6. сухемантаттхерага̄тха̄ван̣н̣ана̄

саталин̇гасса аттхасса̄ти а̄йасмато сухемантаттхерасса га̄тха̄. ка̄ уппатти? айампи пуримабуддхесу ката̄дхика̄ро таттха таттха бхаве виват̣т̣ӯпаниссайам̣ пун̃н̃ам̣ упачинанто ито два̄навуте каппе тиссасса бхагавато ка̄ле ваначаро хутва̄ ване васати, там̣ ануггахитум̣ бхагава̄ аран̃н̃ам̣ пависитва̄ тасса а̄санне т̣ха̄не ан̃н̃атарасмим̣ руккхамӯле нисӣди. со бхагавантам̣ дисва̄ пасанначитто сугандха̄ни пунна̄гапуппха̄ни очинитва̄ бхагавантам̣ пӯджеси. со тена пун̃н̃акаммена девалоке ниббаттитва̄ апара̄парам̣ пун̃н̃а̄ни катва̄ девамануссесу сам̣саранто имасмим̣ буддхуппа̄де па̄рийантадесе вибхавасампаннасса бра̄хман̣асса путто хутва̄ ниббатти, сухемантотисса на̄мам̣ ахоси. со вин̃н̃утам̣ патто сан̇кассанагаре мигада̄йе вихарантам̣ бхагавантам̣ упасан̇камитва̄ дхаммам̣ сутва̄ пат̣иладдхасаддхо паббаджитва̄ тепит̣ако хутва̄ випассанам̣ пат̣т̣хапетва̄ начирассева чхал̣абхин̃н̃о пат̣исамбхида̄патто ахоси. тена вуттам̣ апада̄не (апа. тхера 1.16.46-50) –

‘‘ка̄нанам̣ ванамогайха, васа̄ми луддако ахам̣;

пунна̄гам̣ пуппхитам̣ дисва̄, буддхасет̣т̣хам̣ ануссарим̣.

‘‘там̣ пуппхам̣ очинитва̄на, сугандхам̣ гандхитам̣ субхам̣;

тхӯпам̣ каритва̄ пулине, буддхасса абхиропайим̣.

‘‘двенавуте ито каппе, йам̣ пуппхамабхипӯджайим̣;

дуггатим̣ на̄бхиджа̄на̄ми, буддхапӯджа̄йидам̣ пхалам̣.

‘‘екамхи навуте каппе, еко а̄сим̣ тамонудо;

саттаратанасампанно, чаккаваттӣ махаббало.

‘‘килеса̄ джха̄пита̄ майхам̣…пе… катам̣ буддхасса са̄сана’’нти.

арахаттам̣ пана патва̄ евам̣ чинтеси – ‘‘майа̄ кхо йам̣ са̄вакена паттаббам̣, там̣ ануппаттам̣, йам̣нӯна̄хам̣ ида̄ни бхиккхӯнам̣ ануггахам̣ кареййа’’нти. евам̣ чинтетва̄ пабхиннапат̣исамбхидата̄йа акила̄сута̄йа ча аттано сантикам̣ упагате бхиккхӯ йатха̄рахам̣ оваданто ануса̄санто кан̇кхам̣ чхинданто дхаммам̣ катхенто каммат̣т̣ха̄нам̣ ниггумбам̣ ниджджат̣ам̣ катва̄ а̄чиккханто вихарати. атхекадивасам̣ аттано сантикам̣ упагата̄нам̣ бхиккхӯнам̣ вин̃н̃ӯнан̃ча пуггала̄нам̣ висесам̣ а̄чиккханто –

106. ‘‘саталин̇гасса аттхасса, саталаккхан̣адха̄рино;

екан̇гадассӣ думмедхо, сатадассӣ ча пан̣д̣ито’’ти. – га̄тхам̣ абха̄си;

таттха саталин̇гасса̄ти лӣнаматтхам̣ гаментӣти лин̇га̄ни, аттхесу саддасса паваттинимитта̄ни, та̄ни пана сатам̣ анека̄ни лин̇га̄ни етасса̄ти саталин̇го. анекаттхо хи идха сатасаддо, ‘‘сатам̣ сахасса’’нтиа̄дӣсу вийа на сан̇кхйа̄висесаттхо тасса саталин̇гасса. аттхасса̄ти н̃еййасса, н̃еййан̃хи н̃а̄н̣ена аран̣ӣйато ‘‘аттхо’’ти вуччати. со ча екопи анекалин̇го, йатха̄ ‘‘сакко пуриндадо магхава̄’’ти, ‘‘пан̃н̃а̄ виджджа̄ медха̄ н̃а̄н̣а’’нти ча. йена лин̇гена паваттинимиттена та̄ватим̣са̄дхипатимхи индасаддо паватто, на тена таттха сакка̄дисадда̄ паватта̄, атха кхо ан̃н̃ена. татха̄ йена самма̄дит̣т̣химхи пан̃н̃а̄саддо паватто, на тена виджджа̄дисадда̄. тена вуттам̣ ‘‘саталин̇гасса аттхасса̄’’ти.

саталаккхан̣адха̄риноти анекалаккхан̣авато. лаккхӣйати етена̄ти лаккхан̣ам̣, паччайабха̄вино аттхасса аттано пхалам̣ пат̣ичча паччайабха̄во, тена хи со айам̣ имасса ка̄ран̣анти лаккхӣйати. со ча екассева аттхасса анекаппабхедо упалаббхати, тена̄ха ‘‘саталаккхан̣адха̄рино’’ти. атха ва̄ лаккхӣйантӣти лаккхан̣а̄ни, тасса тасса аттхасса сан̇кхатата̄дайо пака̄рависеса̄ те пана аттхато аваттха̄висеса̄ ведитабба̄. те ча пана тесам̣ аниччата̄диса̄ман̃н̃алаккхан̣ам̣ лин̇генти н̃а̄пентӣти ‘‘лин̇га̄нӣ’’ти ча вуччанти. тассиме а̄ка̄ра̄, йасма̄ екасса̄пи аттхасса анеке упалаббханти. тена вуттам̣ ‘‘саталин̇гасса аттхасса, саталаккхан̣адха̄рино’’ти. тена̄ха а̄йасма̄ дхаммасена̄пати – ‘‘саббе дхамма̄ сабба̄ка̄рена буддхасса бхагавато н̃а̄н̣амукхе а̄па̄тхам̣ а̄гаччхантӣ’’ти (маха̄ни. 156; чӯл̣ани. могхара̄джама̄н̣авапуччха̄ниддеса 85; пат̣и. ма. 3.5).

екан̇гадассӣ думмедхоти евам̣ анекалин̇ге анекалаккхан̣е аттхе йо таттха екан̇гадассӣ апутхупан̃н̃ата̄йа екалин̇гаматтам̣ екалаккхан̣аматтан̃ча дисва̄ аттана̄ дит̣т̣хамева ‘‘идамева сачча’’нти абхинивисса ‘‘могхаман̃н̃а’’нти итарам̣ пат̣иккхипати, хаттхидассанакаандхо вийа екан̇гага̄хӣ думмедхо дуппан̃н̃о таттха виджджама̄на̄нам̣йева пака̄рависеса̄нам̣ аджа̄нанато миччха̄ абхинивисанато ча. сатадассӣ ча пан̣д̣итоти пан̣д̣ито пана таттха виджджама̄не анекепи пака̄ре аттано пан̃н̃а̄чаккхуна̄ саббасо пассати. йо ва̄ таттха лаббхама̄не анеке пан̃н̃а̄чаккхуна̄ аттана̄пи пассати, ан̃н̃есампи дассети пака̄сети, со пан̣д̣ито вичаккхан̣о аттхесу кусало на̄ма̄ти. евам̣ тхеро уккам̣сагатам̣ аттано пат̣исамбхида̄сампаттим̣ бхиккхӯнам̣ вибха̄веси.

сухемантаттхерага̄тха̄ван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.