9. махаллакавиха̄расиккха̄падаван̣н̣ана̄
135. навамасиккха̄паде – йа̄ва два̄ракоса̄ти еттха два̄ракосо на̄ма пит̣т̣хасан̇гха̄т̣асса саманта̄ кава̄т̣авиттха̄раппама̄н̣о ока̄со. маха̄паччарийам̣ пана ‘‘два̄раба̄хато пат̣т̣ха̄йа дийад̣д̣хо хаттхо’’ти вуттам̣. курундийам̣ пана ‘‘два̄расса убхосу пассесу кава̄т̣аппама̄н̣а’’нти. маха̄ат̣т̣хакатха̄йам̣ ‘‘кава̄т̣ам̣ на̄ма дийад̣д̣хахаттхампи хоти двихаттхампи ад̣д̣хатеййахаттхампӣ’’ти вуттам̣, там̣ сувуттам̣. тадева хи сандха̄йа бхагавата̄пи ‘‘пит̣т̣хасан̇гха̄т̣асса саманта̄ хаттхапа̄са̄’’ти айам̣ уккат̣т̣ханиддесо като. аггал̣ат̣т̣хапана̄йа̄ти сакава̄т̣акадва̄рабандхат̣т̣хапана̄йа; сакава̄т̣акасса два̄рабандхасса ниччалабха̄ваттха̄йа̄ти аттхо. два̄рат̣т̣хапана̄йа̄ти идампи хи падабха̄джанам̣ имамеваттхам̣ сандха̄йа бха̄ситам̣. айам̣ панеттха адхиппа̄йо – кава̄т̣ан̃хи лахупариват̣т̣акам̣ виваран̣ака̄ле бхиттим̣ а̄ханати, пидаханака̄ле два̄рабандхам̣. тена а̄хананена бхитти кампати, тато маттика̄ чалати, чалитва̄ ситхила̄ ва̄ хоти патати ва̄. тена̄ха бхагава̄ ‘‘йа̄ва два̄ракоса̄ аггал̣ат̣т̣хапана̄йа̄’’ти. таттха кин̃ча̄пи ‘‘идам̣ на̄ма каттабба’’нти нева ма̄тика̄йам̣ на падабха̄джане вуттам̣, ат̣т̣хуппаттийам̣ пана ‘‘пунаппунам̣ чха̄да̄песи пунаппунам̣ лепа̄песӣ’’ти адхика̄рато йа̄ва два̄ракоса̄ аггал̣ат̣т̣хапана̄йа пунаппунам̣ лимпитаббо ва̄ лепа̄петаббо ва̄ти еваматтхо дат̣т̣хаббо.
йам̣ пана падабха̄джане ‘‘пит̣т̣хасан̇гха̄т̣асса саманта̄ хаттхапа̄са̄’’ти вуттам̣. таттха йасса вемаджджхе два̄рам̣ хоти, упарибха̄ге учча̄ бхитти, тасса тӣсу диса̄су саманта̄ хаттхапа̄са̄ упача̄ро хоти, кхуддакасса виха̄расса двӣсу диса̄су упача̄ро хоти. татра̄пи йам̣ бхиттим̣ виварийама̄нам̣ кава̄т̣ам̣ а̄ханати, са̄ апарипӯраупача̄ра̄пи хоти. уккат̣т̣хапариччхедена пана тӣсу диса̄су саманта̄ хаттхапа̄са̄ два̄расса ниччалабха̄ваттха̄йа лепо анун̃н̃а̄то. саче панасса два̄расса адхобха̄гепи лепока̄со аттхи, тампи лимпитум̣ ват̣т̣ати. а̄локасандхипарикамма̄йа̄ти еттха а̄локасандхӣти ва̄тапа̄накава̄т̣ака̄ вуччанти, тепи виваран̣ака̄ле видаттхиматтампи атирекампи бхиттиппадесам̣ пахаранти. упача̄ро панеттха саббадиса̄су лаббхати, тасма̄ саббадиса̄су кава̄т̣авиттха̄раппама̄н̣о ока̄со а̄локасандхипарикамматтха̄йа лимпитаббо ва̄ лепа̄петаббо ва̄ти айаметтха адхиппа̄йо.
сетаван̣н̣антиа̄дикам̣ на ма̄тика̄йа падабха̄джанам̣. имина̄ хи виха̄расса бха̄рикаттам̣ на̄ма наттхӣти падабха̄джанейева анун̃н̃а̄там̣, тасма̄ саббаметам̣ йатха̄сукхам̣ каттаббам̣.
евам̣ лепакамме йам̣ каттаббам̣, там̣ дассетва̄ пуна чхадане каттаббам̣ дассетум̣ ‘‘дваттиччхаданасса̄’’тиа̄ди вуттам̣. таттха дваттиччхаданасса парийа̄йанти чхаданасса дваттипарийа̄йам̣; парийа̄йо вуччати париккхепо, париккхепадвайам̣ ва̄ париккхепаттайам̣ ва̄ адхит̣т̣ха̄таббанти аттхо. аппахарите т̣хитена̄ти ахарите т̣хитена. хаританти четтха саттадхан̃н̃абхедам̣ пуббан̣н̣ам̣ муггама̄сатилакулаттхаала̄букумбхан̣д̣а̄дибхедан̃ча апаран̣н̣ам̣ адхиппетам̣. тенева̄ха – ‘‘харитам̣ на̄ма пуббан̣н̣ам̣ апаран̣н̣а’’нти.
саче харите т̣хито адхит̣т̣ха̄ти, а̄патти дуккат̣асса̄ти еттха пана йасмимпи кхетте вуттам̣ бӣджам̣ на та̄ва сампаджджати, вассе ва̄ пана патите сампаджджиссати, тампи харитасан̇кхйамева гаччхати. тасма̄ еварӯпе кхеттепи т̣хитена на адхит̣т̣ха̄таббам̣, ахаритейева т̣хитена адхит̣т̣ха̄таббам̣. татра̄пи айам̣ париччхедо, пит̣т̣хивам̣сасса ва̄ кӯт̣а̄га̄ракан̣н̣ика̄йа ва̄ упари тхупика̄йа ва̄ пассе нисинно чхаданамукхават̣т̣иантена олокенто йасмим̣ бхӯмибха̄ге т̣хитам̣ пассати, йасмин̃ча бхӯмибха̄ге т̣хито, там̣ упари нисиннакам̣ пассати, тасмим̣ т̣ха̄не адхит̣т̣ха̄таббам̣. тасса анто ахаритепи т̣хатва̄ адхит̣т̣ха̄тум̣ на лаббхати. касма̄? виха̄расса хи патантасса айам̣ патанока̄соти.
136. маггена чха̄дентасса̄ти еттха маггена чха̄данам̣ на̄ма апариккхипитва̄ уджукамева чха̄данам̣; там̣ ит̣т̣хакасила̄судха̄хи лаббхати. две магге адхит̣т̣хахитва̄ти две магга̄ саче дуччханна̄ хонти, апанетва̄пи пунаппунам̣ чха̄детум̣ лаббхати, тасма̄ йатха̄ иччхати; татха̄ две магге адхит̣т̣хахитва̄ татийам̣маггам̣ ‘‘ида̄ни евам̣ чха̄дехӣ’’ти а̄н̣а̄петва̄ паккамитаббам̣. парийа̄йена̄ти париккхепена. евам̣чхаданам̣ пана тин̣апан̣н̣ехи лаббхати. тасма̄ идха̄пи йатха̄ иччхати татха̄ две парийа̄йе адхит̣т̣хахитва̄ татийам̣ парийа̄йам̣ ‘‘ида̄ни евам̣ чха̄дехӣ’’ти а̄н̣а̄петва̄ паккамитаббам̣. саче на паккамати, тун̣хӣбхӯтена т̣ха̄таббам̣. саббампи четам̣ чхаданам̣ чхаданӯпари ведитаббам̣. упарӯпариччханно хи виха̄ро чирам̣ ановассако хотӣти ман̃н̃ама̄на̄ евам̣ чха̄денти. тато че уттаринти тин̣н̣ам̣ магга̄нам̣ ва̄ парийа̄йа̄нам̣ ва̄ упари чатуттхе магге ва̄ парийа̄йе ва̄.
137. карал̣е карал̣ети тин̣амут̣т̣хийам̣ тин̣амут̣т̣хийам̣. сесаметтха утта̄намева̄ти. чхасамут̣т̣ха̄нам̣ – кирийам̣, носан̃н̃а̄вимоккхам̣, ачиттакам̣, пан̣н̣аттиваджджам̣, ка̄йакаммам̣, вачӣкаммам̣, тичиттам̣, тиведананти.
махаллакавиха̄расиккха̄падам̣ навамам̣.