3. ратхака̄рапетиваттхуван̣н̣ана̄
вел̣урийатхамбхам̣ ручирам̣ пабхассаранти идам̣ саттхари са̄ваттхийам̣ вихаранте ан̃н̃атарам̣ петим̣ а̄раббха вуттам̣. атӣте кира кассапасса бхагавато ка̄ле ан̃н̃атара̄ иттхӣ сӣла̄ча̄расампанна̄ калйа̄н̣амиттасанниссайена са̄сане абхиппасанна̄ сувибхаттавичитрабхиттитхамбхасопа̄набхӯмиталам̣ ативийа дассанӣйам̣ екам̣ а̄ва̄сам̣ катва̄ таттха бхиккхӯ нисӣда̄петва̄ пан̣ӣтена а̄ха̄рена паривиситва̄ бхиккхусан̇гхасса ниййа̄деси. са̄ апарена самайена ка̄лам̣ катва̄ ан̃н̃асса па̄пакаммасса васена химавати паббатара̄дже ратхака̄радахам̣ нисса̄йа вима̄напетӣ хутва̄ ниббатти. тасса̄ сан̇гхасса а̄ва̄сада̄напун̃н̃а̄нубха̄вена саббаратанамайам̣ ул̣а̄рам̣ ативийа самантато па̄са̄дикам̣ манохарам̣ раман̣ӣйам̣ поккхаран̣ийам̣ нанданаванасадисам̣ упасобхитам̣ вима̄нам̣ ниббатти, сайан̃ча суван̣н̣аван̣н̣а̄ абхирӯпа̄ дассанӣйа̄ па̄са̄дика̄ ахоси.
са̄ таттха пурисехи вина̄ва диббасампаттим̣ анубхавантӣ вихарати. тасса̄ таттха дӣгхараттам̣ ниппуриса̄йа васантийа̄ анабхирати уппанна̄. са̄ уккан̣т̣хита̄ хутва̄ ‘‘аттхесо упа̄йо’’ти чинтетва̄ дибба̄ни амбапакка̄ни надийам̣ паккхипати. саббам̣ кан̣н̣амун̣д̣апетиваттхусмим̣ а̄гатанайенева ведитаббам̣. идха пана ба̄ра̄н̣асива̄сӣ еко ма̄н̣аво ган̇га̄йа тесу екам̣ амбапхалам̣ дисва̄ тасса пабхавам̣ гавесанто ануккамена там̣ т̣ха̄нам̣ гантва̄ надим̣ дисва̄ тадануса̄рена тасса̄ васанат̣т̣ха̄нам̣ гато. са̄ там̣ дисва̄ аттано васанат̣т̣ха̄нам̣ нетва̄ пат̣исантха̄рам̣ каронтӣ нисӣди. со тасса̄ васанат̣т̣ха̄насампаттим̣ дисва̄ пуччханто –
439. ‘‘вел̣урийатхамбхам̣ ручирам̣ пабхассарам̣, вима̄нама̄руйха анекачиттам̣;
таттхаччхаси деви маха̄нубха̄ве, патхаддхани паннарасева чандо.
440. ‘‘ван̣н̣о ча те канакасса саннибхо, уттаттарӯпо бхуса дассанеййо;
паллан̇касет̣т̣хе атуле нисинна̄, ека̄ тувам̣ наттхи ча туйха са̄мико.
441. ‘‘има̄ ча те поккхаран̣ӣ саманта̄, пахӯтамалйа̄ бахупун̣д̣арӣка̄;
суван̣н̣ачун̣н̣ехи самантамоттхата̄, на таттха пан̇ко пан̣ако ча виджджати.
442. ‘‘хам̣са̄ чиме дассанӣйа̄ манорама̄, удакасмиманупарийанти саббада̄;
самаййа ваггӯпанаданти саббе, биндуссара̄ дундубхӣнам̣ва гхосо.
443. ‘‘даддаллама̄на̄ йасаса̄ йасассинӣ, на̄ва̄йа ча твам̣ аваламба тит̣т̣хаси;
а̄л̣а̄рапамхе хасите пийам̣ваде, саббан̇гакалйа̄н̣и бхусам̣ вирочаси.
444. ‘‘идам̣ вима̄нам̣ вираджам̣ саме т̣хитам̣, уййа̄навантам̣ ратинандивад̣д̣ханам̣;
иччха̄махам̣ на̄ри аномадассане, тайа̄ саха нандане идха модиту’’нти. –
има̄ га̄тха̄ абха̄си.
439. таттха таттха̄ти тасмим̣ вима̄не. аччхасӣти иччхитиччхитака̄ле нисӣдаси. девӣти там̣ а̄лапати. маха̄нубха̄вети махата̄ дибба̄нубха̄вена саманна̄гате. патхаддханӣти аттано патхабхӯте аддхани, гаганаталамаггети аттхо. паннарасева чандоти пун̣н̣ама̄сийам̣ парипун̣н̣аман̣д̣ало чандо вийа виджджотама̄на̄ти аттхо.
440. ван̣н̣о ча те канакасса саннибхоти тава ван̣н̣о ча уттаттасин̇гӣсуван̣н̣ена садисо ативийа манохаро. тена̄ха ‘‘уттаттарӯпо бхуса дассанеййо’’ти. атулети маха̄рахе. атулети ва̄ девата̄йа а̄лапанам̣, асадисарӯпети аттхо. наттхи ча туйха са̄микоти туйхам̣ са̄мико ча наттхи.
441. пахӯтамалйа̄ти камалакувалайа̄дибахувидхакусумаватийо. суван̣н̣ачун̣н̣ехӣти суван̣н̣ава̄лука̄хи. самантамоттхата̄ти самантато окин̣н̣а̄. таттха̄ти та̄су поккхаран̣ӣсу. пан̇ко пан̣ако ча̄ти каддамо ва̄ удакапиччхилло ва̄ на виджджати.
442. хам̣са̄ чиме дассанӣйа̄ манорама̄ти име хам̣са̄ ча дассанасукха̄ манорама̄ ча. анупарийантӣти анувичаранти. саббада̄ти саббесу утӯсу. самаййа̄ти сан̇гамма. ваггӯти мадхурам̣. упанадантӣти викӯджанти. биндуссара̄ти ависат̣ассара̄ сампин̣д̣итассара̄. дундубхӣнам̣ва гхосоти ваггубиндуссарабха̄вена дундубхӣнам̣ вийа тава поккхаран̣ийам̣ хам̣са̄нам̣ гхосоти аттхо.
443. даддаллама̄на̄ти ативийа абхиджалантӣ. йасаса̄ти девиддхийа̄. на̄ва̄йа̄ти дон̣ийам̣. поккхаран̣ийан̃хи падуминийам̣ суван̣н̣ана̄ва̄йа маха̄рахе паллан̇ке нисӣдитва̄ удакакӣл̣ам̣ кӣл̣антим̣ петим̣ дисва̄ евама̄ха. аваламба̄ти аваламбитва̄ апассенам̣ апасса̄йа. тит̣т̣хасӣти идам̣ т̣ха̄насаддасса гатиниватти аттхатта̄ гатийа̄ пат̣иккхепавачанам̣. ‘‘нисаджджасӣ’’ти ва̄ па̄т̣хо, нисӣдасиччевасса аттхо дат̣т̣хаббо. а̄л̣а̄рапамхети веллитадӣгханӣлапакхуме. хаситети хаситамаха̄хаситамукхе. пийам̣вадети пийабха̄н̣инӣ. саббан̇гакалйа̄н̣ӣти саббехи ан̇гехи сундаре, собханасаббан̇гапаччан̇гӣти аттхо. вирочасӣти вира̄джеси.
444. вираджанти вигатараджам̣ ниддосам̣. саме т̣хитанти саме бхӯмибха̄ге т̣хитам̣, чатурассасобхитата̄йа ва̄ самабха̄ге т̣хитам̣, самантабхаддаканти аттхо. уййа̄навантанти нанданаванасахитам̣. ратинандивад̣д̣хананти ратин̃ча нандин̃ча вад̣д̣хетӣти ратинандивад̣д̣ханам̣, сукхасса ча пӣтийа̄ ча сам̣вад̣д̣хананти аттхо. на̄рӣти тасса̄ а̄лапанам̣. аномадассанети парипун̣н̣аан̇гапаччан̇гата̄йа аниндитадассане. нанданети нанданакаре. идха̄ти нанданаване, вима̄не ва̄. модитунти абхирамитум̣ иччха̄мӣти йоджана̄.
евам̣ тена ма̄н̣авена вутте са̄ вима̄напетидевата̄ тасса пат̣ивачанам̣ дентӣ –
445. ‘‘карохи каммам̣ идха веданӣйам̣, читтан̃ча те идха нихитам̣ бхавату;
катва̄на каммам̣ идха веданӣйам̣, евам̣ мамам̣ лаччхаси ка̄мака̄мини’’нти. –
га̄тхама̄ха. таттха карохи каммам̣ идха веданӣйанти идха имасмим̣ диббат̣т̣ха̄не випаччанакам̣ випа̄када̄йакам̣ кусалакаммам̣ карохи пасавеййа̄си. идха нихитанти идхӯпанӣтам̣, ‘‘идха нинна’’нти ва̄ па̄т̣хо, имасмим̣ т̣ха̄не ниннам̣ пон̣ам̣ паббха̄рам̣ тава читтам̣ бхавату хоту. маманти мам̣. лаччхасӣти лабхиссаси.
со ма̄н̣аво тасса̄ вима̄напетийа̄ вачанам̣ сутва̄ тато мануссапатхам̣ гато таттха читтам̣ пан̣идха̄йа таджджам̣ пун̃н̃акаммам̣ катва̄ начирассева ка̄лам̣ катва̄ таттха ниббатти тасса̄ петийа̄ сахабйатам̣. таматтхам̣ пака̄сента̄ сан̇гӣтика̄ра̄ –
446. ‘‘са̄дхӯти со тасса̄ пат̣иссун̣итва̄,
ака̄си каммам̣ тахим̣ веданӣйам̣;
катва̄на каммам̣ тахим̣ веданӣйам̣,
упападжджи со ма̄н̣аво тасса̄ сахабйата’’нти. –
оса̄нага̄тхама̄хам̣су. таттха са̄дхӯти сампат̣иччхане нипа̄то. тасса̄ти тасса̄ вима̄напетийа̄. пат̣иссун̣итва̄ти тасса̄ вачанам̣ сампат̣иччхитва̄. тахим̣ веданӣйанти тасмим̣ вима̄не та̄йа саддхим̣ ведитаббасукхавипа̄кам̣ кусалакаммам̣. сахабйатанти сахабха̄вам̣. со ма̄н̣аво тасса̄ сахабйатам̣ упападжджӣти йоджана̄. сесам̣ утта̄намева.
евам̣ тесу таттха чирака̄лам̣ диббасампаттим̣ анубхавантесу пурисо каммасса париккхайена ка̄ламака̄си, иттхӣ пана аттано пун̃н̃акаммасса кхеттан̇гатабха̄вена екам̣ буддхантарам̣ таттха парипун̣н̣ам̣ катва̄ васи. атха амха̄кам̣ бхагавати локе уппаджджитва̄ паваттитаварадхаммачакке ануккамена джетаване вихаранте а̄йасма̄ маха̄моггалла̄но екадивасам̣ паббатача̄рикам̣ чарама̄но там̣ вима̄нан̃ча вима̄напетин̃ча дисва̄ ‘‘вел̣урийатхамбхам̣ ручирам̣ пабхассара’’нтиа̄дика̄хи га̄тха̄хи пуччхи. са̄ часса а̄дито пат̣т̣ха̄йа саббам̣ аттано паваттим̣ а̄рочеси. там̣ сутва̄ тхеро са̄ваттхим̣ а̄гантва̄ бхагавато а̄рочеси. бхагава̄ таматтхам̣ ат̣т̣хуппаттим̣ катва̄ сампаттапариса̄йа дхаммам̣ десеси. там̣ сутва̄ маха̄джано да̄на̄дипун̃н̃адхамманирато ахосӣти.
ратхака̄рапетиваттхуван̣н̣ана̄ нит̣т̣хита̄.