1. саббхисуттаван̣н̣ана̄

31. сатуллапака̄йикаваггасса пат̣хаме сатуллапака̄йика̄ти сатам̣ дхаммам̣ сама̄да̄навасена уллапетва̄ сагге ниббатта̄ти сатуллапака̄йика̄. татридам̣ ваттху – самбахула̄ кира самуддава̄н̣иджа̄ на̄ва̄йа самуддам̣ паккхандим̣су. тесам̣ кхиттасаравегена гаччхантийа̄ на̄ва̄йа саттаме дивасе самуддамаджджхе махантам̣ уппа̄тикам̣ па̄тубхӯтам̣, маха̄ӯмийо ут̣т̣хахитва̄ на̄вам̣ удакасса пӯренти. на̄ва̄йа нимуджджама̄на̄йа маха̄джано аттано аттано девата̄нам̣ на̄ма̄ни гахетва̄ а̄йа̄чана̄дӣни каронто паридеви. тесам̣ маджджхе еко пурисо – ‘‘аттхи ну кхо ме еварӯпе бхайе патит̣т̣ха̄’’ти а̄вадждженто аттано парисуддха̄ни саран̣а̄ни чева сӣла̄ни ча дисва̄ йогӣ вийа паллан̇кам̣ а̄бхуджитва̄ нисӣди. таменам̣ итаре сабхайака̄ран̣ам̣ пуччхим̣су. со тесам̣ катхеси – ‘‘амбхо ахам̣ на̄вам̣ абхирӯханадивасе бхиккхусан̇гхасса да̄нам̣ датва̄ саран̣а̄ни чева сӣла̄ни ча аггахесим̣, тена ме бхайам̣ наттхӣ’’ти. ким̣ пана са̄ми ета̄ни ан̃н̃есампи ваттантӣти? а̄ма ваттантӣти тена хи амха̄кампи детха̄ти. со те мануссе сатам̣ сатам̣ катва̄ сатта кот̣т̣ха̄се ака̄си, тато пан̃часӣла̄ни ада̄си. тесу пат̣хамам̣ джан̇гхасатам̣ гоппхакаматте удаке т̣хитам̣ аггахеси, дутийам̣ джа̄н̣уматте, татийам̣ кат̣иматте, чатуттхам̣ на̄бхиматте, пан̃чамам̣ тханаматте, чхат̣т̣хам̣ галаппама̄н̣е, саттамам̣ мукхена лон̣одаке пависанте аггахеси. со тесам̣ сӣла̄ни датва̄ – ‘‘ан̃н̃ам̣ тумха̄кам̣ пат̣исаран̣ам̣ наттхи, сӣламева а̄ваджджетха̄’’ти уггхосеси. та̄ни саттапи джан̇гхасата̄ни таттха ка̄лам̣ катва̄ а̄саннака̄ле гахитасӣлам̣ нисса̄йа та̄ватим̣сабхаване ниббаттим̣су, тесам̣ гхат̣а̄васенева вима̄на̄ни ниббаттим̣су. саббесам̣ маджджхе а̄чарийасса йоджанасатикам̣ суван̣н̣авима̄нам̣ ниббатти, авасена̄ни тасса парива̄ра̄ни хутва̄ саббахет̣т̣химам̣ два̄дасайоджаникам̣ ахоси. те ниббаттаккхан̣ейева каммам̣ а̄ваджджента̄ а̄чарийам̣ нисса̄йа сампаттила̄бхам̣ н̃атва̄, ‘‘гаччха̄ма та̄ва, дасабаласса сантике амха̄кам̣ а̄чарийасса ван̣н̣ам̣ катхеййа̄ма̄’’ти маджджхимайа̄масаманантаре бхагавантам̣ упасан̇камим̣су, та̄ девата̄ а̄чарийасса ван̣н̣абхан̣анаттхам̣ екекам̣ га̄тхам̣ абха̄сим̣су.

таттха саббхирева̄ти пан̣д̣итехи, саппурисехи ева. ра-ка̄ро падасандхикаро. сама̄сетха̄ти саха нисӣдеййа. десана̄сӣсамева четам̣, саббаирийа̄патхе саббхирева саха куббеййа̄ти аттхо. куббетха̄ти кареййа. сантхаванти миттасантхавам̣. тан̣ха̄сантхаво пана на кеначи саддхим̣ ка̄таббо, миттасантхаво буддха-паччекабуддха-буддхаса̄вакехи саха ка̄таббо. идам̣ сандха̄йетам̣ вуттам̣. сатанти буддха̄дӣнам̣ саппуриса̄нам̣. саддхамманти пан̃часӣладасасӣлачатусатипат̣т̣ха̄на̄дибхедам̣ саддхаммам̣, идха пана пан̃часӣлам̣ адхиппетам̣. сеййо хотӣти вад̣д̣хи хоти. на па̄пийоти ла̄макам̣ кин̃чи на хоти. на̄н̃н̃атоти ва̄лика̄дӣхи тела̄дӣни вийа ан̃н̃ато андхаба̄лато пан̃н̃а̄ на̄ма на лаббхати, тила̄дӣхи пана тела̄дӣни вийа сатам̣ дхаммам̣ н̃атва̄ пан̣д̣итамева севанто бхаджанто лабхатӣти. сокамаджджхети сокаваттхӯнам̣ сока̄нугата̄нам̣ ва̄ сатта̄нам̣ маджджхагато на сочати бандхуламалласена̄патисса упа̄сика̄ вийа, пан̃чаннам̣ чорасата̄нам̣ маджджхе дхаммасена̄патисса саддхивиха̄рико сам̣киччаса̄ман̣еро вийа ча.

н̃а̄тимаджджхе вирочатӣти н̃а̄тиган̣амаджджхе сам̣киччатхерасса саддхивиха̄рико адхимуттакаса̄ман̣еро вийа собхати. со кира тхерасса бха̄гинеййо хоти, атха нам̣ тхеро а̄ха – ‘‘са̄ман̣ера, махаллакоси джа̄то, гаччха, васса̄ни пуччхитва̄ ехи, упасампа̄десса̄ми та’’нти. со ‘‘са̄дхӯ’’ти тхерам̣ вандитва̄ паттачӣварама̄да̄йа чораат̣авийа̄ орабха̄ге бхагинига̄мам̣ гантва̄ пин̣д̣а̄йа чари, там̣ бхагинӣ дисва̄ вандитва̄ гехе нисӣда̄петва̄ бходжеси. со катабхаттакиччо васса̄ни пуччхи. са̄ ‘‘ахам̣ на джа̄на̄ми, ма̄та̄ ме джа̄на̄тӣ’’ти а̄ха. атха со ‘‘тит̣т̣хатха тумхе, ахам̣ ма̄тусантикам̣ гамисса̄мӣ’’ти ат̣авим̣ отин̣н̣о. таменам̣ дӯратова чорапурисо дисва̄ чора̄нам̣ а̄рочеси. чора̄ ‘‘са̄ман̣еро киреко ат̣авим̣ отин̣н̣о, гаччхатха нам̣ а̄нетха̄’’ти а̄н̣а̄петва̄ екачче ‘‘ма̄рема на’’нти а̄хам̣су, екачче виссаджджема̄ти. са̄ман̣еро чинтеси – ‘‘ахам̣ секхо сакаран̣ӣйо, имехи саддхим̣ мантетва̄ соттхиматта̄нам̣ карисса̄мӣ’’ти чораджет̣т̣хакам̣ а̄мантетва̄, ‘‘упамам̣ те, а̄вусо, карисса̄мӣ’’ти има̄ га̄тха̄ абха̄си –

‘‘аху атӣтамаддха̄нам̣, аран̃н̃асмим̣ браха̄ване;

чето кӯт̣а̄ни од̣д̣етва̄, сасакам̣ авадхӣ тада̄.

‘‘сасакан̃ча матам̣ дисва̄, уббигга̄ мигапаккхино;

екараттим̣ апакка̄мум̣, ‘акиччам̣ ваттате идха’.

‘‘татхева саман̣ам̣ хантва̄, адхимуттам̣ акин̃чанам̣;

аддхика̄ на̄гамиссанти, дханаджа̄ни бхависсатӣ’’ти.

‘‘саччам̣ кхо саман̣о а̄ха, адхимутто акин̃чано;

аддхика̄ на̄гамиссанти, дханаджа̄ни бхависсати.

‘‘саче пат̣ипатхе дисва̄, на̄рочессаси кассачи;

тава саччаманураккханто, гаччха бханте йатха̄сукха’’нти.

со техи чорехи виссаджджито гаччханто н̃а̄тайопи дисва̄ тесампи на а̄рочеси. атха те ануппатте чора̄ гахетва̄ вихет̣хайим̣су, урам̣ пахаритва̄ паридевама̄нан̃часса ма̄тарам̣ чора̄ етадавочум̣ –

‘‘ким̣ те хоти адхимутто, ударе васико аси;

пут̣т̣ха̄ ме амма аккха̄хи, катхам̣ джа̄нему там̣ майа’’нти.

‘‘адхимуттасса ахам̣ ма̄та̄, айан̃ча джанако пита̄;

бхагинӣ бха̄таро ча̄пи, саббева идха н̃а̄тайо.

‘‘акиччака̄рӣ адхимутто, йам̣ дисва̄ на нива̄райе;

етам̣ кхо ваттам̣ саман̣а̄нам̣, арийа̄нам̣ дхаммаджӣвинам̣.

‘‘саччава̄дӣ адхимутто, йам̣ дисва̄ на нива̄райе;

адхимуттасса сучин̣н̣ена, саччава̄дисса бхиккхуно;

саббева абхайам̣ патта̄, соттхим̣ гаччханту н̃а̄тайо’’ти.

евам̣ те чорехи виссаджджита̄ гантва̄ адхимуттам̣ а̄хам̣су –

‘‘тава та̄та сучин̣н̣ена, саччава̄дисса бхиккхуно;

саббева абхайам̣ патта̄, соттхим̣ пачча̄гамамхасе’’ти.

тепи пан̃часата̄ чора̄ паса̄дам̣ а̄паджджитва̄ адхимуттасса са̄ман̣ерасса сантике паббаджим̣су. со те а̄да̄йа упаджджха̄йасса сантикам̣ гантва̄ пат̣хамам̣ аттана̄ упасампанно паччха̄ те пан̃часате аттано антева̄сике катва̄ упасампа̄деси. те адхимуттатхерасса ова̄де т̣хита̄ саббе аггапхалам̣ арахаттам̣ па̄пун̣им̣су. имаматтхам̣ гахетва̄ девата̄ ‘‘сатам̣ саддхаммаман̃н̃а̄йа н̃а̄тимаджджхе вирочатӣ’’ти а̄ха.

са̄татанти сататам̣ сукхам̣ ва̄ чирам̣ тит̣т̣хантӣти вадати. сабба̄сам̣ воти сабба̄сам̣ тумха̄кам̣. парийа̄йена̄ти ка̄ран̣ена. саббадуккха̄ памуччатӣти, на кевалам̣ сеййова хоти, на ча кевалам̣ пан̃н̃ам̣ лабхати, сокамаджджхе на сочати, н̃а̄тимаджджхе вирочати, сугатийам̣ ниббаттати, чирам̣ сукхам̣ тит̣т̣хати, сакаласма̄ пана ват̣т̣адуккха̄пи муччатӣти. пат̣хамам̣.