4. дантика̄тхерӣга̄тха̄ван̣н̣ана̄
дива̄виха̄ра̄ никкхамма̄тиа̄дика̄ дантика̄йа тхерийа̄ га̄тха̄. айампи пуримабуддхесу ката̄дхика̄ра̄ таттха таттха бхаве виват̣т̣ӯпаниссайам̣ кусалам̣ упачинантӣ буддхасун̃н̃ака̄ле чандабха̄га̄йа надийа̄ тӣре киннарайонийам̣ ниббатти. са̄ екадивасам̣ киннарехи саддхим̣ кӣл̣антӣ вичарама̄на̄ аддаса ан̃н̃атарам̣ паччекабуддхам̣ ан̃н̃атарасмим̣ руккхамӯле дива̄виха̄рам̣ нисиннам̣. дисва̄на пасаннама̄наса̄ упасан̇камитва̄ са̄лапуппхехи пӯджам̣ катва̄ вандитва̄ пакка̄ми. са̄ тена пун̃н̃акаммена девамануссесу сам̣сарантӣ имасмим̣ буддхуппа̄де са̄ваттхийам̣ косаларан̃н̃о пурохитабра̄хман̣асса гехе ниббаттитва̄ вин̃н̃утам̣ патва̄ джетаванапат̣иггахан̣е пат̣иладдхасаддха̄ упа̄сика̄ хутва̄ паччха̄ маха̄паджа̄патиготамийа̄ сантике паббаджитва̄ ра̄джагахе васама̄на̄ екадивасам̣ паччха̄бхаттам̣ гиджджхакӯт̣ам̣ абхирухитва̄ дива̄виха̄рам̣ нисинна̄ хаттха̄рохакасса абхируханаттха̄йа па̄дам̣ паса̄рентам̣ хаттхим̣ дисва̄ тадева а̄рамман̣ам̣ катва̄ випассанам̣ вад̣д̣хетва̄ саха пат̣исамбхида̄хи арахаттам̣ па̄пун̣и. тена вуттам̣ апада̄не (апа. тхерӣ 2.2.86-96) –
‘‘чандабха̄га̄надӣтӣре, ахосим̣ киннарӣ тада̄;
аддасам̣ вираджам̣ буддхам̣, сайамбхум̣ апара̄джитам̣.
‘‘пасанначитта̄ сумана̄, ведаджа̄та̄ катан̃джалӣ;
са̄лама̄лам̣ гахетва̄на, сайамбхум̣ абхипӯджайим̣.
‘‘тена каммена сукатена, четана̄пан̣идхӣхи ча;
джахитва̄ киннарӣдехам̣, та̄ватим̣самагаччхахам̣.
‘‘чхаттим̣садевара̄джӯнам̣, махеситтамака̄райим̣;
манаса̄ паттхитам̣ майхам̣, ниббаттати йатхиччхитам̣.
‘‘дасаннам̣ чаккаваттӣнам̣, махеситтамака̄райим̣;
очитатта̄ва хутва̄на, сам̣сара̄ми бхавесвахам̣.
‘‘кусалам̣ виджджате майхам̣, паббаджим̣ анага̄рийам̣;
пӯджа̄раха̄ ахам̣ аджджа, сакйапуттасса са̄сане.
‘‘висуддхаманаса̄ аджджа, апетаманапа̄пика̄;
сабба̄савапариккхӣн̣а̄, наттхи да̄ни пунаббхаво.
‘‘чатуннавутито каппе, йам̣ буддхамабхипӯджайим̣;
дуггатим̣ на̄бхиджа̄на̄ми, са̄лама̄ла̄йидам̣ пхалам̣.
‘‘килеса̄ джха̄пита̄ майхам̣…пе… катам̣ буддхасса са̄сана’’нти.
арахаттам̣ пана патва̄ аттано пат̣ипаттим̣ паччавеккхитва̄ пӣтисоманассаджа̄та̄ уда̄навасена –
48. ‘‘дива̄виха̄ра̄ никкхамма, гиджджхакӯт̣амхи паббате;
на̄гам̣ ога̄хамуттин̣н̣ам̣, надӣтӣрамхи аддасам̣.
49. ‘‘пурисо ан̇кусама̄да̄йа, ‘дехи па̄да’нти йа̄чати;
на̄го паса̄райӣ па̄дам̣, пурисо на̄гама̄рухи.
50. ‘‘дисва̄ адантам̣ дамитам̣, манусса̄нам̣ васам̣ гатам̣;
тато читтам̣ сама̄дхесим̣, кхалу та̄йа ванам̣ гата̄’’ти. – има̄ га̄тха̄ абха̄си;
таттха на̄гам̣ ога̄хамуттин̣н̣анти хаттхина̄гам̣ надийам̣ ога̄хам̣ катва̄ огайха тато уттин̣н̣ам̣. ‘‘огайха муттин̣н̣а’’нти ва̄ па̄т̣хо. ма-ка̄ро падасандхикаро. надӣтӣрамхи аддасанти чандабха̄га̄йа надийа̄ тӣре апассим̣.
ким̣ каронтанти четам̣ дассетум̣ вуттам̣ ‘‘пурисо’’тиа̄ди. таттха ‘дехи па̄да’нти йа̄чатӣти ‘‘па̄дам̣ дехи’’ити пит̣т̣хиа̄роханаттхам̣ па̄дам̣ паса̄ретум̣ сан̃н̃ам̣ дети, йатха̄паричитан̃хи сан̃н̃ам̣ денто идха йа̄чатӣти вутто.
дисва̄ адантам̣ дамитанти пакатийа̄ пуббе адантам̣ ида̄ни хаттха̄чарийена хаттхисиккха̄йа дамитадаматхам̣ упагамитам̣. кӣдисам̣ дамитам̣? манусса̄нам̣ васам̣ гатам̣ йам̣ йам̣ манусса̄ а̄н̣а̄пенти, там̣ там̣ дисва̄ти йоджана̄. тато читтам̣ сама̄дхесим̣, кхалу та̄йа ванам̣ гата̄ти кхалӯти авадха̄ран̣аттхе нипа̄то. тато хаттхидассанато паччха̄, та̄йа хаттхино кирийа̄йа хетубхӯта̄йа, ванам̣ аран̃н̃ам̣ гата̄ читтам̣ сама̄дхесим̣йева. катхам̣? ‘‘айампи на̄ма тираччха̄нагато хаттхӣ хаттхидамакасса васена даматхам̣ гато, касма̄ мануссабхӯта̄йа читтам̣ пурисадамакасса саттху васена даматхам̣ на гамиссатӣ’’ти сам̣вегаджа̄та̄ випассанам̣ вад̣д̣хетва̄ аггамаггасама̄дхина̄ мама читтам̣ сама̄дхесим̣ аччантасама̄дха̄нена саббасо килесе кхепесинти аттхо.
дантика̄тхерӣга̄тха̄ван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.