а̄ха – ‘пасса̄мӣ’ти – ити аттахету ва̄ парахету ва̄ а̄мисакин̃чиккхахету ва̄ на сампаджа̄намуса̄ бха̄сита̄ хоти; писун̣ам̣ ва̄чам̣ паха̄йа писун̣а̄йа ва̄ча̄йа пат̣ивирато хоти, ито сутва̄ на амутра аккха̄та̄ имесам̣ бхеда̄йа, амутра ва̄ сутва̄ на имесам̣ аккха̄та̄ амӯсам̣ бхеда̄йа – ити бхинна̄нам̣ ва̄ сандха̄та̄ сахита̄нам̣ ва̄ ануппада̄та̄ самагга̄ра̄мо самаггарато самагганандӣ самаггакаран̣им̣ ва̄чам̣ бха̄сита̄ хоти; пхарусам̣ ва̄чам̣ паха̄йа пхаруса̄йа ва̄ча̄йа пат̣ивирато хоти, йа̄ са̄ ва̄ча̄ нела̄ кан̣н̣асукха̄ пеманӣйа̄ хадайан̇гама̄ порӣ бахуджанаканта̄ бахуджанамана̄па̄ татха̄рӯпим̣ ва̄чам̣ бха̄сита̄ хоти; сампхаппала̄пам̣ паха̄йа сампхаппала̄па̄ пат̣ивирато хоти ка̄лава̄дӣ бхӯтава̄дӣ аттхава̄дӣ дхаммава̄дӣ винайава̄дӣ, нидха̄наватим̣ ва̄чам̣ бха̄сита̄ хоти ка̄лена са̄падесам̣ парийантаватим̣ аттхасам̣хитам̣ – еварӯпам̣, бханте, вачӣсама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти. ‘вачӣсама̄ча̄рам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ вачӣсама̄ча̄ра’нти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ бхагавата̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣.

‘‘‘маносама̄ча̄рам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ маносама̄ча̄ра’нти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ бхагавата̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, бханте, маносама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти еварӯпо маносама̄ча̄ро на севитаббо; йатха̄рӯпан̃ча кхо, бханте, маносама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти еварӯпо маносама̄ча̄ро севитаббо.

113. ‘‘катхам̣рӯпам̣, бханте, маносама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти? идха, бханте, екаччо абхиджджха̄лу хоти, йам̣ там̣ парасса паравиттӯпакаран̣ам̣ там̣ абхиджджха̄та̄ хоти – ‘ахо вата йам̣ парасса там̣ мамасса̄’ти; бйа̄панначитто кхо пана хоти падут̣т̣хаманасан̇каппо – ‘име сатта̄ хан̃н̃анту ва̄ ваджджханту ва̄ уччхиджджанту ва̄ винассанту ва̄ ма̄ ва̄ ахесу’нти – еварӯпам̣, бханте, маносама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти.

‘‘катхам̣рӯпам̣, бханте, маносама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти? идха, бханте, екаччо анабхиджджха̄лу хоти, йам̣ там̣ парасса паравиттӯпакаран̣ам̣ там̣ на̄бхиджджха̄та̄ хоти – ‘ахо вата йам̣ парасса там̣ мамасса̄’ти; абйа̄панначитто кхо пана хоти аппадут̣т̣хаманасан̇каппо – ‘име сатта̄ авера̄ абйа̄баджджха̄ [абйа̄паджджха̄ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ. ка.)] анӣгха̄ сукхӣ атта̄нам̣ парихарантӯ’ти – еварӯпам̣, бханте, маносама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти. ‘маносама̄ча̄рам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ маносама̄ча̄ра’нти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ бхагавата̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣.

114. ‘‘‘читтуппа̄дам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ читтуппа̄да’нти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ бхагавата̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, бханте, читтуппа̄дам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти еварӯпо читтуппа̄до на севитаббо; йатха̄рӯпан̃ча кхо, бханте, читтуппа̄дам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти еварӯпо читтуппа̄до севитаббо.

‘‘катхам̣рӯпам̣, бханте, читтуппа̄дам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти? идха, бханте, екаччо абхиджджха̄лу хоти, абхиджджха̄сахагатена четаса̄ вихарати; бйа̄па̄дава̄ хоти, бйа̄па̄дасахагатена четаса̄ вихарати; вихесава̄ хоти, вихеса̄сахагатена четаса̄ вихарати – еварӯпам̣, бханте, читтуппа̄дам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти.

‘‘катхам̣рӯпам̣, бханте, читтуппа̄дам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти? идха, бханте, екаччо анабхиджджха̄лу хоти, анабхиджджха̄сахагатена четаса̄ вихарати; абйа̄па̄дава̄ хоти, абйа̄па̄дасахагатена четаса̄ вихарати; авихесава̄ хоти, авихеса̄сахагатена четаса̄ вихарати – еварӯпам̣, бханте, читтуппа̄дам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти. ‘читтуппа̄дам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ читтуппа̄да’нти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ бхагавата̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣.

115. ‘‘‘сан̃н̃а̄пат̣ила̄бхам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ сан̃н̃а̄пат̣ила̄бха’нти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ бхагавата̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, бханте, сан̃н̃а̄пат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти еварӯпо сан̃н̃а̄пат̣ила̄бхо на севитаббо; йатха̄рӯпан̃ча кхо, бханте, сан̃н̃а̄пат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти еварӯпо сан̃н̃а̄пат̣ила̄бхо севитаббо.

‘‘катхам̣рӯпам̣, бханте, сан̃н̃а̄пат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти? идха, бханте, екаччо абхиджджха̄лу хоти, абхиджджха̄сахагата̄йа сан̃н̃а̄йа вихарати; бйа̄па̄дава̄ хоти, бйа̄па̄дасахагата̄йа сан̃н̃а̄йа вихарати; вихесава̄ хоти, вихеса̄сахагата̄йа сан̃н̃а̄йа вихарати – еварӯпам̣, бханте, сан̃н̃а̄пат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти.

‘‘катхам̣рӯпам̣, бханте, сан̃н̃а̄пат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти? идха, бханте, екаччо анабхиджджха̄лу хоти, анабхиджджха̄сахагата̄йа сан̃н̃а̄йа вихарати; абйа̄па̄дава̄ хоти, абйа̄па̄дасахагата̄йа сан̃н̃а̄йа вихарати; авихесава̄ хоти, авихеса̄сахагата̄йа сан̃н̃а̄йа вихарати – еварӯпам̣, бханте, сан̃н̃а̄пат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти. ‘сан̃н̃а̄пат̣ила̄бхам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ сан̃н̃а̄пат̣ила̄бха’нти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ бхагавата̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣.

116. ‘‘‘дит̣т̣хипат̣ила̄бхам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ дит̣т̣хипат̣ила̄бха’нти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ бхагавата̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, бханте, дит̣т̣хипат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти еварӯпо дит̣т̣хипат̣ила̄бхо на севитаббо; йатха̄рӯпан̃ча кхо, бханте, дит̣т̣хипат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти – еварӯпо дит̣т̣хипат̣ила̄бхо севитаббо.

‘‘катхам̣рӯпам̣, бханте, дит̣т̣хипат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти? идха, бханте, екаччо евам̣дит̣т̣хико хоти – ‘наттхи диннам̣, наттхи йит̣т̣хам̣, наттхи хутам̣, наттхи сукатадуккат̣а̄нам̣ камма̄нам̣ пхалам̣ випа̄ко, наттхи айам̣ локо, наттхи паро локо, наттхи ма̄та̄, наттхи пита̄, наттхи сатта̄ опапа̄тика̄, наттхи локе саман̣абра̄хман̣а̄ саммаггата̄ самма̄пат̣ипанна̄ йе иман̃ча локам̣ паран̃ча локам̣ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведентӣ’ти – еварӯпам̣, бханте, дит̣т̣хипат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти.

‘‘катхам̣рӯпам̣, бханте, дит̣т̣хипат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти? идха, бханте, екаччо евам̣дит̣т̣хико хоти – ‘аттхи диннам̣, аттхи йит̣т̣хам̣, аттхи хутам̣, аттхи сукатадуккат̣а̄нам̣ камма̄нам̣ пхалам̣ випа̄ко, аттхи айам̣ локо, аттхи паро локо, аттхи ма̄та̄, аттхи пита̄, аттхи сатта̄ опапа̄тика̄, аттхи локе саман̣абра̄хман̣а̄ саммаггата̄ самма̄пат̣ипанна̄ йе иман̃ча локам̣ паран̃ча локам̣ сайам̣ абхин̃н̃а̄ саччхикатва̄ паведентӣ’ти – еварӯпам̣, бханте, дит̣т̣хипат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти. ‘дит̣т̣хипат̣ила̄бхам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ дит̣т̣хипат̣ила̄бха’нти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ бхагавата̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣.

117. ‘‘‘аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ аттабха̄вапат̣ила̄бха’нти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ бхагавата̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, бханте, аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти – еварӯпо аттабха̄вапат̣ила̄бхо на севитаббо; йатха̄рӯпан̃ча кхо, бханте, аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти – еварӯпо аттабха̄вапат̣ила̄бхо севитаббо.

‘‘катхам̣рӯпам̣, бханте, аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти? сабйа̄баджджхам̣ [сабйа̄паджджхам̣ (сӣ. сйа̄. кам̣. пӣ. ка.)], бханте, аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣ абхиниббаттайато апаринит̣т̣хитабха̄ва̄йа акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти; абйа̄баджджхам̣, бханте, аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣ абхиниббаттайато паринит̣т̣хитабха̄ва̄йа акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти. ‘аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ аттабха̄вапат̣ила̄бха’нти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ бхагавата̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣.

‘‘имасса кхо ахам̣, бханте, бхагавата̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса, виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса, евам̣ виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄на̄мӣ’’ти.

118. ‘‘са̄дху са̄дху, са̄рипутта! са̄дху кхо твам̣, са̄рипутта, имасса майа̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса, виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса, евам̣ виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄на̄си.

‘‘‘ка̄йасама̄ча̄рам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ ка̄йасама̄ча̄ра’нти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ майа̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, са̄рипутта, ка̄йасама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти еварӯпо ка̄йасама̄ча̄ро на севитаббо; йатха̄рӯпан̃ча кхо, са̄рипутта, ка̄йасама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти – еварӯпо ка̄йасама̄ча̄ро севитаббо.

‘‘катхам̣рӯпам̣, са̄рипутта, ка̄йасама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти? идха, са̄рипутта, екаччо па̄н̣а̄типа̄тӣ хоти луддо лохитапа̄н̣и хатаппахате нивит̣т̣хо адайа̄панно па̄н̣абхӯтесу; адинна̄да̄йӣ кхо пана хоти, йам̣ там̣ парасса паравиттӯпакаран̣ам̣ га̄магатам̣ ва̄ аран̃н̃агатам̣ ва̄ там̣ адиннам̣ тхеййасан̇кха̄там̣ а̄да̄та̄ хоти; ка̄месумиччха̄ча̄рӣ кхо пана хоти, йа̄ та̄ ма̄тураккхита̄ питураккхита̄ ма̄та̄питураккхита̄ бха̄тураккхита̄ бхагинираккхита̄ н̃а̄тираккхита̄ готтараккхита̄ дхаммараккхита̄ сасса̄мика̄ сапаридан̣д̣а̄ антамасо ма̄ла̄гул̣апариккхитта̄пи татха̄рӯпа̄су ча̄риттам̣ а̄паджджита̄ хоти – еварӯпам̣, са̄рипутта, ка̄йасама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти.

‘‘катхам̣рӯпам̣, са̄рипутта, ка̄йасама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти? идха, са̄рипутта, екаччо па̄н̣а̄типа̄там̣ паха̄йа па̄н̣а̄типа̄та̄ пат̣ивирато хоти нихитадан̣д̣о нихитасаттхо, ладжджӣ дайа̄панно саббапа̄н̣абхӯтахита̄нукампӣ вихарати; адинна̄да̄нам̣ паха̄йа адинна̄да̄на̄ пат̣ивирато хоти, йам̣ там̣ парасса паравиттӯпакаран̣ам̣ га̄магатам̣ ва̄ аран̃н̃агатам̣ ва̄ там̣ на̄диннам̣ тхеййасан̇кха̄там̣ а̄да̄та̄ хоти; ка̄месумиччха̄ча̄рам̣ паха̄йа ка̄месумиччха̄ча̄ра̄ пат̣ивирато хоти, йа̄ та̄ ма̄тураккхита̄ питураккхита̄ ма̄та̄питураккхита̄ бха̄тураккхита̄ бхагинираккхита̄ н̃а̄тираккхита̄ готтараккхита̄ дхаммараккхита̄ сасса̄мика̄ сапаридан̣д̣а̄ антамасо ма̄ла̄гул̣апариккхитта̄пи татха̄рӯпа̄су на ча̄риттам̣ а̄паджджита̄ хоти – еварӯпам̣, са̄рипутта, ка̄йасама̄ча̄рам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти. ‘ка̄йасама̄ча̄рам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ ка̄йасама̄ча̄ра’нти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ майа̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣.

‘‘вачӣсама̄ча̄рам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми …пе… маносама̄ча̄рам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми…пе… читтуппа̄дам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми…пе… сан̃н̃а̄пат̣ила̄бхам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми…пе… дит̣т̣хипат̣ила̄бхам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми…пе….

‘‘‘аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ аттабха̄вапат̣ила̄бха’нти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ майа̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, са̄рипутта, аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти еварӯпо аттабха̄вапат̣ила̄бхо на севитаббо; йатха̄рӯпан̃ча кхо, са̄рипутта, аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти – еварӯпо аттабха̄вапат̣ила̄бхо севитаббо.

‘‘катхам̣рӯпам̣, са̄рипутта, аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти? сабйа̄баджджхам̣, са̄рипутта, аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣ абхиниббаттайато апаринит̣т̣хитабха̄ва̄йа акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти; абйа̄баджджхам̣, са̄рипутта, аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣ абхиниббаттайато паринит̣т̣хитабха̄ва̄йа акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти. ‘аттабха̄вапат̣ила̄бхам̣па̄хам̣, бхиккхаве, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; тан̃ча ан̃н̃аман̃н̃ам̣ аттабха̄вапат̣ила̄бха’нти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ майа̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣. имасса кхо, са̄рипутта, майа̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса евам̣ виттха̄рена аттхо дат̣т̣хаббо.

119. ‘‘чаккхувин̃н̃еййам̣ рӯпам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; сотавин̃н̃еййам̣ саддам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи асевитаббампи; гха̄навин̃н̃еййам̣ гандхам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; дживха̄вин̃н̃еййам̣ расам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; ка̄йавин̃н̃еййам̣ пхот̣т̣хаббам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи; мановин̃н̃еййам̣ дхаммам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’’ти.

евам̣ вутте, а̄йасма̄ са̄рипутто бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘имасса кхо ахам̣, бханте, бхагавата̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса, виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса, евам̣ виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄на̄ми. ‘чаккхувин̃н̃еййам̣ рӯпам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ бхагавата̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, бханте, чаккхувин̃н̃еййам̣ рӯпам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти еварӯпам̣ чаккхувин̃н̃еййам̣ рӯпам̣ на севитаббам̣; йатха̄рӯпан̃ча кхо, бханте, чаккхувин̃н̃еййам̣ рӯпам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти еварӯпам̣ чаккхувин̃н̃еййам̣ рӯпам̣ севитаббам̣. ‘чаккхувин̃н̃еййам̣ рӯпам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ бхагавата̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣.

‘‘сотавин̃н̃еййам̣ саддам̣па̄хам̣, са̄рипутта…пе… еварӯпо сотавин̃н̃еййо саддо на севитаббо… еварӯпо сотавин̃н̃еййо саддо севитаббо… еварӯпо гха̄навин̃н̃еййо гандхо на севитаббо… еварӯпо гха̄навин̃н̃еййо гандхо севитаббо… еварӯпо дживха̄вин̃н̃еййо расо на севитаббо… еварӯпо дживха̄вин̃н̃еййо расо севитаббо… ка̄йавин̃н̃еййам̣ пхот̣т̣хаббам̣па̄хам̣, са̄рипутта … еварӯпо ка̄йавин̃н̃еййо пхот̣т̣хаббо на севитаббо… еварӯпо ка̄йавин̃н̃еййо пхот̣т̣хаббо севитаббо.

‘‘‘мановин̃н̃еййам̣ дхаммам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ бхагавата̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, бханте, мановин̃н̃еййам̣ дхаммам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти еварӯпо мановин̃н̃еййо дхаммо на севитаббо; йатха̄рӯпан̃ча кхо, бханте, мановин̃н̃еййам̣ дхаммам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти еварӯпо мановин̃н̃еййо дхаммо севитаббо. ‘мановин̃н̃еййам̣ дхаммам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ бхагавата̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣. имасса кхо ахам̣, бханте, бхагавата̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса, виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса, евам̣ виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄на̄мӣ’’ти.

120. ‘‘са̄дху са̄дху, са̄рипутта! са̄дху кхо твам̣, са̄рипутта, имасса майа̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса, виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса, евам̣ виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄на̄си. ‘чаккхувин̃н̃еййам̣ рӯпам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ майа̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, са̄рипутта, чаккхувин̃н̃еййам̣ рӯпам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти еварӯпам̣ чаккхувин̃н̃еййам̣ рӯпам̣ на севитаббам̣; йатха̄рӯпан̃ча кхо, са̄рипутта, чаккхувин̃н̃еййам̣ рӯпам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти еварӯпам̣ чаккхувин̃н̃еййам̣ рӯпам̣ севитаббам̣. ‘чаккхувин̃н̃еййам̣ рӯпам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ майа̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣.

‘‘сотавин̃н̃еййам̣ саддам̣па̄хам̣, са̄рипутта…пе… еварӯпо сотавин̃н̃еййо саддо на севитаббо… еварӯпо сотавин̃н̃еййо саддо севитаббо… еварӯпо гха̄навин̃н̃еййо гандхо на севитаббо… еварӯпо гха̄навин̃н̃еййо гандхо севитаббо… еварӯпо дживха̄вин̃н̃еййо расо на севитаббо… еварӯпо дживха̄вин̃н̃еййо расо севитаббо… еварӯпо ка̄йавин̃н̃еййо пхот̣т̣хаббо на севитаббо… еварӯпо ка̄йавин̃н̃еййо пхот̣т̣хаббо севитаббо.

‘‘мановин̃н̃еййам̣ дхаммам̣па̄хам̣, са̄рипутта…пе… еварӯпо мановин̃н̃еййо дхаммо на севитаббо… еварӯпо мановин̃н̃еййо дхаммо севитаббо. ‘мановин̃н̃еййам̣ дхаммам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ майа̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣. имасса кхо, са̄рипутта, майа̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса евам̣ виттха̄рена аттхо дат̣т̣хаббо.

121. ‘‘чӣварам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампи…пе… пин̣д̣апа̄там̣па̄хам̣, са̄рипутта… сена̄санам̣па̄хам̣, са̄рипутта… га̄мам̣па̄хам̣, са̄рипутта… нигамам̣па̄хам̣, са̄рипутта… нагарам̣па̄хам̣, са̄рипутта… джанападам̣па̄хам̣, са̄рипутта… пуггалам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’’ти.

евам̣ вутте, а̄йасма̄ са̄рипутто бхагавантам̣ етадавоча – ‘‘имасса кхо ахам̣, бханте, бхагавата̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса, виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса, евам̣ виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄на̄ми. ‘чӣварам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ бхагавата̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, бханте, чӣварам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти еварӯпам̣ чӣварам̣ на севитаббам̣; йатха̄рӯпан̃ча кхо, бханте, чӣварам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти еварӯпам̣ чӣварам̣ севитаббам̣. ‘чӣварам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ бхагавата̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣.

‘‘пин̣д̣апа̄там̣па̄хам̣, са̄рипутта…пе… еварӯпо пин̣д̣апа̄то на севитаббо… еварӯпо пин̣д̣апа̄то севитаббо… сена̄санам̣па̄хам̣, са̄рипутта…пе… еварӯпам̣ сена̄санам̣ на севитаббам̣… еварӯпам̣ сена̄санам̣ севитаббам̣… га̄мам̣па̄хам̣, са̄рипутта …пе… еварӯпо га̄мо на севитаббо… еварӯпо га̄мо севитаббо… еварӯпо нигамо на севитаббо… еварӯпо нигамо севитаббо… еварӯпам̣ нагарам̣ на севитаббам̣… еварӯпам̣ нагарам̣ севитаббам̣… еварӯпо джанападо на севитаббо… еварӯпо джанападо севитаббо.

‘‘‘пуггалам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ бхагавата̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, бханте, пуггалам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти еварӯпо пуггало на севитаббо; йатха̄рӯпан̃ча кхо, бханте, пуггалам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти еварӯпо пуггало севитаббо. ‘пуггалам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ бхагавата̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттанти. имасса кхо ахам̣, бханте, бхагавата̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса, виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса евам̣ виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄на̄мӣ’’ти.

122. ‘‘са̄дху са̄дху, са̄рипутта! са̄дху кхо твам̣, са̄рипутта, имасса майа̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса, виттха̄рена аттхам̣ авибхаттасса евам̣ виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄на̄си. ‘чӣварам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ майа̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, са̄рипутта, чӣварам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти еварӯпам̣ чӣварам̣ на севитаббам̣; йатха̄рӯпан̃ча кхо, са̄рипутта, чӣварам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти еварӯпам̣ чӣварам̣ севитаббам̣. ‘чӣварам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ майа̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣. (йатха̄ пат̣хамам̣ татха̄ виттха̄ретаббам̣) еварӯпо пин̣д̣апа̄то… еварӯпам̣ сена̄санам̣… еварӯпо га̄мо… еварӯпо нигамо… еварӯпам̣ нагарам̣… еварӯпо джанападо.

‘‘‘пуггалам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити кхо панетам̣ вуттам̣ майа̄. кин̃четам̣ пат̣ичча вуттам̣? йатха̄рӯпам̣, са̄рипутта, пуггалам̣ севато акусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти, кусала̄ дхамма̄ париха̄йанти еварӯпо пуггало на севитаббо; йатха̄рӯпан̃ча кхо, са̄рипутта, пуггалам̣ севато акусала̄ дхамма̄ париха̄йанти, кусала̄ дхамма̄ абхивад̣д̣ханти еварӯпо пуггало севитаббо. ‘пуггалам̣па̄хам̣, са̄рипутта, дувидхена вада̄ми – севитаббампи, асевитаббампӣ’ти – ити йам̣ там̣ вуттам̣ майа̄ идаметам̣ пат̣ичча вуттам̣. имасса кхо, са̄рипутта, майа̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса евам̣ виттха̄рена аттхо дат̣т̣хаббо.

123. ‘‘саббепи че, са̄рипутта, кхаттийа̄ имасса майа̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса евам̣ виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄неййум̣, саббеса̄намписса кхаттийа̄нам̣ дӣгхараттам̣ хита̄йа сукха̄йа. саббепи че, са̄рипутта, бра̄хман̣а̄…пе… саббепи че, са̄рипутта, весса̄… саббепи че, са̄рипутта, судда̄ имасса майа̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса евам̣ виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄неййум̣, саббеса̄намписса судда̄нам̣ дӣгхараттам̣ хита̄йа сукха̄йа. садевакопи че, са̄рипутта, локо сама̄рако сабрахмако сассаман̣абра̄хман̣ӣ паджа̄ садеваманусса̄ имасса майа̄ сам̣кхиттена бха̄ситасса евам̣ виттха̄рена аттхам̣ а̄джа̄неййа, садевакассаписса локасса сама̄ракасса сабрахмакасса сассаман̣абра̄хман̣ийа̄ паджа̄йа садеваманусса̄йа дӣгхараттам̣ хита̄йа сукха̄йа̄’’ти.

идамавоча бхагава̄. аттамано а̄йасма̄ са̄рипутто бхагавато бха̄ситам̣ абхинандӣти.

севитабба̄севитаббасуттам̣ нит̣т̣хитам̣ чатуттхам̣.